Skáldaleyfi og áfengi

Þorsteinn Sæmundsson fjallar um áhrif áfengis – boð og bönn – í aðsendri grein en í henni svarar hann jafnframt þingmanni Samfylkingarinnar.

Auglýsing

Guð­mundur Andri Thors­son skrifar þó nokkuð góða grein um áfengi og fram­lagt frum­varp um sölu þess í Kjarn­ann nýlega. Í grein­inni fer GAT ágæt­lega yfir málið en hann telur fram kosti frels­is­ins og þess sem hann kallar umhyggju. GAT gerir einnig lýð­heilsu­sjón­ar­mið­inu ágæt skil í nokkuð loðnum texta. 

Í einu atriði ber þó skáld­gyðjan alþing­is­mann­inn ofur­liði. Hann dregur nafn mitt inn í umræð­una og segir mig hafa bent á það í ræðum að ég „telji afnám bjór­banns hafa verið mikið óheilla­skref á sínum tíma og að [ég] vildi helst banna bjór aftur væri það hægt“.

Þarna snýr þing­mað­ur­inn öfugt á skáld­fákn­um. Ég hef aldrei lagt til að bjór­bann yrði tekið upp að nýju, þvert á móti hef ég sagt í ræðum að slíkt sé ekki val­kost­ur. Hins vegar hef ég bent á að frá því að sala bjórs var leyfð árið 1989 og til árs­ins 2012 jókst neysla lands­manna á hreinum vín­anda á ári úr 4,7 ltr. í rúma sjö. Nýj­ustu tölur herma drykku á allt að 8,5 ltr. af hreinum vín­anda á mann á ári. Vænt­an­lega eiga túristar nokkurn skammt þar í.

Auglýsing

Ég hef haldið því fram í ræðum að við eigum að læra af reynsl­unni af sölu áfengs öls sem var reyndar fyr­ir­séð í upp­hafi því aukið aðgengi að áfengi eykur drykkju. Mik­ill hluti þeirrar aukn­ingar í drykkju sem orðið hefur á þessum árum hefur átt sér stað á veit­inga­húsum en þeim hefur fjölgað með áður óþekktum hætti á tíma­bil­inu (og nei, ég vill ekki setja skorður við fjölda veit­inga­húsa með hertri lög­gjöf).

Fjölgun útsölu­staða ÁTVR á tíma­bil­inu hefur einkum orðið á lands­byggð­inni þar sem áfeng­is­út­sala hefur í mörgum til­fellum komið í stað póst­húss sem áður var helsta dreif­ing­ar­stöð áfengis en þeim hefur fækkað mjög und­an­farin ár.

Í grund­vall­ar­at­riðum tel ég að við Guð­mundur Andri Thors­son séum sam­mála í afstöðu til áfengis og dreif­ingu þess. Ég tel að við tökum báðir undir orð Saló­mós að „hóf­lega drukkið vín gleður manns­ins hjarta“. Ég tel að við séum einnig sam­mála álitri flestra stofn­ana sem koma að betra heil­brigði um að aukið fram­boð, auk­inn sýni­leiki áfengis eykur drykkju.

Sam­kvæmt könn­unum og reikni­lík­önum sem liggja fyrir má ætla að með sam­þykkt fyr­ir­liggj­andi frum­varps myndi árleg neysla hreins vín­anda á mann aukast í um 11 lítra á ári. Slíkri neyslu­aukn­ingu myndu fylgja stór­aukn­ing krabba­meinstil­fella, skorpulifr­ar, hjarta- og æða­sjúk­dóma að ógleymdum geð­rösk­unum og mikla aukn­ingu í þörf fyrir áfeng­is­með­ferð.

Ég tel að við Guð­mundur Andri Thors­son séum einnig sam­mála því að mark­aðsvæð­ing áfeng­is­sölu sé óæski­leg. Ég held að við séum báðir hugsi yfir því að eymd eins skapi auð ann­ars. Ég vona því að ræður mínar sem GAT hefur mis­heyrt svona illa verði ekki til þess að hann líti ell­efta (eða því sem næst) frum­varpið um sölu áfengis í almennum versl­unum hýr­ari aug­um.

Að því sögðu bið ég þing­mann­inn að hafa það sem sann­ara reyn­ist því eins og hann veit eru ræður okkar varð­veittar á vef Alþingis og hægur vandi öllum sem áhuga hafa að kynna sér þær.

Höf­undur er þing­maður Mið­flokks­ins. 

Meira úr sama flokkiAðsendar greinar