Leysa íbúakosningar deilumál?

Odd­viti og rit­ari Vinstri grænna í Reykja­vík fjalla um kosti og galla íbúakosninga í aðsendri grein.

Líf Magneudóttir og Gústav Adolf Bergmann Sigurbjörnsson
Líf Magneudóttir og Gústav Adolf Bergmann Sigurbjörnsson
Auglýsing

Eftir að lóð­ar­vil­yrði fyrir svoköll­uðu líf­hvolfi eða Aldin Biodome var sam­þykkt á Stekkj­ar­bakka í jaðri Elliða­ár­dals­ins hefur mikil umræða farið fram. Í Viku­lok­unum síð­ast­lið­inn föstu­dag á Rás 1 bar þetta mál á góma og þá sér­stak­lega sú krafa meðal íbúa að fá íbúa­kosn­ingu um þegar sam­þykkt deiliskipu­lag á þessu svæði. Þá skrif­aði Stefán Jón Haf­stein nýverið ágæta grein um málið í Kjarn­anum. Félags­skap­ur­inn Vinir Elliða­ár­dals­ins stóðu fyrir söfnun und­ir­skrifta á Island.is og skrif­uðu 9.003 Reyk­vík­ingar und­ir. Það að slíkur fjöldi fólks sé til­bú­inn að leggja nafn sitt við mál­stað­inn hlýtur að gefa borg­ar­yf­ir­völdum til­efni til þess að gaum­gæfa mál­ið, jafn­vel þó að fjöld­inn nái ekki þeim 18.000 sem kraf­ist er til þess að knýja fram kosn­ingu. Þess má þá geta að að mati und­ir­rit­aðra er þrösk­uld­ur­inn til þess að knýja fram íbúa­kosn­ingu – sem vel að merkja er lögum sam­kvæmt aðeins ráð­gef­andi – allt of hár. 

En er íbúa­kosn­ing endi­lega mál­ið?

Íbúa­kosn­ing er eins og ham­ar. Hann kemur að góðum notum þegar maður þarf að reka inn nagla en er óhent­ugur fyrir aðra og fín­legri vinnu. Nú þegar þró­unin hefur orðið sú að íbúa­kosn­ingar eru í hugum flestra sam­heiti íbúa­lýð­ræðis – en ekki bara eitt afbrigði af mörgum – þá sann­ast hið forn­kveðna: Ef eina verk­færið sem þú átt er ham­ar, þá líta öll vanda­mál út eins og nagl­ar.

Það eru ýmsir gallar við íbúa­kosn­ing­ar. Oft reyn­ist erfitt að sníða þær þannig að ljóst sé hverjar nið­ur­stöð­urnar eru eða hvernig þær end­ur­spegla afstöðu almenn­ings. Núver­andi til­laga, sem snýr að kosn­ingu um hvort íbúar í Reykja­vík séu fylgj­andi eða and­vígir breyt­ingu á deiliskipu­lagi fyrir Stekkj­ar­bakka þró­un­ar­reit 73 (Þ73), myndi ekki endi­lega taka til ein­stakra fram­kvæmda eða lóða­út­hlut­un­ar. Vissu­lega hefur þó nokkur styr staðið um þetta til­tekna svæði meðal fólks og oft virð­ist ágrein­ing­ur­inn vera hvort það sé hluti af Elliða­ár­dalnum eða fyrir utan hann. Sumir kunna að vera vel sáttir við upp­bygg­ingu á reitnum en eru ekki spenntir fyrir til­teknum vil­yrðum sem hafa verið sam­þykkt. Aðrir gætu verið and­vígir allri upp­bygg­ingu og myndu vilja sjá allt annað deiliskipu­lag sem myndi ekki heim­ila upp­bygg­ingu yfir­höf­uð. Engu að síður myndi fólk vilja kjósa um deiliskipu­lagið en út frá afar ólíkum for­send­um. Og því yrði nið­ur­stað­an, hver svo sem hún yrði, ráð­gáta þar sem erfitt gæti reynst að leysa úr hver raun­veru­legur vilji fólks er.

Auglýsing

Skoð­ana­skipti

Hægt væri að leita ýmissa ann­arra leiða til þess kom­ast að nið­ur­stöðu um svæðið enda getur íbúa­sam­ráð tekið á sig ýmsar mynd­ir. Núna nýlega stóð for­sæt­is­ráðu­neytið fyrir svo­kall­aðri rök­ræðukönnun um breyt­ingar á stjórn­ar­skrá með veru­lega góðum árangri. Mark­mið rök­ræðukönn­unar er að kom­ast að því hvort, og þá hvern­ig, fólk skiptir um skoðun þegar það fær tæki­færi til þess að kynna sér mál­efnið sem til umræðu er. Í íbúa­kosn­ingu fáum við engar slíkar upp­lýs­ing­ar.

Einnig mætti hugsa sér íbúa­þing eða ráð, þar sem íbúar eru valdir slembi­úr­taki til þess að taka mál­efni fyrir og ræða það í þaula. Vel væri hægt að hugsa sér slíkt þing sem tæki fyrir græn svæði í borg­ar­land­inu. Þá væri hægt að ræða gildi og almenna afstöðu frekar en að taka fyrir ein­stök mál. Hægt væri að ræða hvernig við viljum hafa grænu svæð­inu okk­ar, hve stór þau ættu að vera og hvaða þjón­ustu, ef ein­hverja, ætti að veita innan þeirra. 

Kannski myndi slíkt þing skila þeirri nið­ur­stöðu að líf­hvolf myndi auðga lífið í Elliða­ár­daln­um, trekkja fleiri að og hvetja til úti­vistar í nærum­hverfi hvolfs­ins. Eða kannski myndi þingið kom­ast að þeirri nið­ur­stöðu að við ættum ekki að fara í slíkar bygg­ing­ar­fram­kvæmdir heldur frekar að vinna að stækkun almennra grænna svæða, jafn­vel að breikka út úti­vist­ar­svæði Elliða­ár­dals­ins. 

Slíkar nið­ur­stöður fengjum við aldrei með ein­faldri íbúa­kosn­ingu. Með því að nýta betur öll þau verk­færi íbúa­sam­ráðs sem þróuð hafa verið getum við unnið að nið­ur­stöðu í sátt við borg­ara og umhverfi. Og Reykja­vík­ur­borg getur sýnt að hún stendur í fremstu röð borga heims hvað varðar lýð­ræð­is­starf sem á að vera leið­ar­stef í mótun borg­ar­innar til fram­tíð­ar.

Líf Magneu­dóttir er odd­viti Vinstri grænna í Reykja­vík og Gústav Adolf Berg­mann Sig­ur­björns­son er rit­ari Vinstri grænna í Reykja­vík.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Donald Trump á blaðamannafundi í vikunni, þar sem hann undirritaði forsetatilskipun sem ætlað er að refsa einkafyrirtækjum fyrir að ritskoða efni á internetinu.
Trump steig á endanum yfir línuna sem Twitter hafði dregið í sandinn
Árið 2018 byrjaði Twitter að þróa lausn til að bregðast við því að stjórnmálamenn töluðu með misvísandi eða meiðandi hætti á miðlinum. Í þessari viku beitti miðilinn þessu meðali sínu gegn Donald Trump í fyrsta sinn. Og sá varð reiður.
Kjarninn 30. maí 2020
Brynjar Níelsson
Villuljós
Kjarninn 30. maí 2020
Sigrún Guðmundsdóttir
Okkar SORPA
Kjarninn 30. maí 2020
Laugavegurinn er ein allra vinsælasta gönguleið landsins en gengið er frá Landmannalaugum.
Landinn óður í útivist
Uppselt er í margar ferðir Ferðafélags Íslands og félagið hefur þurft að bæta við ferðum. Níu af hverjum tíu ætla að ferðast innanlands í sumar samkvæmt könnun Ferðamálastofu.
Kjarninn 30. maí 2020
Þórhildur Sunna Ævarsdóttir, þingmaður Pírata, er á meðal þeirra þingmanna sem skrifaðir eru á álitið.
Vilja viðurlög vegna brota sem varða verulega almannahagsmuni
Stjórnarandstöðuþingmenn vilja að aðstoðarmenn ráðherra þurfi að bíða í sex mánuði eftir að þeir ljúki störfum áður en þeir gerist hagsmunaverðir.
Kjarninn 30. maí 2020
Hoppuðu áfram eftir að heimsfaraldurinn skall á
Nýsköpunarfyrirtækið Kara Connect fékk óvæntan meðbyr þegar heimsfaraldurinn fór að geisa og ætlar að nýta sér aðstæðurnar til þess að vaxa hraðar en áætlað var. Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir framkvæmdastjóri Köru Connect ræddi við Kjarnann.
Kjarninn 30. maí 2020
Leiðtogar ríkisstjórnar Íslands.
34 milljarðar króna í að viðhalda störfum en 27 milljarðar króna í að eyða þeim
Hlutabótaleiðin mun líkast til kosta 45 sinnum meira en upphaflega var lagt upp með. Hún hefur, að mati ríkisendurskoðunar, verið misnotuð á margan hátt til að ná út fé úr ríkissjóði. Nú býðst sömu fyrirtækjum sem hana nýttu ríkisstyrkir til að reka fólk.
Kjarninn 30. maí 2020
Stækkuð og lituð mynd af frumu (bleikur litur) sem er verulega sýkt af SARS-CoV-2 veirunni (grænn litur).
„Eins og líkaminn væri vígvöllur“
Það er varla annað hægt en að bera óttablandna virðingu fyrir lífveru sem hefur eignast tugmilljónir afkomenda um allan heim á nokkrum mánuðum, segir mannerfðafræðingurinn Agnar Helgason sem sjálfur smitaðist og hefur teiknað upp ættartré veirunnar.
Kjarninn 29. maí 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar