Lúkasjenkó sýnir klærnar þegar Hvít-Rússar rísa upp

Gunnar Hólmsteinn Ársælsson segir að siðferðilega sé tími Alexanders Lúkasjenkó löngu liðinn, en þó sé allt óvíst hvort hann endi á því að víkja. Hræðsla almennings í Hvíta-Rússlandi virðist hverfandi og það gæti aukið á á hræðslu Vladimírs Pútíns.

Auglýsing

Ein­ræð­is­herrar eru alveg sér­stök teg­und manna að því leyti að þeim er skít­sama um alla aðra en sjálfa sig og völd sín. Eitt besta dæmið um það er Adolf Hitler, sem undir lok seinni heims­styrj­aldar vildi í raun draga alla þýsku þjóð­ina með sér í hyl­dýp­ið. Örlög hans voru sjálfs­morð. 

Í litlu landi í Evr­ópu, Hvíta-Rúss­landi, berst nú síð­asti ein­ræð­is­herra Evr­ópu, Alex­ander Lúk­a­sjénkó fyrir (póli­tísku) lífi sínu, eftir að hafa svindlað með stór­kost­legum hætti í for­seta­kosn­ingum sem haldnar voru þar fyrir skömmu.

Við­brögð Lúk­asjenkó eru nán­ast eins og út úr kennslu­bók í ein­ræð­is­herra­fræð­um; kúgun og ofbeldi eru þar helstu leið­ar­ljós og þús­und­um ,,svart­klæddra“ manna beitt gegn almenn­ing­i. 

Kosn­inga­farsi 

For­seta­kosn­ing­arnar þann 9. ágúst síð­ast­lið­inn voru farsi, Lúk­asjenkó hefur sagt að hann hafi fengið um 80% atkvæða og mót­fram­bjóð­and­inn, Svetl­ana Tíka­novska­ja, hafi fengið um 10%. Eng­inn trúir því og hafa aðeins tvö ríki við­ur­kennt úrslit­in, Rúss­land og Kína. ESB hefur lýst kosn­ing­arnar ógildar og hótar við­skipta­þving­unum og refsi­að­gerð­u­m. 

Auglýsing

Svetl­ana bauð sig fram vegna þess að eig­in­maður hennar (Si­ar­hei Tsik­hanouski – Sergei Tsíkanúskí) – sem ætl­aði að bjóða sig fram, var hand­tek­inn í lok maí og bannað að skrá sig til kjörs. Hann er blogg­ari og mann­rétt­inda­fröm­uð­ur, en það er einmitt eitt helsta ein­kenni ein­ræð­is­herra að þver­brjóta öll mann­rétt­ind­i. 

Ofbeldi er með­al­ið 

Það hefur verið gert í kjöl­far kosn­ing­anna; nokkrir hafa beðið bana í mót­mæl­um, þús­undir hafa verið hand­tekin og fjöl­margir þeirra lýst bar­smíðum og ofbeldi af hendi örygg­is­sveita Inn­an­rík­is­ráðu­neyt­is­ins (hinar alræmdu OMON-sveit­ir) og örygg­is­lög­regl­unn­ar, KGB, sem starfar enn í Hvíta-Rúss­landi.  

Hún ber enn það heiti, rétt eins og örygg­is­lög­regla gömlu Sov­ét­ríkj­anna, sem Hvíta-Rúss­land var hluti af frá 1922-1991, þegar landið lýsti yfir sjálf­stæði. Árið 1991 gliðn­uðu hin komm­ún­ísku Sov­ét­ríki svo í sundur í einum mestu sam­fé­lags­breyt­ingum síð­ustu ald­ar. Hvíta-Rúss­landi er þó enn stýrt í anda komm­ún­isma, með mik­illi rík­is­eign á fyr­ir­tækj­um, samyrkju­búum og öðru slík­u. 

Hræðslan hverf­ur 

Ýmsir fræði­menn telja að einn þátt­ur­inn í hruni Sov­ét­ríkj­anna hafi verið sá að sov­éskur almenn­ingur hafi fengið kjark til að mót­mæla kröft­ug­lega óþol­andi ástandi; kúg­un, spill­ingu, skorti á lífs­gæðum og almennum mann­rétt­ind­um, að eins­konar sam­eig­in­legt hug­rekki hafi mynd­ast. Ýmis­legt bendir til þess að núna sé það sama uppi á ten­ingnum í Hvíta-Rúss­landi, þ.e. að almenn­ingur í land­inu sé full­kom­lega kom­inn með upp í kok eftir meira en tveggja ára­tuga setu Alex­and­ers Lúk­asjenkó á valda­stóli, en hann er búinn að vera for­seti lands­ins frá for­seta­kosn­ingum árið 1994. 

Hræðsla Pútíns 

For­seti Rúss­lands, Vla­dimír Pútín, hefur stutt Lúk­asjenkó und­an­far­ið, enda talið að Pútin hræð­ist ástand eins og nú er til staðar í Hvíta-Rúss­landi, þ.e. að almenn­ingur rísi upp. Tölu­verð mót­mæli hafa verið í Rúss­landi á und­an­förnum árum, stjórn­ar­and­stæð­ingar myrtir, beittir handa­hófs­kenndum hand­tökum og fleiru slíku. Jafn­vel er talið að leyni­þjón­usta Rúss­lands, FSB, hafi verið með menn í Hvíta-Rúss­landi og hefur Pútín heitið Lúk­a­jsenkó hern­að­ar­að­stoð.  

Pútín vill nefni­lega ekki að Hvíta-Rúss­land fái frelsi og halli sér ef til vill til vest­urs, rétt eins og Úkra­ína gerði og er meðal ann­ars ein ástæða stríðs­ins á landa­mærum ríkj­anna, sem staðið hefur frá árinu 2014. 

Fellur hann?

Hvort Lúk­asjenkó fellur að þessu sinni, er erfitt að segja, en ljóst er að það hefur molnað veru­lega undan honum og valda­stöðu hans. Mót­mæla­ald­an, sú mesta í land­inu hingað til, sýnir að almenn­ingur hefur fengið nóg. Lúk­asjenkó hefur hins­vegar sagt að öll mót­mæli muni verða brotin á bak aft­ur. Lyk­il­at­riði fyrir hann er stuðn­ingur ann­arra örygg­is­stofn­ana; hers, leynilög­reglu og slíkra aðila. En sið­ferði­lega er tíma Lúk­a­sjénkós lið­inn og það fyrir löng­u. 

Höf­undur er stjórn­mála­fræð­ing­ur. 

Frétt Radio Free Europe um ofbeldið gegn almenn­ingi í Hvíta-Rúss­land­i. 

Mynd­band frá The Daily Tel­egraph sem sýnir ofbeldið á götum Minsk. 

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hópuppsögn hjá Icelandair Group
Icelandair Group, sem sótti sér 23 milljarða króna í nýtt hlutafé fyrr í mánuðinum, hefur sagt upp 88 manns.
Kjarninn 29. september 2020
Búast má við mikilli innspýtingu í opinberum fjárfestingum, samkvæmt Íslandsbanka
Mikill samdráttur í ár en hraður viðsnúningur
Ný þjóðhagsspá Íslandsbanka gerir ráð fyrir töluvert meiri samdrætti en Seðlabankinn gerir ráð fyrir í ár. Hins vegar er búist við „skarpri viðspyrnu“ á næsta og þarnæsta ári.
Kjarninn 29. september 2020
PAR á nú innan við tvö prósent í Icelandair
Bandarískur fjárfestingasjóður sem keypti stóran hlut í Icelandair í vor og varð að stærsta einkafjárfesti félagsins er ekki lengur með stærstu eigendum þess.
Kjarninn 29. september 2020
Bjarni Már Magnússon
Basic að birta
Kjarninn 29. september 2020
Halldór Benjamín Þorbergsson er framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins.
Samtök atvinnulífsins segja ekki upp kjarasamningum
Eftir að stjórnvöld kynntu 25 milljarða króna aðgerðarpakka í morgun ákvað framkvæmdastjórn Samtaka atvinnulífsins að atkvæðagreiðsla um Lífskjarasamninginn myndi ekki fara fram. Kjarasamningar gilda því áfram.
Kjarninn 29. september 2020
Vísindamennirnir telja að enn eigi töluverður fjöldi eftir að greinast með COVID-19 í þessari bylgju faraldursins.
Um 300 til 1.100 gætu smitast á næstu þremur vikum
Í þriðju bylgju faraldurs COVID-19, sem hófst 11. september, hafa 506 greinst með sjúkdóminn. Vísindamenn við Háskóla Íslands spá því að næstu daga haldi áfram að greinast 20-40 ný smit á dag.
Kjarninn 29. september 2020
Rúmlega þrjátíu Íslendingar hafa greinst með veiruna í landamæraskimun
Af þeim 119 sem greindust með COVID-19 í landamæraskimun frá 15. júní til 18. september voru 32 með íslenskt ríkisfang, 23 frá Póllandi og 13 frá Rúmeníu og færri frá 23 ríkjum til viðbótar.
Kjarninn 29. september 2020
Drífa Snædal er forseti ASÍ.
ASÍ mótmælir lækkun á tryggingagjaldi – Efling segir opinberu fé ausið til efnafólks
ASÍ mótmælir fyrirhugaðri lækkun á tryggingagjaldi og segir að það sé „nánast eini skatturinn sem fyrirtæki greiða“. Sambandið vill að ríkisstjórnin gefi vilyrði um hækkun atvinnuleysisbóta samhliða því að nýjum aðgerðarpakka verði hrint í framkvæmd.
Kjarninn 29. september 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar