Mesti Evrópusinninn og mesti Evrópuandstæðingurinn unnu

Á skömmum tíma hafa Frakkar hafnað tveimur forsetum og þremur forsætisráðherrum. Bergþór Bjarnason skrifar um úrslit fyrri umferðar forsetakosninganna í Frakklandi.

Emmanuel Macron á kosningafundi.
Emmanuel Macron á kosningafundi.
Auglýsing

Þann 7. maí í seinni umferð for­seta­kosn­ing­anna í Frakk­landi verða það Emmanuel Macron (23,9%) úr sam­tök­unum En Marché og Mar­ine Le Pen (21,4%) frá Þjóð­ar­fylk­ing­unni sem mæt­ast. Sögu­legt nú fimmtán árum eftir að Jean-Marie Le Pen, faðir Mar­ine Le Pen, komst í aðra umferð á móti Jacques Chirac for­seta. Hvorki klass­ískir hægri eða vinstri flokkar komust áfram að þessu sinni. François Fillon fram­bjóð­andi Repúblik­ana hlaut 19,9% og Ben­oit Hamon frá Sós­í­alista­flokknum aðeins 6,3%. Annað óvænt er að hinn vinstri­s­inn­aði Jean-Luc Mel­enchan fékk aðeins 0,3% minna en Fillon, 19,6% og hefði þurft minna en 2% í við­bót til að ýta Le Pen út.

Þótt skoð­ana­kann­anir hefðu hvorki séð Brexit né kosn­ingu Don­ald Trump fyrir þá höfðu margar þeirra nokkurn veg­inn séð fyrir úrslitin í fyrri umferð frönsku for­seta­kosn­ing­anna. Hvorki var búist við því í könn­unum til vinstri og hægri að Hamon eða Fillon myndu vinna. Því má segja að kann­anir hafi aðeins náð að rétta hlut sinn hvað trú­verð­ug­leika varð­ar. 

Margir tala um „Big bang“ í frönskum stjórn­málum í Frakk­landi. Á örfáum mán­uðum hafa Frakkar hafnað tveimur for­set­um, Nicolas Sar­kozy í for­kosn­ingum og François Hollande í skoð­ana­könn­un­um, sem olli því að hann bauð sig ekki fram. Einnig þremur fyrrum for­sæt­is­ráð­herrum, Alain Juppé til hægri, Manuel Valls sem sagði af sér og ætl­aði sér að vinna hjá Sós­í­alistum og svo á sunnu­dag François Fillon, for­sæt­is­ráð­herra Sar­kozys. 

Auglýsing

Macron sem á end­anum varð efst­ur, og nær allir stjórn­mála­leið­togar hafa lýst yfir stuðn­ingi við, fyrir seinni umferð­ina, er aðeins 39 ára og hefur aldrei boðið sig fram í kosn­ingum fyrr en nú. Hann kemur úr hinum fræga ENA stjórn­sýslu­skóla, þaðan hafa margir sem ná langt í opin­beru starfi komið og reyndar oft stjórn­mála­el­ít­an. Hann hætti hins vegar í opin­bera geir­anum og fór að vinna hjá einka­fyr­ir­tæki, í hinum fræga Rochild-­banka. Seinna varð hann ráð­gjafi Hollande for­seta í Elysée og efna­hags­ráð­herra hans í tvö ár. Það er ein­stakt í franskri stjórn­mála­sögu að fram­bjóð­andi hafi ekki verið þing­maður eða ráð­herra árum saman og að hann komi ekki heldur úr stjórn­mála­flokki. Fyrir aðeins þremur árum vissi eng­inn hver Emmanuel Macron var. 

Það að Mar­ine Le Pen komst í seinni umferð­ina var nokkuð fyr­ir­sjá­an­legt. Skoð­ana­kann­anir höfðu sýnt það síð­ustu þrjú ár.  Í hér­að­stjórna­kosn­ing­unum í Frakk­landi 2015 varð Þjóð­ar­fylk­ingin efst og hefur síðan þá verið stærsti flokkur lands­ins. Margir höfðu von­ast eftir því að Le Pen kæm­ist ekki áfram því það yrði blettur á ímynd lands­ins að öfga hægrifram­bjóð­andi hefði raun­veru­lega mögu­leika á að vinna kosn­ing­arn­ar. Góðu frétt­irnar eru þær að Mar­ine Le Pen hefur tapað sex pró­sentum á tveimur mán­uðum því hún var lang efst lengi vel og það eru þó jákvæð skila­boð. Sam­kvæmt könnun sem gerð var á sunnu­dags­kvöld mun Macron sigra með 62 pró­sentum en Le Pen fá 38 pró­sent í seinni umferð­inni.

Marine Le Pen

Fyr­ir­vara verður þó að hafa á öllu þessu því að nú hefst ný kosn­inga­bar­átta sem stendur í tvær vikur og margt getur breyst þó vissu­lega hafi Mar­ine Le Pen ekki mik­inn vara­sjóð í atkvæð­um. Sam­kvæmt því sem kjós­endur segja skipt­ast atkvæði Fillons í þrennt, einn þriðji til Le Pen, helm­ingur til Macrons og 20 pró­sent segj­ast ætla að skila auðu í annarri umferð. Sós­í­alistar munu fylkja sér bak við Macron og um 60 pró­sent þeirra sem kusu Melanchon. Því ætti Le Pen ekki að eiga mögu­leika á að vinna.

En það er EN í þess­ari grein­ingu. Kosn­inga­þátt­taka í fyrri umferð­inni var 77 pró­sent og því voru 23 pró­sent sem sátu heima. Ef stór hluti þeirra sem ekki kusu á sunnu­dag kjósa sunnu­dag­inn 7. maí og þá Le Pen, getur jafn­vægið breyst. Einnig verða þeir sem kusu í fyrri umferð­inni að skila sér og kjósa, sem auð­vitað er ekki öruggt. Svo má ekki gleyma því sem allir ótt­ast eftir skotárás­ina á Champs-Elysée-breið­göt­unni á fimmtu­dag og hand­töku mann­anna tveggja í Marseille á mánu­dag í síð­ustu viku sem voru að skipu­leggja hryðju­verka­árs­ás, að ef eitt­hvað slíkt myndi ger­ast að nýju er óvíst hvernig almenn­ingur mundi bregð­ast við. Mar­ine Le Pen hefur árum saman spilað inn á hræðslu fólks við inn­flytj­endur og nú sér­stak­lega múslima eftir þær árásir sem landið hefur upp­lifað síðan í jan­úar 2015. Emmanuel Macron hefur verið gagn­rýndur fyrir að hafa ekki nógu harða stefnu í örygg­is­málum og það gæti unnið gegn hon­um, ger­ist eitt­hvað óvænt sem eng­inn auð­vitað ósk­ar. 

Verð­bréfa­mark­aðir og Evr­ópu­sam­bands­lönd eru ánægð með úrslitin á sunnu­dag. Mark­aðir voru í upp­sveiflu við opnun í morg­un, í Frakk­landi hækk­uðu verð­bréf um 4,5%. Stjórn­mála­menn í Þýska­landi og ýmsir yfir­menn hjá Evr­ópu­sam­band­inu í Brus­sel eru ánægðir með að eini fram­bjóð­and­inn sem talar með jákvæðum hætti um Evr­ópu­sam­vinnu og vill auka hana, skuli hafa orðið efstur og eigi góða mögu­leika á að sigra. Bæði Sig­mar Gabriel og Ang­ela Merkel hafa lýst yfir stuð­ingi við Macron.

Tillagan um breytingu á skilyrðum fyrir stjórn FME kemur frá fjármálaráðuneytinu
Starfshópur fjallaði um hæfisskilyrði þeirra sem geta tekið sæti í stjórn Fjármálaeftirlitsins.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Trump styður Sádi-Arabíu og olían hríðfellur
Eftir að Donald Trump lýsti yfir stuðningi við Sádí-Arabíu vegna morðsins á Jamal Khashoggi hrundi verðið á hráolíu.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Raunverð fasteigna hækkað um 1,3 prósent undanfarið ár
Að teknu tilliti til verðbólgu hefur fasteignaverð lítið sem ekkert hækkað í eitt ár.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Til lítils að fjölga leikskólarýmum ef leikskólarnir standa ómannaðir
Sjálfstæðismenn telja áætlanir meirihlutans í borginni ekki ganga upp.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Baldur Blöndal
Gleymdur tími
Kjarninn 20. nóvember 2018
Bláa lónið
Grímur kaupir hlut Horns II í Bláa lóninu
Breyting hefur orðið á eignarhaldi í Bláa Lóninu en samningur hefur verið gerður um kaup Kólfs ehf., eignarhaldsfélags í meirihlutaeigu Gríms Sæmundsen, á hlut Horns II í Hvatningu hf. en Hvatning heldur á um 40% hlut í Bláa Lóninu hf..
Kjarninn 20. nóvember 2018
Heimavellir voru skráðir á markað fyrr á þessu ári.
Heimavellir ákveða að selja fleiri fasteignir
Í skráningarlýsingu Heimavalla frá því í vor kom fram að félagið ætlaði að selja fasteignir fyrir tíu milljarða fyrir árslok 2020. Nú hefur það ákveðið að selja eignir fyrir 17 milljarða á tímabilinu.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Vandræði á Facebook
Gengið hefur brösulega fyrir notendur samfélagsmiðilsins Facebook að skoða efni á síðunni síðan í hádeginu í dag.
Kjarninn 20. nóvember 2018
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None