Platforstjórar senda póst

Vitað er um mörg tilvik þar sem svindlarar hafa náð að plata starfsmenn danskra fyrirtækja og stofnana. Upphæðin sem svindlarar hafa komist yfir á undanförnum tólf mánuðum nemur um það bil 200 milljónum danskra króna, tæplega 3,2 milljarðar króna.

Starfsmenn danska ríkislistasafnsins í Kaupmannahöfn eru á meðal þeirra sem hafa verið plataðir.
Starfsmenn danska ríkislistasafnsins í Kaupmannahöfn eru á meðal þeirra sem hafa verið plataðir.
Auglýsing

Hvað gerir starfsmaður „á gólfi“ þegar séffinn sendir tölvupóst og fyrirskipar millifærslu sem allra fyrst, nánar tiltekið strax? Mikið sé í húfi og málið þoli enga bið, annars geti mikilvæg viðskipti runnið út í sandinn. Starfsmaðurinn bregst vitaskuld við og millifærir á stundinni, án þess að spyrja spurninga. Sem hann hefði kannski betur gert. 

Fyrir nokkrum dögum greindu danskir fjölmiðlar frá því að í vetrarfríinu svonefnda, um miðjan febrúar, hefðu starfsmenn Danska Ríkislistasafnsins í Kaupmannahöfn fengið fyrirskipanir um að millifæra samtals kr. 805.000.- (12,8 milljónir íslenskar) af bankareikningi safnsins Í tölvubréfum sem starfsmennirnir fengu frá „safnstjóranum“, sem virtist vera í Englandi kom fram að mikið lægi á að þetta gengi sem allra greiðast, annars myndi safnið missa af tækifæri sem „ekki byðist aftur“. Tölvubréfin, sem voru nokkur, voru öll mjög áþekk og alltaf getið sérstaklega um hraða afgreiðslu. Peningana átti að millifæra á nokkra mismunandi bankareikninga, í að minnsta kosti fimm löndum. Starfsmenn Ríkislistasafnsins brugðust hratt og vel við þessum fyrirmælum „safnstjórans“ og áður en vetrarfrísvikan var liðin höfðu áðurnefndar kr. 805.000.- verið lagðar inn á bankareikningana eins og um var beðið.

Auglýsing

Safnstjórinn á kontórnum

Á föstudegi, síðasta virka degi vetrarfrísins mætti einn starfsmaður Danska Ríkislistasafnsins safnstjóranum, Mikkel Bogh, á ganginum við kaffistofu starfsfólksins. Starfsmaðurinn hafði orð á því að vonandi hefðu þessir peningar sem safnstjórinn bað um að fá yfirfærða skilað sér í tæka tíð. Safnstjórinn rak upp stór augu og spurði hvaða peninga starfsmaðurinn væri að meina. „Varst þú ekki í Englandi“ spurði starfsmaðurinn. „Kontórinn minn hefur aldrei heitið neitt, og allra síst England“ svaraði safnstjórinn, „en á kontórnum hef ég verið alla vikuna eins og venjulega.“ Starfsmaðurinn kiknaði í hnjáliðunum. „Safnstjórinn“ sem hafði sent fyrirskipanirnar um millifærslurnar, í nafni Mikkels Bogh, var sem sé svindlari sem kunni sitt fag og ástæða þess að hann valdi vetrarfrísvikuna hugsanlega sú að þá eru margir í fríi. Safnstjóri Ríkislistasafnsins hafði reyndar ætlað að vera í fríi þessa viku en það breyttist svo á síðustu stundu og hann var í vinnunni. 

Ekki einsdæmi

Fréttirnar af svindlinu hjá Ríkislistasafninu vöktu mikla athygli og brátt kom í ljós að þetta mál er síður en svo einsdæmi. Mál af þessu tagi rata sjaldnast í fjölmiðlana, bæði vegna þess að forsvarsmenn fyrirtækja og stofnana kæra sig lítt um að segja frá því að þeir hafi verið „plataðir upp úr skónum“ og danska lögreglan telur að slíkar fréttir hafi „auglýsingagildi“ fyrir aðra svindlara eins og einn yfirmanna lögreglunnar komst að orði í viðtali.

200 milljónir á einu ári

Samkvæmt upplýsingum lögreglunnar er vitað um mörg tilvik þar sem svindlarar hafa náð að plata starfsmenn danskra fyrirtækja og stofnana. Upphæðin sem svindlarar hafa komist yfir á undanförnum tólf mánuðum nemur um það bil 200 milljónum danskra króna (tæplega 3,2 milljarðar íslenskir). Aðferðirnar sem svindlararnir nota eru nokkrar. 

Sú sem notuð var í tilviki Ríkislistasafnsins, sem sé að senda fyrirmæli sem ekki verður betur séð en séu frá framkvæmdastjóranum, er algeng. Svindlararnir virðast, í mörgum tilvikum, hafa upplýsingar um hvenær framkvæmdastjórinn er ekki á staðnum (eins og til stóð með safnstjórann) og láta líta svo út að hann sé að senda fyrirmæli til starfsmanna í fyrirtækinu. Önnur aðferð er að senda reikninga, sem eru nákvæmar eftirlíkingar ekta reikninga. Stórt plastframleiðslufyrirtæki á Jótlandi fékk „reikning“ sem virtist vera frá fyrirtæki sem plastframleiðandinn skiptir mikið við, fær þaðan marga slíka reikninga í hverri viku. Eftirlíkingin var svo vel gerð að ekki var nokkur leið að átta sig á að um svindl væri að ræða, nema rannsaka málið sérstaklega. Sem ekki var gert í þessu tilviki. 

Talsmaður lögreglunnar sagði að þegar um mikil viðskipti sé að ræða, kannski marga reikninga í hverri viku, sé ákveðin hætta á „sjálfvirkni í afgreiðslunni“ eins og hann komst að orði. Reikningur frá fyrirtæki sem að jafnaði er ekki skipt við myndi vekja meiri athygli og athugaður betur. 

Athygli svindlara hefur beinst að Danmörku

Kim Aarenstrup yfirmaður þeirrar deildar lögreglunnar, sem rannsakar tölvuafbrot sagði í viðtali við dagblaðið Politiken að tala afbrota eins og lýst var hér að framan hafi þrefaldast á árunum 2009 – 2015 og síðan fjölgað til muna á síðastliðnu ári. 

Kim Aarenstrup segir að svo virðist sem athygli netafbrotamanna hafi einhverra hluta vegna beinst í auknum mæli að Danmörku. Skýringuna kvaðst hann ekki vita, kannski séu Danir ógætnari en margir aðrir í þessum efnum.

Hvað er til ráða?

Áðurnefndur yfirmaður í lögreglunni telur eina ráðið til að láta ekki gabbast af svindlurunum sé aukið eftirlit, og árvekni, innan fyrirtækja og stofnana. Til dæmis með því að ganga úr skugga um að reikningar sem berist séu ekta, það sé hægt að gera með símtali eða tölvupósti. Ef um sé að ræða vörur þurfi starfsmenn að staðfesta að þeir hafi móttekið þær. 

Sama gildi um unnið verk, þar þurfi staðfestingu á því að vinnan hafi farið fram. Almenningur þurfi líka að gæta sín, til dæmis ekki að ganga frá viðskiptum í gegnum síma eða á netinu nema þekkja til viðkomandi fyrirtækis. „Við kærum okkur ekki um að Danmörk verði gósenland netsvindlara, eða svindlara yfirleitt“ sagði Kim Aarenstrup yfirmaður rannsóknardeildar tölvuafbrota dönsku lögreglunnar.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hólmfríður Árnadóttir menntunarfræðingur og Heiða Guðný Ásgeirsdóttir bóndi skipa 1. og 2. sæti á lista Vinstri grænna í Suðurkjördæmi.
Þjórsáin okkar allra
Kjarninn 25. júlí 2021
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra segir ríkisstjórnina ræða málin í þaula og hafa verið í meginatriðum samstíga um aðgerðir í faraldrinum hingað til.
Stjórnmálin falli ekki í þá freistni að gera sóttvarnir að „pólitísku bitbeini“
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra segir samstöðu í ríkisstjórn um þær hertu aðgerðir sem tóku gildi í dag. Hún segist vilja forðast að sóttvarnir verði að pólitísku bitbeini fyrir kosningar og telur að það muni reyna á stjórnmálin á næstu vikum.
Kjarninn 25. júlí 2021
Steypiregnið ógurlega
Steypiregn er klárlega orðið tíðara og umfangsmeira en áður var. Öll rök hníga að tengingu við hlýnun lofthjúps jarðar. Í tilviki flóðanna í Þýskalandi og víðar hefur landmótun, aukið þéttbýli og minni skilningur samfélaga á eðli vatnsfalla áhrif.
Kjarninn 25. júlí 2021
Ísraelsk stjórnvöld sömdu við lyfjafyrirtækið Pfizer um bóluefni og rannsóknir samhliða bólusetningum.
Alvarlega veikum fjölgar í Ísrael
Það er gjá á milli fjölda smita og fjölda alvarlegra veikra í Ísrael nú miðað við fyrstu bylgju faraldursins. Engu að síður hafa sérfræðingar áhyggjur af þróuninni. Um 60 prósent þjóðarinnar er bólusett.
Kjarninn 25. júlí 2021
Danska smurbrauðið nýtur nú aukinna vinsælda meðal matgæðinga í heimalandinu.
Endurkoma smurbrauðsins
Flestir Íslendingar kannast við danska smurbrauðið, smørrebrød. Eftir að alls kyns skyndibitar komu til sögunnar döluðu vinsældirnar en nú nýtur smurbrauðið sívaxandi vinsælda. Nýir staðir skjóta upp kollinum og þeir gömlu upplifa sannkallaða endurreisn.
Kjarninn 25. júlí 2021
Fjallahjólabrautin við Austurkór var eitt verkefna sem valið var til framkvæmda af íbúum í íbúðalýðræðisverkefninu Okkar Kópavogur í fyrra.
Kópavogsbær skoðar flötu fjallahjólabrautina betur eftir holskeflu athugasemda
Kópavogsbær hefur boðað að fjallahjólabraut við Austurkór í Kópavogi verði tekin til nánari skoðunar, eftir fjölda athugasemda frá svekktum íbúum þess efnis að brautin gagnist lítið við fjallahjólreiðar.
Kjarninn 24. júlí 2021
Með stafrænum kórónuveirupassa fæst QR kóði sem sýna þarf á hinum ýmsu stöðum.
Munu þurfa að framvísa kórónuveirupassa til að fara út að borða
Evrópska bólusetningarvottorðið hefur verið notað vegna ferðalaga innan álfunnar síðan í upphafi mánaðar. Í Danmörku hefur fólk þurft að sýna sambærilegt vottorð til að sækja samkomustaði og svipað er nú uppi á teningnum á Ítalíu og í Frakklandi.
Kjarninn 24. júlí 2021
Eldgosið í Geldingadölum hefur verið mikið sjónarspil. Nú virðist það í rénun.
Ráðherra veitir nafni nýja hraunsins formlega blessun sína
Eins og lög gera ráð fyrir hefur Lilja Dögg Alfreðsdóttir mennta- og menningarmálaráðherra staðfest nafngift nýja hraunsins í landi Grindavíkurbæjar. Fagradalshraun mun það heita um ókomna framtíð.
Kjarninn 24. júlí 2021
Meira eftir höfundinnBorgþór Arngrímsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None