Útgerðarmenn bíða spenntir eftir ákvörðun um makríl

makríll-muynd.jpg
Auglýsing

Hlut­hafar í þeim sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækjum sem veitt hafa mak­ríl í íslenskri lög­sögu á und­an­förnum árum bíða  nú spenntir eftir því hvort sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra kvóta­setji mak­ríl­inn var­an­lega.  Ákvörðun um þetta gæti komið fram í vet­ur.  Fram að þessu hefur mak­ríl­kvót­anum ein­ungis verið úthlutað til eins árs í senn - að vori fyrir kom­andi ver­tíð sem stendur venju­lega frá júní og fram í sept­em­ber.  Þessi  „skamm­tíma­út­hlut­un“ hefur breyst nokkuð á síð­ustu árum.  Að vísu hafa upp­sjáv­ar­skipin sem hafa mestu afla­reynsl­una alltaf fengið hlut­falls­lega mest en þó hefur hlut­deild smá­báta­flot­ans auk­ist nokk­uð, sér­stak­lega jókst hún í ár.  Í ár var mak­ríl­kvót­inn sem Ísland úthlut­aði sér tæp 168 þús tonn. Upp­sjáv­ar­skipin sem hafa mesta afla­reynslu fengu 69,8% af kvót­an­um, frysti­tog­arar fengu 20,8%, ísfisk­skip fengu 5,4% og smá­bátar 4,1%.

Ekk­ert sam­komu­lag í N-Atl­ants­hafi



Þjóð­irnar sem veiða mak­ríl í N-Atl­ants­hafi hafa ekki getað komið sér saman um skipt­ingu á mak­ríl­kvót­an­um.  Það hefur leitt til þess að heild­ar­afl­inn hefur verið tals­vert umfram ráð­gjöf ICES.  Á meðan enn er ósamið um mak­ríl­kvót­ann þykir mörgum eðli­legt að hann sé ekki settur var­an­lega inní kvóta­kerf­ið. Á hinn bóg­inn hefur afla­reynsla vegið þungt þegar nýjar teg­undir eru kvóta­settar innan fisk­veiði­stjórn­un­ar­kerf­is­ins á Íslandi. Yfir­leitt hefur það verið gert án sér­staks end­ur­gjalds. Nýlegt dæmi er úthlutun í var­an­lega kerfið á blá­löngu­kvóta. Þar nutu útgerðir á Suð­ur- og Vest­ur­landi þess að sú teg­und veidd­ist að mestu leyti úti fyrir Suð­ur- og Vest­ur­landi fyrstu árin þótt útbreiðslan hafi auk­ist á síð­ari árum. Í því til­felli þurftu þær útgerðir sem fengu kvóta úthlut­aðan ekki að greiða neitt sér­stakt gjald heldur nutu afla­reynslu áranna á und­an.

Mak­rílút­hlutun



[ta­ble file="https://docs.­google.com/­spr­eads­heets/d/1f­m7q_XS­gaaBa1A­j8F­BqJoJ3Ri­U1apL6Fsk­flcd6mx5s/ex­port?­format=csv"][/ta­ble]

Miklir fjár­hags­legir hags­munir eru í húfi þegar kemur að mak­ríln­um.  Teg­undin er  verð­mæt og má segja að stóru upp­sjáv­ar­fyr­ir­tækin sem hafa mestu afla­reynsl­una við veiðar á mak­ríl hafi hagn­ast mikið á síð­ustu árum með til­komu hans inn í lög­sög­una. Með til­komu mak­ríls­ins hefur verk­efna­staða upp­sjáv­ar­skipa auk­ist til muna.  Mikil fjár­fest­ing hefur einnig átt sér stað innan fyr­ir­tækj­anna til að getað búið til sem mest verð­mæti úr afl­an­um.

Ýmsar leiðir eru til staðar við úthlutun mak­ríl­skvót­ans hjá nágranna­þjóð­um. Þannig hafa stjórn­völd í sumum nágranna­ríkjum okkar ákveðið að leggja á sér­stakt leigu­gjald á hvert tonn sem er veitt af mak­ríl. Það gerðu t.a.m. Græn­lend­ingar í ár og höfðu nokkuð miklar tekjur af því. Fær­eysk stjórn­völd hafa boðið út hluta kvót­ans í upp­hafi hverrar ver­tíðar til hæst­bjóð­anda og þannig tryggt sér tekjur af veið­un­um.

Auglýsing

Kvót­inn gríð­ar­lega verð­mætur



Erfitt er að meta virði íslenska mak­ríl­kvót­ans. Lík­legt er að hann sé ekki síður verð­mætur heldur en kvóti í öðrum teg­undum við Ísland. Í ár veiddu Íslend­ingar óvenju mikið en búast má við því að kvót­inn gæti minnkað á kom­andi árum.  Það fer þó allt eftir ástandi stofns­ins og einnig hvort við náum samn­ingum við nágranna­þjóðir okkar um skipt­ingu hans.  Ljóst er þó að virði kvót­ans hleypur á tugum millj­arða, sumir segja hann jafn­vel yfir 100 millj­arða virð­i.  Það er því mikið í húfi.  Besta nið­ur­staðan fyrir hlut­haf­ana í þeim sjáv­ar­út­vegs­fyr­ir­tækjum sem mesta reynsl­una hafa væri sú að þeir fengju ein­fald­lega mak­ríl­kvót­anum úthlutað end­ur­gjalds­laust byggt á afla­reynslu síð­ustu ára.  Ef þetta yrði nið­ur­staðan kæmu hlut­hafar í fyr­ir­tækjum á borð við HB Granda, Síld­ar­vinnsl­unni, Ísfé­lagi Vest­manna­eyja, Sam­herja, Vinnslu­stöð­inni, Skinn­ey-­Þinga­ness, Eskju og Gjögur vel út.

Stór ákvörðun



Sig­urður Ingi Jóhanns­son sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra þarf að skoða ýmsa þætti máls­ins gaum­gæfi­lega áður en hann tekur þá stóru ákvörðun hvernig eða þá hvort hann mun úthluta mak­ríl­kvót­anum var­an­lega .  Hugs­an­lega vill hann skoða aðferðir Græn­lend­inga og Fær­ey­inga sem hafa lagt áherslu á að rík­is­sjóður fái hlut­deild í arð­inum sem skap­ast hefur með til­komu mak­ríls­ins.  Kæmi til greina að fresta var­an­legri úthlutun og bjóða ein­fald­lega hluta kvót­ans upp til árs í senn líkt og Fær­ey­ingar ger­a?  Eða jafn­vel  bjóða upp kvót­ann til nokk­urra ára í senn?

Eitt er víst að spenn­andi verður að fylgj­ast með því hvaða leið sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra velur við úthlutun þess­arar verð­mætu teg­undar sem svo óvænt byrj­aði að veið­ast innan lög­sög­unnar fyrir til­tölu­lega fáum árum.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Rauða kjötið: Áætlunin sem á að bjarga Boris
Pólitísk framtíð Boris Johnson er um margt óljós eftir að hann baðst afsökunar á að hafa verið viðstaddur garðveislu í Downingstræti í maí 2020 þegar útgöngubann vegna COVID-19 var í gildi. „Rauða kjötið“ nefnist áætlun sem á að halda Johnson í embætti.
Kjarninn 17. janúar 2022
Þórhildur Sunna Ævarsdóttir þingmaður Pírata.
Spurði forsætisráðherra út í bréfið til Kára
Þingmaður Pírata spurði forsætisráðherra á þingi í dag hver tilgangurinn með bréfi hennar til forstjóra ÍE hefði verið og hvers vegna hún tjáði sig um afstöðu sína gagnvart úrskurði Persónuverndar við forstjóra fyrirtækisins sem úrskurðurinn fjallaði um.
Kjarninn 17. janúar 2022
Mun meira kynbundið ofbeldi í útgöngubanni
Þrátt fyrir að útgöngubann auki verulega líkur á ofbeldi gagnvart konum og transfólki hefur málaflokkurinn fengið lítið sem ekkert fjármagn í aðgerðum stjórnvalda víða um heim til að bregðast við afleiðingar heimsfaraldursins.
Kjarninn 17. janúar 2022
Heimild til að slíta félögum sett í lög 2016 – Fyrsta tilkynning send út 2022
Fyrir helgi sendi Skatturinn í fyrsta sinn út tilkynningar til 58 félaga sem hafa ekki skilað inn ársreikningum þar sem boðuð eru slit á þeim. Lögin voru sett árið 2016 en ráðherra undirritaði ekki reglugerð sem virkjaði slitaákvæðið fyrr í haust.
Kjarninn 17. janúar 2022
Umfjallanir um liprunarbréf Jakobs Frímanns og „Karlmennskuspjallið“ ekki brot á siðareglum
Hvorki DV né 24.is brutu gegn siðareglum Blaðamannafélags Íslands með umfjöllunum sínum um Jakob Frímann Magnússon annars vegar og „Karlmennskuspjallið“ hins vegar.
Kjarninn 17. janúar 2022
Greiðslubyrðin svipuð og fyrir faraldurinn
Í kjölfar mikilla vaxtalækkana hjá Seðlabankanum lækkuðu afborganir af húsnæðislánum til muna. Þessi lækkun er nú að miklu leyti gengin til baka, þar sem bæði húsnæðisverð og vextir hafa hækkað á undanförnum mánuðum.
Kjarninn 17. janúar 2022
Ármann Kr. Ólafsson hefur verið oddviti Sjálfstæðisflokksins í Kópavogi og bæjarstjóri frá árinu 2012.
Ármann ætlar ekki að gefa kost á sér til endurkjörs í Kópavogi
Ármann Kr. Ólafsson oddviti Sjálfstæðisflokksins og bæjarstjóri í Kópavogi frá árinu 2012 ætlar ekki að sækjast eftir endurkjöri í sveitarstjórnarkosningunum í maí.
Kjarninn 17. janúar 2022
Það að skipa stjórn yfir Landspítala var á meðal mála sem stjórnarflokkarnir náðu saman um í nýjum stjórnarsáttmála.
Sjö manna stjórn yfir Landspítala verði skipuð til tveggja ára í senn
Skipunartími stjórnarmanna í nýrri stjórn Landspítala verður einungis tvö ár, samkvæmt nýjum frumvarpsdrögum. Talið er mikilvægt að hægt verði að skipa ört í stjórnina fólk sem hefur sérþekkingu á þeim verkefnum sem Landspítali tekst á við hverju sinni.
Kjarninn 17. janúar 2022
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None