Auglýsing

Ang­ela Merkel, kansl­ari Þýska­lands og leið­togi hins frjálsa heims – eins og Barack Obama kall­aði hana á fundi sem hann átti með henni, skömmu eftir en hann hætti sem for­seti – er að fara hætta í starfi sínu, áður en langt um líð­ur. Hún hefur verið kansl­ari frá árinu 2005.

Hún hefur á ferli sínum talað skýrt fyrir alþjóða­sam­vinnu, sam­einaðri Evr­ópu, og mik­il­vægi þess að þjóðir tak­ist í sam­ein­ingu á við áskor­anir nútím­ans. 

Eitt af því sem tala má um sem hápunkt á hennar ferli, var þegar hún beitti sér fyrir því að opna Þýska­land – á víð­sjár­verðum tím­um, árið 2015. Þá sam­þykktu stjórn­völd að taka við einni milljón flótta­manna, sem flestir komu frá víg­völlum í Sýr­landi, Líbíu og nágrenni, með við­komu í flótta­manna­búð­u­m. 

Auglýsing

Hún hefur síðan þurft að verja þessa ákvörðun af alefli, en grunn­rök­semdin hjá henni voru mann­úð­ar­á­stæð­ur. 

Spenna á landa­mærum ríkja í Aust­ur-­Evr­ópu – ekki bara við Þýska­land – var það sem ástæða var til að ótt­ast. 

Ekki eru nema 25 ár síðan Balkanskaga­stríð­inu lauk, en á undra­skömmum tíma – á árunum 1990 til 1995 – voru 200 þús­und manns lát­in, og millj­ónir á flótta í Evr­ópu, án þess að alþjóða­sam­fé­lagið hafi gripið inn nægi­lega snemma.

Flókið mál

Í fyrstu voru tug­þús­undir af þessum fjölda sem kom til Þýska­lands á umferð­ar­eyj­um, í tjald­búðum og víða á opnum svæðum í borg­um, þar sem pláss var að finna. 

Síðan var farið skipu­lega í að reyna að hjálpa flótta­mönn­unum að koma undir sig fót­un­um. Sumir fóru aftur til síns heima, en flestir – aldrei allir samt – í miklu betri stöðu en þeir voru fyr­ir. Aðrir hafa verið áfram í Þýska­landi og reynt að byggja upp nýtt líf. 

Það væri mikil ein­föld að halda því fram, að það væri auð­velt að fram­kvæma svona og án hnökra. 

Merkel taldi að Þýska­land hefði sið­ferða­lega skyldu í þessum efn­um, og byggð­ist opn­unin á henni. Vissu­lega „raskaði þetta ró” margra, og hafði víða mikil áhrif – félags­leg, póli­tísk og efna­hags­leg – en lík­lega mun það aldrei koma fylli­lega í ljós, hversu mik­il­væg þessi ákvörðun var. 

Mögu­lega afstýrði hún blóð­ugum átökum í Evr­ópu en það eitt er ljóst, að hún bjarg­aði mörgum manns­lífum og var mik­il­væg yfir­lýs­ing um að vest­rænar þjóðir geta lagt mikið af mörkum til að hjálpa þeim sem minna mega sín. 

4.500 flótta­menn til Íslands?

Hlut­falls­lega er þetta eins og að íslensk stjórn­völd myndu ákveða, að taka við 4.500 flótta­mönnum – hratt og örugg­lega. Hvernig haldið þið að sú ákvörðun myndi falla í kramið hjá Íslend­ingum og ekki síst bak­landi stjórn­mála­flokk­anna? Ekki er víst að það yrði auð­velt að takast á við það. 

Sé mið tekið af því hvernig spil­ast hefur úr stöðu mála í Þýska­landi, frá því að landið var opnað fyrir einni milljón flótta­manna, þá er ekki hægt að segja annað en staðan sé um margt góð.

Atvinnu­leysi mælist nú 3,1 pró­sent, en til sam­an­burðar er atvinnu­leysi á Íslandi um 5 pró­sent og með­al­talið í Evr­ópu er nú 6,3 pró­sent, og hefur reyndar lækkað hratt á und­an­förnum árum, ekki síst í Suð­ur­-­Evr­ópu. 

Hag­vaxt­ar­horfur í Evr­ópu eru ekki sér­stak­lega góðar – stöðnun er í kort­unum á næstu tveimur árum, sam­kvæmt spám, sem er sam­bæri­legt við það sem Seðla­banki Íslands telur að sé framundan hér á land­i. 

Stöndum saman

Oft er lítið rætt um grund­vall­ar­stefnu­málin hjá Merkel – sam­einuð Evr­ópu. Það er lyk­il­at­riði að hafa stórt sam­eig­in­legt mynt­svæði. Evru­ríkin eru nú 19, af 27 aðild­ar­ríkjum ESB, en þeim fækk­aði um eitt með útgöngu Breta 31. jan­ú­ar. 

Hvernig ætli að það hefði ver­ið, í fjár­málakrepp­unni, að hafa 28 mynt­svæði innan álf­unnar í gjald­miðla­stríði, þar sem hver þjóð fyrir sig hefði reynt að verð­leggja mynt sína þokka­lega gagn­vart Banda­ríkja­dalnum til að ná við­spyrnu í gang efna­hags­mála? Ætli það hefði verið góður vísir að friði og yfir­vegun í erf­iðum aðstæð­um?

Dæmi nú hver fyrir sig.

Í alþjóða­væddum heimi virð­ist það ekki alltaf til vin­sælda fallið í stjórn­mál­um, að tala fyrir ein­beittri stefnu fyrir sam­vinnu ríkja, í víðum skiln­ingi. Þar á meðal í inn­flytj­enda- og flótta­manna­mál­um. Merkel hefur gert það og beitt sér fyrir lausnum, og von­andi mun ein­hver taka við kefl­inu þegar hún stígur af svið­in­u. 

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Claus Hjort Frederiksen verður ekki ákærður, að minnsta kosti ekki meðan hann er þingmaður.
Fyrrverandi ráðherra slapp fyrir horn
Claus Hjort Frederiksen þingmaður og fyrrverandi ráðherra í ríkisstjórn Danmerkur slapp fyrir horn þegar danska þingið felldi tillögu um að afnema þinghelgi hans. Ríkisstjórn og ríkislögmaður vildu ákæra Claus Hjort fyrir landráð.
Kjarninn 29. maí 2022
Þórdís Lóa Þórhallsdóttir, Einar Þorsteinsson, Dóra Björt Guðjónsdóttir og Dagur B. Eggertsson funda stíft þessa dagana.
Nýr meirihluti verði klár í slaginn áður en fyrsti borgarstjórnarfundur hefst
Viðræður um myndun meirihluta í Reykjavík hafa staðið yfir í fjóra daga en Samfylkingin, Framsóknarflokkur, Píratar og Viðreisn stefna að því að ljúka þeim áður en fyrsti borgarstjórnarfundur kjörtímabilsins verður settur þann 7. júní næstkomandi.
Kjarninn 28. maí 2022
Örn Bárður Jónsson
Um Pútín, fáveldi og fasisma
Kjarninn 28. maí 2022
Mikið er lánað til byggingafyrirtækja um þessar mundir. Áætlað er að það þurfi að byggja 35 þúsund íbúðir á Íslandi á næstu tíu árum.
Bankar lánuðu fyrirtækjum meira á tveimur mánuðum en þeir gerðu samtals 2020 og 2021
Ný útlán, að frádregnum upp- og umframgreiðslum, þriggja stærstu banka landsins til fyrirtækja voru 80,5 milljarðar króna á fyrstu fjórum mánuðum ársins. Gríðarleg aukning hefur orðið á lánum til fasteignafélaga og þeirra sem starfa í byggingarstarfsemi.
Kjarninn 28. maí 2022
Icelandair beri að framfylgja ákvörðunum stjórnvalda bóki þau flug fyrir umsækjendur um alþjóðlega vernd
Icelandair svarar því ekki hvort flugfélagið muni flytja þá umsækjendur um alþjóðlega vernd sem til stendur að vísa úr landi á næstunni. Því sé ekki heimilt að svara fyrir hönd viðskiptavina sinna um möguleg eða fyrirhuguð flug.
Kjarninn 28. maí 2022
Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri.
Seðlabankinn segist ekki þurfa að svara fyrir félag sem hann átti vegna þess að því hefur verið slitið
Það er niðurstaða Seðlabanka Íslands að hann þurfi ekki að afhenda upplýsingar um ráðstöfun hundruð milljarða króna eigna út úr ESÍ, fjárfestingarleið bankans og stöðugleikasamninga sem gerðir voru við kröfuhafa föllnu bankanna.
Kjarninn 28. maí 2022
Morgunblaðssamstæðan frestaði greiðslu á launatengdum gjöldum upp á 193 milljónir
Stjórnvöld buðu fyrirtækjum sem eftir því sóttust að fresta greiðslu launatengdra gjalda vaxtalaust í nokkur ár þegar kórónuveirufaraldurinn skall á. Morgunblaðssamstæðan nýtti þetta úrræði og þarf að greiða 193 milljónir til baka í ríkissjóð til 2026.
Kjarninn 28. maí 2022
Í austurvegi
Í austurvegi
Í austurvegi – Pönk í Peking
Kjarninn 28. maí 2022
Meira úr sama flokkiLeiðari