Von á frumvarpi frá Bjarna um ný umferðargjöld á höfuðborgarsvæðinu

Ný gjaldtaka á akandi umferð á höfuðborgarsvæðinu er áformuð frá 1. janúar 2024. Fjármálaráðherra mun leggja fram frumvarp um málið á næstunni, en lítið hefur heyrst af útfærslunni á þessum gjöldum, sem eiga að skila a.m.k. 60 milljörðum á 12 árum.

Bjarni Benediktsson formaður Sjálfstæðisflokksins og fjármálaráðherra mun leggja fram frumvarp í haust um flýti- og umferðargjöld á höfuðborgarsvæðinu.
Bjarni Benediktsson formaður Sjálfstæðisflokksins og fjármálaráðherra mun leggja fram frumvarp í haust um flýti- og umferðargjöld á höfuðborgarsvæðinu.
Auglýsing

Sam­kvæmt þing­mála­skrá rík­is­stjórn­ar­innar mun Bjarni Bene­dikts­son fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra leggja fram frum­varp strax í nóv­em­ber næst­kom­andi um svokölluð flýti- og umferð­ar­gjöld á höf­uð­borg­ar­svæð­inu. Lítið hefur heyrst af útfærslu þess­ara gjalda, sem eiga þó að fjár­magna helm­ing­inn af öllum þeim sam­göngu­fram­kvæmdum sem framundan eru á höf­uð­borg­ar­svæð­inu næsta rúma ára­tug­inn.

„Með frum­varp­inu er lagt til að tekið verði upp nýtt fyr­ir­komu­lag gjald­töku í formi flýti- og umferð­ar­gjalda á höf­uð­borg­ar­svæð­inu með gild­is­töku hinn 1. jan­úar 2024,“ segir í þing­mála­skrá rík­is­stjórn­ar­inn­ar, en þar kemur einnig fram að mark­mið frum­varps­ins sé að standa „standa straum af stofn­fram­kvæmdum sam­göngu­mann­virkja, fjár­mögnun og afleiddum kostn­aði slíkrar upp­bygg­ing­ar.“

„Gjöld­unum er ætlað að tryggja nauð­syn­lega fjár­mögnun um leið og þeim er ætlað að stuðla að því að mark­miðum Sam­göngusátt­mála ríkis og sex sveit­ar­fé­laga á höf­uð­borg­ar­svæð­inu verði náð,“ segir í þing­mála­skránni.

Umferð­ar­gjöld eiga að skila 60 millj­örðum króna til fram­kvæmda

Þegar ríkið og sveit­ar­fé­lögin á höf­uð­borg­ar­svæð­inu sömdu um 120 millj­arða fjár­fest­ingu í sam­göngu­innviðum á höf­uð­borg­ar­svæð­inu árið 2019 var boðað að ríkið kæmi með 45 millj­arða að borð­inu, að með­töldu sölu­verð­mæti Keldna­lands­ins, og sveit­ar­fé­lögin 15 millj­arða. Þá stóðu eftir 60 millj­arð­ar, sem boðað var að inn­heimta skyldi með sér­stökum flýti- og umferð­ar­gjöld­um.

Sem áður segir hefur hins vegar lítið heyrst af áformum yfir­valda hvað þennan síð­asta lið varð­ar. Félagið Betri sam­göngur ohf., sem ríkið og sveita­fé­lög höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins stofn­uðu og eiga í sam­ein­ingu, mun hins vegar hafa það á sínum herðum að inn­heimta þessi nýju gjöld lögum sam­kvæmt.

Auglýsing

Það er hins vegar stjórn­mála­manna að útfæra gjöld­in, setja fram og fá sam­þykkt laga­frum­varp sem heim­ilar gjald­tök­una á Alþingi.

Í erindi sem Davíð Þor­láks­son fram­kvæmda­stjóri Betri sam­gangna hélt á fundi hjá Vega­gerð­inni snemma á árinu sagði hann frá því að sam­tal væri hafið milli sveit­ar­fé­laga, rík­is­ins og Betri sam­gangna um útfærslu þess­ara gjalda.

Sjálf­virk gjald­taka í Foss­vogs­dal og við Elliða­ár­ósa rýnd

Í kjöl­farið óskaði Kjarn­inn eftir því að fá frá fjár­mála- og efna­hags­ráðu­neyt­inu öll fyr­ir­liggj­andi gögn sem tengd­ust mögu­legri álagn­ingu gjalda af þessu tagi á akandi umferð á höf­uð­borg­ar­svæð­in­u.

Í febr­úar greindi Kjarn­inn svo frá því að Betri sam­göngur hefðu þegar um haustið 2021 lagt fram til­lögur til rík­is­ins og sveit­ar­fé­lag­anna á höf­uð­borg­ar­svæð­inu um að haf­ist yrði handa við að útfæra gjöld­in, með það fyrir augum að þau yrði lögð á frá 1. jan­úar 2023.

Minn­is­blaðið sem Betri sam­göngur sendu rík­inu og sveit­ar­fé­lög­unum má nálg­ast hér, en í því er meðal ann­ars dregin upp gróf mynd af því hversu há veggjöldin þyrftu að vera á anna­­tímum og utan þeirra til þess að nægt fé inn­heimt­ist árlega.

Fimm­tíu­kall á hverja ferð myndi skila 5,1 millj­arði í tekjur á ári

Fjár­mögn­un­ar­á­ætlun sam­göngusátt­mál­ans frá 2019 gerði ráð fyrir því að 5 millj­arðar yrðu inn­heimtir árlega á 12 ára tíma­bili með þessum gjöld­um, alls 60 millj­arðar sem áður seg­ir.

Í minn­is­blað­inu voru settir fram grófir útreikn­ingar um það hve mikið þyrfti að rukka fyrir akstur í gegnum tolla­hlið sem sett væru upp við akst­ursleiðir inn að mið­svæði höf­uð­borg­ar­inn­ar, í Foss­vogs­dal og svo á bæði Miklu­braut og Reykja­nes­braut við ósa Ellið­ar­áa, en Betri sam­göngur fengu verk­fræði­stof­una Eflu til þess að vinna skýrslu um upp­setn­ingu tolla­hliða á þeim stöð­um.

Þrátt fyrir að fyrirliggjandi greiningum hafi helst verið horft til þess að skoða gjaldtöku á þeim ás sem þverar Fossvogsdalinn og Elliðaár, eru einnig teiknaðir upp fleiri umferðarásar þar sem gjaldtaka gæti verið möguleg. Tollahlið á Seltjarnarnes virðist ekki óhugsandi framtíðarmúsík, samkvæmt þessu. Mynd: Úr minnisblaði Betri samgangna

Þar kom fram að ef allar ferðir í gegnum tolla­hliðin myndu kosta 50 krónur og sama gjaldið væri rukkað allan sól­­­ar­hring­inn myndi það skila 5,1 millj­­arði í árlegar tekj­­ur, ef gengið væri út frá því að dag­­legar ferðir um í gegnum tolla­hliðin væru 250 þús­und tals­ins.

Einnig var farið yfir það hvernig gjöldum af þessu tagi er beitt í öðrum borgum á Norð­ur­lönd­unum til þess að létta á bíla­um­ferð á háanna­tím­um.

Í minn­is­blaði Betri sam­gangna sagði að minnsta kosti þrenns konar hvata væri hægt að inni­fela í gjald­skrá.

  • I. Hvata til að nýta aðra ferða­máta og draga þannig úr umferð­artöfum og umhverf­is­á­hrifum sam­gangna í heild.
  • II. Hvata til að aka utan anna­tíma virka daga og draga þannig úr umferð­artöfum og umhverf­is­á­hrifum bíla­um­ferð­ar.
  • III. Hvata til vist­vænnar end­ur­nýj­unar bif­reiða­flot­ans og að draga þannig úr umhverf­is­á­hrifum bíla­um­ferðar

Hærri gjöld til að fjár­magna rekstur almenn­ings­sam­gangna?

Í minn­is­blað­inu frá stjórn Betri sam­gangna, sem leidd er af Árna Mathiesen fyrr­ver­andi ráð­herra, sagði að af fyr­ir­liggj­andi gögnum mætti ráða að flýti- og umferð­ar­gjöld gætu verið góður kostur til að ná settum mark­miðum sam­göngusátt­mál­ans og að það ættu ekki að vera tækni­legar hindr­anir í inn­leið­ingu þeirra á höf­uð­borg­ar­svæð­inu.

Árni Mathiesen er formaður stjórnar Betri samgangna.

Hins vegar sagði að til að sátt yrði um gjald­tök­una væri ljóst að svara þyrfti fjöl­mörgum spurn­ingum til við­bót­ar, til dæmis hvort það væri „æski­legt og sann­gjarnt að taka gjald af umferð víð­ar“ en ein­ungis við helstu stofnæðir inn á og út af mið­svæði Reykja­vík­ur­borg­ar, eins og horft var til í þeim grein­ingum sem Betri sam­göngur fólu verk­fræði­stof­unni Eflu að fram­kvæma.

„Þá þarf að greina greiðslu­vilja veg­far­enda, meta hver upp­hæð gjalda þarf að vera á anna­tímum og utan anna­tíma til að bæta umferð­ar­flæði, minnka tafir og meng­un. Þá er mik­il­vægt að ræða hvort inn­heimta eigi hærri gjöld og nýta eigi hluta þeirra í rekstur almenn­ings­sam­gangna til að auka tíðni og þjón­ustu þeirra og bæta val­kosti veg­far­enda um leið og gjöldin verði inn­leidd,“ sagði í minn­is­blaði Betri sam­gangna.

Þetta mun vænt­an­lega allt verða til umræðu á Alþingi síðar á árinu, ef fjár­mála­ráð­herra leggur fram fyr­ir­hugað frum­varp sitt eins og gert er ráð fyrir í þing­mála­skrá rík­is­stjórn­ar­inn­ar.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri er formaður peningastefnunefndar.
Stýrivextir hækka í níunda skiptið í röð – Nú upp í 5,75 prósent
Stýrivextir hafa verið hækkaðir upp í 5,75 prósent. Greiðslubyrði margra heimila mun fyrir vikið þyngjast. Ákvarðanir í atvinnulífi, á vinnumarkaði og í ríkisfjármálum munu skipta miklu um þróun vaxta á næstu misserum, að sögn peningastefnunefndar.
Kjarninn 5. október 2022
Bjarni Benediktsson, Katrín Jakobsdóttir og Sigurður Ingi Jóhannsson, formenn ríkissjórnarflokkanna, sendu frá sér yfirlýsingu í apríl þar sem segir að ekki verði ráðist í frekari sölu á hlutum ríkissin í Íslandsbanka að sinni. Sú yfirlýsing stendur enn.
Standa enn við að ekki verði ráðist í frekari sölu á hlutum í Íslandsbanka
Fjármálaráðherra sagði mikilvægt að halda áfram að selja hlut ríkisins í Íslandsbanka við kynningu fjárlagafrumvarpsins. Í yfirlýsingu stjórnarflokkanna frá því í vor segir að ekki verði ráðist í sölu á frekari hlutum bankans að sinni. Hún gildir enn.
Kjarninn 5. október 2022
Eyþór Arnalds var oddviti Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík.
Félag Eyþórs hagnaðist um 388,4 milljónir vegna afskriftar á láni frá Samherja
Eigið fé félags Eyþórs Arnalds fór úr því að vera neikvætt um 305 milljónir í að vera jákvætt um 83,9 milljónir í fyrra. Félag í eigu Samherja afskrifaði seljendalán sem veitt var vegna kaupa í útgáfufélagi Morgunblaðsins.
Kjarninn 4. október 2022
Neyðarúrræði en ekki neyðarástand
Fjöldahjálparstöð fyrir umsækjendur um alþjóðlega vernd hefur verið opnuð í skrifstofuhúsnæði í Borgartúni þar sem Vegagerðin var áður til húsa. Hægt verður að taka á móti 150 manns að hámarki og miðað er við að fólk dvelji ekki lengur en þrjár nætur.
Kjarninn 4. október 2022
Örn Bárður Jónsson
Um skjálífi og skjána
Kjarninn 4. október 2022
Þrjú félög voru skráð á markað í sumar. Þeirra stærst er Alvotech, sem var skráð á First North markaðinn í júní. Hér sést Róbert Wessman, stofnandi og stjórnarformaður félagsins, hringja inn fyrstu viðskipti með bréfin.
Virði skráðra félaga í Kauphöllinni lækkað um 254 milljarða króna á tveimur mánuðum
Það sem af er ári hefur Úrvalsvísitala Kauphallarinnar lækkað um 28,3 prósent. Hún hækkaði um rúmlega 20 prósent árið 2020 og 33 prósent í fyrra. Leiðrétting er að eiga sér stað á virði skráðra félaga.
Kjarninn 4. október 2022
Steingrímur J. Sigfússon
Einu sinni var Póstur og Sími
Kjarninn 4. október 2022
Svandís Svavarsdóttir er matvælaráðherra og fer með málefni sjávarútvegs.
Svandís boðar frumvarp um tengda aðila í sjávarútvegi á næsta ári
Samkvæmt lögum mega tengdir aðilar í sjávarútvegi ekki halda á meira en tólf prósent af úthlutuðum kvóta á hverjum tíma. Skiptar skoðanir eru um hvort mikil samþjöppun í sjávarútvegi sé í samræmi við þetta þak.
Kjarninn 4. október 2022
Meira eftir höfundinnArnar Þór Ingólfsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar