Landsvirkjun: Öll skilyrði voru uppfyllt af bakhjörlum United Silicon

Kjarninn sendi spurningar til Landsvirkjunar til að fá betri upplýsingar um það, hvernig á því stóð að engar viðvörunarbjöllur fóru í gangi áður en United Silicon hóf starfsemi. Félagið fór í þrot og grunur leikur á umfangsmiklum lögbrotum.

landsvirkjun
Auglýsing

Sam­kvæmt gögnum sem Lands­virkjun fékk inn á borð sitt, vegna upp­bygg­ingar United Sil­icon í Helgu­vík, áttu bak­hjarlar og eig­endur verk­efn­is­ins að vera trausts­ins verð­ir. 

Á þeim grunni var ákveðið að semja við þá um orku­kaup. 

Þetta er meðal þess sem kemur fram í svörum Lands­virkj­unar við fyr­ir­spurnum Kjarn­ans, en eins og kunn­ugt er fór United Sil­icon verk­efnið ekki eins og lagt var upp með, og er það nú í gjald­þrota­með­ferð. Arion banki og Frjálsi líf­eyr­is­sjóð­ur­inn töp­uðu millj­örðum á þrot­inu, en ekki eru öll kurl komin til grafar enn og dóms­mál hafa ekki verið til lykta leidd. 

Auglýsing

Þau bein­ast meðal ann­ars að Magn­úsi Garð­ars­syni, sem var for­stjóri og for­svars­maður United Sil­icon.

Lýstar kröfur í búið námu 23,5 millj­örðum króna, að því er Geir Gests­son hrl. greindi mbl.is frá í ágúst síð­ast­liðnum. Stærsti kröfu­haf­inn var Arion banki með 9,5 millj­arða kröfu.

Spurt og svarað

Fyr­ir­spurnir Kjarn­ans til Lands­virkj­unar mið­uðu að því að fá betur fram á hvaða for­sendum Lands­virkjun samdi um orku­við­skipti við United Sil­icon og hvort eitt­hvað hafi bent til þess, í skoðun á þessum fram­tíð­ar­við­skipt­um, að þau gætu ekki reynst trausts­ins verður þegar upp var stað­ið. 

Almenn­ingur á mikið undir vegna við­skipta af þessu tagi, enda Lands­virkjun að fullu í eigu rík­is­ins og raf­orku­við­skipti til ára­tuga því mik­il­væg í því ljósi. Fyr­ir­tækið er lang­sam­lega stærsta orku­fyr­ir­tæki lands­ins með heild­ar­eignir upp á 549 millj­arða króna, miðað við lok árs í fyrra, og eigin fé upp á rúm­lega 250 millj­arða.

Lands­virkjun var ekki til­búin að upp­lýsa um virði orku­sölu­samn­ings, og ber fyrir sig trún­aði í svörum til Kjarn­ans. Þá segir í svör­unum að öll skil­yrði hafi verið upp­fyllt.

Úr kísilverinu. Það fór í þrot og náði aldrei að virka eins og það átti að gera. Mynd: United Silicon.

Hversu mikið tjón er af þessu fyrir Lands­virkj­un, sé tekið til­lit til orku­samn­ings vegna þess

„Við­skipta­vinir Lands­virkj­unar leggja almennt fram ábyrgðir vegna við­skipta sem ætlað er að koma í veg fyrir fjár­hags­legt tjón vegna mögu­legra van­efnda.  Slíkar ábyrgðir voru fyrir hend­i. Und­an­farið hefur verið mikil eft­ir­spurn eftir því að kaupa raf­magn af Lands­virkj­un.  Því hefur Lands­virkjun getað selt ork­una sem ann­ars hefði farið til kís­il­vers­ins.“

Hver er heild­ar­fjár­fest­ing Lands­virkj­unar vegna United Sil­icon? Var hún ein­hver? Og hvert er upp­reiknað virði orku­sölu­samn­ings til fyr­ir­tæk­is­ins?

„Lands­virkjun þurfti ekki að fara út í sér­staka fjár­fest­ingu vegna raf­magns­samn­ings við USi.  Um var að ræða raf­magn sem þegar var til í kerf­in­u. Varð­andi beiðni um upp­lýs­ingar um verð eða verð­mæti samn­inga að þá eru slíkar upp­lýs­ingar bundnar trún­að­i.“ 

Og hvernig fór mat Lands­virkj­unar á áreið­an­leika þessa kúnna fram? Hringdi engum bjöllum við skoðun á hon­um? Hvernig á því stóð að Magnús Garð­ars­son komst í gegnum nál­ar­augað með United Sil­icon, sem mögu­legur orku­kaup­andi til ára­tuga?

Raforkusala Landsvirkjunar skiptist svona 2017.„Af hálfu Lands­virkj­unar er í hverju til­felli lagt mat á við­skipta­vin og þann markað sem hann starfar á áður en samn­ingar eru gerð­ir.  Þar að auki eru gerðar kröf­ur um að við­skipta­vinur upp­fylli fjölda skil­yrða, þ.m.t. geti lagt fram yfir­lýs­ingar frá fjár­mála­fyr­ir­tækjum um að fjár­mögnun sé tryggð, hafi útvegað öll til­skilin opin­ber leyfi, farið í gegnum umhverf­is­mat og svo mætti lengi telja.  Jafn­framt eru gerðar kröfur um að við­skipta­vinur leggi fram trú­verð­uga við­skipta­á­ætl­un.  Að lokum er gerð krafa um að við­skipta­vinir leggi fram traustar ábyrgð­ir.   Allt er þetta gert í þeim til­gangi að tryggja áreið­an­leika við­skipta­vina og fram­gang þeirra verk­efna sem þeir standa að. Sam­kvæmt þeim gögnum sem USi og for­svars­menn þeirra lögðu fram voru öll skil­yrði upp­fyllt. 

Erlendir sér­fræð­ingar sem Lands­virkjun hefur lengi unnið með eru þeirrar skoð­unar að rekstur kís­il­vera á Íslandi sé mjög sam­keppn­is­hæfur í alþjóð­legu sam­hengi og raun sé hag­kvæmara að reka kís­il­ver á Íslandi en á mörgum öðrum stöð­u­m.  Sú grein­ing var í sam­ræmi við við­skipta­á­ætlun USi,“ segir í svari Lands­virkj­un­ar.

Brynjólfur Bjarnason orðinn stjórnarformaður Arion banka
Herdís Dröfn Fjeldsted er varaformaður stjórnar.
Kjarninn 20. mars 2019
Vond staða Boeing versnar
Framkvæmdastjóri verkfræðisviðs Boeing hefur verið látinn fara. Mikill titringur er innan fyrirtækisins vegna rannsóknar á flugslysum í Indónesíu í október og Kenía fyrr í mánuðinum.
Kjarninn 20. mars 2019
Katrín Oddsdóttir
Austurvöllur okkar allra
Leslistinn 20. mars 2019
Segir stjórnarmeirihluta fyrir fjölmiðlafrumvarpi
Lilja Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra, segir að frumvarp hennar um stuðning við einkarekna fjölmiðla sé einungis fyrsta skrefið sem þurfi að stíga í þeirri vegferð.
Kjarninn 20. mars 2019
Sementsverksmiðja ríkisins
Sementsverksmiðja ríkisins Akranesi – In memoriam
Kjarninn 20. mars 2019
Samninganefnd SGS
Segir að samninganefnd SGS muni aldrei taka þátt í að semja um að rýra kjör
Samninganefnd SGS segir það miður að Framsýn hafi þurft að bera félaga sína þungum sökum í tengslum við ákvörðun félagsins um að afturkalla samningsumboð sitt frá Starfsgreinasambandinu.
Kjarninn 20. mars 2019
Lilja Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra.
Meirihluta skólastjórnenda þykir leyfisheimildir foreldra of rúmar
Rúmur helmingur skólastjórnenda segir að leyfisbeiðnum vegna ferðalaga hafi fjölgað mikið á síðustu árum í nýrri könnun. Mennta- og menningarmálaráðherra segist líta það mjög alvarlegum augum að slíkar fjarvistir komi niður á námi nemenda.
Kjarninn 20. mars 2019
Már Guðmundsson
Skýrsla um neyðarlánið til Kaupþings birt í lok apríl
Már Guðmundsson, seðlabankastjóri, segir að skýrsla um neyðarlánið sem veitt var Kaupþingi haustið 2008 og söluferlið á FIH bankanum verði birt opinberlega þann 30. apríl næstkomandi.
Kjarninn 20. mars 2019
Meira úr sama flokkiInnlent