Hvernig var neyðarlánið veitt og hvernig var því eytt?

Seðlabankinn fór ekki eftir eigin bankastjórnarsamþykkt við veitingu neyðarlánsins og engin lánabeiðni frá Kaupþingi er til í bankanum. Sama dag og neyðarlánið var veitt fékk félagið Linsdor 171 milljón evra að lán frá Kaupþingi.

Kaupþing ný mynd
Auglýsing

Í bók­inni Kaupt­hink­ing: Bank­inn sem átti sig sjálfur er aðdrag­and­inn að veit­ingu 500 milljón evra neyð­ar­láns Seðla­banka Íslands til Kaup­þings rak­inn ítar­lega og ýmsar áður óbirtar upp­lýs­ingar birtar um þann aðdrag­anda. Þar eru einnig nýjar upp­lýs­ingar um hvernig neyð­ar­lán­inu var ráð­staf­að.

Á meðal þess sem þar er greint frá er að þann 21. apríl 2008 var sam­þykkt sér­stök banka­stjórn­ar­sam­þykkt, nr. 1167, um hver við­brögð Seðla­banka Íslands við lausa­fjár­vanda banka ætti að vera. Í regl­unum var sér­stak­lega kveðið á um að skipa ætti starfs­hóp innan bank­ans til að takast á við slíkar aðstæður og gilda ætti ákveðið verk­lag ef aðstæður sem köll­uðu á þraut­ar­vara­lán kæmu upp. Verk­lag­inu var skipt í alls sex þætti. Í sam­þykkt­inni var líka fjallað um við hvaða skil­yrði lán til þraut­ar­vara kæmu til greina og í henni var settur fram ákveð­inn gát­listi vegna mögu­legra aðgerða Seðla­bank­ans við slíkar aðstæð­ur.

Þegar Kaup­þing fékk 500 millj­ónir evra lán­aðar 6. októ­ber 2008, sama dag og neyð­ar­lög voru sett á Íslandi, var ekki farið eftir þeirri banka­stjórn­ar­sam­þykkt. Þá er ekki til nein lána­beiðni frá Kaup­þingi í Seðla­bank­anum og fyrir liggur að Kaup­þingi var frjálst að ráð­stafa lán­inu að vild.

Auglýsing

Lán­aði 171 milljón til Lindsor

Þann 6. októ­ber 2008, þegar Seðla­banki Íslands veitti Kaup­þingi neyð­ar­lán upp á 500 millj­ónir evra, veitti Kaup­þing félag­inu Lindsor, sem stýrt var af stjórn­endum bank­ans, 171 milljón evra lán til 25 daga. Engar trygg­ingar voru settar fram fyrir lán­inu. Skjöl sýna að við rann­sókn máls­ins hafi Fjár­mála­eft­ir­litið metið það svo að til­gang­ur­inn með lán­inu hafi ekki verið að lána fjár­mun­ina til sér­stakra nota, heldur til að gefa Lindsor svig­rúm til að nota fjár­mun­ina þegar því hent­aði. Lána­nefnd Kaup­þings veitti ekki sam­þykki fyrir lán­inu og hvergi er minnst á Lindsor í fund­ar­gerðum hjá lána­nefnd Kaup­þings fyrir árið 2008.

Kaupthinking: Bankinn sem átti sig sjálfur.Sama dag og Lindsor fékk 171 milljón evra að láni hjá Kaup­þingi keypti félagið skulda­bréf útgefin af Kaup­þingi upp á 84 millj­ónir evra og 95,1 milljón dala ásamt skulda­bréfum útgefnum af Kaup­þingi í japönskum jenum og krónum sem metin voru á 15,2 millj­ónir evra. Sé miðað við skráð gengi 16. októ­ber 2008, þegar Lindsor skipti evru í aðra gjald­miðla til að jafna hjá sér bók­hald­ið, var upp­hæðin sem notuð var til kaupa á bréf­unum 170,1 milljón evra, eða nán­ast sama upp­hæð og Kaup­þing hafði lánað Lindsor. Selj­and­inn var dótt­ur­bank­inn í Lúx­em­borg sem keypt hafði þorra við­kom­andi bréfa sama dag af fjórum starfs­mönnum sín­um, eigin safni bank­ans og félagið Marp­le, sem skráð var í eigu Skúla Þor­valds­son­ar. Hann segir félag­inu þó ætið hafa verið stjórnað af Kaup­þingi og að hann hafi ekki haft vit­neskju um hvað átti sér stað innan þess.

Bjargað frá tapi

Í bréfi sem Fjár­mála­eft­ir­litið á Íslandi sendi fjár­mála­eft­ir­lit­inu í Lúx­em­borg 22. jan­úar 2010 var óskað eftir því að Lindsor-­málið svo­kall­aða yrði rann­sakað þar í landi. Í bréf­inu er rakið að í ágúst 2008 hafi áður­nefndir fjórir starfs­menn Kaup­þings í Lúx­em­borg keypt skulda­bréf útgefin af Kaup­þingi með afslætti.

Einn þeirra seldi bréfin til baka þremur dögum fyrir neyð­ar­laga­setn­ingu en hinir seldu þau á tíma­bil­inu 6-8. októ­ber 2008. Kaup­and­inn var Kaup­þing í Lúx­em­borg sem áfram­seldi þau svo til Lindsor, sem not­aði fjár­muni frá Kaup­þingi á Íslandi til að kaupa bréf­in, sem þá voru orðin verð­lít­il.

Sölur fjór­menn­ing­anna voru að mati Fjár­mála­eft­ir­lits­ins fram­kvæmdar til að bjarga þeim frá því að hafa þurft að taka á sig mikið tap vegna skulda­bréfa­kaupa sem þau höfðu tekið lán til að kaupa. Í bréf­inu frá jan­úar 2010 segir enn fremur að við­skiptin hafi virst vera leið til að koma við­bót­ar­fjár­magni frá Kaup­þingi í Lúx­em­borg til þess­ara starfs­manna. Þar er Lindsor lýst sem „rusla­tunnu“ (e. rubb­ish bin) sem hafi verið sett upp til að koma í veg fyrir að Kaup­þing í Lúx­em­borg og tengdir aðilar þyrftu að taka á sig tap vegna fjár­fest­inga sem þeir hefðu ráð­ist í.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Saga Japans
Saga Japans
Saga Japans – 21. þáttur: Fyrsti Samúræinn
Kjarninn 1. október 2020
Síðustu daga hefur fjölgað í hópi þeirra sem þurfa á sjúkrahús innlögn að halda vegna COVID-19.
Þrettán á sjúkrahúsi með COVID-19 – tveir í öndunarvél
Sjúklingum sem lagðir hafa verið inn á Landspítalann með COVID-19 hefur fjölgað úr tíu í þrettán frá því í gær. Smitsjúkdómadeild hefur verið breytt í farsóttareiningu og unnið er að skipulagi á lungnadeild svo unnt verði að taka við fleiri COVID-sjúkum.
Kjarninn 1. október 2020
Lilja Alfreðsdóttir er mennta- og menningarmálaráðherra og fer með málefni fjölmiðla í ríkisstjórn Íslands.
Framlög til RÚV skert um 310 milljónir en aðrir fjölmiðlar fá 392 milljóna stuðning
Ríkisstjórnin boðar styrki til einkarekinna fjölmiðla á næsta ári. Frumvarp um slíka verður lagt fram í þriðja sinn í haust. Ráðherra telur að síðustu greiðslur til þeirra hafi verið sanngjörn útfærsla.
Kjarninn 1. október 2020
Útgjöld aukin, tekjur lækka og niðurstaðan er 533 milljarða króna halli á tveimur árum
Stjórnvöld ætla ekki að skera niður eða hækka skatta til að takast á við yfirstandandi kreppu vegna kórónuveirufaraldursins. Í fjárlagafrumvarpi næsta árs kemur fram að tekjur og gjöld verði nánast þau sömu og áætlað er að þau verði í ár.
Kjarninn 1. október 2020
Karl Hafsteinsson, Bjarni Benediktsson, Aldís Hafsteinsdóttir og Sigurður Ingi Jóhannsson við undirritun samningsins í morgun
Tæpir fimm milljarðar króna til sveitarfélaganna
Ráðherrar ríkisstjórnarinnar undirrituðu viljayfirlýsingu um að auka fjárveitingar til sveitarfélaganna um tæpa fimm milljarða króna til að bæta skuldastöðu þeirra til næstu fimm ára.
Kjarninn 1. október 2020
Bjarni Benediktsson fjármála- og efnahagsráðherra við kynningu fjárlagafrumvarpsins í dag.
Fjárlög gera ráð fyrir 264 milljarða króna halla árið 2021
Samanlagður halli á rekstri ríkissjóðs á árunum 2020 og 2021 mun nema yfir 530 milljörðum króna. Ríkisstjórnin segist ætla að beita ríkisfjármálunum af fullum þunga og safna skuldum, frekar en að grípa til niðurskurðar eða skattahækkana.
Kjarninn 1. október 2020
Útflutningur dregst verulega saman á milli ára. Þar skiptir mestu máli að ferðaþjónusta er nær lömuð sem stendur. Kórónuveiran gerir það að verkum að fáir heimsækja Ísland.
Hagstofan spáir mesta samdrætti í heila öld – 30 prósent samdráttur í útflutningi
Hagstofa Íslands spáir því að hagkerfið taki við sér á næsta ári og að þá verði hagvöxtur upp á 3,9 prósent. Verbólguhorfur hafa versnað og nú er gert ráð fyrir að verðbólga verði að meðaltali yfir markmiði út næsta ár.
Kjarninn 1. október 2020
Þriðja bylgjan: „Þetta verður há tala, það er alveg ljóst“
Fleiri liggja nú á sjúkrahúsi vegna COVID-19 en á sama tímapunkti í fyrstu bylgju faraldursins. Thor Aspelund líftölfræðingur segir allt eins líklegt að þriðja bylgjan vari í fimm vikur til viðbótar og jafnvel að önnur taki svo við í desember.
Kjarninn 1. október 2020
Meira úr sama flokkiInnlent