Segir það stjórnvalda að ákveða hvort og hvernig dyflinnarreglugerðinni sé beitt

Efnt hefur verið til mótmæla á Austurvelli á morgun gegn brottvísun barna á flótta en alls hefur 75 börnum verið synjað um vernd á þessu ári. Rósa Björk Brynjólfsdóttir, þingmaður VG, segir þessar ákvarðanir stjórnvalda vera ómannúðlegar.

Rósa Björk Brynjólfsdóttir, þingmaður VG.
Rósa Björk Brynjólfsdóttir, þingmaður VG.
Auglýsing

Rósa Björk Brynj­ólfs­dótt­ir, þing­maður Vinstri grænna og nefnd­ar­maður í flótta­manna­nefnd Evr­ópu­ráðs­þings, ­segir ljóst að stjórn­völd þurfi að hætta að vísa börnum úr landi. Hún segir í sam­tali við Kjarn­ann að það sé ómann­eskju­legt og ómann­úð­legt að íslensk stjórn­völd hafi vísað 75 börnum úr landi það sem af er ári. Hún bendir á að það sé stjórn­valda að ákveða hvort og þá hvernig dyfl­inn­ar­reglu­gerð­inni sé beitt en hún segir að dóms­mála­ráð­herra hafi túlkað hana til hins ítrasta á síð­ustu árum.  

Send aftur til Grikk­lands

Stundin greindi frá því í gær að kæru­nefnd útlend­inga­mála hefur úrskurðað að S­han­haz Safari og börn hennar tvö­, Za­ina­b og Amir, fái ekki alþjóð­lega vernd hér á landi. Fái úrskurð­ur­inn að standa mun fjöl­skyldan þurfa að fara í flótta­manna­búðir í Grikk­landi. Sam­kvæmt umfjöllun Stund­ar­innar hafa íslensk stjórn­völd hafnað því að taka mál ­fjöl­skyld­unnar til efn­is­legrar með­ferðar á þeim for­sendum að fjöl­skyldan hafi þegar fengið alþjóð­lega vernd í Grikk­land­i. 

Búið er að sækja um end­ur­upp­töku í máli fjöl­skyld­unnar í tvígang en í báðum til­vikum hefur þeim verið hafn­að. Í seinni upp­töku­beiðn­inni var byggt á því mati sál­fræð­ings að ef brott­vísun yrði fram­kvæmd yrð­i Za­ina­b ­fyrir sál­rænum skaða. Á það var hins vegar ekki fall­ist og beiðn­inni hafnað í lok síð­asta mán­að­ar. Ef ákvörðun íslenskra stjórn­valda fær að standa verður fjöl­skyld­unni vísað úr landi í næstu viku. 

Auglýsing

Enn fremur var greint frá því á mánu­dag­inn síð­asta að vísa átti afgönsku drengj­un­um Ma­hd­i og Ali S­arwar­y á­samt föður þeirra úr landi en brott­vísun þeirra til Grikk­lands var frestað vegna mik­ils kvíða hjá öðrum dreng­un­um. Ekki er þó vitað hvenær brott­vísun barn­anna mun fara fram en sam­tökin No ­Border­s Iceland telja það muni ger­­ast seinna í vik­unni.

75 börnum synjað um vernd á þessu ári

Í kjöl­far frétta­flutn­ings af þessum tveimur málum hafa stjórn­völd ver­ið harka­lega ­gagn­rýnd á sam­fé­lags­miðlum og þing­menn Sam­fylkar­innar meðal ann­ars skorað á stjórn­völd að end­ur­skoða stefnu sína í útlend­inga­mál­u­m. Þá hefur verið boð­að  til mót­mæla­göngu á morgun klukkan 17.00 þar sem fólk er hvatt til þess að ganga fylktu liði frá Hall­gríms­kirkju að Aust­ur­velli til að mót­mæla brott­vís­unum barna á flótta.

Í yfir­lýs­ingu UN­ICEF ­vegna brott­vís­unar barna á flótta frá Íslandi segir að end­ur­send­ingum umsækj­enda um alþjóð­lega vernd til Grikk­lands frá Íslandi var hætt árið 2010 vegna þess að aðstæður í gríska hæl­is­kerf­inu voru taldar ófull­nægj­andi og sam­kvæmt yfir­lýs­ing­unni hefur ekki verið talin ástæða til að end­ur­skoða þá afstöð­u.Hins vegar segja sam­tökin að end­ur­send­ingum til Grikk­lands hafi ekki verið hætt hafi börnin þegar hlotið alþjóð­lega vernd þar í land­i. 

Sam­tökin segja að þetta sé gert þrátt fyrir að alþjóða­stofn­anir upp­lýsi með reglu­bundnum hætti um slæma stöðu barna á flótta á Grikk­land­i. ­Fjöl­skyldur búi víða í tjald­búðum og aðeins rúmur helm­ingur barn­anna fái aðgang mennt­un. For­eldrar hafai­ekki mögu­leika á að sækja vinnu og sjá fjöl­skyldu sinni far­borða. 

Mynd:EPA„Í ljósi skyldu stjórn­valda til að meta það sem barni er fyrir bestu, er ekki ásætt­an­legt að hags­munir barn­anna séu metnir ólíkir á grund­velli laga­legrar stöðu þeirra ein­göngu, það er hvort þau eru umsækj­endur um vernd eða með stöðu flótta­fólks, þegar eng­inn raun­veru­legur munur er mögu­leikum þeirra til lífs og þroska í Grikk­land­i,“ segir í yfir­lýs­ing­unn­i. 

Það sem af er árs 2019, hafa stjórn­völd afgreitt umsóknir 105 barna sam­kvæmt töl­fræði á heim­síð­u Út­lend­inga­stofn­un­ar. Þarf af hafa 30 börn fengið vernd eða mann­úð­ar­leyfi hér á landi, 75 börnum hefur hins vegar því verið synjað um vernd, og þar af fengu 15 börn synjun á grund­velli verndar í öðru landi.

„UN­ICEF á Íslandi skorar á stjórn­völd að taka mót­töku barna sem sækja um alþjóð­lega vernd til end­ur­skoð­unar sam­hliða þeirri end­ur­skoðun sem á sér stað í mál­efnum barna almennt. Þar er eitt af brýn­ustu verk­efn­unum að bæta stefnu­mót­un, þekk­ingu og verk­ferla sem varða mat á því sem barni er fyrir best­u,“ segir að lokum í yfir­lýs­ing­unni.

Helm­ingur fylgd­ar­lausa barna hverfur

Þungum áhyggjum var lýst yfir stöðu fylgd­ar­lausa barna í Evr­ópu á Evr­ópu­ráðs­þing­inu í síð­ustu viku. Helm­ingur barna sem koma fylgd­ar­laus til Evr­ópu hverfur af mót­töku­mið­stöðvum innan tveggja sól­ar­hringa. Þau eru oft fórn­ar­lömb mansals, þrælk­unar og kyn­ferð­is­of­beld­is. Skýrsla sem Rósa Björk Brynj­ólfs­dótt­ir, vara­for­seti Evr­ópu­ráðs­þings­ins og þing­mað­ur­ VG, vann fyr­ir­ ­Evr­ópu­ráðs­þing­ið varð grunnur að ályktun sem sam­þykkt var á þing­inu ein­róma. 

Í skýrsl­unni eru lagðar til breyt­ingar á lögum ríkj­anna til að veita börnum á flótta aukin rétt­ind­i. ­Meðal þess sem álykt­unin felur í sér er sú krafa að börn fái alltaf opin­beran fylgd­ar­mann sem yfir­völd útvegi. Slík fylgd getur komið í veg fyrir að börnum sé rænt og þau seld í kyn­lífs­þrælkun eða beitt kyn­ferð­is­of­beld­i. Einnig eru til­mæli í skýrsl­unni til stjórn­valda um póli­tíska stefnu­mörk­un, þar á meðal um frá­vísun flótta­barna og aukin fram­lög á fjár­lögum til mála­flokks­ins, börnum til heilla.

Stjórn­valda að ákveða hvort Dyfl­inn­ar­reglu­gerð­inni sé beitt

Rósa Björk segir í sam­tali við Kjarn­ann að ljóst sé að stjórn­völd þurfi að hætt að vísa börnum úr landi. Hún segir þetta snú­ast um póli­tískan vilja og bendir á að á síð­ustu árum hafi dóms­mála­ráð­herrar túlk­að Dyfl­inna­reglu­gerð­ina til hins ítrasta. „Það er ó­mann­eskju­legt og ómann­úð­legt að íslensk stjórn­völd hafi vísað 75 börnum frá landi aðeins á þessu ári,“ segir Rósa Björk

Dyfl­inn­ar­reglu­gerð­in, með síð­ari breyt­ing­um, felur í sér við­mið­anir og fyr­ir­komu­lag við að ákvarða hvaða Schen­gen-­ríki beri ábyrgð á með­ferð hæl­is­um­sóknar sem ein­stak­lingur leggur fram í einu aðild­ar­ríkja Schen­gen-­svæð­is­ins. Þannig er stjórn­völdum heim­ilað að senda við­kom­andi hæl­is­leit­anda aftur til þess Schen­gen-­ríkis sem hann kom fyrst til­. Í nýjust­u Dyfl­inn­ar­reglu­gerð­inn­i er þó kveðið á um að ekki megi senda hæl­is­leit­anda aftur til ríkis þar sem hætta er á að hann sæti ómann­úð­legri eða van­virð­andi með­ferð og bann hefur verið lagt við flutn­ingum hæl­is­leit­enda til Grikk­lands næst­kom­andi tvö ár. Sam­kvæmt yfir­lýs­ing­u UN­ICEF hef­ur end­ur­send­ingum til Grikk­lands hins vegar ekki verið hætt hafi börnin þegar hlotið alþjóð­lega vernd þar í landi.

Rósa Björk bendir aftur á móti á að sam­kvæmt reglu­gerð­inni sé mögu­legt að halda vernd­ar­hendi yfir börnum og fólki í við­kvæmri stöð­u. „Það er stjórn­valda að ákveða hvort Dyfl­inn­ar­reglu­gerð­in sé yfir­höfuð notuð og ef svo er hvernig hún er túlk­uð.“

Aðspurð segir hún að auð­vitað sé þrýst­ingur innan Vinstri grænna þegar kemur að þessum ­mála­flokki. Hún segir að flokk­ur­inn sé með­ lands­fund­ar­á­lykt­anir og ­stefnur á þann veg að taka á móti flótta­fólki og þeim sem leita eftir alþjóð­legri vernd á mann­eskju­legan og mann­úð­legan hátt. 

Í upphafi árs 2020

Við á Kjarnanum göngum bjartsýn og einbeitt inn í nýtt ár og þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þröngar skorður í hálaunalandi
Á að fella gengið til að örva efnahagslífið? Er aukin sjálfvirkni að fara eyða störfum hraðar en almenningur átta sig á? Gylfi Zoega hagfræðiprófessor skrifaði ítarlega grein í Vísbendingu þar sem þessi mál eru til umræðu.
Kjarninn 20. janúar 2020
Logi Einarsson, formaður Samfylkingarinnar.
Segir kominn tíma á stjórn án Sjálfstæðisflokks
Formaður Samfylkingarinnar segir tími til komin að hætta að láta Sjálfstæðisflokkinn velja sér dansfélaga og stjórna á eigin forsendum.
Kjarninn 20. janúar 2020
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Katrín: Kólnun en ekki skyndileg djúpfrysting
Heilbrigðismál, atvinnuleysi, kaupmáttur, náttúruöfl og innviðafjárfestingar eru meðal þess sem forsætisráðherra ræddi um í ræðu sinni við upphaf þings í dag.
Kjarninn 20. janúar 2020
Sighvatur Björgvinsson
Enginn ber ábyrgð – bara þjóðin
Kjarninn 20. janúar 2020
Heimavellir eiga meðal annars húsnæði sem hefur verið í byggingu á Hlíðarendasvæðinu.
Norskt leigufélag komið með yfir tíu prósent í Heimavöllum
Norska leigufélagið Fredensborg er að koma sér fyrir á íslenskum fasteignamarkaði. Það keypti í dag 10,22 prósent hlut í stærsta leigufélagi landsins á almennum leigumarkaði.
Kjarninn 20. janúar 2020
Efnt var til fyrstu mótmæla þann 23. nóvember 2019 eftir að Samherjamálið komst upp.
Fyrsti þingfundur ársins í dag – Mótmælendur ætla að láta í sér heyra
Fyrsti þingfundur á Alþingi hefst í dag eftir jólafrí og munu formenn stjórnmálaflokkanna eða staðgenglar þeirra taka til máls. Við tilefnið verður blásið til mótmæla þar sem þess er meðal annars krafist að sjávarútvegsráðherra segi af sér.
Kjarninn 20. janúar 2020
Togarinn Heinaste.
Ríkisútgerðin í Namibíu á ekki fyrir launum rúmlega þúsund starfsmanna
Fischor, ríkisútgerðin í Namibíu, þurfti að fá viðbótarkvóta frá ríkinu til að geta átt fyrir launum. Fiskinn á mögulega að veiða á Heinaste, verksmiðjutogara sem Samherji er ásakaður um að vera að reyna að selja sjálfum sér á hrakvirði.
Kjarninn 20. janúar 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar, og Dagur B. Eggertsson, borgarstjóri í Reykjavík.
Efling sakar Reykjavíkurborg um að hafa dreift villandi upplýsingum
„Borgin er í okkar höndum!“ Þetta segir Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar í opnu bréfi til borgarstjóra, þar sem honum er tilkynnt um algjör viðræðuslit vegna kjarasamningagerðar. Efling segir borgina hafa brotið bæði trúnað og lög.
Kjarninn 20. janúar 2020
Meira úr sama flokkiInnlent