Framleiðni í byggingarstarfsemi vaxið hratt

Framleiðnivöxtur í byggingarstarfsemi hér á landi hefur verið töluvert hraðari en að meðaltali á hinum Norðurlöndunum síðustu árin. Íslensk fyrirtæki í byggingarstarfsemi hafa aukið framleiðni um tæp 40 prósent frá árinu 2008.

Menn við vinnu - Hverfisgata
Auglýsing

Fram­leiðni vinnu­afls í bygg­ing­ar­starf­semi hér á landi hefur auk­ist tals­vert umfram með­al­þróun hag­kerf­is­ins í heild síð­ustu tíu ár. Íslensk fyr­ir­tæki í bygg­ing­ar­starf­semi hafa aukið fram­leiðni sína um tæp 38 pró­sent frá árinu 2008 sem er ­tölu­vert hrað­ari vöxtur en á hin­um Norð­ur­lönd­un­um. Þetta kemur fram í nýrri mán­að­ar­skýrslu Íbúða­lána­sjóðs.

Vöxt­ur­inn hrað­ari hér á landi

Fram­leiðni er mæli­kvarði á afköst og þau verð­mæti sem skap­ast fyrir hverja unna stund. Í skýrslu Íbúða­lána­sjóðs kemur fram að fram­leiðni­vöxt­ur­inn hér á landi hafi verið tölu­vert hrað­ari en að með­al­tali á hinum Norð­ur­lönd­unum síð­ustu ár­in. Á meðan ís­lensk fyr­ir­tæki í bygg­ing­ar­starf­semi hafa aukið fram­leiðni sína um tæp 38 pró­sent frá ár­inu 2008, hefur sam­svar­andi aukn­ing í Dan­mörku, Sví­þjóð, Nor­egi og Finn­landi ein­ungis verið tæp 3 pró­sent að með­al­tali.

Mynd: HagstofanÍ skýrsl­unni segir að bygg­ing­ar­iðn­að­ur­inn á Ís­landi sé einnig sér­stakur að því leyti að fram­leiðni­aukn­ing innan hans hefur verið hrað­ari en fram­leiðni­þróun hag­kerf­is­ins alls.

Á hinn bóg­inn hafa fyr­ir­tæki í bygg­ing­ar­starf­semi á hinum Norð­ur­lönd­unum aukið fram­leiðni sína hægar en önnur fyr­ir­tæki að með­al­tali þar.

Að mati Íbúða­lán­sjóðs skýrist þessi mikli munur í fram­leiðni­vexti milli Ís­lands og hinna Norð­ur­land­anna á síð­ustu árum að ein­hverju leyti vegna þess að hag­kerfi þeirra hefur mögu­lega verið í meira jafn­vægi á tíma­bil­inu og hér hafa verið miklar verð­hækk­anir í upp­sveifl­unni á síðast­liðnum ár­um. 

Fram­leiðni minnk­aði með auk­inni starf­semi

Hinn 1. jan­úar 2010 bjuggu 317.600 á Íslandi en 1. jan­úar á þessu ári var fjöld­inn kom­inn upp í 356 þús­und. Á þessum átta ára tíma hefur lands­mönnum því fjölgað um tæp­lega 40 þús­und manns. Þar af hefur vinnu­mark­að­ur­inn stækkað um 20 þús­und ein­stak­linga og telur hann nú um 206 þús­und. Í tölum Hag­stofu Íslands hefur mátt sjá að stór hluti nýrra starfa hefur verið í ýmsum störfum innan ferða­þjón­ust­unnar og bygg­ing­ar­iðn­aði.

Í bygg­ing­ar­geir­anum hafa vinnu­stundir verið yfir með­al­tali frá ár­inu 2015, en nýt­ingin náði há­marki árið 2017. Í fyrra minnk­aði hún svo og voru með­al­vinnu­stundir starfs­manna í bygg­ing­ar­iðn­aði sam­bæri­legar með­al­vinnu­stundum hag­kerf­is­ins alls.

Sam­hliða því að hver starfs­maður í bygg­ing­ar­iðn­að­i bætti við sig vinnu­stundum hefur störfum í ­grein­inni fjölgað á hverjum árs­fjórð­ungi síðan um haustið árið 2012. Mest var fjölg­unin árið 2016, en dreg­ið hefur jafnt og þétt úr henni síðan þá.

Auglýsing

Eftir hraðan vöxt í fram­leiðni vinnu­afls í bygg­ing­ar­starf­semi hér á landi á und­an­förnum árum tók fram­leiðnin skarpa dýfu árið 2017. Hún­ ­lækk­aði um tæp 5 pró­sent á einu ári. Þessi lækkun átti sér ­stað á sama tíma og starfs­fólki í bygg­ing­ar­iðn­aði tók að fjölga og hver starfs­maður fór að vinna meira.

Mynd: Hagstofa Íslands

Í skýrsl­unni segir að þessar hreyf­ingar séu í sam­ræmi við kenn­ingar um minnk­andi jað­ar­fram­leiðni vinnu­afls. Stóraukn­ing í íbúð­ar­upp­bygg­ingu á ár­unum 2016 til 2017, sem var keyrð áfram af fleiri ráðn­ingum og meiri vinnu á hvern starfs­mann, gæti að mati Íbúða­lána­sjóðs hafa leitt til minnk­andi fram­leiðni, þar sem nýir starfs­menn og starfs­menn í yfir­vinnu eru mögu­lega ekki jafnafkasta­miklir og aðr­ir. 

Lækk­unin í fram­leiðni varði þó stutt en í fyrra jókst fram­leiðni vinnu­afls í grein­inni á nokkurn veg­inn sama hraða í öðrum atvinnu­grein­um.

Þrátt fyrir hraðan vöxt í fram­leiðni vinnu­afls hér­lendis er heild­ar­fram­leiðni Nor­egs Dan­merkur og Sví­þjóðar enn mun meiri. 

Fjöldi tilkynntra kynferðisafbrota mun hærri en vanalega
Tilkynningum um kynferðisbrot til lögreglunnar fjölgar. Fjölgunin nemur 18 prósentum á tímabilinu.
Kjarninn 18. júlí 2019
Stjórn HB Granda samþykkir kaup á sölufélögum í Asíu og breytir nafninu í Brim
Félagið gerði kauptilboð í asísku félögin fyrir 4,4 milljarð króna. Nýtt nafn á að markaðssetja félagið á alþjóðamörkuðum.
Kjarninn 18. júlí 2019
Útganga án Brexit-samnings myndi valda efnahagslægð í Bretlandi
Efnahagslægð Breta mun hefjast á næsta ári verði enginn samningur gerður um útgöngu Breta úr Evrópusambandinu samkvæmt Skrifstofu Bretlands um ábyrg fjárlög. Spá Seðlabanka Bretlands er þó mun svartsýnni.
Kjarninn 18. júlí 2019
Ólafur Margeirsson
Hvaða lausafjárskortur?
Kjarninn 18. júlí 2019
Lækka skerðingu örorkubóta
Ný lagabreyting breytir tekjuviðmiði örorku- og endurhæfingarlífeyrisþega. Formaður Öryrkjabandalags Íslands segir hópinn nú fá 35 aura afslátt af krónu á móti krónu skerðingunni og hún nemi 65 prósentum í stað hundrað.
Kjarninn 18. júlí 2019
Sigurður Ingi Jóhannsson, samgöngu- og sveitastjórnarráðherra.
Sigurður Ingi vill ganga eins langt og hægt er í nýrri löggjöf um jarðakaup
Sigurður Ingi Jóhannsson, samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra, segist binda vonir við að frumvarp um jarðakaup útlendinga hér á landi verði tilbúið snemma í haust.
Kjarninn 18. júlí 2019
Óskammfeilnir stjórnmálamenn koma ítrekað fram með blekkingar
Hagfræðiprófessor segir að stjórnmál samtímans gangi nú í gegnum mikla erfiðleika, vegna veikara lýðræðis og uppgangs blekkinga óskammfeilinna stjórnmálamanna. Hann segir fjármálakreppuna hafa haft mikil áhrif um allan heim á uppgang popúlisma.
Kjarninn 17. júlí 2019
Katrín Jakobsdóttir segir ummæli Trump dæma sig sjálf
Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra, segir ummæli Donalds Trump, Bandaríkjaforseta, um þingkonur Demókrataflokksins óboðleg og segir ummælin dæma sig sjálf.
Kjarninn 17. júlí 2019
Meira úr sama flokkiInnlent