Umhverfisstofnun segir flugeldamengun vera raunverulegt vandamál

Umhverfisstofnun segir að mikilvægt sé að minnka verulega magn flugeldanotkunar um áramótin vegna mengunar. Flugeldar eru hins vegar stærsta fjáröflunarverkefni björgunarsveitanna og því skiptar skoðanir um hvort takmarka eigi flugeldasölu.

Flugeldar
Auglýsing

Umhverf­is­stofnun hefur hvatt alla lands­menn til hóf­semi í notkun flug­elda og und­ir­strikar stofn­unin að mengun frá flug­eldum sé raun­veru­legt vanda­mál hér á landi. Stofn­unin bendir á að loft­mengun hafi nei­kvæð áhrif á þá sem fyrir henni verða, sér­stak­lega við­kvæma hópa eins og börn, aldr­aða og fólk sem er veikt fyr­ir. Svifryk valdi ekki ein­ungis óþæg­indum heldur skerðir lífs­gæði margra. 

„Flugeldar eru aldrei umhverf­is­vænir eða skað­lausir og því er mik­il­vægt að minnka veru­lega magn flug­elda sem skotið er upp um ára­mót þar sem þeim fylgir ávalt mikið svifryk,“ segir í frétta­til­kynn­ingu Umhverf­is­stofn­un­ar. 

Eitt kvöld jafn­gildir allt að mán­uði í mengun

Umhverf­is­stofnun mæld­i efna­inni­hald svifryks um ára­mótin í fyrra og árið þar á undan og sam­kvæmt nið­ur­stöð­u­m ­stofn­un­ar­innar varð veru­lega aukn­ing á hlut­falli ýmissa efna í svifryk­inu um ára­mótin en þau efni sem hækka lang­mest eru efni sem má kalla ein­kenn­is­efni fyrir megnun frá­ flugeld­um. 

Auglýsing

Stofn­unin segir því að ljóst sé að þessi mikla aukn­ing í meng­unin komi frá flug­eldum en ekki frá öðrum upp­sprettum eins og til dæmis ára­móta­brenn­um. Svifryk með slíka efna­sam­setn­ingu telst vara­samt sam­kvæmt Umhverf­is­stofn­un. 

Mynd:UmhverfisstofnunÍ nið­ur­stöðum mæl­ing­anna kemur fram meng­un­ar­á­lagið af ára­mót­unum í fyrra jafn­gildir um 5 til 15 daga hefð­bund­ins álags í úthverfi ef ein­göngu er horft til heild­ar­magns svifryks. 

Fyrir ein­stök efni sem mæld­ust í svifryk­inu jafn­gildir meng­un­ar­á­lagið aftur á móti tals­vert lengra tíma­bil­i. ­Fyrir blý og ­ar­sen jafn­gildir meng­un­ar­á­lagið um ára­mót gróf­lega þriggja vikna hefð­bundnu meng­un­ar­á­lagi og ­styrkur kadmíum og brenni­steins um ára­mót jafn­gildir gróf­lega eins mán­aðar hefð­bundnu meng­un­ar­á­lagi

Yfir helm­ingur þjóð­ar­innar vildi ein­hvers­konar tak­mörkun á sölu flug­elda í fyrra 

­Mikil umræða hefur skap­ast um flug­elda­mál á síð­ustu árum vegna nei­kvæðra áhrifa þeirra á umhverfi og heilsu­far og fær­ist því sífellt í auk­ana að farið sé fram á að ó­heft flugelda­sala verði bönn­uð. 

Meng­unin sem stafar af flug­völdum hefur til að mynda mikil áhrif á lungna­sjúk­linga. Meng­unin getur verið þeim mjög skað­leg og leitt þá í andnauð. Á vef heilsu­gæsl­unn­ar ­segir að meng­unin um ára­­mót sé það mik­il að jafn­vel frískt fólk getur fundið fyrir áhrifum á önd­un­­ar­­fær­in. „Hér er því um að ræða mikla umhverf­isvá sem taka ber á. Þetta má líta á sem heilsu­vernd og því þurfum við að taka á þessu máli án taf­­ar,“ segir á vef heilsu­gæsl­unn­ar.

Í nið­ur­stöðum könn­unar Mask­ínu um flug­elda­sölu frá því í des­em­ber í fyrra kim fram að tæp­­lega 55 pró­­sent þjóð­­ar­innar vildu ein­hvers­­konar tak­­mark­­anir á sölu flug­­elda. Rúm­­lega 45 pró­­sent lands­­manna vildi hins vegar óbreytt fyr­ir­komu­lag á sölu flug­­elda. 

Helsta tekju­lind björg­un­ar­sveit­anna

Flug­elda­sala er hins vegar mik­il­væg­asta tekju­lind Björg­un­ar­sveita lands­ins og segja sveit­irnar að án hennar væri ekki hægt að halda úti því öfl­uga örygg­is­neti sem ­björg­un­ar­sveit­irn­ar ­séu fyrir Íslend­inga. 

Í ára­mó­ta­kveðju sinni í fyrra sagði Smári Sig­urðs­son, for­maður Slysa­varna­fé­lags­ins Lands­bjargar að björg­un­ar­sveit­irnar séu ekki sér­stakir varð­hundar flug­elda en að þær munu eftir megni verja ávinn­ing­inn sem fer í verk­efnin sem sveit­irnar leysa af hend­i. 

„Við höfum ekki fundið aðra leið til fjár­mögn­un­ar. Það þarf að skoða báða enda tommu­stokks­ins þegar rætt er um afleið­ingar flug­elda, ræða kost­ina og gall­ana, og hvar hags­mun­irnir eru meiri eða minni. Fjár­mögnun við­bragðs björg­un­ar­sveita er ekki einka­mál sjálf­boða­lið­anna að leysa,“ skrif­aði Smári.

Björg­un­ar­sveit­irnar hafa þó brugð­ist við auk­inni gagn­rýni með því að bjóða upp þeim sem vilja styrkja starf­­semi þeirra án þess að kaupa flug­­elda upp á að kaupa tré sem verða gróð­­ur­­sett í Ára­­móta­­skógi í stað­inn. 

Starfs­hópur um flug­elda ekki skilað af sér til­lög­um 

Guðmundur Ingi Guðbrandsson, umhverfis-og auðlindaráðherra.Mynd: Bára Huld Beck.Umhverf­is- og auð­linda­ráð­herra skip­aði starfs­hóp í lok des­em­ber í fyrra sem taka á til skoð­unar og gera til­lögur um hvort og þá með hvaða hætti eigi að tak­marka notkun flug­elda og hvernig hægt sé að tryggja að það hafi sem minnst nei­kvæð áhrif á fjár­mögnun þeirra verk­efna sem björg­un­ar­sveitir inna af hendi í þág­u al­manna­heill­ar. 

Hóp­ur­inn hefur þó ekki enn skilað af sér til­lögum og því verða eng­ar breyt­ing­ar gerðar á reglu­­gerðum varð­andi flug­­elda­fram­­boð og flug­­elda­­sölu fyr­ir næstu ára­­mót, ­sam­­kvæmt upp­­lýs­ing­um sem Morg­un­­blaðið fékk frá um­hverf­is- og auð­linda­ráðu­neyt­inu og greindi frá í nóv­em­ber síð­ast­liðn­um. Inn­kaup á flug­eldum eru gerð með­ löng­um ­fyr­ir­vara og því þurfi að taka ákvarð­anir um breyt­ingar á flug­elda­sölu áður en komi að slíkum inn­flutn­ingi.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Á meðal þeirra sakborninga sem setið hafa á bak við lás og slá í Nambíu frá því undir lok árs 2019 er Bernhard Esau, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra landsins.
Tvö mál orðin að einu í Namibíu
Í nýju ákæruskjali í sameinuðu sakamáli vegna Fishrot-skandalsins í Namibíu eru engir Íslendingar á meðal sakborninga, en alls eru 10 manns og 18 félög sökuð um margvísleg brot í tengslum við kvótaviðskipti Samherja í landinu.
Kjarninn 26. október 2021
Þjóðhættir
Þjóðhættir
Þjóðhættir – Gamla höfnin í Reykjavík, örverur, kombucha og súrdeig
Kjarninn 26. október 2021
Gagnrýnir aðstöðuleysi fyrir ungmenni í Laugardalnum
Borgarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins segir að ungmenni í Laugardal þurfi alvöru aðstöðu til íþróttaiðkunar „ekki fleiri vinnuhópa eða góðar hugmyndir á blaði“.
Kjarninn 26. október 2021
Stefán Jón Hafstein sendifulltrúi með orðið á veffundinum í dag.
Ísland lýsir yfir vilja til að halda áfram að styðja við úttekt FAO
Sendifulltrúi Íslands lýsti því yfir á veffundi Alþjóðamatvælastofnunarinnar (FAO) að Ísland vildi halda áfram að styðja við framkvæmd rannsóknarverkefnis sem lýtur að viðskiptaháttum útgerða í þróunarlöndum.
Kjarninn 25. október 2021
Rósa Bjarnadóttir
Enn eitt stefnulaust ár
Kjarninn 25. október 2021
Skortur er á steypu í landinu þessa stundina, samkvæmt framkvæmdastjóra Sementsverksmiðjunnar.
Sementsskortur á landinu
Hrávöruskortur í Evrópu hefur leitt til þess að innflutningur á sementi hefur dregist mikið saman á síðustu vikum. Framkvæmdastjóri Sementsverksmiðjunnar segir að það sé áskorun fyrir fyrirtækið að standa við skuldbindingarnar sínar.
Kjarninn 25. október 2021
Aðalsteinn Kjartansson, blaðamaður á Stundinni, og Árni Guðmundsson, framkvæmdastjóri Gildis.
Framkvæmdastjóri Gildis neitar að mæta á fund um Init-málið
Framkvæmdastjóri Gildis hafði áður fallist á boð um að koma á fund Eflingar um Init-málið en samkvæmt stéttarfélaginu dró hann það til baka þegar honum var tilkynnt að Aðalsteinn Kjartansson blaðamaður yrði fundarstjóri.
Kjarninn 25. október 2021
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið
Samtal við samfélagið – Staða ungs fólks á Íslandi
Kjarninn 25. október 2021
Meira úr sama flokkiInnlent