Ísland áfram á gráa listanum eftir febrúarfund FATF – Getum næst losnað í júní

Ísland losnaði ekki af gráum lista samtakanna FATF um þau ríki sem eru með ónógar varnir gegn peningaþvætti, þegar aðildarríki þeirra funduðu í lok síðustu viku. Næsta tækifæri til að losna af listanum er í júní.

peningaþvætti evrur
Auglýsing

Ísland fór ekki af hinum svo­kall­aða gráa lista sam­tak­anna Fin­ancial Act­ion Task Force (FATF) á fundi aðild­ar­ríkja þeirra sem fram fór í lok síð­ustu viku. Lönd lenda á list­anum ef sam­tökin telja að varnir þeirra gegn pen­inga­þvætti séu ekki í lag­i. 

Eftir að Ísland var sett á list­ann í októ­ber í fyrra mættu bæði Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir, dóms­mála­ráð­herra, og Bjarni Bene­dikts­son, fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, mættu fyrir efna­hags- og við­skipta­nefnd Alþing­is. Þar kom fram að stjórn­völd stefndu að því að kom­ast af list­anum á fundi sam­tak­anna í febr­úar 2020. Nú er ljóst að svo er ekki. 

Á gráa list­anum eru alls 18 ríki. Ísland er eina ríkið innan Evr­ópska efna­hags­svæð­is­ins sem er á honum en á meðal ann­arra sem þar er að finna eru Alban­ía, Kam­bó­día, Bahama­eyj­ar, Pakís­tan, Sýr­land, Panama og Simbabve.

Í umsögn um Ísland, á und­ir­síðu sam­tak­anna þar sem talin eru upp þau lönd sem eru á gráum lista fyrir ónógar aðgerðir gegn pen­inga­þvætti, kemur fram að Ísland hafi tekið nokkrar póli­tískar ákvarð­anir um að skuld­binda sig til að auka virkni varna sinna. Á meðal þess sem gert hafi er að fjölga starfs­mönnum í þeim eft­ir­lits­stofn­unum sem hafa slíkt eft­ir­lit með hönd­um, sér­stak­lega innan skrif­stofu fjár­mála­grein­inga hjá hér­aðs­sak­sókn­ara. Þar segir að Ísland ætti að halda áfram að inn­leiða áætlun sína um að bæta úr brota­lömum þar sem þær eru að finna, meðal ann­ars með því að mæti fyr­ir­liggj­andi skorti á réttum upp­lýs­ingum um raun­veru­lega eig­endur fyr­ir­tækja. 

Næsta tæki­færi Íslands til að kom­ast af list­anum mun verða á fundi FATF í júní.

Þurfum að klára skrán­ingar á raun­veru­legum eig­endum

Skortur á því að raun­veru­­legt eign­­ar­hald á íslenskum félögum lægi fyrir var eitt af þeim atriðum sem verð til þess að FATF setti Ísland á gráan lista sam­tak­anna í októ­ber 2019. Ein for­­senda þess að Ísland verði tekið af list­­anum er að skrán­ingu raun­veru­­legra eig­enda verði komið í almenn­i­­legt horf á þessu ári. 

Lög sem flýttu fresti sem félög hafa til þess að upp­­­lýsa um raun­veru­­­lega eig­endur sína til 1. mars næst­kom­andi voru sam­­­þykkt skömmu fyrir síð­­­­­ustu jól. Þær upp­lýs­ingar þurfa því að liggja fyrir í byrjun næstu viku.

Auglýsing
Þegar voru í gildi kvaðir um að upp­­­lýsa um raun­veru­­­lega eig­endur þegar nýtt félag er stofn­að. Þær hafa verið í gildi frá 30. ágúst síð­­­ast­liðnum og frá 1. des­em­ber hefur verið hægt að senda upp­­­lýs­ingar um hverjir þeir eru með raf­­­rænum hætti til rík­­­is­skatt­­­stjóra. Upp­haf­lega stóð til að gefa öðrum félög­um, þ.e. þeim sem þegar eru í rekstri, frest til 1. des­em­ber 2019 til að koma upp­­­lýs­ingum um raun­veru­­­lega eig­endur til emb­ættis rík­­­is­skatt­­­stjóra. hefði sá frestur haldið ætti rík­­­is­skatt­­­stjóri því að vera kom­inn með allar upp­­­lýs­ingar um eig­endur félaga sem starfa á Íslandi, ef allir fylgdu lög­­­un­­­um. 

Ákveðið var að flýta þeim frest eftir að FATF setti Ísland á gráa list­ann. 

Brotala­mir í eft­ir­liti banka

Á Íslandi hefur verið hægt að kom­­­­ast upp með það að fela eign­­­­ar­hald félaga, með ýmsum leið­­­­um. Ein sú algeng leið var fólgin í því að láta félög, t.d. eign­­­­ar­halds­­­­­­­fé­lög eða rekstr­­­­ar­­­­fé­lög, vera í eigu erlendra félaga, sem voru síðan í eigu ann­­­­arra erlendra félaga, sem voru í eigu sjóða í skatta­­­­skjólum þar sem engar eða litlar kröfur voru gerðar um skrán­ingar og skil á gögn­­­­um. Þannig hefur verið verið hægt að fela hver raun­veru­­­­legur eig­andi félaga er. 

Hér á landi hefur slíkt eft­ir­lit aðal­­­­­lega verið á hendi banka. Í kjöl­far þess að FATF gerði úttekt á Íslandi, og skil­aði þeirri nið­­­ur­­­stöðu vorið 2018 að eft­ir­lit Íslands með pen­inga­þvætti fengi fall­ein­kunn, þá hóf Fjár­­­­­mála­eft­ir­litið að gera athug­­­anir á íslenskum fjár­­­­­mála­­­fyr­ir­tækjum og getu þeirra til að verj­­­ast pen­inga­þvætt­i. 

Auglýsing
Nið­­ur­­stað­an, sem birt var helg­ina fyrir jólin 2019, var sú að Fjár­­­­­mála­eft­ir­litið gerði athuga­­­semdir við mat allra íslensku við­­­skipta­­­bank­anna á upp­­­lýs­ingum um raun­veru­­­lega eig­endur fjár­­­muna eða félaga sem eru, eða hafa ver­ið, í við­­­skiptum við þá. Í nið­­­ur­­­stöðum eft­ir­lits­ins á athugun eft­ir­lits­ins á pen­inga­þvætt­is­vörnum þeirra voru gerðar athuga­­­semdir við þeir hafi ekki metið upp­­­lýs­ingar um raun­veru­­­lega eig­endur með sjálf­­­stæðum hætti.

Dag- og stjórn­­­­­valds­­­sektir

Sam­­­kvæmt nýju lög­­­unum um raun­veru­­­lega eig­endur þá er hægt að refsa þeim sem ekki fylgja þeim. Ef eig­endur félaga upp­­­lýsa ekki um hver hinn raun­veru­­­legi eig­andi er, með fram­vísun þeirra gagna sem lögin kalla á, þá getur rík­­­is­skatt­­­stjóri lagt á tvenns konar sektir á við­kom­and­i. 

Ann­­ars vegar er um dag­­­sektir að ræða. Þær geta numið frá tíu þús­und krónum og allt að 500 þús­und krónum á dag. Heim­ilt er að ákvæða umfang þeirra sem hlut­­­fall af til­­­­­teknu stærðum í rekstri við­kom­and­i.  Við ákvörðun um fjár­­­hæð dag­­­sekta er heim­ilt að taka til­­­lit til eðlis van­rækslu eða brots og fjár­­­hags­­­legs styrk­­­leika við­kom­andi aðila. Dag­­­sekt­­­irnar sem verða ákvarð­aðar eru aðfar­­­ar­hæf­­­ar. 

Hins vegar er um stjórn­­­­­valds­­­sektir að ræða. Þær er hægt að leggja á þá sem veita ekki upp­­­lýs­ingar eða veita rang­­­ar/vill­andi upp­­­lýs­ing­­­ar. Þegar brot á lög­­­unum er framið í starf­­­semi lög­­­að­ila, og í þágu hans, má leggja stjórn­­­­­valds­­­sekt á lög­­­að­il­ann án til­­­lits til þess hvort sök verður sönnuð á fyr­ir­svar­s­­­mann eða starfs­­­mann lög­­­að­ila. „Sektir sem lagðar eru á ein­stak­l­inga geta numið frá 100 þús. kr. til 5 millj. kr. Sektir sem lagðar eru á lög­­­að­ila geta numið frá 500 þús. kr. til 80 millj. kr. en geta þó verið hærri eða allt að 10 pró­­­sent af heild­­­ar­veltu sam­­­kvæmt síð­­­asta sam­­­þykkta árs­­­reikn­ingi lög­­­að­il­ans eða 10 pró­­­sent af síð­­­asta sam­­­þykkta sam­­­stæð­u­­­reikn­ingi ef lög­­­að­ili er hluti af sam­­­stæð­u,“ segir í lög­­­un­­­um.



Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Eldvarnasvið Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar tekur fljótlega til starfa á starfsstöð stofnunarinnar á Sauðárkróki.
Búið að ráða í stöðu framkvæmdastjóra eldvarnasviðs HMS á Sauðárkróki
Stefnt er að því að eldvarnasvið Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar taki til starfa á Sauðárkróki 1. október næstkomandi. Sjö nýir starfsmenn verða ráðnir auk framkvæmdastjóra en enginn af núverandi starfsmönnum HMS á sviðinu mun flytja norður.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Fyrsta bakarí Brauð og Co. opnaði á Frakkastíg í mars 2016.
Skeljungur búinn að kaupa fjórðungshlut í bæði Gló og Brauð & Co
Greint er frá því í árshlutauppgjöri Skeljungs að fyrirtækið hafi fest kaup á 25 prósent hlut í bakarískeðjunni Brauð & Co og veitingastaðakeðjunni Gló á síðasta ársfjórðungi. Ekkert hefur verið gefið upp um kaupverðið.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Herbert Herbertsson
Þeim er fórnandi, eða (ásættanleg áhætta)
Kjarninn 12. ágúst 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Þórólfur leggur níu valkosti fyrir stjórnvöld
„Áhrifaríkasta leiðin til að koma í veg fyrir að veiran berist hingað til lands að mínu mati er að skima alla farþega á landamærum, krefja þá um sóttkví í 4-6 daga og skima þá aftur að þeim tíma liðnum,“ segir Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknis.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Upplýsingarnar um karfaverðið sem Verðlagsstofa skiptaverðs tók saman árið 2012 voru í Excel-skjali og birtust svona í Kastljósi í mars árið 2012.
Verðlagsstofa skiptaverðs staðfestir tilvist karfagagna
Verðlagsstofa skiptaverðs hefur staðfest tilvist gagna um karfaútflutning sem voru til umfjöllunar í Kastljósþætti árið 2012. Um var að ræða trúnaðargögn sem stofnunin vann og sendi á nefndarmenn í úrskurðarnefnd, en ekki „sérstaka skýrslu“.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Svandís Svavarsdóttir heilbrigðisráðherra.
Reglur um nálægðartakmörk í framhalds- og háskólum rýmkaðar 14. ágúst
Hjúkrunarheimili þurfa að setja reglur um heimsóknir utanaðkomandi en nálægartakmörkun í framhalds- og háskólum og íþróttum verður rýmkuð á föstudag. Krafist verður notkunar grímum við ákveðnar aðstæður.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Þórunn Sveinbjörnsdóttir.
Reynslan af heimsóknarbanni á hjúkrunarheimili: „Fólki hrakaði“
Við verðum að finna leiðir svo að fólk fái að hittast, segir Þórunn Sveinbjörnsdóttir, formaður Landssambands eldri borgara um heimsóknartakmarkanir til eldra fólks í vetur. „Einmanaleiki er vágestur.“
Kjarninn 12. ágúst 2020
Hljómsveitin Hjaltalín gat ekki fengið bankamillifærslu frá Bretlandi vegna veru Íslands á gráa lista FATF.
Hjaltalín getur ekki fengið millifærslur frá bresku fyrirtæki vegna gráa listans
Breskt fyrirtæki sagði umboðsmanni hljómsveitarinnar Hjaltalín að Ísland væri eitt þeirra landa sem fyrirtækið ætti ekki að millifæra til, vegna aðgerða til að sporna við peningaþvætti og fjármögnun hryðjuverka.
Kjarninn 12. ágúst 2020
Meira úr sama flokkiInnlent