Vilja banna blóðmerahald og ónauðsynlegar aðgerðir á börnum

Velferð dýra og réttindi barna eru efst á baugi hjá þingmönnum Flokks fólksins í tveimur frumvörpum sem lögð hafa verið fram á Alþingi. Þeir vilja bann við blóðtöku úr fylfullum merum og að ónauðsynlegar aðgerðir á börnum verði bannaðar.

Lög um velferð dýra hafa það að markmiði að vernda dýr gegn ómannúðlegri meðferð. Bannað er að ofbjóða kröftum dýrs eða þoli eða misbjóða dýrum á annan hátt.
Lög um velferð dýra hafa það að markmiði að vernda dýr gegn ómannúðlegri meðferð. Bannað er að ofbjóða kröftum dýrs eða þoli eða misbjóða dýrum á annan hátt.
Auglýsing

Í nýfram­lögðu frum­varpi Ingu Sæland, for­manns Flokks fólks­ins, um breyt­ingu á lögum um vel­ferð dýra, er lagt til að svo­kallað blóð­mera­hald verði bannað og þar með bannað að taka blóð úr fyl­fullum merum í þeim til­gangi að selja það eða vinna úr því vöru til sölu.



Í frum­varpi Guð­mundar Inga Krist­ins­son­ar, þing­manns Flokks fólks­ins, um breyt­ingar á lögum um rétt­indi sjúk­linga, er lagt til að kveðið verði á um afdrátt­ar­laust bann við ónauð­syn­legum aðgerðum og rann­sóknum á börnum í stað hins mats­kennda núver­andi orða­lags að „hlífa beri börn­um“ við slíku.

Auglýsing



Í grein­ar­gerð með frum­varp­inu sem Inga hefur lagt fram er bent á að lög um vel­ferð dýra hafi það að mark­miði að vernda dýr gegn ómann­úð­legri með­ferð. Bannað sé að ofbjóða kröftum dýrs eða þoli eða mis­bjóða dýrum á annan hátt. Á Íslandi sé þó „virkur iðn­að­ur“ sem felist í blóð­töku úr lif­andi hrossum í því skyni að vinna úr því hormón sem seld eru til líf­tækni­fyr­ir­tækja sem svo aftur fram­leiða úr þeim frjó­sem­is­lyf fyrir búfén­að. Horm­ónið sem um ræðir finnst aðeins í blóði fyl­fullra mer­a. 

„Líf­tækni­fyr­ir­tæki borga hátt verð fyrir horm­ónið og því hefur blóð­mera­hald auk­ist til muna hér á landi að und­an­förn­u,“ segir í grein­ar­gerð­inni. Árið 2019 hafi 5.036 merar verið not­aðar í þessum til­gangi. Á nokkrum stöðum sé þetta orðið að stór­bú­skap þar sem um 200 merar séu haldnar til blóð­fram­leiðslu. Miklir fjár­hags­legir hvatar séu til staðar til að hámarka afköst. „Blóð­merar eru látnar ganga með folöld eins oft og mögu­legt er þar til horm­ónið fyr­ir­finnst ekki lengur í blóði þeirra og þá er þeim slátr­að. Folöldin fara að jafn­aði beint í slátr­un.“

Inga Sæland, formaður Flokks fólksins. Mynd: Bára Huld Beck

Í frum­varpi um vel­ferð dýra er ekki fjallað sér­stak­lega um blóð­mera­hald og ekki heldur í reglu­gerðum um vel­ferð hrossa og vel­ferð dýra sem eru notuð í vís­inda­skyni. „Það er því ekk­ert í lögum eða reglu­gerðum sem kveður á um hve mikið af blóði megi taka úr fyl­fullum merum hverju sinni, né hve oft, né hvaða aðbún­aður þurfi að vera til stað­ar. Þetta er með öllu ótækt í ljósi þess hve umfangs­mikil þessi starf­semi er hér á land­i,“ stendur í grein­ar­gerð frum­varps Ingu Sæland.



Dæmi eru um að merar drep­ist við blóð­tök­una en þótt þær geri það ekki „getur iðn­að­ur­inn haft slæm áhrif á líf og líðan þeirra,“ segir í grein­ar­gerð­inni og vitnað til Mat­væla­stofn­unar sem hafi gert alvar­legar athuga­semdir á þremur bæjum vegna blóð­mera­halds á síð­ustu þremur árum. „Það brýtur gegn öllum sjón­ar­miðum um vel­ferð dýra að rækta hross til blóð­fram­leiðslu í gróða­skyni. Því er lagt til að bannað verði að taka blóð úr fyl­fullum merum í því skyni að selja það eða vinna úr því vöru til sölu.“

Veita ber börnum við­hlít­andi vernd



Í frum­varpi Guð­mundar Inga, þing­manns Flokks fólks­ins, um breyt­ingu á lögum um rétt­indi sjúk­linga, er lagt til að í stað núver­andi orða­lags í lög­un­um, þar sem segir að „hlífa beri börn­um“ við ónauð­syn­legum aðgerðum og rann­sóknum verði kveðið á um „af­drátt­ar­laust bann“ við slíku.



Í grein­ar­gerð segir að þó að for­eldrar hafi for­ræði yfir börnum sínum sé vald þeirra til að taka ákvarð­anir um hag barna sinn ekki algert. Lög­gjaf­inn geti sett reglur sem tak­marki rétt­indi for­eldra. „Það er stjórn­ar­skrár­bundið hlut­verk lög­gjafans að gæta sér­stak­lega að því að lög veiti börnum við­hlít­andi vernd,“ segir í grein­ar­gerð­inni.



Guðmundur Ingi Kristinsson, þingmaður Flokks fólksins. Mynd: Bára Huld BeckSér­staka athygli beri að veita þeim til­vikum þar sem ákvarð­anir séu teknar sem hafi var­an­leg áhrif á líf barns, svo sem ákvarð­anir um að fram­kvæma á börnum lækn­is­að­gerð­ir. Í lögum um rétt­indi sjúk­linga komi fram sú meg­in­regla að for­eldrar sem fari með for­sjá barns skuli veita sam­þykki fyrir nauð­syn­legum með­ferðum en frá þeirri meg­in­reglu séu þó und­an­tekn­ing­ar. Í lög­unum er lögð sú skylda á heil­brigð­is­starfs­menn að leita til barna­verndar neiti for­eldrar að sam­þykkja nauð­syn­lega með­ferð sjúkra barna. Þá er í þeim einnig heim­ild fyrir heil­brigð­is­starfs­menn til að grípa taf­ar­laust til nauð­syn­legrar með­ferðar ef ekki vinnst tími til að leita lið­sinnis barna­vernd­ar­yf­ir­valda.



„Mik­il­vægt er að gæta þess að for­eldrar gangi ekki of langt þegar kemur að því að ákveða hvort barn skuli und­ir­gang­ast með­ferð,“ segir í grein­ar­gerð frum­varps Guð­mundar Inga og í því sam­bandi bent á þá vísi­reglu frum­varps­ins að hlífa beri börnum við ónauð­syn­legum rann­sóknum og aðgerð­um. Bent er á að ólíkt þeim reglum sem gilda um nauð­syn­lega lækn­is­með­ferð barna þá sé ekki fjallað um það í lög­unum „hvernig brugð­ist skuli við þegar for­eldrar óska eftir með­ferð sem er með öllu óþörf“.

Fag­legt mat ráði



Vísireglan um að „hlífa beri börn­um“ er mats­kennd og „langt frá því að vera afdrátt­ar­laus“. Því leggja flutn­ings­menn til að 2. mgr. 27. gr. laga um rétt­indi sjúk­linga kveði á um það að óheim­ilt verði að fram­kvæma óþarfa aðgerðir og rann­sóknir á börn­um. Við mat á því hvort aðgerð telj­ist óþörf eða ekki þurfi eðli­lega að taka mið af hags­munum barns­ins auk lækn­is­fræði­legra og sál­fræði­legra þátta. „Flutn­ings­menn leggja áherslu á að lífs­skoð­anir for­eldra eiga ekki að geta rétt­lætt það að láta hjá líða að fram­kvæma til­tekna aðgerð eða valda því að til­teknar aðgerðir séu fram­kvæmd­ar, þá eigi það hvort for­eldrar telji að barn þeirra velji að und­ir­gang­ast til­tekna aðgerð í fram­tíð­inni ekki að hafa áhrif á lækn­is­fræði­legt mat á nauð­syn. Fag­legt mat eigi ávallt að ráða.“



Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ingrid Kuhlman
Dánaraðstoð: Óttinn við misnotkun er ástæðulaus
Kjarninn 4. desember 2021
Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, ásamt Agnesi M. Sigurðardóttur, biskup Íslands.
Sóknargjöld lækka um 215 milljónir króna milli ára
Milljarðar króna renna úr ríkissjóði til trúfélaga á hverju ári. Langmest fer til þjóðkirkjunnar og í fyrra var ákveðið að hækka tímabundið einn tekjustofn trúfélaga um 280 milljónir króna. Nú hefur sú tímabundna hækkun verið felld niður.
Kjarninn 4. desember 2021
Íbúðafjárfesting hefur dregist saman á árinu, á sama tíma og verð hefur hækkað og auglýstum íbúðum á sölu hefur fækkað.
Mikill samdráttur í íbúðafjárfestingu í ár
Fjárfestingar í uppbyggingu íbúðarhúsnæðis hefur dregist saman á síðustu mánuðum, samhliða mikilli verðhækkun og fækkun íbúða á sölu. Samkvæmt Hagstofu er búist við að íbúðafjárfesting verði rúmlega 8 prósentum minni í ár heldur en í fyrra.
Kjarninn 4. desember 2021
„Ég fór með ekkert á milli handanna nema lífið og dóttur mína“
Þolandi heimilisofbeldis – umkomulaus í ókunnugu landi og á flótta – bíður þess að íslensk stjórnvöld sendi hana og unga dóttur hennar úr landi. Hún flúði til Íslands fyrr á þessu ári og hefur dóttir hennar náð að blómstra eftir komuna hingað til lands.
Kjarninn 4. desember 2021
Kynferðisleg áreitni og ofbeldi í álverunum og verklag þeirra
Alls hafa 27 tilkynningar borist álfyrirtækjunum þremur, Fjarðaáli, Norðuráli og Rio Tinto á síðustu fjórum árum. Kjarninn kannaði þá verkferla sem málin fara í innan fyrirtækjanna.
Kjarninn 4. desember 2021
Inga Sæland er hæstánægð með nýja vinnuaðstöðu Flokks fólksins og ljóst er á henni að það skemmir ekki fyrir að Miðflokkurinn neyðist til að kveðja vinnuaðstöðuna vegna mjög dvínandi þingstyrks.
Inga Sæland tekur yfir skrifstofur Miðflokksins og kallar það „karma“
„Hvað er karma, ef það er ekki þetta?“ segir Inga Sæland um flutninga þingflokks Flokks fólksins yfir í skrifstofuhúsnæði Alþingis þar sem níu manna þingflokkur Miðflokksins, sem í dag er einungis tveggja manna, var áður til húsa.
Kjarninn 3. desember 2021
Pawel Bartoszek
Samráðið er raunverulegt
Kjarninn 3. desember 2021
Ásmundur Einar Daðason mun taka við málinu gegn Hafdísi Helgu Ólafsdóttur af Lilju Alfreðsdóttur. Hér eru þau saman á kosningavöku Framsóknarflokksins í september.
Ásmundur Einar tekur við málarekstri Lilju gegn Hafdísi
Nýr mennta- og barnamálaráðherra Framsóknarflokksins hefur fengið í fangið mál sem varðar brot forvera hans í embætti og samflokkskonu gegn jafnréttislögum. Það bíður hans að taka ákvörðun um hvort málarekstri fyrir Landsrétti skuli haldið til streitu.
Kjarninn 3. desember 2021
Meira úr sama flokkiInnlent