Nýtt hafrannsóknaskip mun brenna milljón lítrum af olíu á ári

Þrátt fyrir að ein af aðgerðunum í aðgerðaáætlun íslenskra stjórnvalda í loftslagsmálum til ársins 2030 sé orkuskipti skipa á vegum ríkisins er gert ráð fyrir að nýtt hafrannsóknaskip muni ganga að mestu fyrir jarðefnaeldsneyti.

Nýtt rannsóknaskip mun taka við af Bjarna Sæmundssyni sem sést hér við bryggju fyrir utan höfuðstöðvar Hafrannsóknastofnunar í Hafnarfirði.
Nýtt rannsóknaskip mun taka við af Bjarna Sæmundssyni sem sést hér við bryggju fyrir utan höfuðstöðvar Hafrannsóknastofnunar í Hafnarfirði.
Auglýsing

Gert er ráð fyrir að nýtt hafrannsóknaskip sem nú stendur til að smíða muni brenna á bilinu 900 þúsund til milljón lítrum af olíu á ári hverju. Þetta kemur fram í svari atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytis við fyrirspurn Kjarnans um skipið og smíði þess. Útboðsferli á smíði skipsins var kynnt á vef stjórnarráðsins í síðasta mánuði en þar segir meðal annars að við hönnun skipsins hafi verið horft til ýmissa leiða til að draga úr notkun jarðefnaeldsneytis.

Ein af aðgerðum stjórnvalda til að stuðla að samdrætti í losun gróðurhúsalofttegunda til ársins 2030 eru orkuskipti í skipum á vegum ríkisins. Aðgerðin, sem finna má í aðgerðaáætlun stjórnvalda frá því í júní í fyrra, felur í sér að draga úr notkun jarðefnaeldsneytis í skipum á vegum ríkisins. Minnst er á smíði nýs hafrannsóknaskips í kaflanum þar sem þessi aðgerð er tekin fyrir og þar tekið fram að kannaðir hafi verið hvaða orkugjafar aðrir en jarðefnaeldsneyti komi til greina fyrir skipið.

„Auk þess er gert ráð fyrir að skipið verði búið vélum sem geta auk jarðefnaeldsneytis og lífdísils mögulega nýtt metanól sem orkugjafa. Það ræðst þó af vinnu við þróun fjórgengisvéla af þeirri stærð sem skipið þarf hvort unnt verður að búa það slíkri vél,“ segir í kaflanum um þessa tilteknu aðgerð.

Auglýsing

Sú aðgerð að ráðast í orkuskipti skipa á vegum ríkisins tengist einnig aðgerðum í ríkisrekstri sem settar eru fram í aðgerðaáætluninni. Meðal aðgerða í ríkisrekstri er aðgerð sem felur í sér að tekið verði tillit til umhverfissjónarmiða við öll innkaup ríkisins, aðgerð sem felur í sér að loftstlagsáhrif lagafrumvarpa verði metin og að stjórnarráðið verði að fyrirmynd í loftslagsmálum með sérstakri loftslagsstefnu, svo fátt eitt sé nefnt.

Rafmagn úr landi verði sex til átta prósent orkunotkunar

Kjarninn sendi fyrirspurn á atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytið til þess að spyrja um nýsmíðina og hvernig útbúnaður skipsins rímar við þær aðgerðir sem settar eru fram í aðgerðaáætlun stjórnvalda í loftslagsmálum. Ráðuneytið er í forsvari fyrir þá aðgerð sem snýr að orkuskiptum skipa ríkisins, Hafrannsóknastofnun heyrir undir ráðuneytið auk þess sem það fer með orkumál.

„Rétt er að taka fram að skipið er eins umhverfisvænt og tæknilega er mögulegt í dag,“ eru upphafsorð svarsins, enda geti rannsóknaskip sem þarf að hafa allt að 30 daga útivist á sjó ekki einvörðungu gengið fyrir öðrum orkugjöfum en jarðefnaeldsneyti. Skipið muni engu að síður standa mjög framarlega hvað umhverfismál varðar, segir í svarinu, „en flest ef ekki öll sambærileg hafrannsóknaskip ganga fyrir jarðefnaeldsneyti.“

Meðal þeirra leiða sem farnar verða til að spara orku er að nota LED tækni til lýsingar um borð. Spilbúnaður skipsins verður rafdrifinn og afgangsorka frá kælivatni aðalvéla skipsins notuð til upphitunar. Í höfn verður skipið tengt við rafmagn í landi og gert er ráð fyrir að settir verði upp varmaskiptar í heimahöfn skipsins þannig að það verði hitað með vatni frá hitaveitu. Talið er að orkunotkun skipsins í höfn muni nema um 300 til 400 þúsund kílóvattstundum á ári sem er um sex til átta prósent af heildar orkunotkun skipsins.

Áætla að skipið endist í 30 ár

Heildarorkunotkun skipsins á ári er hins vegar talin verða um 4,5 milljónir kílóvattstunda. Skipið mun því þurfa að brenna um 900 þúsund til milljón lítrum af olíu á ári, en um 80 prósent af orkunotkun skipsins fer í að drífa það áfram. Hin 20 prósentin af orkunotkuninni fara í ýmsa notkun innan skipsins sem áður hefur verið nefnd; spilbúnað, upphitun, lýsingu og annað slíkt.

Hvernig slíkt samræmist áherslum ríkisstjórnarinnar í umhverfismálum og við aðgerðaáætlun í loftslagsmálum svarar ráðuneytið: „Eins og fram kemur í svörum hér að framan var leitað allra leiða til að draga úr notkun jarðefnaeldsneytis við hönnun skipsins. Áfram verður unnið með möguleikana á því að skipið verði drifið áfram á lífdísil eða metanóli, verði hentugar vélar komnar í framleiðslu á smíðatímanum. Því hefur verið leitað allra mögulegra leiða við hönnunina til að skipið verði sem vistvænast, í samræmi við áherslur stjórnvalda í umhverfismálum.“

Í svari ráðuneytisins kemur einnig fram að lang stærstur hluti þess eldsneytis sem skip Hafrannsóknastofnunar nota sé jarðefnaeldsneyti. Svar við spurningunni um hversu hátt hlutfallið sé liggur ekki ljóst fyrir en skip Hafrannsóknastofnunar nota um 1,6 milljónir lítra af jarðefnaeldsneyti á ári. Þegar skipin liggja við landfestar eru þau alltaf tengd við rafmagn sem ráðuneytið segir að spari umtalsverða notkun á óvistvænum orkugjöfum.

Áætlaður endingartími nýja skipsins er allt að 30 ár, svo ljóst er að skipafloti Hafrannsóknastofnunar mun halda áfram að brenna umtalsverðu magni af jarðefnaeldsneyti, nema ef ske kynni að vélum hins nýja skips verði skipt út.

Hafa haft vakandi auga fyrir metanólvélum

Kjarninn spurði auk þess um hvort mat lægi fyrir um kostnað þess að smíða skip sem ekki gengi fyrir jarðefnaeldsneyti, skip sem gengi til að mynda fyrir metanóli. Samkvæmt svari ráðuneytisins liggur slíkt mat ekki fyrir af þeirri einföldu ástæðu að það sé ekki tæknilega framkvæmanlegt að smíða rannsóknaskip sem þarf að vera úti á sjó í 30 daga í senn sem gengur alfarið fyrir öðrum orkugjöfum en jarðefnaeldsneyti, líkt og áður hefur komið fram.

„Þar sem metanól er sérstaklega nefnt í fyrirspurninni þá er rétt að taka það fram að Hafrannsóknastofnun og smíðanefnd skipsins hafa verið sérstaklega vakandi fyrir þeim möguleika og vaktað reglulega áform helstu vélaframleiðenda varðandi smíði á vélum til brennslu metanóls. Ennþá hefur enginn af helstu vélaframleiðendum getað gefið ákveðin svör um hvort eða hvenær fjórgengis metanól vél verði tilbúin til framleiðslu,“ segir í svari atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytis.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Bjarni Benediktsson fjármálaráðherra fékk 82 prósent atkvæða í fyrsta sætið í prófkjörinu, samkvæmt fyrstu tölum.
Bjarni, Jón og Bryndís efst samkvæmt fyrstu tölum
Kjörstöðum hefur nú verið lokað í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins í Suðvesturkjördæmi. Bjarni Benediktsson, Jón Gunnarsson og Bryndís Haraldsdóttir skipa þrjú efstu sætin nú þegar tæpur þriðjungur atkvæða hefur verið talinn.
Kjarninn 12. júní 2021
Kári Árnason
Einkareknar forvarnir
Kjarninn 12. júní 2021
AGS býst ekki við að jafnmargir muni ferðast á næstu árum og á árunum fyrir faraldurinn.
Segir hátt vægi ferðaþjónustu og stífa kjarasamningagerð vera áhyggjuefni
Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn segir að aukinn sveigjanleiki á vinnumarkaði, til dæmis með því að láta laun fylgja framleiðniþróun í meira mæli, gæti komið í veg fyrir að faraldurinn valdi langtímaskaða í hagkerfinu.
Kjarninn 12. júní 2021
Jón Gnarr
Hugmyndin um Ísland og menn sem giftast náfrænkum sínum
Kjarninn 12. júní 2021
Tæknivarpið
Tæknivarpið
Tæknivarpið – Uppfærslur hjá Apple á öllum stýrikerfum
Kjarninn 12. júní 2021
Ekkert komið fram sem kalli á breytingu á stefnu um hágæða Borgarlínu
Framkvæmdastjóri Betri samgangna svaraði á dögunum erindi sem þrýstihópur sem vill ódýrari Borgarlínu sendi á ýmsa aðila í vor. Í umfjöllun Betri samgangna er meðal annars bent á að það væri dýrast fyrir samfélagið að verja langmestu fé í stofnvegi.
Kjarninn 12. júní 2021
Stefán Ólafsson
Lágtekjuvandi lífeyrisþega
Kjarninn 12. júní 2021
Mona Lisa frímerkjaheimsins og frægasta frímerki Bandaríkjanna saman á uppboði
Á dögunum var mesta fágæti frímerkjaheimsins boðið upp, 165 ára gamalt einstakt frímerki frá Bresku Gvæjana sem seldist á milljarð króna. Á uppboðinu mátti einnig finna þekktasta prentgalla bandarískrar frímerkjasögu – flugvélina Jenny á hvolfi.
Kjarninn 12. júní 2021
Meira úr sama flokkiInnlent