„Land tækifæranna“

Þuríður Harpa Sigurðardóttir, formaður Öryrkjabandalags Íslands, segir tal stjórnvalda lýsa ekki bara ábyrgðarleysi valdhafa gagnvart þeim íbúum landsins sem minnstu afkomu hafa, heldur einnig því að vera algjörlega úr tengslum við þann þjóðfélagshóp.

Auglýsing

Í ljósi umræðu síðustu vikna bendi ég á þá nöturlegu staðreynd að lífeyristekjur örorkulífeyrisþega eru langt undir lágmarkslaunum. Þær eru nú mun lægri en lágmarks atvinnuleysisbætur í dag (270 þús. kr. á mánuði fyrir skatt). Örorkulífeyrisþegar geta náð því að fá 300.000 kr. á mánuði fyrir skatt frá Tryggingastofnun, en bara ef þeir fá svonefnda heimilisuppbót. Hún er bundin því að fólk búi eitt, í eigin húsnæði eða sé með þinglýstan leigusamning. Innan við þriðjungur örorkulífeyrisþega er í þessari stöðu og fær því þessa heimilisuppbót.

Hreppsómagakerfi nútímans

Um helmingur örorkulífeyrisþega hefur úr enn minna að spila; lægri upphæð en 270 þúsund á mánuði fyrir skatt, til að lifa af. Það segir sig sjálft að það fólk þarf að stórum hluta að leita til sveitarfélagsins í von um að geta kannski náð endum saman. Það er ekki eftirsóknarvert að þurfa að biðja um fjárhagsaðstoð hjá sveitarfélaginu, hjálparstofnun eða þurfa að leita á náðir ættingja og vina. Þetta eru því miður ekki undantekningar, heldur venja í allt of mörgum tilvikum. Er von að fólk spyrji hversu aum þau stjórnvöld séu sem leyfa svona að viðgangast?

Loforð gefin á atkvæðaveiðum fyrir kosningar hafa litla merkingu þegar stjórnvöld skirrast við að afnema skerðingar og tekjutengingar og gera þar með fötluðu fólki illmögulegt að bæta hag sinn t.d. með vinnuframlagi.

Auglýsing

Gildishlaðin orð um „land tækifæranna“ (eins og það er orðað í stjórnarsáttmálanum) hafa enga merkingu þegar aðgerðir og aðgerðarleysi halda í raun við gamla hreppsómagakerfinu.

Afturför

Stærstur hluti örorkulífeyrisþega á að baki langan feril á vinnumarkaði. Þetta fólk sem sannarlega hefur skilað sínu, er jaðarsett, í samfélagi sem það sjálft tók þátt í að halda uppi með vinnuframlagi sínu árum og áratugum saman. Þannig er kerfisbundið stuðlað að aukinni stéttarskiptingu og ójöfnuði.

Og það er afturför þegar bilið milli sárafátæktar og ofurríkra fer breikkandi. Þetta gerist skjóli stjórnvalda og síbylju um prósentujöfnuð og kaupmáttaraukningu sem engin örorkulífeyrisþegi sér í sínu veski.

Nærð þú endum saman?

Láglaunafólk hvort sem það eru örorkulífeyrisþegar eða fólk á vinnumarkaði hefur beðið of lengi, of lengi reynt að lifa af krónutölu sem allir vita að dugar ekki. Tími þolinmæði er á þrotum. Blákaldur veruleikinn er sá að allt of stór hluti þjóðarinnar býr við fátækt og sárafátækt. Við sjáum þetta í nýlegum tölum Hagstofunnar um heildarlaun. Miðgildi þeirra er rétt rúmar 400 þúsund krónur á mánuði fyrir skatt. Það þykir ekki mikið. Hvernig á þá að vera hægt að lifa af helmingnum af þeirri upphæð?

Jarðsamband óskast

Ég tala máli fólks sem aldrei hefur átt þess kost að taka þátt á vinnumarkaði eða er ekki lengur á vinnumarkaði, fólks sem getur unnið en fær ekki vinnu og fólks sem útslitið og útbrunnið vegna líkamlegs og andlegs álags við að reyna að sjá sér og sínum farborða. Annað hvort þurfa lágmarkslaun, hvort sem það eru atvinnutekjur eða lífeyristekjur, að hækka umtalsvert eða kostnaður við að lifa, að lækka verulega.

Tal stjórnvalda lýsir ekki bara ábyrgðarleysi valdhafa gagnvart þeim íbúum landsins sem minnstu afkomu hafa, heldur einnig því að vera algjörlega úr tengslum við þann þjóðfélagshóp. Koma svo stjórnvöld, þið getið lagað þetta!

Höfundur er formaður Öryrkjabandalags Íslands.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sema Erla telur að dómsmálaráðherra og staðgengill Útlendingastofnunar ættu að segja starfi sínu lausu.
„Ómannúðlegar, kaldrifjaðar og forkastanlegar“ aðgerðir ÚTL
Formaður Solaris segir að aðgerðir Útlendingastofnunar séu okkur sem samfélagi til háborinnar skammar – að æðstu stjórnendur útlendingamála gerist sekir um ólöglegar aðgerðir gegn fólki á flótta.
Kjarninn 22. júní 2021
Þorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherja, ásamt samstarfsaðilum frá Namibíu er þeir komu í heimsókn til Íslands.
Samherji „hafnar alfarið ásökunum um mútugreiðslur“
Starfshættir Samherja í Namibíu, sem voru að frumkvæði og undir stjórn Jóhannesar Stefánssonar, voru látnir viðgangast allt of lengi og hefði átt að stöðva fyrr. Þetta kemur fram í „yfirlýsingu og afsökun“ frá Samherja.
Kjarninn 22. júní 2021
Afsökunarbeiðnin sem birtist í Fréttablaðinu og Morgunblaðinu í morgun. Undir hana skrifar Þorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherja.
Samherji biðst afsökunar á starfseminni í Namibíu: „Við gerðum mistök“
Forstjóri Samherja skrifar undir afsökunarbeiðni sem birtist í á heilsíðu í tveimur dagblöðum í dag. Þar segir að „ámælisverðir viðskiptahættir“ hafi fengið að viðgangast í starfsemi útgerðar Samherja í Namibíu.
Kjarninn 22. júní 2021
Neyðarástandi vegna faraldurs kórónuveiru var aflétt í Tókýó í gær.
Allt að tíu þúsund áhorfendur á hverjum keppnisstað Ólympíuleikanna
Ákvörðun hefur verið tekin um að leyfa áhorfendum að horfa á keppnisgreinar Ólympíuleikanna á keppnisstað en Japönum einum mun verða hleypt á áhorfendapallana. Ólympíuleikarnir í Tókýó hefjast þann 23. júlí.
Kjarninn 21. júní 2021
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Aðförin að lýðræðinu
Kjarninn 21. júní 2021
Guðrún Johnsen hagfræðingur og lektor við Viðskiptaháskólann í Kaupmannahöfn.
Segir dálkahöfundinn Tý í Viðskiptablaðinu hafa haft sig á heilanum í meira en áratug
Guðrún Johnsen hagfræðingur segir allt sem hún hafi sagt í viðtali við RÚV um sölu á Íslandsbanka í byrjun árs hafa gengið eftir. Afslátturinn sem hafi verið gefinn á raunvirði bankans sé 20-50 prósent.
Kjarninn 21. júní 2021
Tæpum helmingi íslenskra blaðamanna verið ógnað eða hótað á síðustu fimm árum
Samkvæmt frumniðurstöðum úr nýrri rannsókn um þær ógnir sem steðja að blaðamönnum kemur fram að helmingur blaðamanna hafi ekki orðið fyrir hótunum á síðustu fimm árum. Töluvert um að siðferði blaðamanna sé dregið í efa.
Kjarninn 21. júní 2021
Viðar Halldórsson
Má ekki bara sleppa þessu? Um verðlaunaafhendingar á skólaútskriftum
Kjarninn 21. júní 2021
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar