Gleymdur tími

Baldur Blöndal segir að verðlækkun bóka væri jákvæð þróun og afnám virðisaukaskatts sé að öllum líkindum hið besta mál. Í stóra samhenginu sé samdráttur bóksölu þó birtingarmynd sem tengist verði þeirra lítið sem ekkert.

Auglýsing

Ákall um afnám virð­is­auka­skatts á bækur hefur berg­málað um fjöl­miðla í mörg ár. Yfir­lýst mark­mið slíkra íviln­ana er að auka við lestur ungs fólks og skjóta styrk­ari stoðum undir íslensk­una.  Þetta er sann­ar­lega verð­ugur mál­staður og rík­is­stjórnin brást við þeim kröfum síð­ast­liðið haust með lof­orði um pró­sentu­bundna end­ur­greiðslu til útgef­enda. Að öllum lík­indum er það hin ágætasta mála­miðl­un. Ég tel samt vert að spyrja hvort hér sé raun­veru­lega verið að tækla kjarna vand­ans.

Bók­sala hef­ur, á síð­ustu ára­tug­um, dalað og lík­legar orsakir þess flestum kunn­ug­ar, sjón­varp, tölv­ur, net, o.s.frv. Úrval afþrey­ingar hefur aldrei verið meira, frétt­ir, tón­list, tölvu­leikir og heilu árin af kvik­myndum og sjón­varps­þátt­um. Eðli þeirra sam­kvæmt hafa bæk­ur, sem afþrey­ing, þró­ast lítið á síð­ustu ára­tug­um. Helst ber þar að nefna raf­bækur en Amazon hefur haft mark­aðs­ráð­andi stöðu þar með kyndl­unum sín­um. Burt­séð frá áður­nefndum svipt­ingum í afþrey­ing­ar­geir­anum virð­ist umræðan á Íslandi alltaf ein­blína á virð­is­auka­skatt­inn, eins og hann sé það sem standi raun­veru­lega í vegi fyrir því að ung­menni lands­ins kafi á nýjan leik í menn­ing­ar­arf íslenskra bók­mennta. Af frétta­flutn­ingi þessa máls mætti draga þá ályktun að læsi ung­menna og örlög tungu­máls­ins yltu á þessum 24 hund­raðs­hlutum og Ævari vís­inda­manni.

Í heimi ódýrra net­bóka og bóka­safna verður inni­hald bókanna sífellt aðgengi­legra. Þó eru nýjar, fýsískar bækur eru oft mjög dýrar og er það mið­ur. Ef þessar bækur væru ódýr­ari myndi bók­sala örugg­lega aukast, en þeirri hug­mynd sem útgef­endur tefla fram í fjöl­miðlum að bóka­verð sé ein­hvers­konar flösku­háls ynd­is­lestrar leyfi ég mér að efast um. Þó bóka­söfn séu til­tölu­lega vel nýtt hef ég ekki fundið fyrir því að ungt fólk sé að hrúg­ast þangað inn til að flýja virð­is­auka­skatt­inn. Það er eitt­hvað annað og meira en þessi skattur sem fælir ung­menni frá bóka­búðum og að net­miðl­um.

Auglýsing

Ég held að hund­ur­inn liggi graf­inn hjá upp­á­halds blóra­böggli allra, snjall­tækj­unum síkátu. Á bak við tjöld þeirra eru fyr­ir­tæki með ótæm­andi vasa með það eitt fyrir stafni að grípa athygli okkar og læra að halda henni eins lengi og mögu­legt er, hver mín­úta sem við ljáum þeim hjálp­ar.  Sjálfur hef ég fundið fyrir hrak­andi athygl­is­gáfu sam­hliða þró­aðri algrími net­miðla og tel ég mig ekki eins­dæmi. Net­miðlar svara þessum áhyggjum mínum með því að benda mér á smá­forrit sem gerir mér kleift að „lesa“ 4 bækur á einum degi með örkynn­ingum á lyk­il­at­riðum þeirra. Þá fæ ég allt hið praktíska gildið úr bók­inni á nokkrum mín­út­um! Ég get sem sagt gleypt ævi­sögu Steve Jobs á nokkrum mín­út­um, án þess að leggja sím­ann frá mér, og græði þannig sól­ar­hring sem ég gæti þá t.d. nýtt til að hanga lengur á þessum miðl­um.

Að lesa bók er góð skemmt­un. Íslensku­mæl­endur eru heppnir að njóta gíf­ur­legs úrvals þýð­inga og frum­samdra bóka á okkar fal­lega máli. Stór hluti þeirra getur líka lesið bækur á ensku og þá er úrvalið hér um bil enda­laust. En í stað þess að vera á bóka­safni að göfga and­ann erum við hér á net­inu að lesa hálf­bak­aðar hug­myndir tví­tugs stráks. Verð­lækkun bóka væri jákvæð þróun og afnám virð­is­auka­skatts er að öllum lík­indum hið besta mál. Ég tel þó ljóst að í stóra sam­heng­inu sé sam­dráttur í bók­sölu birt­ing­ar­mynd fyr­ir­bæris sem teng­ist verði þeirra lítið sem ekk­ert.

Theresa May tilkynnti þessa ákvörðun sína í morgun.
Theresa May segir af sér
Theresa May mun láta af embætti forsætisráðherra Bretlands og hætta sem leiðtogi Íhaldsflokksins 7. júní næstkomandi.
Kjarninn 24. maí 2019
Fíknivandinn breiðir úr sér
Lítið hefur gengið að vinna gegn útbreiðslu fíkniefna. Það er óhætt að segja að það sé ekki íslenskt vandamál, því stríðið gegn fíkniefnum virðist með öllu óvinnandi. Á Íslandi hefur fjöldi ungs fólks fallið frá úr of stórum skammti á skömmum tíma.
Kjarninn 24. maí 2019
Skýrsla um neyðarlánið frestað í þriðja sinn á örfáum vikum
Skýrsla um afdrif neyðarláns Seðlabanka Íslands til Kaupþings, og hvernig unnið var úr veðinu sem tekið var vegna lánsins, hefur enn og aftur verið frestað. Lánið kostaði íslenska skattgreiðendur 35 milljarða en skýrslan hefur verið í vinnslu frá 2015.
Kjarninn 24. maí 2019
Mun síðasta flugvélin lenda í Vatnsmýrinni á næsta áratug?
Telur flugvöllinn verða farinn úr Vatnsmýrinni fyrir 2030
Borgarfulltrúi telur engan vafa á því að flugvöllurinn fari úr Vatnsmýrinni. Borgarstjóri segir Hvassahraun besta kostinn en ekki þann eina sem sé raunhæfur.
Kjarninn 24. maí 2019
Olíuverð lækkar og Bandaríkjaþing samþykkir aðstoð til bænda
Tollastríð Bandaríkjanna og Kína er farið að valda fjárfestum miklum áhyggjum, og bændur í Bandaríkjunum hafa víða farið illa út úr því.
Kjarninn 23. maí 2019
Icelandair gerir ráð fyrir að kyrrsetningin á Max-vélunum vari lengur
Óvíst er hvenær 737 Max vélin frá Boeing fer í loftið. Nú er gert ráð fyrir kyrrsetningu, til að minnsta kosti 15. september, segir í tilkynningu Icelandair.
Kjarninn 23. maí 2019
Kyrrsetningu Max-véla verður aflétt en spurningin er hvenær
Mikilvægur fundur fer fram í Texas í dag, þar sem fulltrúar flugmálayfirvalda í heiminum fá upplýsingar frá Boeing um uppfærslu á hugbúnaði í 737 Max vélum félagsins. Þær hrannast upp á framleiðslusvæði félagsins í Renton vegna alþjóðlegrar kyrrsetningar.
Kjarninn 23. maí 2019
Rósa Björk Brynjólfsdóttir og Þórhildur Sunna Ævarsdóttir.
Framkvæmdastjórn Evrópuráðsþingsins hafnar öfga-hægri flokki
Rósa Björk Brynjólfsdóttir og Þórhildur Sunna Ævarsdóttir leiddu andstöðu við að viðurkenna stjórnmálahóp sem gefur sig út fyrir að vera á móti innflytjendum og hælisleitendum.
Kjarninn 23. maí 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar