Opið bréf til íslensku þjóðarinnar

Tveir erlendir sérfræðingar í mannréttindum fatlaðs fólks hafa fylgst með íslenskri atburðarás síðastliðinna vikna. Þau segja að ekki sé nóg að biðjast afsökunar og láta eins og ekkert hafi í skorist. Virðingar og virkrar hlustunar sé þörf.

Gerard & Anna
Auglýsing

Við lásum með hryll­ingi frá­sagn­irnar af þeim athuga­semdum sem nokkrir alþing­is­menn ykkar hafa látið út úr sér varð­andi konur og sér­stak­lega ummæli þeirra um fyrr­ver­andi sam­starfs­konu þeirra sem er fötluð. Sem tíðir gestir á Íslandi bjugg­umst við aldrei við þessu.

Við bjugg­umst aldrei við þessu því að fyrr­ver­andi vara­þing­kona sem um ræð­ir, Freyja Har­alds­dótt­ir, er dáð og virt um alla Evr­ópu. Hún er frá­bær full­trúi Íslands og kraft­mikil bar­áttu­mann­eskja fyrir rétt­indum fatl­aðs fólks. Hálf­kær­ings­blaður sem jaðrar við hat­urs­orð­ræðu hefur raun­veru­legar afleið­ing­ar. Það hefur fæl­ing­ar­á­hrif á stjórn­mála­þátt­töku fatl­aðs fólks, og þá sér­stak­lega fatl­aðra kvenna. Það rýrir lýð­ræð­ið. Það er ekki sigur fyrir neinn ef stuðlað er að ósýni­leika heilla þjóð­fé­lags­hópa í fram­tíð­inni. Við héldum að Ísland væri stærra en þetta.

Auglýsing

Og við bjugg­umst aldrei við þessu því að við eigum að geta ætl­ast til betri hegð­unar – miklu betri – af þjóð­kjörnum full­trú­um. Það getur ekki hafa farið fram hjá les­endum ykkar að á meðan þetta átti sér stað á Íslandi voru Banda­ríkin rétt að byrja að syrgja George H.W. Bush. Kænn og klókur var hann – eins og allir stjórn­mála­menn þurfa að vera. En hann var maður sem gat teygt sig út fyrir eigin reynslu. Eins og frægt er orðið þrýsti hann á um sam­þykkt lög­gjafar í þágu fatl­aðra Banda­ríkja­manna (the Amer­icans with Disa­bilities Act) árið 1990, sem er án efa fræg­asta lög­gjöf í þágu rétt­lætis fyrir fatlað fólk í ver­öld­inni. Hann hlust­aði – sér­stak­lega á rík­is­sak­sókn­ara sinn, Dick Thorn­burgh, sem átti fatlað barn. Hann bar virð­ingu fyrir því bar­áttu­fólki og þeim hópum sem vildu tryggja að fatlað fólk gæti loks not­ið, til jafns við aðra, þeirra mann­rétt­inda sem ætluð voru öllum (eða næstum öllu­m). Sem fyrr­ver­andi her­maður sinnti hann ávallt þeim fyrr­ver­andi her­mönnum með fötl­uð­ust við að færa fórnir fyrir sam­fé­lag sitt. Hann skap­aði rými fyrir nýj­ung­ar. Hann lét öllu fólki finnas það ætti sinn sess í sam­fé­lag­inu burt séð frá fötlun – eða þjóð­fé­lags­stétt. Hvað er göf­ugra í stjórn­málum en þetta?

Ef til vill getur þessi upp­á­koma á Íslandi leitt af sér eitt­hvað gott. Það er ekki nóg að biðj­ast afsök­unar og láta eins og ekk­ert hafi í skorist! Virð­ingar og virkrar hlust­unar er þörf. Við viljum trúa því að Ísland geti gert eitt­hvað sem myndi gera Bush stolt­an, vakið öfund Evr­ópu og rétt við hlut Freyju. Það er lág­mark að stjórn­völd hlýði á eigin þegna og stofni sjálf­stæða og óháða mann­rétt­inda­stofnun strax. Slík stofnun kemur ekki í stað­inn fyrir stjórn­mál eða stjórn­mála­fólk. En minnir okkur á að stjórn­málin snú­ast – þegar best lætur – um almanna­heill en ekki for­dóma eða sér­hags­muni. Slík mann­rétt­inda­stofnun myndi geta fært hluti til betri vegar þegar eitt­hvað fer úrskeiðis eins og virð­ist hafa gerst hér og myndi tengja Ísland alþjóð­legri umræðu um rétt­læti í heim­in­um. Það er hið rétta í stöð­unni. Það myndi gera Freyju aftur stolta af því að vera Íslend­ing­ur.

Anna Law­son er laga­pró­fessor við Leeds-há­skól­ann í Bret­landi og for­stöðu­maður fyrir the Centre for Disa­bility Stu­dies við sama skóla.

Ger­ard Quinn er pró­fessor við Raoul Wal­len­berg Institute í Lundi í Sví­þjóð og laga­pró­fessor við Leeds-há­skól­ann í Bret­landi.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Úlfar Þormóðsson
Uppvakningar
Kjarninn 25. júní 2022
Ingrid Kuhlman
Að hlakka til einhvers er næstum jafn gott og að upplifa það
Kjarninn 25. júní 2022
Niðurhal Íslendinga stóreykst milli ára
Íslendingar notuðu 25 prósent meira gagnamagn á farsímaneti í fyrra en árið áður og 21 prósent meira gagnamagn í gegnum fastanet. Tæplega 76 prósent notenda á fastaneti eru nú með ljósleiðaratengingu, en þeir voru þriðjungur 2016.
Kjarninn 25. júní 2022
Af kosningavöku Framsóknarflokksins í fyrrahaust.
Framsókn hirti kjósendur í stórum stíl frá hinum stjórnarflokkunum og Miðflokki
Fylgisaukning Framsóknar í síðustu kosningum var tekin frá samstarfsflokkunum í ríkisstjórn og klofningsflokki. Átta hverjum tíu kjósendum Sjálfstæðisflokks voru úr kjarnafylginu. Framboð Sósíalista hafði neikvæð áhrif á fylgi Vinstri græna og Pírata.
Kjarninn 25. júní 2022
Hraðtíska nær nýjum hæðum með tilkomu tískurisans Shein
Kínverska fatafyrirtækið Shein hefur vaxið gríðarlega á undanförnum árum og er í dag eitt stærsta tískuvörufyrirtæki í heimi. Umhverfissinnar benda á að fötin séu úr svo litlum gæðum að oft séu þau aðeins notuð í eitt skipti áður en þau enda í ruslinu.
Kjarninn 25. júní 2022
Auður Önnu Magnúsdóttir
Af hverju nýta Íslendingar raforkuna sína svo illa?
Kjarninn 25. júní 2022
Sjö molar um seðlabankavexti úti í heimi
Verðbólga veldur því að vaxtalækkanir faraldursins eru að ganga til baka, víðar en hér á Íslandi. Kjarninn tók saman nokkra fróðleiksmola um þróun mála í ríkjum bæði nær og fjær.
Kjarninn 25. júní 2022
Flokkur Sigurðar Inga Jóhannssonar andar ofan í hálsmál flokks Bjarna Benediktssonar samkvæmt síðustu könnunum.
Framsókn mælist næstum jafn stór og Sjálfstæðisflokkurinn
Stjórnarflokkarnir hafa tapað umtalsverðu fylgi á kjörtímabilinu. Sjálfstæðisflokkurinn nær mun verr til fólks undir fertugu en annarra á meðan að Framsókn nýtur mikilla vinsælda þar. Vinstri græn mælast með þriðjungi minna fylgi en í síðustu kosningum.
Kjarninn 24. júní 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar