Framleiðni aukning?

Kristbjörn Árnason skrifar framleiðni í íslenskum byggingariðnaði.

Auglýsing

Hug­takið fram­leiðni vísar alltaf til verð­mætis í pen­ingum talið. Á Íslandi til arðs í krónum talið af frá­dregnum öllum útlögðum kostn­aði í rekstri fyr­ir­tækja við fram­leiðslu að öllu tag­i.  

Því má segja, að fram­leiðsla allra fyr­ir­tækja á Íslandi séu krónur eða annar gildur gjald­mið­ill. Þ.e.a.s. það sem starf­semin gefur af sér í arð að frá­teknum öllum kostn­aði. Þá er aug­ljóst að vinnu­magnið eða afköst starfs­manna segir alls ekki alla sög­una. Heldur ekki allur annar kostn­aður sem er mjög fjöl­breyti­leg­ur. 



Fram­leiðnin ræðst að mestu af verð­mæti afurðar hvers fyr­ir­tækis fyrir sig og af skipu­lagi fyr­ir­tækis á öllum sviðum sem megi haldi niðri öllum kostn­aði við að fram­leiða og að selja afurð­ina. M.ö.o. það tekur jafn­langan tíma að fram­leiða og selja verð­litla vöru og verð­mæta vöru. ­Fastur kostn­aður svip­að­ur.



Hér eru fram­leiðni­hug­tökin skýrð í orða­safni Rík­is­end­ur­skoð­un­ar:



Fram­leiðni fjár­magns lýsir hlut­fall­inu milli þeirra fjár­muna sem lagðir eru í rekstur stofn­unar eða fyr­ir­tækis og þeirra afurða sem rekst­ur­inn skil­ar, þ.e. hversu vel fjár­munir eru nýttir til fram­leiðslu eða þjón­ust­u. 

Fram­leiðni vinnu­afls lýsir hlut­fall­inu milli fjölda starfs­manna / vinnu­stunda stofn­unar eða fyr­ir­tækis og þeirra afurða sem rekst­ur­inn skil­ar, þ.e. hversu vel vinnu­afl er nýtt til fram­leiðslu eða þjón­ust­u. 

Auglýsing



Í frétt sem m.a. Kjarn­inn birtir er á rætur sínar til Íbúða­lána­sjóðs segir orð­rétt:



„Fram­leiðni vinnu­afls í bygg­ing­ar­starf­semi hér á landi hefur auk­ist tals­vert umfram með­al­þróun hag­kerf­is­ins í heild síð­ustu tíu ár. Íslensk fyr­ir­tæki í bygg­ing­ar­starf­semi hafa aukið fram­leiðni sína um tæp 38 pró­sent frá árinu 2008 sem er ­tölu­vert hrað­ari vöxtur en á hin­um Norð­ur­lönd­un­um. Þetta kemur fram í nýrri ­mán­að­ar­skýrslu ­Í­búða­lána­sjóðs“. 

Ekki efast ég um að fréttin sé rétt. Heldur hitt, að það er morg­un­ljóst að afköst starfs­manna í bygg­ing­ar­iðn­aði hafa ekki auk­ist 38% á síð­ustu 10 árum. Þá segir þetta ekk­ert um hvort fram­leiðni í íslenskum bygg­ing­ar­iðn­aði sé jafn mikil og á Norð­ur­lönd­un­um. Eða hvort fram­leiðnin sé meiri eða minni sem ég held að hún sé. Þetta segir mér t.d. að fram­þróun í bygg­ing­ar­iðn­aði á Norð­ur­löndum sé í góðu jafn­vægi og engin upp­hlaup á mark­aði í gang­i. 

Eini breyti­legi þátt­ur­inn á Íslandi sem getur skapað svona mikla sveiflu í fram­leiðni bygg­ing­ar­iðn­aði fyrir þetta tíma­bil 2008 til 2009 eru verð­sveiflur á íbúðar hús­næði á tíma­bil­in­u. Árið 2008 sem er hru­nárið hrap­aði hús­næð­is­verð gríð­ar­lega og fram­leiðni grein­ar­innar um leið. En árið 2018 eru verð á íbúð­ar­hús­næði uppi í him­in­hæð­u­m.  

Einnig að bygg­ing­ar­iðn­aður hefur nýtt sér vinnu­krafta fólks frá austur Evr­ópu sem hefur starfað hér á smán­ar­launum í mörg ár. Nokkuð sem margir kalla þræl­dóm. Einnig koma til breyttar vinnu­að­ferð­ir. 



Þetta eru einu breyt­urn­ar. M.ö.o. að síð­ustu ár hefur almennt íbúð­ar­verð verið hreint okur. Nú er sagt að það sé að kom­ast á eitt­hvert jafn­vægi? Kannski er það rétt.

p.p1 {marg­in: 0.0px 0.0px 15.0px 0.0px; font: 14.0px 'Times New Roman'} p.p2 {marg­in: 0.0px 0.0px 0.0px 0.0px; font: 14.0px Times} p.p3 {marg­in: 0.0px 0.0px 0.0px 0.0px; font: 14.0px 'Times New Roman'} span.s1 {text-decoration: und­erline}

Drónaárás skekur markaði um allan heim
Þegar olíuverð hækkar um 10 til 20 prósent yfir nótt þá myndast óhjákvæmilega skjálfti á mörkuðum. Hann náði til Íslands, og stóra spurningin er - hvað gerist næst, og hversu lengi verður framleiðsla Aramco í lamasessi?
Kjarninn 16. september 2019
Landsréttarmálið flutt í yfirdeild MDE 5. febrúar 2020
Ákveðið hefur verið hvaða dómarar muni sitja í yfirdeild Mannréttindadómstóls Evrópu þegar Landsréttarmálið svokallaða verður tekið þar fyrir snemma á næsta ári. Á meðal þeirra er Róbert Spanó, sem sat einnig í dómnum sem felldi áfellisdóm í mars.
Kjarninn 16. september 2019
Hallgrímur Hróðmarsson
Enn er von – Traust almennings til Alþingis mun aukast
Kjarninn 16. september 2019
Agnes M. Sigurðardóttir er biskup Íslands.
Óásættanlegt að þjóðkirkjuprestur hafi brotið á konum
Biskup Íslands og tveir vígslubiskupar hafa sent frá sé yfirlýsingu þar sem þau harma brot fyrrverandi sóknarprests gagnvart konum. Prestinum var meðal annars gefið að hafa sleikt eyrnasnepla konu sem vann með honum.
Kjarninn 16. september 2019
OECD vill að ríkið selja banka, létti á regluverki og setji á veggjöld
Lífskjör eru mikil á Íslandi og flestar breytur í efnahagslífi okkar eru jákvæðar. Hér ríkir jöfnuður og hagvöxtur sem sýni að það geti haldist í hendur. Ýmsar hættur eru þó til staðar og margt má laga. Þetta er mat OECD á íslensku efnahagslífi.
Kjarninn 16. september 2019
Kemur ekki til greina að gera starfslokasamning við Harald að svo stöddu
Ekki kemur til greina hjá dómsmálaráðherra að gera starfslokasamning við Harald Johannessen, ríkislögreglustjóra, að svo stöddu.
Kjarninn 16. september 2019
Hitler, Hekla og hindúismi: Nýaldarnasistinn Savitri Devi
Tungutak fasista er farið að sjást aftur. Savitri Devi er ein einkennilegasta persónan sem komið hefur fram í uppsprettu öfgahópa. Flosi Þorgeirsson, sagnfræðingur, hefur kynnt sér sögu hennar.
Kjarninn 16. september 2019
Níu manns sækja um stöðu í Seðlabanka Íslands
Níu manns hafa sótt um stöðu framkvæmdastjóra fjármálastöðugleikasviðs í Seðlabanka Íslands. Á meðal umsækjenda eru Ásdís Kristjánsdóttir, Guðrún Ögmundsdóttir og Bryndís Ásbjarnardóttir.
Kjarninn 16. september 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar