Markvissar lausnir frekar en stórkarlalegar

Kolbeinn Óttarsson Proppé, þingmaður VG, segir að nú þurfi að vera á tánum, sýna útsjónarsemi og hugvitssemi – og bregðast við breytilegum aðstæðum með breytilegum aðgerðum.

Auglýsing

Þráin eftir stór­karla­legu aðgerð­inni sem leysir öll heims­ins vanda­mál er rík í mörgum okk­ar. Óljós draumur um sterkan leið­toga sem stigi fram og lýsi því yfir að nákvæm­lega þetta verði gert til að mæta ástand­inu í eitt skipti fyrir öll. Þetta er hins vegar ekk­ert nema draum­sýn, flók­inn og marg­breyti­legur veru­leiki kallar á flóknar og marg­breyti­legar lausn­ir. Sterkir leið­togar eru þeir sem geta brugð­ist við breyt­ingum dag frá degi og þurfa ekki að upp­lifa sig sem hand­hafa hinnar einu lausn­ar.

Við lifum nú óvissu­tíma, þar sem ástand breyt­ist dag frá degi. COVID-19 far­ald­ur­inn gerir það að verkum að nauð­syn­legt er að laga sig að breyttum aðstæð­um, en um leið að reyna að vera skrefi á undan og hugsa eins langt fram í tím­ann og mögu­legt er. Þetta hafa heil­brigð­is­yf­ir­völd gert svo aðdáun vek­ur. Sú áætlun sem fylgt hefur verið byggir á ráð­legg­ingum fær­ustu sér­fræð­inga og ánægju­legt er að sjá að þar sem álíka aðgerðum hefur verið beitt er árang­ur­inn umtals­verð­ur, til dæmis í S-Kóreu.

Hvað efna­hags­málin varðar virð­ast margir trúa því að nú sé hægt að lýsa því yfir nákvæm­lega hvernig bregð­ast eigi við þeim óveð­urs­skýjum sem á lofti eru. Þau við­horf má meðal ann­ars sjá í leið­ara Kjarn­ans, sem Þórður Snær Júl­í­us­son skrif­aði. Þar er gagn­rýnt að rík­is­stjórnin sé ekki nógu mark­viss í aðgerðum sín­um, þær séu ekki nógu stórar og skýr­ar. Þá gagn­rýnir hann þegar fram komnar til­lög­ur, þær séu skamm­tíma­að­gerðir og ekki nógu víð­tæk­ar. Nú þurfi dugnað og þor, vænt­an­lega þá til að koma með stóru aðgerð­irn­ar.

Auglýsing

Þetta er allt gott og blessað og ætti senni­lega við um fullt af krísum sem gengið hafa, og munu ganga, yfir. Þessi hug­mynda­fræði er hins vegar úrelt og gam­al­dags þegar kemur að jafn kviku umhverfi og heims­byggðin nú býr við, sem sýndi sig best í því að ein­stök ákvörðun for­seta Banda­ríkj­anna breytti ástand­inu á einni nóttu. Við gætum séð fleiri slíkar ákvarð­anir sem munu hafa umtals­verð áhrif á allar áætl­an­ir, vaknað upp við þær ein­hvern morg­un­inn, ekki síst þegar kröfur um stórar aðgerðir verða hávær­ari hér sem í öðrum lönd­um.

Rík­is­stjórn Katrínar Jak­obs­dóttur hefur valið þá leið að til­kynna um að brugð­ist verði við vand­an­um. Það er auð­velt að skjóta slíkt nið­ur, ef maður er þannig inn­stillt­ur, með því að segja þetta bara eitt­hvað loft og heimta nið­ur­negld­ari áætl­an­ir, lof­orð um háar töl­ur, x marga tugi millj­arða og fleira. Hug­mynda­fræðin á bak við aðgerð­irnar er hins vegar sú að slíkt sé ekki hægt, það mundi bein­línis verða til skaða að ætla að setja ein­hverja heild­ar­lausn fram. Þvert á móti þarf að vinna hratt og örugg­lega, ástandið er óút­reikn­an­legt, koma reglu­lega fram með aðgerðir og laga­breyt­ingar eftir því sem fram vindur og aðstæður breyt­ast. Beina sjónum að því hvar þörfin er mest og miða aðgerðir við þær, frekar en að styðj­ast við altækar aðgerð­ir. Þannig nýt­ist fjár­munir best.

Rík­is­stjórnin hefur kosið að tala um hlut­ina á hrein­skil­inn og raun­sæjan hátt, að sýna yfir­veg­un. Að lýsa því yfir að gripið verði til allra nauð­syn­legra aðgerða til að hjálpa fólki og fyr­ir­tækjum að standa af sér skell­inn. Sem betur fer höfum við fullt búr af lausnum eftir reynslu okkar af hrun­inu og því er unnt að bregð­ast mjög hratt við með lausnum sem við þekkjum árang­ur­inn af.

Nú þegar eru komin fram mál um laun í sótt­kví, frestun opin­berra gjalda og boðað hefur verði mál um aukin rétt­indi fólks til greiðslu atvinnu­bóta, þannig að hægt sé að minnka starfs­hlut­fall og fá mis­mun greiddan frá Vinnu­mála­stofn­un. Þetta er aðeins byrj­unin og von er á fjölda ann­arra mál. Þau verða sér­sniðin að því að ná sem bestum árangri, að verða sem hnit­mið­ust. Rík­is­stjórnin fundar reglu­lega, þing­flokkar koma saman eftir þörf­um, Alþingi þarf að sýna sam­stöðu í takti við til­efn­ið. Stjórn­ar­and­staðan hefur sýnt að hún rækir hlut­verk sitt af ábyrgð, þegar kemur að þessum þjóð­þrifa­verk­um.

Stór­karla­legar lausnir eru kannski freist­andi fyrir ein­hverja, sem líður þá eins og í eitt skipti fyrir öll sé búið að leysa mál­in. Þær eiga hins vegar ekki við í dag. Nú þarf að vera á tán­um, sýna útsjón­ar­semi og hug­vits­semi, bregð­ast við breyti­legum aðstæðum með breyti­legum aðgerð­um. Ein­falda lausnin er sjaldn­ast svar­ið, hversu mikið sem við þráum það. 



Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Svindlarar nýta sér óttann
Stundum er sagt að tækifærin séu alls staðar, fólk þurfi bara að koma auga á þau. Evrópulögreglan, Europol, varar við fólki sem nú, á dögum kórónuveirunnar, hefur komið auga á tækifæri til að auðgast á kostnað samborgaranna.
Kjarninn 29. mars 2020
Hugleikur Dagsson.
Lífið á tímum kórónuveirunnar: Blóðug María daglega og rétti tíminn til að þykjast vera álfur
Listamaðurinn fjölhæfi, Hugleikur Dagsson, ráðleggur fólki að gera eitthvað skapandi og hlusta á kvikmyndatónlist á meðan. Þá verði allt epískara. Hugleikur gefur lesendum Kjarnans nokkur góð ráð til að njóta tilverunnar þessa dagana.
Kjarninn 28. mars 2020
Sema Erla Serdar
Erum við nokkuð að gleyma einhverjum?
Kjarninn 28. mars 2020
Víðir Reynisson yfirlögregluþjónn
Vonbrigði með brot á samkomubanni síðasta sólarhring
Staðfest smit eru nú orðin 963 hér á landi en 79 nýir einstaklingar greindust með smit í gær. Enn er ekki um veldisvöxt að ræða sem er mjög jákvætt. Aftur á móti varð yfirlögregluþjónn fyrir vonbrigðum með brot á samkomubanni en það er talið bera árangur.
Kjarninn 28. mars 2020
Logi Einarsson
Styðjum fleiri en þá stóru
Kjarninn 28. mars 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
Sólveig Anna: Nú gefst tækifæri til að leiðrétta „mistökin“
Formaður Eflingar leggur til að allir þeir milljarðar sem greiddir hafa verið í arð til eigenda fyrirtækja á síðustu árum verði gerðir upptækir af ríkinu og notaðir til að fjármagna íslenskt samfélag.
Kjarninn 28. mars 2020
Telja hagsmuni eldri borgara landsins hunsaða
Stjórn Landssambands eldri borgara skorar á sveitarfélög og ríki að gera betur við eldri borgara landsins í COVID-19 faraldri.
Kjarninn 28. mars 2020
Eiríkur Ragnarsson
Það er karlmannlegt að haga sér eins og kona
Kjarninn 28. mars 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar