Norðurlandasamstarf á fordæmalausum tímum

Tryggvi Felixson skrifar grein í tilefni af degi Norðurlanda 23. mars 2020.

Auglýsing

Við lifum á for­dæma­lausum tím­um! Á for­dæma­lausum tímum gæti verið skyn­sam­legt að leita til vina um álit og sam­starf. Hefur það verið gert? 

Þann 23. mars 1962 sam­þykktu Norð­ur­löndin Helsinki­samn­ing­inn. Í inn­gangi segir að rík­is­stjórnir land­anna vilji efla náin menn­ing­ar­tengsl Norð­ur­landa­þjóð­anna og sam­stöðu í rétt­ar- og þjóð­fé­lags­mál­um, auka sam­starf með sam­eig­in­legum reglum og ná fram hag­kvæmri verka­skipt­ingu milli land­anna á öllum sviðum þar sem skil­yrði eru fyrir hendi. Þá segir í annar grein samn­ings­ins að rík­is­borg­arar ann­arra nor­rænna landa skuli njóta sama réttar og rík­is­borg­arar við­kom­andi lands. 

Samn­ing­ur­inn sem kenndur er við höf­uð­borg Finn­lands, er eins­konar stjórn­ar­skrá og horn­steinn sam­starfs ríkja Norð­ur­landa sem krist­all­ast í Norð­ur­landa­ráði og Nor­rænu ráð­herra­nefnd­inni. Að vanda væri dag­ur­inn 23. mars hald­inn hátíð­legur og Nor­rænu félögin alls staðar á Norð­ur­löndum hefðu dregið fána að húni og boða til mann­fagn­að­ar, ef ekki væri fyrir alvar­lega smit­hættu í ríkj­unum fimm og á Álandseyj­um, Græn­landi og í Fær­eyj­u­m. 

Fram hefur komið að utan­rík­is­ráð­herrar land­anna hafi átt síma­fund 17. mars um for­dæma­laust ástand og voru sam­mála um mik­il­vægi þess að Norð­ur­löndin standi þétt saman á þessum óvissu­tím­um. Einnig hafa borist af því fréttir að heil­brigð­is- og félags­mála­ráð­herrar Norð­ur­landa hafi borið saman bækur sínar 19. Mars. Á fund­inum var víst stað­fest að ríkin eigi svo margt sam­eig­in­legt hvert og geti því lært af aðgerðum hvers ann­ars á heil­brigð­is­svið­inu sem nýta má í bar­átt­unni gegn COVID-19.  Meira segir ekki af árangri fund­anna.

Auglýsing
Í til­efni af „degi Norð­ur­land­anna“ er því rík ástæða til að rifja upp hvort stjórn­völd hafi gleymt ákvæðum Helsinki­samn­ings­ins. Hafa sótt­varn­ar­yf­ir­völd skipts á upp­lýs­ingum um hvaða ráð­staf­anir má grípa til og hvort gagn væri af því að sam­hæfa aðgerð­ir? Hafa fjár­mála­ráð­herrar borið saman bækur sínar og stillt saman strengi um ráð­staf­anir í rík­is­fjár­málum til að draga úr efna­hags­á­falli? Hafa sam­göngu­ráð­herrar fjallað um hvernig með sam­stilltu átaki megi koma í veg fyrir alvar­legt ástand hjá helstu flug­fé­lögum land­anna? Hafa for­sæt­is­ráð­herr­arnir rætt hvernig megi sjá til þess að Ísland og Nor­egur verði með í sam­starfi ESB ríkja um tak­mark­anir á mann­flutn­ing­um? Hafa heil­brigð­is­ráð­herr­arnir rætt hvort með sam­starfi megi afla fleiri önd­un­ar­véla fyrir sjúkra­hús land­anna? Og svo mætti lengi telja.

Von­andi er svarið „já“ við fram­an­greindum spurn­ing­um. En af því hafa ekki borist frétt­ir. Það er löngu tíma­bært virkja það afl sem er að finna í sam­starf Norð­ur­landa í við­námi gegn for­dæma­lausri pest, og upp­lýsa almenn­ing um það. Aukið sam­starf gæti reynst virkt meðal gegn vágest­inum sem nor­rænu þjóð­irnar berj­ast nú við, að því er virð­ist hver um sig án telj­andi sam­starfs.

Höf­undur er hag­fræð­ingur og hefur starfað um langt ára bil sem sér­fræð­ingur og skrif­stofu­stjóri hjá Norð­ur­landa­ráði og Nor­rænu ráð­herra­nefnd­inn­i.  

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Hugleikur Dagsson.
Lífið á tímum kórónuveirunnar: Blóðug María daglega og rétti tíminn til að þykjast vera álfur
Listamaðurinn fjölhæfi, Hugleikur Dagsson, ráðleggur fólki að gera eitthvað skapandi og hlusta á kvikmyndatónlist á meðan. Þá verði allt epískara. Hugleikur gefur lesendum Kjarnans nokkur góð ráð til að njóta tilverunnar þessa dagana.
Kjarninn 28. mars 2020
Sema Erla Serdar
Erum við nokkuð að gleyma einhverjum?
Kjarninn 28. mars 2020
Víðir Reynisson yfirlögregluþjónn
Vonbrigði með brot á samkomubanni síðasta sólarhring
Staðfest smit eru nú orðin 963 hér á landi en 79 nýir einstaklingar greindust með smit í gær. Enn er ekki um veldisvöxt að ræða sem er mjög jákvætt. Aftur á móti varð yfirlögregluþjónn fyrir vonbrigðum með brot á samkomubanni en það er talið bera árangur.
Kjarninn 28. mars 2020
Logi Einarsson
Styðjum fleiri en þá stóru
Kjarninn 28. mars 2020
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
Sólveig Anna: Nú gefst tækifæri til að leiðrétta „mistökin“
Formaður Eflingar leggur til að allir þeir milljarðar sem greiddir hafa verið í arð til eigenda fyrirtækja á síðustu árum verði gerðir upptækir af ríkinu og notaðir til að fjármagna íslenskt samfélag.
Kjarninn 28. mars 2020
Telja hagsmuni eldri borgara landsins hunsaða
Stjórn Landssambands eldri borgara skorar á sveitarfélög og ríki að gera betur við eldri borgara landsins í COVID-19 faraldri.
Kjarninn 28. mars 2020
Eiríkur Ragnarsson
Það er karlmannlegt að haga sér eins og kona
Kjarninn 28. mars 2020
Þórður Snær Júlíusson
Skammist ykkar
Kjarninn 28. mars 2020
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar