Opið samfélag er besta bóluefnið

Kristján Guy Burgess segir að samvinna sé það sem skiptir máli – samvinna milli fólks með ólíka hæfileika og ólíkan bakgrunn, milli einkaframtaksins og opinbera geirans, að samfélögin leggi til hreyfiafl til breytinga.

Auglýsing

Það skyldi þó ekki vera að þessi dimmi nóv­em­ber marki þátta­skil í alþjóða­stjórn­mál­un­um? Á milli stór­hríða og veð­ur­við­var­ana er gott að hug­leiða hvernig stærstu fréttir mán­að­ar­ins geti breytt heim­inum til hins betra.

Vest­an­hafs kaus meiri fjöldi en nokkru sinni fyrr for­seta sem ætlar að vinna með öðrum þjóð­um, taka mark á vís­ind­um, byggja brýr en ekki múra og fjár­festa í grænni fram­tíð.

Þótt við­brögð íslenskra stjórn­valda við þessum merku tíð­indum sem munu skipta sköpum fyrir íslenskt alþjóða­starf og áherslu­mál okkar í alþjóða­mál­um, hafi verið fremur mátt­laus, og sér­fræð­ingar varað við því að búast við of hröðum breyt­ing­um, er engum vafa und­ir­orpið að áferð og yfir­bragð alþjóða­sam­skipt­anna munu taka stakka­skipt­um.

Auglýsing

Lýð­skrumarar og vald­níð­ingar munu ekki lengur fá skjól frá vold­ug­asta ríki heims og tals­menn alþjóða­sam­starfs, mann­rétt­inda og lýð­ræðis fá sterka banda­menn í bar­átt­unni fyrir auk­inni sam­vinnu og aðgerðum fyrir lofts­lag­ið. Val á ráð­herrum í nýja stjórn Banda­ríkj­anna sýnir líka vilja til að nýta fólk með fjöl­breyttan bak­grunn og sögur um hvernig hægt er að brjót­ast til met­orða af tak­mörk­uðum efnum í því áhuga­verða landi.

Næsti utan­rík­is­ráð­herra er alinn upp af manni sem flúði útrým­ing­ar­búð­irnar í Dachau og Auschwitz og var sá eini af 900 nem­endum úr sínum barna­skóla í Pól­landi sem lifði Hel­för­ina af. Næsti sendi­herra hjá Sam­ein­uðu þjóð­unum ólst upp hjá ólæsum for­eldrum í fátækt í Suð­ur­ríkj­un­um, fyrsta konan sem fór í háskóla úr þeirri fjöl­skyldu. Næsti inn­an­rík­is­ráð­herra kom með for­eldrum sínum sem flótta­maður frá Kúbu, og þekkir því stöðu inn­flytj­enda af eigin raun.

Nú þegar tæki­fær­unum hefur ört fækkað fyrir hæfi­leik­a­ríkt fólk að kom­ast áfram af litlum efn­um, eru þetta miki­væg skila­boð um vilj­ann til að breyta því.

En aðrar fréttir vöktu líka bjart­sýni og sýndu hvernig fjöl­breytt og opin vest­ræn sam­fé­lög eru besta fyr­ir­komu­lag sem enn hefur verið fundið upp.

Þegar þetta er skrifað hafa komið fram þrjú bólu­efni við Covid-19 sem munu virka til að stöðva far­ald­ur­inn innan ekki of margra mán­uða. Fyrsta bólu­efnið byggir á upp­finn­ingu tyrk­neskra inn­flytj­enda í Þýska­landi, hjóna sem helga sig vís­indum og ber­ast ekki á. Sýna hvað hæfi­leik­a­ríkt fólk fær áorkað ef því eru gefin tæki­færi. Til þess að ná árangri í þróun bólu­efn­is­ins rækt­uðu þau sam­starf við lyfja­fyr­ir­tækið Pfizer og grískan for­stjóra þess og á ein­hvern skemmti­legan hátt fundu þessir ein­stak­lingar tón­inn og sýndu að fólk frá þjóðum sem eiga í erj­um, getur vel unnið saman að góðum mál­um, tækn­in, rann­sókn­irnar og pen­ing­arnir fundu sér sam­leið.

Annað bólu­efnið varð til úr sam­starfi Moderna og heilsu­stofn­unar Banda­ríkj­anna (NI­H). Moderna er stýrt af frönskum for­stjóra sem naut háskóla­mennt­unar í Banda­ríkj­unum en frum­kvöð­ull­inn á bak­við fyr­ir­tækið er armenskur maður sem fædd­ist í Beirút og flúði borg­ar­styrj­öld­ina þar á níunda ára­tugn­um. Komst til Banda­ríkj­anna og fékk fyrsta flokks menntun sem hann hefur nýtt til að koma á fót og fjár­magna sprota­fyr­ir­tæki í líf­tækni. Til að ná árangri í þróun bólu­efn­is­ins þurfti Moderna mikla opin­bera fyr­ir­greiðslu og fjár­muni úr opin­berum sjóð­um.

Þriðja bólu­efnið er þróað af Jenner stofn­un­inni í Oxford í sam­vinnu við Astra-Zeneca. Vís­inda­teymið þar er að mestu leyti sett saman af breskum og írskum sér­fræð­ing­um. Aðal­vís­inda­mað­ur­inn er þó Sarah Gil­bert sem hefur unnið að bólu­efna­rann­sóknum sam­hliða því að ala upp þrí­bura. Fjár­mun­irnir til rann­sókn­anna koma frá einka­sjóð­um, Wellcome Trust og Bill and Melinda Gates sjóðnum en líka frá opin­berum sjóðum og Evr­ópu­sam­band­inu.

Og hvað segir þessi ein­fald­aða mynd af flók­inni sögu okk­ur? Hún sýnir að til að leysa flókn­ustu vanda­mál sam­tím­ans er það sam­vinna einka­fram­taks­ins og opin­berra aðila sem dugar best. Að fólk sem fær tæki­færi til að þróa hæfi­leika sína í frjálsu, opnu sam­fé­lagi, getur náð mestum árangri. Að fjöl­breytni skiptir sköpum þegar búa þarf til sig­ur­lið. Að það er á Vest­ur­löndum sem þekk­ing og hæfni er til að leysa svona vanda­mál.

Þetta færir okkur líka heim sann­inn um að við verðum að varð­veita þessi gildi og fjár­festa í því að tæki­færin verði áfram til stað­ar. Að landa­mærum verði ekki lokað á fólk sem er að flýja stríð og von­lausar aðstæð­ur. Að mennta­kerfin verði opin fyrir fólk óháð efna­hag. Að menntun og rann­sóknir eru bestu fjár­fest­ing­arnar sem sam­fé­lög geta ráð­ist í. Að sam­vinna er það sem skiptir máli – milli fólks með ólíka hæfi­leika og ólíkan bak­grunn, milli einka­fram­taks­ins og opin­bera geirans, að sam­fé­lögin leggi til hreyfi­afl til breyt­inga. Að jöfn tæki­færi fólks til að blómstra og rækta hæfi­leika sína sé það sem öllu máli skipt­ir.

Þetta á ekki síður við í sam­fé­lags­um­ræð­una á Íslandi.

Höf­undur kennir alþjóða­stjórn­mál í Háskóla Íslands.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
ESA hefur verið með augun á íslensku leigubílalöggjöfinni allt frá árinu 2017.
ESA boðar samningsbrotamál út af íslensku leigubílalöggjöfinni
Þrátt fyrir að frumvarp um breytingar á lögum liggi fyrir Alþingi sendi Eftirlitsstofnun EFTA íslenskum stjórnvöldum bréf í dag og boðar að mögulega verði farið í mál út af núgildandi lögum, sem brjóti gegn EES-samningnum.
Kjarninn 20. janúar 2021
Joe Biden, forseti Bandaríkjanna, sór embættiseið sinn fyrr í dag.
Biden: „Það verður enginn friður án samheldni“
Joe Biden var svarinn í embætti forseta Bandaríkjanna fyrr í dag. Í innsetningarræðu sinni kallaði hann eftir aukinni samheldni meðal Bandaríkjamanna svo að hægt yrði að takast á við þau erfiðu verkefni sem biðu þjóðarinnar.
Kjarninn 20. janúar 2021
Helgi Hrafn Gunnarsson
Mikið fagnaðarefni að „nýfasistinn og hrottinn Donald Trump“ láti af embætti
Þingflokksformaður Pírata fagnar brotthvarfi Donalds Trump úr embætti Bandaríkjaforseta og bendir á að uppgangur nýfasisma geti átt sér stað ef við gleymum því að það sé mögulegt.
Kjarninn 20. janúar 2021
Frá miðstjórnarfundi hjá Alþýðusambandi Íslands í febrúar árið 2019.
Segja skorta á röksemdir fyrir sölu á hlut ríkisins í Íslandsbanka
Miðstjórn ASÍ mótmælir harðlega áformum um sölu á hlut ríkisins í Íslandsbanka, segir flýti einkenna ferlið og telur að ekki hafi verið færðar fram fullnægjandi röksemdir fyrir sölunni.
Kjarninn 20. janúar 2021
Gosi – ævintýri spýtustráks
Öll viljum við vera alvöru!
Leiklistargagnrýnandi Kjarnans fjallar um sýninguna Gosi – ævintýri spýtustráks sem sýnd er í Borgarleikhúsinu.
Kjarninn 20. janúar 2021
Á nýrri tölfræðisíðu sem sett var í loftið í dag má fylgjast með framgangi bólusetningar gegn COVID-19 hér á landi.
Tæplega 500 manns hafa þegar fengið tvær sprautur
Búið er að gefa rúmlega 40 prósent af Íslendingum yfir 90 ára aldri a.m.k. einn skammt af bóluefni og tæp 13 prósent þeirra sem eru 80-89 ára. Ný tölfræðisíða um bólusetningu hefur verið sett í loftið á vefnum covid.is.
Kjarninn 20. janúar 2021
Ágúst Ólafur Ágústsson.
Ágúst Ólafur verður ekki í framboði fyrir Samfylkinguna í næstu kosningum
Annar oddviti Samfylkingarinnar í Reykjavíkur verður ekki á lista hennar í komandi þingkosningum. Hann bauðst til að taka annað sætið á lista en meirihluti uppstillingarnefndar hafnaði því.
Kjarninn 20. janúar 2021
Rústir hússins að Bræðraborgarstíg 1 standa enn, yfir hálfu ári eftir að það brann.
Rannsaka ætluð brot eiganda Bræðraborgarstígs 1
Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu er með til skoðunar ætlað brot fyrrum eiganda Bræðraborgarstígs 1 á byggingarreglugerð. HMS segir að eigandanum hafi borið að tryggja brunavarnir hússins og þær ekki reynst í samræmi við lög.
Kjarninn 20. janúar 2021
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar