Nú er rétti tíminn til að eiga bankana áfram

Stefán Ólafsson segir betra að ríkið eigi bankana sína áfram og láti arðgreiðslur úr þeim greiða niður skuldir, í stað þess að selja þá.

Auglýsing

Sjálf­stæð­is­menn eru nú að hefja und­ir­bún­ing að sölu rík­is­bank­anna, með stuðn­ingi VG og Fram­sókn­ar. Þau segja að þetta sé rétti tím­inn til þess.

Allir vita að Sjálf­stæð­is­mönnum er ekki treystandi til að hafa almanna­hag að leið­ar­ljósi við sölu bank­anna. Það sýndi reynslan af einka­væð­ingu bank­anna á ára­tugnum fram að hruni – með skelfi­legum afleið­ingum fyrir þjóð­ina.

Vill fólk end­ur­taka þann leik? 

Helstu rök sem sett hafa verið fram fyrir sölu bank­anna eru aukin skulda­staða rík­is­ins vegna Kóvid krepp­unn­ar. Sölu­and­virðið muni þá lækka skuldir rík­is­ins.

Þetta eru skárri rök en hin venju­lega blekk­ing­ar­k­lisja frjáls­hyggju­manna um að einka­að­ilar geri allt betur en rík­ið. Nú er Lands­bank­inn í eigu rík­is­ins betur rek­inn en Arion einka­bank­inn. Munið það.

Hin leiðin

En ef menn vilja nota bank­ana til að greiða niður skuldir rík­is­ins vegna Kóvid krepp­unnar þá er önnur leið aug­ljós­lega betri. 

Auglýsing
Hún er sú að ríkið eigi bank­ana áfram og láta arð­greiðslur bank­anna á kom­andi árum greiða niður hinar auknu skuldir rík­is­ins vegna krepp­unn­ar.

Ríkið leggur um 200 millj­arða í beinar mót­væg­is­að­gerðir á árunum 2020 og 2021 (sjá skýrslu fjár­mála­ráðu­neyt­is­ins hér). 

Arð­greiðslur út úr rík­is­bönk­unum í rík­is­sjóð námu um 207 millj­örðum á aðeins fimm árum, frá 2014 til 2018 (sjá hér). Pælið í þessu.

Það mun því vænt­an­lega vera hægt að greiða niður allar skuldir vegna þess­ara auknu útgjalda á ein­ungis fimm árum eftir að upp­sveiflan hefst á ný, með arð­greiðslum úr rík­is­bönk­un­um. Vilja menn frekar að þetta fé renni í vasa ein­hverra auð­manna í Sjálf­stæð­is­flokki eða Fram­sókn? Er það hagur almenn­ings?

Ef bank­arnir verða seldir nú þá fæst ekki raun­virði fyrir þá, frekar en venju­lega við einka­væð­ingu – og ekki nóg til að greiða allan kostnað vegna Kóvid krepp­unn­ar.

Til við­bótar þessum 200 millj­örðum vegna mót­væg­is­að­gerða hefur ríkið orðið fyrir umtals­verðu tekju­tapi í krepp­unni, vegna minni skatt­tekna. Það bæt­ist við rík­is­skuld­irnar líka.

­Með því að eiga bank­ana tvo áfram þarf lík­lega ekki meira en 7 til 10 ár til að greiða hinar auknu skuldir rík­is­ins að fullu vegna krepp­unn­ar, með arð­greiðslum af rekstri bank­anna í rík­is­sjóð. 

Nú er því aug­ljós­lega rétti tím­inn til að eiga bank­ana áfram og láta þá greiða þennan reikn­ing. Þannig má forð­ast skatta­hækk­anir og nið­ur­skurð í vel­ferð­ar­málum og inn­við­fram­kvæmdum á næsta ára­tug.

Þegar búið verður að greiða allan kostnað rík­is­ins vegna krepp­unnar á þennan veg mætti hugs­an­lega selja hlut úr Íslands­banka til að greiða fyrir kostnað við bygg­ingu hins nýja Lands­spít­ala – ef þáver­andi stjórn­völdum verður treystandi.

Það hljóta allir að sjá skyn­sem­ina í þessu – nema auð­vitað þeir sem vilja sjálfir hirða þennan arð úr bönk­unum í eigin vasa.

Höf­undur er pró­fessor við HÍ og sér­fræð­ingur hjá Efl­ingu – stétt­ar­fé­lagi.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Flokkur Sigurðar Inga Jóhannssonar andar ofan í hálsmál flokks Bjarna Benediktssonar samkvæmt síðustu könnunum.
Framsókn mælist næstum jafn stór og Sjálfstæðisflokkurinn
Stjórnarflokkarnir hafa tapað umtalsverðu fylgi á kjörtímabilinu. Sjálfstæðisflokkurinn nær mun verr til fólks undir fertugu en annarra á meðan að Framsókn nýtur mikilla vinsælda þar. Vinstri græn mælast með þriðjungi minna fylgi en í síðustu kosningum.
Kjarninn 24. júní 2022
Samkeppniseftirlitið ekki haft aðkomu að rannsókn á dótturfélagi Eimskips í Danmörku
Dönsk samkeppnisyfirvöld staðfesta að húsleit hafi farið fram hjá dótturfélagi Eimskips í Danmörku en vilja að öðru leyti ekki tjá sig um rannsókn málsins. Ekki hefur verið óskað eftir aðstoð Samkeppniseftirlitsins hér á landi við rannsóknina.
Kjarninn 24. júní 2022
Þórir Haraldsson er forstjóri Líflands. Félagið flytur inn korn sem það malar í hveiti annars vegar og fóður hins vegar.
Verð á hveiti hækkað um 40 prósent á hálfu ári
Litlar líkur eru á því að hveiti muni skorta hér á landi að sögn forstjóra Líflands en félagið framleiðir hveiti undir merkjum Kornax í einu hveitimyllu landsins. Verð gæti lækkað á næsta ári ef átökin í Úkraínu stöðvast fljótlega.
Kjarninn 24. júní 2022
Lilja D. Alfreðsdóttir, menningar- og viðskiptaráðherra, lagði fram tillögu um skipun starfshópsins sem var samþykkt.
Eru íslensku bankarnir að okra á heimilum landsins?
Starfshópur hefur verið skipaður til að greina hvernig íslenskir bankar haga gjaldtöku sinni, hvernig þeir græða peninga og hvort það sé vísvitandi gert með ógagnsæjum hætti í skjóli fákeppni. Hópurinn á að bera það saman við stöðuna á Norðurlöndum.
Kjarninn 24. júní 2022
Valgerður Jóhannsdóttir og Finnborg Salome Steinþórsdóttir eru höfundar greinarinnar Kynjaslagsíða í fréttum: Um fjölbreytni og lýðræðishlutverk fjölmiðla.
Konur aðeins þriðjungur viðmælanda íslenskra fjölmiðla
Hlutur kvenna í fréttum hér á landi er rýrari en annars staðar á Norðurlöndum. Ekki er afgerandi kynjaskipting eftir málefnasviðum í íslenskum fréttum, ólíkt því sem tíðkast víðast hvar annars staðar.
Kjarninn 24. júní 2022
Seðlabankinn tekur beiðni Kjarnans um „ruslaskistu Seðlabankans“ til efnislegrar meðferðar
Nýlegur úrskurður úrskurðarnefndar um upplýsingamál skikkar Seðlabanka Íslands til að kanna hvort hann hafi gögn um Eignasafn Seðlabanka Íslands undir höndum og leggja í kjölfarið mat á hvort þau gögn séu háð þagnarskyldu.
Kjarninn 24. júní 2022
Tanja Ísfjörð Magnúsdóttir
Af hverju eru svona mörg kynferðisbrotamál felld niður?
Kjarninn 24. júní 2022
Bernhard Esau, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra Namibíu, og Þorsteinn Már Baldvinsson hittust nokkrum sinnum. Sá fyrrnefndi hefur verið ákærður í Namibíu og sá síðarnefndi er með stöðu sakbornings í rannsókn á Íslandi.
Fjármagnsskortur stendur ekki í vegi fyrir áframhaldandi rannsókn á Samherja
Útistandandi réttarbeiðni í Namibíu er stærsta hindrun þess að hægt sé að ljúka rannsókn á Samherjamálinu svokallaða. Skortur á fjármunum er ekki ástæða þess að ákvörðun um ákæru hefur ekki verið tekin, tveimur og hálfu ári eftir að rannsókn hófst.
Kjarninn 24. júní 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar