Bakherbergið: Margt í nýársávarpi endurnýtt frá árinu 2008

org3-1.jpg
Auglýsing

Nýárs­dagur er dagur for­seta Íslands. Þá liggur sam­fé­lagið að mestu niðri og þjóðin jafnar sig á óhófi hátíð­anna. Utan hefð­bund­inna sprengjuslysa og fregnum af fyrsta barni árs­ins er vana­lega lítið í frétt­um. Því fær nýársávarp for­set­ans iðu­lega tölu­verða athygli.

Í bak­her­berg­inu var mikið rætt um að margt í ávarpi árs­ins hjá Ólafi Ragn­ari Gríms­syni væri kunn­ug­legt.  Þar var minnst á þakka­skuld sem við eigum að gjalda því fólki sem ruddi brautir þess árang­urs sem Ísland hefur náð, á Jónas Hall­gríms­son, orku­út­rás, merki­legar bók­menntir okk­ar, tón­list og menn­ing­ar­líf. Þar var einnig minnst á þá Íslend­ingar sem lifa við fátækt og nauð­syn þess að eyða henni.

Margt af þessu bar líka á góma í nýársávarpi sem Ólafur Ragnar flutti á þessum degi árið 2008. Þar tal­aði hann einnig um þá sem ruddu brautir til árang­urs, um Jónas Hall­gríms­son, orku­út­rás, síauk­inn útlenskan áhuga á íslenskri menn­ingu, bók­menntum og list­um. Og þar var líka kafli um þá þús­undir Íslend­inga sem börð­ust við hin bágu kjör og sátu fastir í fátækra­gildru. Brýnt væri að „gera vel­ferð­ar­netið svo þéttriðið að það veiti öllum öruggt skjól“.

Auglýsing

Í ávarp­inu fyrir sjö árum ræddi Ólafur Ragnar líka það sem öllu máli skipti á þeim tíma, banka­út­rás­ina. Hann rifj­aði upp að for­seti Rúm­eníu hefði spurt hann: „Hvernig tekst ykkur Íslend­ingum að halda í unga fólk­ið?“

Í ávarp­inu fyrir sjö árum ræddi Ólafur Ragnar líka það sem öllu máli skipti á þeim tíma, banka­út­rás­ina. Hann rifj­aði upp að for­seti Rúm­eníu hefði spurt hann: „Hvernig tekst ykkur Íslend­ingum að halda í unga fólkið?“

Svar for­set­ans var banka­út­rás­in. Orð­rétt segir í ávarp­inu: „Sem betur fer hefur okkur tek­ist einkar vel að skapa ungum Íslend­ingum ríku­leg tæki­færi til að tvinna saman rætur á heima­slóð og athafna­semi á ver­ald­ar­vísu, en þó er engan veg­inn sjálf­gefið að svo verði áfram[...]­Með vissum hætti er útrásin ein af mik­il­væg­ustu ástæðum þess að við Íslend­ingar stöndum vel að vígi í sjálf­stæð­is­bar­áttu okk­ar[...]Ár­angur banka og íslenskra fyr­ir­tækja víða um ver­öld hefur skapað nýjan vett­vang fyrir athafna­fólk og náms­menn sem sótt hafa þekk­ingu í fjár­málum og við­skiptum til háskóla í ýmsum lönd­um“.

Eftir að upp komst að banka­menn­irnir voru alls ekki mjög færir í því sem þeir höfðu valið sér að gera hélst Íslend­ingum hins vegar ekki svo vel á unga fólk­inu sínu leng­ur. Á árunum 2008-2013 fluttu 23.863 Íslend­ingar frá Íslandi. Það eru 6.929 fleiri en fluttu til lands­ins á sama tíma, eða um tvö pró­sent þjóð­ar­inn­ar.

Hrunið var for­set­anum eðli­lega efst í huga þegar hann flutti nýársávarp sitt árið 2009. Þar sagði hann að „á slíkum vega­mótum ríkir rétt­lát reiði í brjóstum margra, almenn­ingur krefst reikn­ings­skila, fjölda­fundir eru vett­vangur mót­mæl­enda, víð­tæk hreyf­ing berst fyrir gagn­gerum breyt­ing­um. Í lif­andi umræðu, á torgum og borg­ara­fund­um, í fjöl­miðlum og í netheimum er kallað eftir nýjum sið­ferð­is­grunni, end­ur­mati sem byggir á gagn­sæi og ábyrgð, trausti, heið­ar­leika og trún­aði. Lýð­ræð­is­aldan sem risið hefur meðal þjóð­ar­innar er brýn vakn­ing, vísar veg­inn til hins nýja Íslands sem kraf­ist er á úti­fund­um, og í sam­ræðum og hjörtum fólks­ins. Hún er nauð­syn­legur und­an­fari end­ur­reisn­ar, vitn­is­burður um að með fólk­inu í land­inu býr afl til sókn­ar, ríkur vilji til að ná áttum á ný, skapa sam­stöðu um rétt­lát­ara sam­fé­lag og leggja grund­völl að traustu hag­kerfi og var­an­legri vel­ferð á kom­andi tím­um.“

Sú lýð­ræð­is­alda sem for­set­inn mærði á þessum degi fyrir sex árum, og sagði nauð­syn­legan und­an­fara end­ur­reisnar sem ætti að leita til sam­stöðu um rétt­látra sam­fé­lag, hefur kóðnað niður

Í bak­her­berg­inu eru flestir sam­mála um að hið nýja Íslands sem kallað var eftir á úti­fundum í lok árs 2008 og byrjun árs 2009 hafi ekki orð­ið. Sú lýð­ræð­is­alda sem for­set­inn mærði á þessum degi fyrir sex árum, og sagði nauð­syn­legan und­an­fara end­ur­reisnar sem ætti að leita til sam­stöðu um rétt­látra sam­fé­lag, hefur kóðnað nið­ur. Þeir sem sátu á henni hafa tap­að. Kyrr­staðan og gamla valda­jafn­vægið vann. Og vegna þessa telur stór hluti þjóð­ar­innar sig ekki búa í rétt­lát­ara sam­fé­lagi en fyrir hrun. Þvert á móti upp­lifa margir að órétt­læti og ójöfn­uður hafi auk­ist mjög.

Í ávarpi Ólafs Ragn­ars í dag kom hins vegar fram að hann hefur sjálfur skipt um skoðun frá 2009, sé orð­inn leiður á þessu nei­kvæð­is­rausi og röfli og vill að fólk hætti að horfa í bak­sýn­is­speg­il­inn. Þess í stað end­ur­nýtti hann ýmis­legt úr ávarp­inu frá hru­nár­inu 2008 og sagði til við­bót­ar:„Um hríð hefur lítt verið tíðkað að halda til haga því sem þjóðin hefur áorkað og sumir bregð­ast jafn­vel illa við þegar slíku er hamp­að;telja gort vart við hæfi; kald­hæðni gagn­rýn­and­ans einatt vin­sælli en lof­sam­leg ummæli þeirra sem vekja athygli á því sem er vel gert[...]Á­föllin sem fylgdu banka­hruni; hörð átök í kjöl­far­ið; reiðin sem lengi bjó í brjósti margra: allt mót­aði hina dag­legu umræðu með þeim hætti að gagn­rýni, oft hatrömm, varð ráð­andi; mis­tök og ávirð­ingar helsta frétta­efnið [...]­Þjóð getur aldrei þrif­ist á gagn­rýn­inni einni sam­an, þótt læra þurfi að mis­tök­um“.

Í bak­her­berg­inu botnar eng­inn neitt í neinu.

Meira úr sama flokkiBakherbergið
None