Ég vil kynjakvóta í styrkveitingar til kvikmynda og þetta er ástæðan

Helena H. G. Þingholt, kvikmyndaleikstýra og vídeólistakona.
eddustoeffnota.jpg
Auglýsing

Ég sat á lókal kaffi­hús­inu mínu um dag­inn með 12 ára dóttur minni og vin­konum henn­ar. Ég lyfti upp hægri rasskinn­inni og prump­aði upp­hátt. ,,Mamma!” Hún skamm­ast sín fyrir mig hugs­aði ég og leit við. Á næsta borði sat hópur af fólki sem horfði á mig með vand­ræða­legt bros á vör. Já, dóttir mín skamm­að­ist sín fyrir mig. ,,Ég nenni ekki að vera stillt” sagði ég við stelp­urn­ar. ,,Ég geri bara það sem mér sýnist”. Upp úr þessu spunn­ust mjög skemmti­legar umræður um það hvað er við­eig­andi fyrir konur og stelpur að gera á almanna­færi.

Á öðrum degi var ég á sama kaffi­húsi með vin­konu minni og mér (vilj­andi í þágu­falli) klæj­aði í pík­una. Ég klór­aði mér almenni­lega og hugs­aði ,,ég haga mér eins og karl”. Ég hef svo oft séð karl­menn klóra sér í pungnum eða laga tippið á sér. Þá ljóstrað­ist upp fyrir mér að ég hef aldrei séð konu klóra sér í píkunn­i.  Kona má ekki klóra sér í klof­inu á almanna­færi. Hún má ekki prumpa upp­hátt, hún má ekki bora í nef­ið, hún má ekki hrækja, hún má ekki segja ,,fokk”, hún má ekki vera frek, hún má ekki hlæja hrossa­hlátri, hún má ekki naga negl­urn­ar, hún má ekki vera fúl, hún má ekki vera löt, hún má ekki hafa allt í drasli heima hjá sér. Það fer konum svo illa að vera ódann­að­ar. Við erum ljótar þegar við nögum negl­urnar og ennþá ljót­ari þegar við blót­um.

Kona að skrifa hand­rit að mynd í fullri lengd



Á enn öðrum degi sat ég í kaffi­bolla hjá eldri dóttur minni, Kol­finnu (aka Kylfan). Við vorum að tala um verkin sem við erum að skrifa. Hún er að skrifa leik­rit, ég er að skrifa kvik­mynda­hand­rit – og haldið ykkur fast Frið­rik Þór Frið­riks­son og Hilmar Sig­urðs­son  – ég er að skrifa hand­rit að mynd í fullri lengd! Alla­vega. Þegar við mægð­urnar vorum að skegg­ræða – bídd­u... skegg­ræða? Jú, það er hægt að nota það orð um okkur Kol­finnu því við erum með sterk Puerto Rico gen í æðum og þar af leið­andi með smá skegg. Skegg­ræða er ann­ars eitt af orð­unum sem krist­alla áhrif feðra­veld­is­ins á íslenska tungu.

Þegar við mægð­urnar vorum að skegg­ræða – bídd­u... skegg­ræða? Jú, það er hægt að nota það orð um okkur Kol­finnu því við erum með sterk Puerto Rico gen í æðum og þar af leið­andi með smá skegg. Skegg­ræða er ann­ars eitt af orð­unum sem krist­alla áhrif feðra­veld­is­ins á íslenska tungu.

Auglýsing

Konur ræða ekki mál­in. Bara karl­ar. Konur slúðra. En við mæðgurnar vorum sem­sagt að ræða hand­ritin okkar og mik­il­vægi þess að skrifa kven­per­sónur sem eru ger­end­ur. Ekki að þær séu endi­lega í aðal­hlut­verk­um, heldur að þær séu ger­endur í stað þess að vera fórn­ar­lömb eða passí­var á hlið­ar­lín­unni. Að þær séu subjekt en ekki objekt. Frum­lag en ekki and­lag. Kven­per­sónur í bíó og leik­húsi eru nán­ast aldrei ger­end­ur. Stilltar skulu þær vera, heimskar og veik­lunda eða fórn­ar­lömb aðstæðna, fal­legar og fín­ar, jafnt á hvíta tjald­inu, á svið­inu sem og í raun­veru­leik­an­um.

Konur sem ger­endur



Konur eru ger­endur í kvik­mynda­hand­rit­inu sem ég er að skrifa. Þær tala, þær hafa skoð­an­ir, fá hug­myndir og fram­kvæma þær. Þær hafa marg­slung­inn per­sónu­leika, eru frekar, óþekk­ar, nastý, fyndn­ar, hrædd­ar, hug­rakk­ar, væn­ar, reið­ar, útsmogn­ar, kær­leiks­ríkar og bara alls kon­ar. Þær hafa önnur mark­mið en að verða ást­fangnar og gifta sig. Er það kannski það sem karl­arnir í brans­anum eru svona hræddir við? Að konur séu sýndar sem ger­end­ur? Gæti það kannski komið upp rang­hug­myndum hjá stúlkum um það hvernig þær eiga að haga sér? Að þær megi aksjúally vera ger­end­ur? Að þær megi prumpa, naga negl­urn­ar, klóra sér í píkunni, segja fokkjú og... hið hræði­lega... skrifa kvik­mynda­hand­rit og leik­stýra því sjálf­ar? Einu sinni máttu vest­rænar konur ekki vera í bux­um. Einu sinni máttu þær ekki skrifa bæk­ur. Einu sinni máttu þær ekki reykja. Ekki kjósa. Í dag þykir okkur það fárán­legt. Get my point?

Þor­steinn Guð­munds­son leik­ari sagði einu sinni í útvarp­inu að kvik­mynda­brans­inn væri eins og partý þar sem karlar sitja við hlað­borð og segja sögur og konur bera í þá kaffi og bakk­elsi. Þetta er svo satt að það er vand­ræða­legt.

Þor­steinn Guð­munds­son leik­ari sagði einu sinni í útvarp­inu að kvik­mynda­brans­inn væri eins og partý þar sem karlar sitja við hlað­borð og segja sögur og konur bera í þá kaffi og bakk­elsi. Þetta er svo satt að það er vand­ræða­legt. Konur fram­leiða fyrir kalla, þær stýra sjóðnum sem styrkir kalla til að gera bíó­myndir um kalla - þær skipu­leggja og þeir skapa. Svo koma kall­arnir upp á svið, taka við verð­launum og þakka mæðrum sínum og eig­in­kon­um. Úff.

Mein­aður aðgangur að hlað­borð­inu



Ég er alls ekki að lasta konur sem vinna sem fram­leið­endur eða stýra sjóð­um. Alls ekki. Ég er að gagn­rýna fyr­ir­komu­lagið sem við höfum komið okkur upp þar sem konum er mein­aður aðgangur að hlað­borð­inu. Ég vil að 12 ára dóttir mín og vin­konur hennar og vinir geti farið í bíó og séð eitt­hvað annað en myndir eftir karla, um karla, leik­stýrðar af körl­um. En veru­leik­inn sem blasir við okkur hér á landi er mjög svip­aður þeim banda­ríska, þar sem yfir 90% af kvik­myndum eru eftir karla, leik­stýrðar af körlum með karl­kyns ger­endur í aðal­hlut­verki.

Ég vil að dóttir mín læri það að hún megi vera ger­and­i. Að hún megi vera óþekk, gera það sem hana langar og haga sér eins og henni sýn­ist. Ég vil sterkar kven­fyr­ir­myndir fyrir þessa kyn­slóð. Þess vegna vil ég... nei þess vegna heimta ég kynja­kvóta á styrk­veit­ingar til kvik­mynda. Kynja­kvóti myndi leiða til þess að helm­ingur styrkja til kvik­mynda­gerðar færu til karla og helm­ingur til kvenna. Ég bara get ekki séð hvernig það getur verið slæmt.

Já og fokk feðra­veld­ið.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Frá og með 15. júní býðst komufarþegum að fara í sýnatöku í stað sóttkvíar.
Efnahagsleg áhrif af opnun landsins „hjúpuð óvissu“
Efnahagslegar afleiðingar af því að halda landinu áfram lokuðu yrðu „gríðarlegar“. Alls óvíst er hvenær hægt yrði að aflétta ferðatakmörkunum án áhættu á að veiran berist hingað á ný. Boðið verður upp á sýnatöku við landamæri Íslands frá miðjum júní.
Kjarninn 2. júní 2020
Lýður og Ágúst Guðmundssynir.
Athugasemdir frá Lýð og Ágústi Guðmundssonum
Kjarninn 2. júní 2020
Ásmundur Einar Daðason er með húsnæðismálin á sinni könnu sem félagsmálaráðherra.
Áætlað að 4.000 manns búi í atvinnuhúsnæði á höfuðborgarsvæðinu
Samkvæmt nýlegu mati er áætlað að um 4.000 manns búi nú í atvinnu- og iðnaðarhúsnæði á höfuðborgarsvæðinu. Ásmundur Einar Daðason félagsmálaráðherra segist ætla að leggja fram frumvarp sitt um hlutdeildarlán á yfirstandandi þingi.
Kjarninn 2. júní 2020
Guðmundur Guðmundsson
Hlutverk vetnis í orku- og loftslagsmálum framtíðarinnar
Kjarninn 2. júní 2020
Með öllu óvíst er hversu hratt ferðaþjónustan mun geta tekið við sér eftir þetta áfall og stutt við efnahagsbatann.
Vísbendingar um að botninum sé náð
Heimili á Íslandi hafa sótt um að taka 13 milljarða króna út úr séreignarsparnaði og um 6.000 heimili hafa fengið greiðslufrest af lánum. Þá hafa vaxtalækkanir skilað sér í lægri afborgunum af lánum, ekki síst til heimila.
Kjarninn 2. júní 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Sóttvarnalæknir: Áhættan virðist ekki vera mikil
PCR-mæling hjá einkennalausum einstaklingum er ekki óyggjandi próf til að greina SARS-CoV-2 veiruna, segir sóttvarnalæknir. 0-4 dögum eftir smit geti niðurstaða úr sýnatöku verið neikvæð hjá þeim sem er smitaður.
Kjarninn 2. júní 2020
Komufarþegum býðst að fara í sýnatöku frá og með 15. júní.
Staðfest: Komufarþegum mun standa sýnataka til boða
Bráðabirgðamat bendir til þess að kostnaður við sýnatöku á Keflavíkurflugvelli fyrstu tvær vikurnar frá rýmkun reglna um komu ferðamanna til landsins yrði um 160 milljónir króna ef 500 manns koma til landsins.
Kjarninn 2. júní 2020
Lilja D. Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra.
Lilja braut jafnréttislög þegar hún skipaði Pál í embætti ráðuneytisstjóra
Mennta- og menningarmálaráðherra braut jafnréttislög við skipun Páls Magnússonar í embætti ráðuneytisstjóra í nóvember síðastliðnum. Verulega skorti á efnislegan rökstuðning ráðherra fyrir ráðningunni, segir í úrskurði kærunefndar jafnréttismála.
Kjarninn 2. júní 2020
Meira úr sama flokkiÁlit
None