Eigum við að láta kröfuhafana hafa eina eða tvær Landsvirkjanir?

peningar_opt.jpg
Auglýsing

Á næstu vikum gæti dregið til tíð­inda í einu mesta hags­muna­máli í sögu Íslend­inga. Með afnámi gjald­eyr­is­hafta stendur þjóðin frammi fyrir þeirri hættu að sitja eftir með risa­vaxnar og órétt­mætar skuld­ir, sem rekja má til banka­hruns­ins.

Það liggur fyrir að glæfra­legir og á köflum ólög­legir starfs­hættir gömlu bank­anna hafa kostað almenn­ing á Íslandi ævin­týra­legar fjár­hæðir og þar með stór­skaðað þjóð­ar­hag. Við sitjum eftir með drúgjan hluta reikn­ings­ins í formi him­in­hárra skulda rík­is­ins, sem eru um 1500 millj­arð­ar. Íslend­ingar skulda þannig næstum heila þjóð­ar­fram­leiðslu, sem má að mestu leyti rekja til afleið­inga af starf­semi gömlu bank­anna.

Tjón rík­is­ins gríð­ar­legt, tjón almenn­ings ekki minna



Í skýrslu Alþjóða­gjald­eyr­is­sjóðs­ins frá 2012 kemur fram að íslenska banka­hrunið var þriðja dýrasta í heim­inum hvað varðar útgjöld rík­is­ins, sem námu 740 millj­örðum króna. Sam­kvæmt AGS juk­ust skuldir rík­is­sjóðs um rúm­lega 70% af lands­fram­leiðslu vegna aðgerða til að takast á við banka­hrun­ið, eða um 1200 millj­arða króna. Ofan á þetta bæt­ist svo árlegur vaxta­kostn­aður upp á tugi millj­arða um ókomin ár. Svo er ótal­inn sá kostn­aður sem lenti á almenn­ingi og fyr­ir­tækjum þegar kaup­máttur hrundi og rekstr­ar­skil­yrði þrengd­ust veru­lega í kjöl­far hruns­ins. Á móti öllum þessum kostn­aði hefur ríkið fengið um 300 millj­arða eign­ar­hlut í nýju bönk­un­um, en það dugar ekki einu sinni fyrir 400 millj­arða króna vaxta­kostn­aði sem ríkið hefur þegar greitt vegna skuld­anna frá 2008!

Vest­urænar þjóðir sam­mála um prinsípið



Á síð­ustu árum hafa bæði Evr­ópu­sam­bandið og Banda­ríkja­stjórn sett lög og reglur til að tryggja að þrot fjár­mála­fyr­ir­tækja lendi ekki á almenn­ingi. Spari­fjár­eig­endur skulu njóta for­gangs í þrotabú fall­inna banka og allur kostn­aður sem kemur til vegna upp­gjörs þeirra skal vera bor­inn af eig­endum fyr­ir­tækj­anna, kröfu­höfum þeirra og jafn­vel öðrum starf­andi bönk­um. Prinsípið er skýrt: kostn­aður vegna falls fjár­mála­stofn­anna á ekki að lenda á skatt­greið­end­um.

Af hverju á þetta að vera öðru­vísi hér á Íslandi? Í þrota­búum föllnu bank­anna liggja um 2.200 millj­arðar króna. Ætlum við virki­lega að sitja eftir með óbætt tjón upp á næstum heila þjóð­ar­fram­leiðslu til þess eins að hleypa áhættu­fjár­festum úr landi með slíkar fjár­hæð­ir, sem eru að stórum hluta til ávinn­ingur af end­ur­reisn lands­ins sem við kost­uðum með miklum fórnum af hálfu sam­fé­lags­ins og him­in­háum lán­tök­um? Fjár­mála­ráð­herra hefur nefnt að leggja mætti útgöngu­skatt upp á a.m.k. 40% á kröfu­hafa sem vilja fara með sinn hlut út úr landi. Betur má ef duga skal. Það er aug­ljóst að rík­is­sjóður þarf að inn­heimta að lág­marki 60% af verð­mæti eigna úr þessum þrota­búum bara til að bæta beinan kostnað ríks­ins af fall­inu.

Auglýsing

Höf­undar eru Dr. Agnar Helga­son, mann­fræð­ing­ur, Dr. Torfi Þór­halls­son, verk­fræð­ing­ur, Ólafur Elí­as­son, tón­list­ar­maður og MBA og Ragnar F. Ólafs­son, félags­sál­fræð­ing­ur. Und­ir­rit­aðir starfa með InDefence hópn­um.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sigurður Ingi Jóhannsson innviðaráðherra og formaður Framsóknarflokksins á Kjarvalsstöðum í gær.
„Engin áform“ um að ríkið auki rekstrarframlög með tilkomu Borgarlínu
Sigurður Ingi Jóhannsson innviðaráðherra segist ekki sjá fyrir sér að ríkið auki framlög sín til rekstrar almenningssamgangna höfuðborgarsvæðisins, eins og sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu og Strætó bs. hafa kallað eftir.
Kjarninn 29. nóvember 2021
Franskur fiskveiðibátur lokar á skipaumferð um Calais í Frakklandi.
Frakkar og Bretar berjast enn um fiskinn í Ermasundi
Enn er ósætti á milli Frakklands og Bretlands vegna fiskveiða í breskri landhelgi eftir Brexit. Á föstudaginn reyndu franskir sjómenn reyndu að loka fyrir vöruflutninga á milli landanna tveggja til að krefjast úthlutunar fleiri fiskveiðileyfa.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Sunnlenskir sjálfstæðismenn kalla eftir skýringum frá Bjarna Benediktssyni.
Ósáttir sunnlenskir sjálfstæðismenn krefja Bjarna um skýringar
Sjálfstæðismenn á Suðurlandi eru með böggum hildar yfir því að Guðrún Hafsteinsdóttir oddviti flokksins í kjördæminu eigi ekki sæti við ríkisstjórnarborðið nú þegar. Tíu af tólf ráðherrum eru þingmenn kjördæma höfuðborgarsvæðisins.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Bresk myndlistarkona málaði eitt hundrað málverk af eldgosinu í Fagradalsfjalli
Eldgosið í Fagradalsfjalli sem hófst í vor hefur vakið allskonar væringar hjá fólki. Amy Alice Riches ákvað að mála eitt málverk á dag af því í 100 daga. Hún safnar nú fyrir útgáfu bókar með verkunum.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Allt sem þú þarft að vita um nýjan stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar
Stefnt er að því að lækka skatta, selja banka og láta fjármagnseigendur greiða útsvar. Auðvelda á fyrirtækjum að virkja vind og endurskoða lög um rammaáætlun.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra við kynningu stjórnarsáttmálans á Kjarvalsstöðum í dag.
Talað um að lækka mögulega skatta en engu lofað
Engar almennar skattkerfisbreytingar eru útfærðar í nýjum stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar. Forsætisráðherra segir að horft verði til þess að lækka skatta á þá tekjulægstu eða til að bæta samkeppnisstöðu fyrirtækja ef svigrúm gefist.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Álfheiður Eymarsdóttir
Kosningaframkvæmd fjórflokksins
Kjarninn 28. nóvember 2021
Ríkisstjórnin stokkast upp í dag, eftir rúmlega tveggja mánaða viðræður þriggja flokka um áframhaldandi samstarf.
Þessi verða ráðherrar
Willum Þór Þórsson og Jón Gunnarsson verða ráðherrar í nýrri ríkisstjórn Vinstri grænna, Sjálfstæðisflokks og Framsóknar sem kynnt er í dag. Guðrún Hafsteinsdóttir er sögð koma inn sem ráðherra dómsmála síðar á kjörtímabilinu.
Kjarninn 28. nóvember 2021
Meira úr sama flokkiÁlit
None