Er betra fyrir neytendur að telja allt gagnamagn?

Játvarður J. Ingvarsson, forstjóri Hringdu.
smartphones.jpg
Auglýsing

Net­notkun Íslend­inga er sú hæsta í Evr­ópu en 97% íbúa lands­ins telj­ast reglu­legir net­not­end­ur. Telja má lík­legt að á næstu árum muni net­notkun aukast enn frekar enda er mikið af þjón­ustu og afþr­ey­ingu að fær­ast yfir á net­ið. Síð­ustu ár hafa Íslend­ingar van­ist því að kaupa gagna­magn í stað hraða á netteng­ingum sín­um. Ef net­notkun heldur áfram að aukast munu not­endur þurfa á meira gagna­magni að halda sem gæti leitt til hærri kostn­aðar fyrir þá. Hvernig eru fjar­skipta­fyr­ir­tækin að bregð­ast við þess­ari þróun og eru hags­munir neyt­enda hafðir að leið­ar­ljósi?

Mæl­ingar á inter­net­notkun



Á síð­asta ári hóf Sím­inn að mæla alla net­um­ferð við­skipta­vina sinna. Fyrr á þessu ári réðst 365 (ný­sam­einað við TAL) í sams­konar mæl­ing­ar. Þegar öll net­um­ferð er mæld gildir einu hvaðan gögnin eru sótt eða send.

Fram að þess­ari breyt­ingu hafði ein­ungis nið­ur­hal frá útlöndum verið mælt og voru þá helstu rökin fyrir þeirri mæl­ingu að gagna­sam­band um sæstreng við útlönd væri aðkeypt og kostn­að­ar­samt. Skyndi­lega áttu þau rök ekki lengur við heldur var neyt­endum tjáð að breyt­ingin væri gerð til þess að ein­falda þeim skiln­ing á net­notkun sinni. For­sendan var sú að neyt­endur ættu í vand­ræðum með að greina hvaða efni væri erlent og hvað íslenskt, en með því að mæla alla net­um­ferð væru þeir erf­ið­leikar úr sög­unni. For­stjóri 365 vildi jafn­vel meina að ákveðnir við­skipta­vinir hefðu óskað eftir því að öll net­um­ferð væri mæld og hér væri því verið að svara þörfum við­skipta­vina.

Nýtt tekju­mód­el?



Hafa neyt­endur í raun og veru óskað eftir þess­ari breyt­ingu? Eiga þeir erfitt með aðgreina hvaðan efnið kemur eða gæti hugs­ast að aðrir þættir hafi áhrif? Eins og fyr­ir­séð tekju­tap af sjón­varps- og fjar­skipta­þjón­ustu ásamt tæki­færi til að fá inn nýjar tekjur með því að mæla upp­hal? Skoðum málið bet­ur."

Sjón­varps­þjón­usta



Nýj­ustu fjöl­miðla­mæl­ingar Capacent leiða í ljós að áhorf á íslenskar sjón­varps­stöðvar hefur dreg­ist saman um 38% frá árinu 2008. Sam­kvæmt könnun á vegum MMR kom í ljós að hátt í 20.000 heim­ili kaupi áskrift að sjón­varps­ og kvik­mynda­veit­unni Net­fl­ix.  Þessar tölur eru skýrt merki um að sjón­varps­venjur Íslend­inga eru að breyt­ast. Hefð­bundið áskrift­ar­sjón­varp með línu­legri dag­skrá líkt og það sem 365 og Skjár­inn (syst­ur­fé­lag Sím­ans) bjóða upp á í formi Stöðvar 2 og Skjá­sEins er á und­an­haldi enda vill fólk í auknum mæli stjórna sinni dag­skrá sjálft. Í takt við þessar breyt­ingar hefur Sím­inn til að mynda rekið efn­isveit­una Skjár­Bíó sem býður fólki að leigja sjón­varps­þætti og kvik­myndir í gegnum mynd­lykla þess.

­Með auk­inni sam­keppni frá erlendum efn­isveitum líkt og Net­flix og Google Play Movies má hins vegar vænta að sam­keppni við inn­lendar efn­isveitur auk­ist og tekjur jafn­vel minnki.

Auglýsing

Með auk­inni sam­keppni frá erlendum efn­isveitum líkt og Net­flix og Google Play Movies má hins vegar vænta að sam­keppni við inn­lendar efn­isveitur auk­ist og tekjur jafn­vel minnki. Þá er einnig lík­legt að tölu­verður hluti af því efni sem þessar erlendu efn­isveitur bjóða upp á verði speglað (vi­stað inn­an­lands) á inn­lenda þjóna til að minnka álag á sam­band við útlönd og auka gæði til not­enda. Þegar sótt eru gögn sem búið er að spegla telst það sem inn­lend notk­un. Þegar notk­unin er inn­lend er hún ekki mæld, þ.e. hún dregst ekki af inni­földu gagna­magni áskrift­ar­leið­ar, þar til núna.

Upp­hal



Rétt eins og með inn­lendu notk­un­ina hefur upp­hal, þ.e. gögn sem við sendum frá okk­ur, ekki verið talið. Helsta ástæða þess er að upp­hals­hraði teng­inga hefur í gegnum tíð­ina verið afar tak­mark­að­ur. Með til­komu háhraða­teng­inga sem bjóða upp á sam­hverfan hraða (ljós­leið­ara­teng­ing­ar) er mun auð­veld­ara fyrir neyt­endur að senda frá sér stór gögn á skömmum tíma.

Þetta hafa neyt­endur nýtt sér, t.d. með afritun gagna af tölvum í svokölluð ský (iCloud, Drop­box o.fl.). Þar fyrir utan eru ein­stak­lingar í miklu meira mæli að senda frá sér gögn en þeir gerðu áður þökk sé snjall­sím­um. Allar stöðu­upp­færslur á Face­book, upp­hal á Instagram eða mynd­skeið send með Snapchat eru gögn sem not­endur senda frá sér. Í fljótu bragði verður að telj­ast lík­legra að minnk­andi tekjur af áskrift­ar­sjón­varpi, veru­lega aukin sam­keppni við inn­lendar efn­isveit­ur, hlut­falls­lega minnk­andi notkun á erlendu gagna­magni og tæki­færi til að fá inn tekjur af upp­hali sé helsti drif­kraftur þess­ara breyt­inga. Frekar en að neyt­endur skilji ekki net­notkun sína.

Sam­an­burður



Til að gæta sann­girni er rétt að geta þess að sum erlend fjar­skipta­fyr­ir­tæki mæla alla net­um­ferð. Hitt er þó öllu algeng­ara að þessi erlendu fjar­skipta­fyr­ir­tæki selji hraða en ekki gagna­magn eins og fram kemur í úttekt Neyt­enda­sam­tak­anna frá því í sumar. Slíkt tíðkast t.a.m. á öllum Norð­ur­lönd­unum og í helstu ríkjum Vest­ur­­-­Evr­ópu. Með mæl­ingu á gagna­magni er því ekki verið að fylgja for­dæmi grann­ríkja okk­ar, sem við svo oft miðum okkur við, heldur virð­ist um ákveðna aft­ur­för að ræða.

Er mögu­legt að bjóða aðrar lausnir?



Eru neyt­endur færir um að aðgreina efnið sem þeir sækja eða þarf að hafa vit fyrir þeim á þann hátt að rukka þá sér­stak­lega fyrir allt efni svo þeir ruglist ekki? Önnur fær leið er sú að bjóða neyt­endum að rukka þá ein­fald­lega alls ekki háð upp­runa efnis eða gagna­magni, heldur aðeins um flatt gjald fyrir ótak­markað aðgengi. Neyt­endur geta þannig keypt sjón­varps­efni og hlustað á tón­list af veitu­miðl­um, inn­lendum sem erlendum eins og þá lystir án þess að hafa áhyggjur af því hvort það skapi þeim óvænt og ófyr­ir­séð útgjöld ­ gjaldið sem þeir greiða fyrir alla þjón­ustu er föst upp­hæð. Hvor leiðin skyldi vera hag­kvæm­ari og ein­fald­ari fyrir neyt­and­ann?

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kveikur
Kveikur sendir frá sér yfirlýsingu
Ritstjóri Kveiks segir að vinnubrögð RÚV og sá tími sem Samherja gafst til andsvara sé fyllilega í samræmi við lögbundar skyldur samkvæmt lögum um Ríkisútvarpið og reglum sem hvíla á blaða- og fréttamönnum.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Verkalýðsforystunni ekki skemmt
Ekki stendur á viðbrögðum í samfélaginu eftir afhjúpanir fréttaskýringaþáttarins Kveiks og Stundarinnar í gærkvöldi. Forysta stærstu verkalýðsfélaganna lætur ekki sitt eftir liggja í umræðunni.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Svandís Svavarsdóttir, heilbrigðisráðherra.
Svandís: Mynd af græðgi sem fór úr böndunum
Svandís Svavarsdóttir, heilbrigðisráðherra, segir að þær ávirðingar sem fram komu í umfjöllun Kveiks um meintar mútugreiðslur Samherja í Namibíu séu stórmál. Hún segir að sú mynd sem dregin var upp í þættinum sé mynd af græðgi sem fór úr böndunum.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Bryndís Kristjánsdóttir skattrannsóknarstjóri.
Skattrannsóknarstjóri fékk nýlega gögn frá namibískum yfirvöldum
Embætti skattrannsóknarstjóra hefur bæst í hóp fjölmargra annarra rannsóknaraðila, hérlendis og erlendis, sem eru að skoða gögn um möguleg íslensk lögbrot í Namibíu. Opinberað var í gær að Samherji liggi undir grun um að hafa framið lögbrot.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Nýi Seðlabankastormurinn hófst eftir að Kveikur nálgaðist Þorstein Má
Þorsteinn Már Baldvinsson hefur frá því í lok síðasta mánaðar ítrekað ásakað RÚV og Helga Seljan um hafa verið gerendur í rannsókn á Samherja sem hófst 2012. Þegar ásakanirnar hófust hafði Þorsteini þegar verið greint frá umfjöllunarefni Kveiks.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Segir Kristján Þór Júlíusson hafa hitt „hákarlana“ frá Namibíu
Í Stundinni segir að Þorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherja, hafi kynnt Kristján Þór Júlíusson sem „sinn mann“ í ríkisstjórninni.
Kjarninn 13. nóvember 2019
Samherji kennir Jóhannesi um allt – Segjast ekkert hafa að fela
Þorsteinn Már Baldvinsson segir það mikil vonbrigði að fyrrverandi starfsmaður fyrirtækisins hafi „hugsanlega flækt Samherja í viðskipti sem kunni að vera ólögmæt.“
Kjarninn 12. nóvember 2019
Þorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherja.
Samherji hefur hagnast um 112 milljarða á átta árum
Samherji hefur hagnast gríðarlega á síðustu árum. Eigið fé samstæðunnar var 111 milljarðar króna um síðustu áramót. Fjárfestingar Samherja eru mun víðar en bara í sjávarútvegi.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiÁlit
None