Hver borgar stóra loforðið?

hildur-1.jpg
Auglýsing

Í stjórn­málum er of auð­velt að lofa og frið­þægja með skamm­tíma­lausnum í stað­inn fyrir að horfa til lang­tíma­hags­muna. Líf stjórn­mála­manns­ins er of auð­velt vegna þess að vasi skatt­greið­and­ans eða skulda­bréfið sem kemur ekki til greiðslu fyrr en seinna er innan seil­ing­ar.

Ég hef talað fyrir því að til að sporna við þeirri þróun ættum við að ímynda okkur að þegar borg­ar­stjórn biður Reyk­vík­inga um að taka af fjár­munum sínum til að leggja í sam­eig­in­legan sjóð eigi þeir að mæta í Ráð­hús­ið, standa í röð og rétta borg­ar­full­trúum pen­inga­seðl­ana sína. Það væri aug­ljós­lega ekki skil­virkt, en þannig yrði þó lík­lega borin meiri virð­ing fyrir því að útsvarið er pen­ingar borg­ar­búa sem þeir treysta að farið sé með eins vel og hægt er. Nú er útsvarið í Reykja­vík í leyfi­legu hámarki af því sem borg­ar­búar vinna sér inn. Hefði meiri­hlut­inn hækkað útsvarið upp í topp til að excel-skjölin litu betur út ef hann hefði þurft að biðja borg­ar­búa um að koma aftur í Ráð­húsið og standa aftur í röð til að borga aðeins meira?  Nei, lík­lega hefðu töl­urnar verið rýndar betur til að þurfa ekki að biðja útsvars­greið­endur um það.

Sam­fylk­ingin flýgur hátt þessa dag­ana á lof­orðum um að bjarga Reyk­vík­ingum um 2500 – 3000 leigu­í­búð­ir. Flokk­ur­inn vill að borgin taki þátt í leigu­fé­lögum sem leigi út íbúðir á almennum hús­næð­is­mark­aði. Fram­bjóð­endur hans hafa hins vegar þagað þunnu hljóði þegar gengið er á eftir þeim um svör um hvernig þeir ætla að forða því sem hefur gerst út um allan heim; afskipti hins opin­bera af almennum leigu­mark­aði hafa slæm áhrif.

Auglýsing

Það er reyndar ekki bara Sam­fylk­ingin sem daðrar við þessar hug­mynd­ir. Vinstri­flokk­arnir vilja allir inn­grip hins opin­bera í hús­næð­is­mark­að­inn, þó með mis­mun­andi áhersl­um. Þeir bera reyndar sjálfir mesta ábyrgð á stöð­unni eins og hún er í dag. Í stjórn­ar­tíð núver­andi meiri­hluta og R-lista­meiri­hlut­anna á undan honum olli lóða­skortur því að fram­boð á hús­næði ann­aði ekki eft­ir­spurn með til­heyr­andi hækk­andi verð­lagi.

Dæmin um allan heim sanna hins vegar að afskipti hins opin­bera af almennum leigu­mark­aði eru vond póli­tík. Það er algjör­lega aug­ljóst að ekki verður hægt að fjár­magna og reka 2500 – 3000 leigu­í­búðir án þess að því fylgi rausn­ar­legur nið­ur­greiðslutékki frá borg­ar­bú­um. Bygg­ing­ar­kostn­aður verður meiri en leigu­tekjur munu standa und­ir, eins og meira að segja stuðn­ings­menn hug­mynd­ar­innar benda á – hver mun brúa það bil? Það verða að öllum lík­indum reyk­vískir skatt­greið­end­ur.

Meiri­hlut­inn rétt­lætir hug­mynd­irnar með því að það vanti hús­næði fyrir stúd­enta, aldr­aða og þá sem standa höllum fæti. Það er rétt að félags­legt hús­næði vantar sár­lega í Reykja­vík, ekki síst út af því að á þessu kjör­tíma­bili hefur ein­ungis verið útdeilt um fimmt­ungi þess fjölda félags­legra íbúða sem gert var ára­tug­inn á und­an. Það er því sjálf­sagt að gera skurk í því en hins vegar er í hús­næð­is­hug­myndum Sam­fylk­ing­ar­innar gert ráð fyrir að fjórð­ungi hús­næð­is­ins verði útdeilt inn á almenna leigu­mark­að­inn; það er ekki til hópa sem við höfum komið okkur saman um sjálf­sagt sé að borgin styðji heldur til venju­legs fólks með miðl­ungs tekj­ur. Það blasir því við að reyk­vískir skatt­greið­endur muni nið­ur­greiða húsa­leigu á almennum mark­aði fyrir ein­stak­linga sem eru hvorki aldr­að­ir, stúd­entar né þurfa félags­lega þjón­ustu. Sam­fylk­ingin vill auð­vitað fá atkvæði frá fólk­inu sem vantar húsnæði og hyggst senda öllum Reyk­vík­ingum tékk­ann eftir kosn­ing­ar.

Alveg eins og það er ólík­legt að borg­ar­yf­ir­völd myndu leyfa sér að hækka útsvarið sís­vona ef það þyrfti að biðja Reyk­vík­inga um að mæta aftur niður í Ráð­hús til að borga aðeins meira, er ólík­legt að stjórn­mála­menn myndu leyfa sér að skella fram óút­skýrðum og hættu­legum lof­orðum í aðdrag­anda kosn­inga ef þeir þyrftu að biðja hvern og einn útsvars­greið­anda að skrifa upp á trygg­inga­víxil fyrir kostn­aði sem eng­inn veit hver verð­ur. Hið gríð­ar­lega stóra kosn­inga­lof­orð sem klingir svo vel í eyrum hljómar nefni­lega öðru­vísi ef í því felst að biðja alla í Reykja­vík um að koma með pen­ing­ana sína niður í Ráð­hús til að nið­ur­greiða húsa­leigu fyrir fólk sem þarf ekki á félags­legri þjón­ustu að halda - þegar sú áhætta liggur þar að auki undir að með slíku inn­gripi og nið­ur­greiðslum sé verið að bjaga allan mark­að­inn sem verður að lokum engum til góðs.

Borgin á því ekki að taka áhættu með pen­inga skatt­greið­enda með því að taka beinan þátt í ein­hvers konar leigu­fé­lögum á almennum mark­aði. Hún þarf hins vegar að skapa sóma­sam­legan ramma sem auð­veldar einka­að­ilum að byggja og leigja út íbúðir ódýr­ar. Það er gert með að bæta strax úr lóða­skorti, hafa sam­keppn­is­hæfar gjald­skrár þannig að þeir sem búa smærra borgi minna og ein­falda og auka val­frelsi innan reglurammanna. Það er stefna Sjálf­stæð­is­flokks­ins til að stemma stigu við hús­næð­is­vand­anum í Reykja­vík. Það er raun­hæft, fram­kvæm­an­legt og skyn­sam­legt kosn­inga­lof­orð – þar sem Reyk­vík­ingar munu ekki þurfa að taka upp veskið til að fjár­magna lof­orð stjórn­mála­mann­anna.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Helga Vala Helgadóttir þingmaður Samfylkingar og formaður velferðarnefndar Alþingis.
Heilbrigðisráðuneytið gerir „alvarlegar athugasemdir“ við orð Helgu Völu
Heilbrigðisráðuneytið telur að málflutningur formanns velferðarnefndar í frétt RÚV um Sjúkratryggingar Íslands í gærkvöldi hafi verið ógætilegur og að trúnaðar um það sem fram fór á lokuðum nefndarfundi hafi ekki verið gætt.
Kjarninn 2. mars 2021
Bjarni Benediktsson fjármála- og efnahagsráðherra segir nauðsynlegt að ræða áhrif launabreytinga á verðbólgu
Hvaðan kemur verðbólgan?
Verðbólga hér á landi mælist nú í rúmum fjórum prósentum og hefur ekki verið jafnmikil í rúm sjö ár. Hvað veldur þessari miklu hækkun?
Kjarninn 2. mars 2021
Hreinn Loftsson, lögmaður og annar aðstoðarmaður dómsmálaráðherra.
Segir það vekja furðu hvernig stjórnmálamenn og fjölmiðlar „hamast á dómsmálaráðherra“
Hreinn Loftsson segir dómsmálaráðherra ekki hafa gert neitt rangt þegar hún hringdi í lögreglustjórann á höfuðborgarsvæðinu á aðfangadag vegna Ásmundarsalsmálsins. Fjölmiðlar hafi ekki virt helgifrið og heimtað svör frá ráðherranum.
Kjarninn 2. mars 2021
Gunnar Smári Egilsson er formaður framkvæmdastjórnar Sósíalistaflokks Íslands.
Sósíalistaflokkurinn hefur aldrei mælst stærri í könnunum Gallup
Stjórnarflokkarnir hafa saman tapað fylgi á kjörtímabilinu en eru við það að geta endurnýjað samstarfið, samkvæmt könnunum, standi vilji þeirra til þess. Þrír stjórnarandstöðuflokkar hafa styrkt stöðu sína á kjörtímabilinu en tveir veikst.
Kjarninn 2. mars 2021
Guðmundur Ingi var kjörinn varaformaður Vinstrihreyfingarinnar - græns framboðs árið 2019.
Tveir keppast um oddvitasæti VG í Kraganum
Guðmundur Ingi Guðbrandsson hefur tilkynnt að hann stefni á oddvitasætið í Suðvesturkjördæmi. Nú þegar hefur Ólafur Þór Gunnarsson tilkynnt að hann vilji fyrsta sætið.
Kjarninn 2. mars 2021
Hjálmar Sveinsson
Framtíðaráætlun fyrir Reykjavík
Kjarninn 2. mars 2021
Bóluefni Johnson & Johnson hefur fengið neyðarleyfi í Bandaríkjunum.
Aftur fjölgar dauðsföllum vestanhafs – „Vinsamlega hlustið á mig“
Framkvæmdastjóri bandarísku smitsjúkdómastofnunarinnar er uggandi yfir stöðunni á faraldrinum í landinu. Smitum og dauðsföllum hefur fjölgað á ný. Nýtt bóluefni, sem aðeins þarf að gefa einn skammt af, er rétt ókomið á markað.
Kjarninn 2. mars 2021
Fimm forvitnilegar (og covid-lausar) fréttir
Stórmerkilegur fundur í Argentínu, fugl vakinn upp frá dauðum, úlfur á landshornaflakki, „frosnar“ skjaldbökur teknar í skjól og alveg einstaklega áhugaverð mörgæs. Það er ýmislegt að frétta úr heimi dýranna.
Kjarninn 1. mars 2021
Meira úr sama flokkiÁlit
None