Hvers vegna vill ríkisstjórnin ekki vinna með Rauða krossinum?

Þingmaður Viðreisnar skrifar um ákvörðun dómsmálaráðuneytisins um að framlengja ekki samning við Rauða krossinn um lögfræðiþjónustu fyrir umsækjendur um alþjóðlega vernd.

Auglýsing

Rauði kross­inn hefur um áraraðir verið með samn­ing við dóms­mála­ráðu­neytið um að sinna mik­il­vægu starfi í þágu þeirra sem sækja um alþjóð­lega vernd á Íslandi. Rauði kross­inn vildi fram­lengja samn­ing­inn en svar dóms­mála­ráð­herra var nei. Eðli­lega hefur sú frétt valdið undr­un. En stundum eru hlut­irnir ekk­ert flókn­ari en þeir virð­ast. Hvers vegna vill rík­is­stjórnin ekki samn­ing við Rauða kross­inn um rétt­ar­að­stoð við fólk sem sækir um alþjóð­lega vernd á Íslandi? Hvers vegna tekur dóms­mála­ráð­herra skref sem mun gera þessu fólki erf­ið­ara um vik í nýjum aðstæð­um?

Svarið er jafn ein­falt og það virð­ist

Með þessu skrefi er dóms­mála­ráð­herra ein­fald­lega að vinna eftir hug­mynda­fræði um að þrengja að því fólki sem sækir um alþjóð­lega vernd. Málið varðar fólk sem í mörgum til­vikum hefur lagt á sig langt ferða­lag úr ömur­legum aðstæð­um. Og rétt þessa fólks á aðstoð frá Rauða kross­inum til að átta sig á rétt­ar­stöð­unni í nýju landi og til að þiggja félags­legan stuðn­ing félaga­sam­tak­anna. Það hefur þótt kostur að einmitt Rauði kross­inn gegni þessu hlut­verki, félaga­sam­tök sem flestir þekkja og bera jafn­framt traust til.

Auglýsing

Margir Íslend­ingar hafa reynslu af því að búa ein­hvern hluta lífs­ins í öðru landi. Þekkja hvað það getur tekið á að byrja upp á nýtt í nýju landi, læra nýtt tungu­mál, skilja fram­andi regl­ur, aðlaga börn að breyttum aðstæð­um. Íslend­ingar eiga hins vegar bless­un­ar­lega ekki þá reynslu að takast á við þetta í kjöl­far þess að hafa þurft að flýja sitt heima­land. Það er aftur á móti reynsla margra þeirra sem hingað koma.

Það er tæpur ára­tugur síðan stjórn­völd ákváðu að fólk sem kæmi hingað í leit að alþjóð­legri vernd skyldi fá lög­fræði­að­stoð sér að kostn­að­ar­lausu. Gerður var samn­ingur við Rauða kross­inn árið 2014 með það að mark­miði að tryggja fag­lega og óháða rétt­ar­gæslu og jafn­framt jafn­ræði fólks í þessum spor­um. Síðan þá hefur Rauði kross­inn byggt upp mik­il­væga fag­þekk­ingu á svið­inu. Sam­tökin sinna lög­fræði­að­stoð og veita félags­legan stuðn­ing; gæta hags­muna fólks á meðan það bíður nið­­ur­­stöðu eða bíður flutn­ings úr landi.

Sam­hæfð þjón­usta stuðlar að styttri máls­með­ferð

Frá upp­hafi var áhersla lögð á mik­il­vægi þess að þessi tals­manna­þjón­usta ætti að vera aðgengi­leg. Í því sam­hengi er auð­vitað mik­ill kostur að upp­lýs­ing­ar, rétt­ar­að­stoð og stuðn­ingur sé á einum stað. Annað grund­vall­ar­mark­mið var að stytta máls­með­ferð­ar­tíma og tryggja sem besta nýt­ingu fjár­magns. Mark­miðið um að stytta máls­með­ferð­ar­tíma og nýt­ingu fjár­magns þótti best náð með því að sam­hæfa þjón­ustu og hafa hana alla á einum stað. Þáver­andi inn­an­rík­is­ráð­herra Hanna Birna Krist­jáns­dóttir sagði um samn­ing­inn við Rauða kross­inn árið 2014 að það væri til til marks um vand­aða vinnu ráðu­neyt­is­ins í mála­flokknum að Rauði kross­inn yrði helsti sam­starfs­að­ili ráðu­neyt­is­ins á þessu sviði. Aðkoma Rauða kross­ins hefði mikla þýð­ingu „ekki aðeins vegna þeirrar þekk­ingar og reynslu sem sam­tökin hafa af mál­efnum tengdum inn­flytj­end­um, heldur einnig vegna þeirra gilda og fag­mennsku sem ein­kenna störf samtak­anna. Hér er um að ræða mikil tíma­mót í þessum mála­flokki“, voru orð ráð­herr­ans. Nú tekur nýr dóms­mála­ráð­herra póli­tíska ákvörðun sem fer algjör­lega gegn þessu mark­miði.

Af hálfu Sjálf­stæð­is­flokks­ins hafa ráð­herrar í gegnum árin talað um kerfið eigi að vera skil­virkt og máls­með­ferð hrað­ari. Það er sann­ar­lega mik­il­vægt mark­mið. Það má hins vegar algjör­lega gefa sér að máls­með­ferðin mun lengj­ast við þessa ákvörðun dóms­mála­ráð­herra. Þegar aftengja á alla fag­þekk­ingu sem er fyrir hendi innan Rauða kross­ins og Útlend­inga­stofnun mun standa frammi fyrir því að finna til­tæka lög­menn fyrir hvert ein­asta við­tal og hvert ein­asta mál. Og það mun sömu­leiðis fram­kalla tafir þegar fólk í nýju landi þarf eitt síns liðs að afla allra upp­lýs­inga án stuðn­ings stjórn­valda.

Mark­miðið um skil­virkara kerfi og hrað­ari máls­með­ferð er því ekki lengur það sem mestu máli skipt­ir. En hvað er það þá?

Póli­tíkin er skýr

Póli­tíkin að baki þess­ari breyt­ingu er skýr. Það á að veikja stöðu þeirra sem sækja um alþjóð­lega vernd með því að draga úr aðgengi að rétt­ar­að­stoð og stuðn­ingi. Með því að hverfa frá því að þjón­usta í þágu ber­skjald­aðs fólks verði á einum stað. Hverjar verða til dæmis aðstæður þeirra sem nú þegar er með mál til með­ferðar þegar Rauði kross­inn hverfur núna frá borði?

Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn var með þennan mála­flokk allt síð­asta kjör­tíma­bil. Vinstri græn og Fram­sókn virð­ast í stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræðum ekki hafa kallað eftir breyt­ingum á fyr­ir­komu­lagi um rétt­ara­stoð við þessa umsækj­end­ur. Þrátt fyrir að flokk­arnir hafi tekið sér mjög langan tíma í við­ræð­ur, gert miklar breyt­ingar á ráð­herra­emb­ættum og raunar farið í algjöra upp­stokkun á stjórn­ar­ráð­inu, þá virð­ist ekki hafa þótt ástæða til að end­ur­skoða málin í þessum mála­flokki. Að hvorki VG né Fram­sókn hafi samið um mild­ari nálgun í þessum mála­flokki eru tíð­indi út af fyrir sig. Ákvörðun dóms­mála­ráð­herra um að end­ur­nýja ekki samn­ing við Rauða kross­inn í þágu fólks í við­kvæmri stöðu hlýtur þó að kalla á svör ann­arra ráð­herra. Styður Guð­mundur Ingi Guð­brands­son félags­mála­ráð­herra þessa hug­mynda­fræði um rétt­ar­að­stoð við fólk sem hingað leitar eftir alþjóð­legri vernd? Er þetta afstaða sem Ásmundur Einar Daða­son sér­stakur tals­maður barna í rík­is­stjórn­inni tekur und­ir? Er Katrín Jak­obs­dóttir þeirrar skoð­unar að fólk eigi ekki lengur að fá rétt­ar­stoð og stuðn­ing frá Rauða kross­in­um?

Höf­undur er þing­maður Við­reisn­ar.

Við þurfum á þínu framlagi að halda

Þú getur tekið beinan þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við sem vinnum á ritstjórn Kjarnans viljum hvetja þig til að vera með okkur í liði og leggja okkar góða fjölmiðli til mánaðarlegt framlag svo við getum haldið áfram að vinna fyrir lesendur, fyrir fólkið í landinu.

Kjarninn varð níu ára í sumar. Þegar hann hóf að taka við frjálsum framlögum þá varð slagorðið „Frjáls fjölmiðill fyrir andvirði kaffibolla“ til og lesendur voru hvattir til að leggja fram í það minnsta upphæð eins kaffibolla á mánuði.

Mikið vatn hefur runnið til sjávar á þeim níu árum sem Kjarninn hefur lifað. Í huga okkar á Kjarnanum hefur þörfin fyrir fjölmiðla sem veita raunverulegt aðhald og taka hlutverk sitt alvarlega aukist til muna.

Við trúum því að Kjarninn skipti máli fyrir samfélagið.

Við trúum því að sjálfstæð og vönduð blaðamennska skipti máli.

Ef þú trúir því sama þá endilega hugsaðu hvort Kjarninn er ekki allavega nokkurra kaffibolla virði á mánuði.

Vertu með okkur í liði. Þitt framlag skiptir máli.

Ritstjórn Kjarnans: Sunna Ósk Logadóttir, Þórður Snær Júlíusson, Erla María Markúsdóttir, Arnar Þór Ingólfsson, Eyrún Magnúsdóttir og Grétar Þór Sigurðsson.


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Aðgerðirnar sem lagðar eru til af ríkisstjórninni til þess að hafa auknar tekjur af umferð bera vott um úrræðaleysi og skammsýni, segja hagsmunasamtök bílgreinarinnar, sem telja notkunargjöld styðja betur við orkuskipti í samgöngum.
Hver ekinn kílómeter á rafbíl kosti sex krónur í stað annarra gjalda
Samtök verslunar og þjónustu og Bílgreinasambandið vilja sjá nýtt notkunargjald leggjast á akstur bíla sem ganga fyrir rafmagni eða vetni, í stað þess að vörugjöld og bifreiðagjöld á þessa bíla hækki eins og gengið er út frá í fjárlagafrumvarpinu.
Kjarninn 8. desember 2022
Bryndís Haraldsdóttir þingmaður Sjálfstæðisflokks er formaður allsherjar- og menntamálanefndar.
Leggja til að fjölskyldur sem ekki var hægt að senda úr landi fái dvalarleyfi
Útlendingafrumvarp dómsmálaráðherra er komið úr nefnd, nánast óbreytt. Stjórnarflokkarnir leggja til bráðabirgðabreytingu um að nokkur hópur fólks með börn, sem ekki var hægt að senda úr landi vegna veirufaraldursins, fái dvalarleyfi hérlendis.
Kjarninn 8. desember 2022
Ketill Sigurjónsson
Fallið vindmastur Orkuveitu Reykjavíkur
Kjarninn 8. desember 2022
Tölvuteikning Landsvirkjunar af Hvammsvirkjun. Stíflan er efst á myndinni, þá Viðey, frárennslisskurður til hægri og Ölmóðsey. Landsvirkjun á að tryggja 10 m3/s rennsli neðan stíflu.
Orkustofnun gefur Hvammsvirkjun grænt ljós
Hvammsvirkjun verður sjöunda virkjun Landsvirkjunar á Þjórsár- og Tungnaársvæðinu en sú fyrsta sem reist verður í byggð. Orkustofnun setur skilyrði um vatnsmagn neðan stíflu og seiðafleytur fyrir laxfiska í nýútgefnu virkjunarleyfi.
Kjarninn 8. desember 2022
Framlög til RÚV hækka enn – Verða milljarði hærri á næsta ári en árið 2021
Alls er búist við að RÚV fái um 5,7 milljarða króna úr ríkissjóði á næsta ári. Það er 625 milljónum krónum meira en í ár og rúmum milljarði króna meira en 2021. Á sama tíma hafa framlög úr ríkissjóði til styrkjakerfis einkarekinna fjölmiðla lækkað.
Kjarninn 8. desember 2022
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, formaður Viðreisnar.
Vilja hækka veiðigjöld, leggja kolefnisskatt á stóriðju, selja banka og fækka ráðherrum
Viðreisn vill greiða lækka opinberar skuldir og auka stuðning við barnafjölskyldur. Þá vill flokkurinn auka framlög til heilbrigðismála. Þetta vill hann fjármagna með hærri álögum á útgerðir og 13,5 milljarða króna kolefnisgjaldi á stóriðju.
Kjarninn 8. desember 2022
Helga Vala Helgadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, og Bjarni Benediktsson fjármála- og efnahagsráðherra.
„Það fer ekk­ert á milli mála að ábyrgðin er hjá rík­is­sjóð­i“
„Hvert er planið?“ spyr þingmaður Samfylkingarinnar fjármálaráðherra- og efnahagsráðherra. Tilefnið er málefni ÍL-sjóðs, nú þegar fyrrverandi forseti Mannréttindadómstóls Evrópu segir ríkið bótaskylt fari ÍL-sjóður í þrot.
Kjarninn 8. desember 2022
Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Ragnar Þór: „Ég tel seðlabankastjóra algjörlega ómarktækan“
Stýrivaxtahækkanir Seðlabankans „refsa stórum hópi fólks sem er ekki að fara til Tenerife og eyða um efni fram heldur er bara að reyna að komast af milli mánaða,“ segir Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR.
Kjarninn 8. desember 2022
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar