Ár rafbíla og efnahagslegra árekstra framundan

Hvað gerist á árinu 2016 í heimi viðskipta og efnahagsmála? Magnús Halldórsson rýndi í ítarlega spá The Economist.

Olía
Auglýsing

Aug­lýs­inga­mark­að­ur­inn í Bras­ilíu mun vaxa um ell­efu pró­sent ­vegna Ólymp­íu­leik­ana á næsta ári, hvergi verður meiri hag­vöxtur í en í Laos, átta pró­sent, og sala á raf­magns­bílum mun stór­aukast, einkum eftir að ný og ó­dýr­ari teg­und frá Tesla Motors, Model 3, verður kynnt í mars­mán­uði.

Þetta er meðal þess sem má lesa úr spá The Economist fyr­ir­ árið 2016, en í sér­riti um horfur á árinu 2016 er farið ítar­lega yfir stöð­u ­mála í heimi efna­hags­mála, og spáð fyrir um gang mála í hinum ýmsu löndum og at­vinnu­veg­um.

Þau tíu ríki sem munu sýna mesta hag­vöxt­inn telj­ast fæst til­ ­þró­aðra ríkja. Vöxt­ur­inn verður mestur í Asíu en einnig í Afr­íku­ríkjum sem eru ­byrjuð að brjót­ast út úr mik­illi almennri fátækt.

Auglýsing



Þau tíu ríki sem munu sýna mestan hag­vöxt á næsta ári eru eft­ir­far­andi:

1. Laos – 8 pró­sent

2. Túrk­menistan – 8 pró­sent

3. Kam­bó­día – 7,5 pró­sent

4. Síerra Leone – 7,5 pró­sent

5. Mósam­bík – 7,3 pró­sent

6.  Mjan­mar (Búr­ma) – 7,2 ­pró­sent

7. Bútan – 7,1 pró­sent

8. Kongó – 7,1 pró­sent

9. Ind­land – 7,1 pró­sent

10. Fíla­beins­ströndin – 7 pró­sent

Helstu tíð­indin á list­anum eru þau að Kína verður ekki með­al­ ­tíu helstu vaxt­ar­ríkja á kom­andi ári, en ris­inn á list­an­um, Ind­land, mun halda ­miklu hag­vaxt­ar­skeiði sínu áfram. Und­ir­liggj­andi þættir sem munu hafa áhrif á hag­vaxt­ar­þró­un­ina í heim­inum eru styrk­ing Banda­ríkja­dals, ekki síst þar sem ­stýri­vextir voru nýlega hækk­aðir úr 0,25 pró­sentum í 0,5 pró­sent, og lág­t hrá­vöru­verð. Þessi staða er hag­felld sumum þjóð­um, meðal ann­ars mörgum á list­anum hér að ofan, en önnur verða í vand­ræð­um. Meðal ann­ars ríki eins og Brasil­í­a. Hag­vöxtur í þeirri Suð­ur­-Am­er­íku verður 1,3 pró­sent, sam­kvæmt spánni, en í Bras­il­íu verður hann nei­kvæður um 0,7 pró­sent. Það munar um minna fyrir álf­una alla.

Túrk­menistan er hástökkvari á list­anum en vax­and­i gas­fram­leiðslu og utan­rík­is­við­skipti sem henni teng­ist er ástæðan fyrir miklu­m vexti þar.



Asía vex mest

Mesta vaxt­ar­svæðið í ver­öld­inni verður í Asíu en hag­vöxt­ur þar verður 5,4 pró­sent, ef litið er fram­hjá Jap­an. Þar hefur staða mála leng­i ein­kennst af litlum hag­vexti en þó er gert ráð fyrir að vöxtur á kom­andi ári verði 1,7 pró­sent.

Í Evr­ópu verður frekar lít­ill miðað það sem hann þarf að vera, sam­kvæmt umfjöllun The Economist. Í Vest­ur­-­Evr­ópu, þar sem staða efna­hags­mála hefur verið afar ólík vanda­mál­unum í Suð­ur­-­Evr­ópu, þá verð­ur­ hag­vöxtur um 1,8 pró­sent. Í Aust­ur-­Evr­ópu verður enn minni vöxt­ur, 1,2 pró­sent, og krefj­andi tímar framund­an. Ekki síst vegna áhættu sem snýr að póli­tískum á­tökum og flótta­mönn­um. Ef ekki verður haldið vel á spil­unum gæti skapast ­mik­ill vandi í Aust­ur-­Evr­ópu, að því er segir í umfjöllun The Economist.

Mið-Aust­ur­lönd og Norð­ur­-Afr­íka, sem glíma við stríðs­á­tök þessi miss­erin og mikil áhrif vegna þeirra, munu þrátt fyrir allt vaxa í efna­hags­legu til­liti. Hag­vöxtur verður um 3,2 pró­sent, en í Suð­ur­-Afr­íku verð­ur­ enn meiri vöxt­ur, 3, 6 pró­sent.

Banda­ríkin og Kanada sigla lygnan stöðugan sjó, og verð­ur­ þar ásætt­an­legur hag­vöxtur upp á 2,5 pró­sent.

Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, lýkur átta ára valdatíð sinni seinni part ársins 2016. Mynd: EPA.

Hæga­gangur á Norð­ur­lönd­unum nema í Sví­þjóð og Íslandi

Hæga­gangur verður á Norð­ur­lönd­unum á næsta ári miðað við oft áð­ur. Hag­vöxtur í Dan­mörku verður 1,4 pró­sent og Norð­menn halda áfram að finna ­fyrir lágu hrá­vöru­verði, einkum á olíu, og verður hag­vöxtur í Nor­egi 1,2 ­pró­sent. Í Finn­landi verður hag­vöxtur 1,4 pró­sent, en Svíar halda áfram að vaxa til­tölega hratt miðað við flestar aðrar Evr­ópu­þjóð­ir, en sam­kvæmt spá The Economist verður hag­vöxt­ur­inn 2,9 pró­sent þar í landi. Því er einkum þakk­að ­sterkum grunni í iðn­aði, ekki síst á útflutn­ings­hlið hag­kerf­is­ins.

Til sam­an­burðar spáir Hag­stofa Íslands 3,5 pró­sent hag­vext­i á Íslandi á kom­andi ári.

Raf­magns­bílar

En hag­vaxt­ar­töl­urnar segja ekki alla sög­una þegar gang­ur­inn í efna­hags­málum heims­ins er ann­ars veg­ar. Sam­kvæmt spá The Economist verð­ur­ kom­andi ár sér­stak­lega stórt og mikið fyrir raf­magns­bíl­ara­m­leið­end­ur. Gert er ráð fyrir að sala á raf­magns­bílum muni stór­aukast, og þar verð­ur­ lykilaugna­blikið þegar Tesla Motors kynnir nýjasta bíl­inn, Tesla Model 3, í mars. Sá bíll kemur svo í sölu árið 2017 og er gert ráð fyrir að verðið á honum verði frá 35 þús­und Banda­ríkja­döl­um, eða sem nemur 4,5 millj­ónum miðað við núver­andi gengi. Þetta augna­blik, þegar bíll­inn verður kynnt­ur, er sagt lík­legt til þess að auka áhuga á raf­bílum sem val­kosti fyrir fólk úr öllum stétt­um.



Þá er þróun hjá öðrum bíla­fram­leið­endum einnig ör þeg­ar kemur að raf­magns­bílum og ekki úti­lokað að meiri fram­farir náist fram, þeg­ar kemur að þróun raf­magns­batt­ería fyrir bíla.

Gert er ráð fyrir að bíla­sala auk­ist um þrjú pró­sent í Evr­ópu á kom­andi ári, en sala á raf­magns­bílum muni nærri tvölfald­ast miðað við árið í ár.

Tekjur vaxa af kvik­myndum

Gert er ráð fyrir því að árið 2016 verði nokkuð gott fyr­ir­ ­kvik­mynda­iðn­að­inn og munu tekjur vaxa um 5 pró­sent milli ára. Taka verður fram að spá The Economist kom fram áður en nýja Star Wars mynd­in, The Force Awa­kens, var tekin til sýn­inga, en hún hefur á rúm­lega tveimur vikum halað inn meira en einn millj­arð Banda­ríkja­dala í tekj­ur, og er þegar orðin fimmta tekju­hæsta mynd ­sög­unn­ar. Gera má ráð fyrir að tekjur mynd­ar­innar muni aukast mikið á kom­and­i ári, og hafa áhrif á það hvernig heild­ar­myndin verður í kvik­mynda­iðn­aði á ár­inu.

Mestu munar um það í spá The Economist, að tekjur vegna bíó­ferða fólks, muni aukast umtals­vert, eða sem nemur sjö pró­sent­um.

Aug­lýs­inga­mark­að­ur­inn, sem er næsti bær við ­kvik­mynda­iðn­að­inn og sam­of­inn honum að miklu leyti, mun vaxa lít­il­lega milli­ ára eða sem nemur þremur pró­sent­um. En innan hans verða vaxta­svæði, með­al­ ann­ars í Bras­il­íu, þrátt fyrir að þar verði sam­dráttur í efn­hags­lífi. Því er ­spáð að aug­lýs­ing­ar­mark­að­ur­inn í Bras­ilíu muni vaxa um ell­efu pró­sent vegna á­hrifa af því að Ólymp­íu­leik­arnir fara fram í Ríó. Munar um minna fyr­ir­ ­fjöl­miðla í þessu lang­sam­lega stærsta landi Suð­ur­-Am­er­íku með 200 millj­ón­ir í­búa.

Óvissa vegna stríðs

Eins og alltaf í spám sem þessum er óvissa mikil og vandi um margt að spá. Eitt af því sem er ríkur áhættu­þáttur í gangi efna­hags­mála heims­ins um þessar mundir eru áhrifin af stríðs­á­tökum í Sýr­landi, Írak og Afganist­an. Eins og komið hefur í ljós þá eru þjóðir heims­ins til­búnar að beita við­skipt­þving­unum til að verja hags­muni sína og koma höggi á and­stæð­inga sína, eins og Rússar hafa gert gagn­vart Vest­ur­löndum und­an­farna mán­uði, Íslandi þar á með­al, og Vest­ur­lönd gagn­vart Rúss­um. Allt hefur þetta áhrif á stóru mynd­ina, þó strikin séu mis­jafn­lega stór eftir því hversu djúp­stæð og áhrifa­mikil þau eru. Efna­hags­legir árekstrar geta hafa mikil áhrif ekki síður en stríðs­á­tökin sjálf.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar.
Krefur yfirvöld um betri upplýsingar um faraldurinn á erlendum tungum
„Við erum ekki öll almannavarnir ef upplýsingarnar ná ekki til okkar allra,“ segir Sólveig Anna Jónsdóttir í bréfi til forsætisráðherra, þar sem þess er krafist að bætt verði úr upplýsingamiðlun um faraldurinn til aðfluttra íbúa á Íslandi.
Kjarninn 5. ágúst 2020
Greiðslumiðlunarfyrirtækið Borgun var nýlega selt til erlendra eigenda. Ábyrgð á mögulegum blekkingum fortíðar situr eftir hjá fyrri eigendum.
Íslandsbanki mun áfram bera ábyrgð á fjártjóni í Borgunarmálinu
Þrátt fyrir að Íslandsbanki hafi selt hlut sinn í Borgun í síðasta mánuði mun bankinn áfram bera ábyrgð á að greiða hinum ríkisbankanum, Landsbankanum, bætur ef Borgunarmálið tapast. Matsmenn í málinu telja að upplýsingar hafi vantað í ársreikning.
Kjarninn 5. ágúst 2020
Níu ný smit – 91 í einangrun
Níu ný tilfelli COVID-19 greindust hér á landi í gær. 91 er því með virk smit af kórónuveirunni og í einangrun. Öll smitin greindust í rannsóknum veirufræðideildar Landspítalans.
Kjarninn 5. ágúst 2020
Leita lífs og svara
Það er talað um slys. En á sama tíma liggur fyrir að spenna milli Ísraela og Hezbollah-skæruliða hefur aukist að undanförnu. Eiturgufur og ryk liggur enn yfir borginni – París Miðausturlanda – og lífs er leitað í rústunum sem og svara við því sem gerðist.
Kjarninn 5. ágúst 2020
Í fyrsta sinn frá árinu 2012 fluttu fleiri erlendir ríkisborgarar af landinu en til þess
Þegar mest lét starfaði rúmur fjórðungur erlends vinnuafls í ferðaþjónustu en almennt atvinnuleysi erlendra ríkisborgara hérlendis var 18,5 prósent í júní síðastliðnum. Á árunum eftir hrun fækkaði erlendum ríkisborgurum sem búsettir voru hér á landi.
Kjarninn 5. ágúst 2020
Viðskipti með hlutabréf lækkuðu um 60 prósent milli ára
Mest viðskipti voru með hlutabréf í Marel í nýliðnum mánuði en flest viðskipti voru með hlutabréf í Icelandair.
Kjarninn 4. ágúst 2020
Þórólfur Guðnason sóttvarnalæknir.
Þórólfur segir „komið að stjórnvöldum“ að taka ákvarðanir
Við þurfum að læra að lifa með kórónuveirunni næstu mánuði og jafnvel ár og því er komið að hafa sjónarmið annarra en sóttvarnalæknis í ákvarðanatöku. „Ég held að það sé komið að stjórnvöldum að koma meira inn í það,“ segir Þórólfur Guðnason.
Kjarninn 4. ágúst 2020
Það verður ekkert Reykjavíkurmaraþon í ár.
Reykjavíkurmaraþoni Íslandsbanka aflýst
Reykjavíkumaraþoni Íslandsbanka, sem fram átti að fara 22. ágúst, hefur verið aflýst. Allar skráningar í hlaupið verða færðar fram um eitt ár, en þeir sem þess óska geta fengið endurgreiðslu.
Kjarninn 4. ágúst 2020
Meira eftir höfundinnMagnús Halldórsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None