665 milljónir fara í að mæta vanda sauðfjárbænda

Á fjáraukalögum er gert ráð fyrir að sauðfjárrækt fái 665 milljónir króna til að mæta markaðserfiðleikum í greininni. Greiðslurnar koma til viðbótar við beingreiðslur úr ríkissjóði samkvæmt búvörusamningum, sem nema 4,7 milljörðum að meðaltali á ári.

reykjarett_21779108680_o.jpg
Auglýsing

Rík­is­stjórnin ætlar að veita 665 millj­ónum króna til að bregð­ast við mark­aðs­erf­ið­leikum í sauð­fjár­rækt. Þetta kemur fram í fjár­auka­lög­um. Þar segir að þetta sé í sam­ræmi við áform rík­is­stjórn­ar­innar eins og þau birt­ist í stjórn­ar­sátt­mál­an­um.

Í fjár­auka­lögum segir að til að koma til móts við sauð­fjár­bændur í þeirri stöðu sem þeir eru sé lagt til að 300 millj­ónum króna verði varið í greiðslur til bænda sem mið­ast við fjölda kinda á vetr­ar­fóðr­um. 200 millj­ónum króna verður varið í „svæð­is­bundin stuðn­ing til við­bótar við svæð­is­bund­inn stuðn­ing“. Þá munu 100 millj­ónir króna fara í að und­ir­byggja verk­efni á sviði kolefn­is­jöfn­un­ar, nýsköp­unar og mark­aðs­setn­ingar og 15 millj­ónum króna veður varið í úttekt á afurð­ar­stöðvakerf­inu sem verði grund­völlur við­ræðna stjórn­valda, slát­ur­leyf­is­hafa og bænda um breyt­ingar „til hags­bóta fyrir neyt­endur og bænd­ur“. Ef nið­ur­staða úttekt­ar­innar leiðir í ljós að hægt sé að lækka slát­ur­kostnað og auka hag­ræð­ingu í grein­inni þá er opnað á þann mögu­leika að allt að 50 millj­ónum króna geti verið nýttar til að styðja við hag­ræð­ingu í slát­ur­hús­um.

Allar ofan­­greindar greiðsl­ur koma til við­­bótar bein­greiðslum úr rík­­is­­sjóði til sauð­fjár­­bænda, sem sam­­þykktar voru með und­ir­­ritun og stað­­fest­ingu búvöru­­samn­inga í fyrra. Þær eiga að skila sauð­fjár­­bændum 47 millj­­örðum króna á tíu ára tíma­bili, eða um 4,7 millj­­örðum króna að með­­al­tali á ári. Auk þess fengu sauð­fjár­­­bændur 100 millj­­­ónir króna á fjár­­­auka­lögum árs­ins 2016 í mark­aðs­­­mál sem átti að nota til að koma í veg fyrir verð­­­lækkun á lamba­­­kjöti hér­­­­­lend­­­is.

Átti að end­ur­skoða búvöru­samn­ing

Þann 18. ágúst síð­ast­lið­inn var lagt fram minn­is­blað á rík­is­stjórn­ar­fundi um til­lögur þáver­andi stjórn­valda vegna erf­ið­leika sauð­fjár­bænda. Sama dag voru þær kynntar á hita­fundi í atvinn­u­­vega­­nefnd Alþing­­is. Í kjöl­farið ákvað rík­­is­­stjórnin að fela full­­trúum þriggja ráðu­­neyta að útfæra hug­­mynd­­irnar frekar, meðal ann­­ars í sam­ráði við for­ystu Bænda­­sam­­taka Íslands og Lands­­sam­­taka sauð­fjár­­bænda. Til­­lög­­urnar voru svo birtar opin­ber­­lega 4. sept­em­ber, níu dögum áður en að rík­is­stjórn Bjarna Bene­dikts­sonar sprakk.

Auglýsing
Til­lögurnar, sem Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dótt­ir, þáver­andi sjáv­ar­út­vegs- og land­bún­að­ar­ráð­herra lagði fram, áttu að kosta rík­­is­­sjóð um 650 millj­­ónir króna. Sam­­kvæmt þeim átti að verða gripið til umfangs­­mik­illa aðgerða sam­hliða við­bót­ar­fjár­fram­lag­inu. Til dæmis átti að draga úr fram­­leiðslu kinda­kjöts og fækka um leið fé um 20 pró­­sent. Þeir bændur sem hætta sauð­fjár­­fram­­leiðslu áttu að geta haldið 90 pró­­sent af greiðslum sam­­kvæmt sauð­fjár­­­samn­ingi í fimm ár og grípa átti til sér­­tækra aðgerða til að draga úr yfir­­vof­andi kjara­skerð­ingu bænda. Á móti átti að krefj­ast þess að búvöru­­samn­ingur sauð­fjár­­bænda, sem var und­ir­­rit­aður í fyrra og gildir til tíu ára, yrði end­­ur­­skoð­að­­ur.

Engin ofan­greindra skil­yrða eru sett fyrir fjár­fram­lag­inu á fjár­auka­lög­um.

Mátu tap sitt á 1,9 millj­­arða

Afurð­­ar­­stöðvar til­­kynntu sauð­fjár­bændum í sumar að verð fyrir lamba­­kjöt myndi lækka um 35 pró­­sent í ár. Sú lækkun kemur ofan á tíu pró­­sent lækkun sem átti sér stað í fyrra. Ástæðan er offram­­leiðsla. Mun meira er fram­­leitt en eft­ir­­spurn er eft­­ir. Umfangið var talið vera um 1.200 tonn. Þetta leiddi til þess að laun sauð­fjár­­bænda stefndu í að verða 56 pró­­sent lægri á þessu ári en í fyrra og nán­­ast öll sauð­fjárbú yrðu rekin með tapi. Sömu sögu er að segja með afurð­­ar­­stöðv­­­ar.

Þau útgjöld sem fjár­auka­lög gera ráð fyrir að ráð­ist verði í verða ekki nálægt þeim 1,9 millj­­­arði króna sem Lands­­­sam­tök sauð­fjár­­­bænda hafa sagt að þurfti til að bæta sauð­fjár­­­bændum upp tap þeirra vegna fram­­­leiðslu árs­ins 2017.



Blockchain mun breyta fjölmiðlum
Blockchain býður upp á mikla möguleika fyrir fjölmiðla, segir Matt Coolidge í viðtali við Frey Eyjólfsson.
Kjarninn 19. júní 2018
Aðalgeir Þorgrímsson
Hlaupandi forstjóri og 6.596 bankar
Kjarninn 19. júní 2018
Svandís Svavarsdóttir, heilbrigðisráðherra.
Velferðarráðuneytinu skipt upp í tvennt
Forsætisráðuneytið mun leggja fram þingsályktunartillögu í haust um skiptingu velferðarráðuneytisins í tvö ráðuneyti.
Kjarninn 19. júní 2018
Viðar Halldórsson
Ísland 1 – Argentína 0 – Tölfræðin sem við viljum alltaf vinna
Kjarninn 19. júní 2018
Marta Guðjónsdóttir, Vigdís Hauksdóttir og Sanna Magdalena Mörtudóttir á fyrsta fundi borgarstjórnar 19. júní 2018.
Friðurinn úti í borgarstjórn eftir innan við klukkustund
Borgarstjórnarfulltrúar minnihlutans kalla eftir óháðri rannsókn vegna trúnaðarbrests og leka í Ráðhúsinu í upphafi fyrsta fundar borgarstjórnar Reykjavíkur. Málið sé prófraun.
Kjarninn 19. júní 2018
Róhingjar á flótta.
Aldrei verið fleiri á flótta í heiminum
Tæpar 70 milljónir manna voru hrakin frá heimilum sínum og rúmar 25 milljónir þeirra teljast flóttamenn. Báðar tölur eru þær hæstu sem mælst hafa í mörg ár.
Kjarninn 19. júní 2018
Dagur B. Eggertsson.
Fyrsti borgarstjórnarfundurinn á nýju kjörtímabili í dag
Kosið verður í ráð og nefndir og tillögur flokkanna teknar fyrir á fyrsta fundi borgarstjórnar sem haldinn er í dag. Sósíalistaflokkurinn leggur fram sjö tillögur á fundinum.
Kjarninn 19. júní 2018
Elisabeth Moss í hlutverki Hjáfreð í Handmaid's Tale
Ágúst Ólafur líkir stefnu Trump við Handmaid's Tale
Þingmenn Samfylkingarinnar og Viðreisnar fordæma innflytjendastefnu Bandaríkjastjórnar sem leitt hefur til aðskilnaðar flóttamannabarna frá foreldrum sínum.
Kjarninn 19. júní 2018
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar