VR ætlar að skipta út öllum stjórnarmönnum sínum í Lífeyrissjóði verzlunarmanna

Stjórn VR hefur samþykkt tillögu um að afturkalla umboð allra stjórnarmanna félagsins sem sitja í stjórn Lífeyrissjóðs verzlunarmanna. Ástæðan er trúnaðarbrestur vegna hækkunar á vöxtum á húsnæðislánum. Tillagan verður tekin fyrir á morgun.

Ragnar Þór Ingólfsson er formaður VR.
Ragnar Þór Ingólfsson er formaður VR.
Auglýsing

Stjórn VR sam­þykkti á fundi í gær, með 13 af 15 greiddum atkvæð­um, að boða fund í full­trúa­ráði VR hjá Líf­eyr­is­sjóði verzl­un­ar­manna þar sem lögð verður fram til­laga um að aft­ur­kalla umboð allra stjórn­ar­manna VR sem sitja í stjórn líf­eyr­is­sjóðs­ins og skipa nýja stjórn til bráða­birgða. Fundur full­trúa­ráðs­ins verður haldin á morg­un, fimmtu­dag.

Ástæðan er „al­gjör trún­að­ar­brest­ur“ milli stjórn­ar­manna sem VR skipar og stjórnar félags­ins vegna ákvörð­unar sjóðs­ins um að hækka breyti­lega verð­tryggða vexti sem sjóðs­fé­lögum bjóð­ast til hús­næð­is­kaupa um tæp tíu pró­sent.

Líf­eyr­is­sjóður verzl­un­ar­manna er næst stærsti líf­eyr­is­sjóður lands­ins. Heild­ar­eignir hans voru mentar á 713,5 millj­arða króna um síð­ustu ára­mót. Hann er mjög umsvifa­mik­ill fjár­festir í íslensku við­skipta­lífi og á stóran hlut í flestum skráðum félögum hér­lend­is. Verð­mætasta hluta­bréfa­eign sjóðs­ins er hluti í Mar­el. 

Sjóð­ur­inn á einnig stóran hlut í félögum á borð við HB Granda, Reg­inn, Icelandair og Eim­skip. Þá er Líf­eyr­is­sjóður verzl­un­ar­manna stærsti ein­staki hlut­haf­inn í Kviku banka með 9,49 pró­sent hlut.

Auglýsing
VR til­­­­­nefnir helm­ing stjórn­­­­­ar­­­manna í Líf­eyr­is­­sjóði verzl­un­ar­manna en sam­tök ýmissa atvinn­u­rek­enda hinn helm­ing­inn. Sem stendur er stjórn­­­­­ar­­­for­­­mað­­­ur­ sjóðs­ins, Ólafur Reimar Gunn­­ar­s­­son, úr röðum þeirra sem VR til­­­­­nefn­­­ir. Hann er einn þeirra fjög­urra sem VR vill nú víkja úr stjórn líf­eyr­is­sjóðs­ins.

Ákvarð­anir færðar í lokuð stjórn­ar­her­bergi

Sam­kvæmt sam­þykkt stjórnar VR af stjórn­ar­fundi hennar í gær, sem Kjarn­inn hefur undir hönd­um, kemur skýrt fram að ástæða þess að gripið sé til þess­ara aðgerða sé ákvörðun stjórnar Líf­eyr­is­sjóðs verzl­un­ar­manna þann 24. maí síð­ast­lið­inn að hækka breyti­lega verð­tryggða vexti sem sjóð­ur­inn býður sjóðs­fé­lögum sínum til hús­næð­is­kaupa úr 2,06 pró­sent í 2,26 pró­sent frá og með 1. ágúst næst­kom­andi, eða um tæp tíu pró­sent.

Í sam­þykkt­inni kemur fram að eitt af meg­in­mark­miðum nýgerðra kjara­samn­inga VR væri að stuðla að vaxta­lækkun sem yki ráð­stöf­un­ar­tekjur heim­il­anna. Það hafi því komið eins og þruma úr heið­skýru lofti þegar stjórn Líf­eyr­is­sjóðs verzl­un­ar­manna ákvað að hækka vext­ina með þessum hætti. „Ekki aðeins er tíma­setn­ing þess­arar ákvörð­unar algjör­lega óskilj­an­leg í ljósi þess að blekið á und­ir­skriftum okkar á kjara­samn­ingi er vart þornað heldur hitt að þessi ákvörðun virð­ist lýsa algjöru skiln­ings­leysi á þeirri miklu áherslu sem verka­lýðs­hreyf­ingin lagði á vaxta­lækkun í mjög erf­iðum kjara­samn­ings­við­ræð­um. Höf­uðið er svo bitið af skömminni með þeirri ákvörðun stjórnar LIVE að hætt með opið og gagn­sætt ákvörð­un­ar­ferli þess­ara vaxta­breyt­inga og að ákvarð­anir um vaxta­breyt­ingar verði í fram­tíð­inni ein­fald­lega ákveðið í lok­uðu stjórn­ar­her­bergi. Þetta er gegn sam­þykk á síð­asta þingi Alþýðusam­bands Íslands þar sem sagði að almenn­ingur ætti að fá ða njóta með beinum hætti lækk­unar vaxta á skulda­bréfa­mark­aði. Þetta er aft­ur­hvarf til stjórn­ar­hátta sem við hrein­lega héldum að væri komið úr úr mynd­inni. En svo er greini­lega ekki.“

Auglýsing
Stjórn VR telur að ekki sé hægt að líta á þennan gjörn­ing stjórnar líf­eyr­is­sjóðs­ins nema sem „al­gjöran trún­að­ar­brest við félag­ið, stefnu þess og nýgerðar lífs­kjara­samn­ing“. Því leggur hún til að hald­inn verði fundur í full­trúa­ráð VR hjá Líf­eyr­is­sjóði verzl­un­ar­manna þar sem lögð verði fram til­laga um að aft­ur­kalla umboðs stjórn­ar­manna VR í sjóðnum og skipa nýja stjórn til bráða­birgða.

Ákváðu að hækka vexti og láta stjórn ákveða þá

Kjarn­inn greindi frá því síðla í maí að Líf­eyr­is­­­sjóður verzl­un­ar­manna hefði ákveðið að hækka breyt­i­­­lega vexti verð­­­tryggðra lána til sjóðs­fé­laga frá og með 1. ágúst næst­kom­andi úr 2,06 pró­­­sentum í 2,26 pró­­­sent.

Vextir sjóðs­ins nú eru þeir lægstu sem standa íbúða­­­kaup­endum á Íslandi til boða. Eftir breyt­ing­una munu bæði Frjálsi líf­eyr­is­­­sjóð­­­ur­inn (2,15 pró­­­sent) og Almenni líf­eyr­is­­­sjóð­­­ur­inn (2,18 pró­­­sent) bjóða sínum félögum upp á lægri breyt­i­­­leg vaxta­­­kjör á verð­­­tryggðum lán­­­um.

Í stað­inn fyrir að ávöxt­un­­­ar­krafa ákveð­ins skulda­bréfa­­­flokks stýri því hverjir vext­irnir eru mun stjórn sjóðs­ins ákveða þá. Frá þessu er greint í frétt á vef Líf­eyr­is­­­sjóðs verzl­un­ar­manna í síð­­­ustu viku. Þar kom einnig fram að vextir sjóðs­ins á föstum verð­­tryggðum vöxtum frá og með föst­u­deg­inum 24. maí úr 3,6 pró­­sentum í 3,4 pró­­sent. Vextir á slíkum lánum hald­­ast óbreyttir út láns­­tím­ann.

Fastir verð­­tryggðir vextir hafa verið umtals­vert hærri en breyt­i­­legir vext­­ir. Ef sjóðs­fé­lagi hjá Líf­eyr­is­­sjóði verzl­un­ar­manna tæki til að mynda 40 ára verð­­tryggð lán hjá sjóðnum upp á 30 millj­­ónir króna, miðað við 3,3 pró­­sent verð­­bólg­u­­spá, í dag þá myndi við­kom­andi greiða 94,9 millj­­ónir króna í heild­­ar­greiðslu ef hann tæki fasta vexti með jöfnum afborg­un­­um. Ef við­kom­andi myndi hins vegar velja breyt­i­­lega vexti með jöfnum afborg­un­um, og þeir myndu hald­­ast óbreyttir eða lækka að með­­al­tali á láns­­tím­an­um, þá myndi við­kom­andi greiða 81,8 millj­­ónir króna í heild­­ar­greiðslu miðað við sömu for­­send­­ur.

Við­brögð sem færu ekki fram­hjá neinum

VR kall­aði í kjöl­farið eftir skrif­legum skýr­ingu frá Líf­eyr­is­sjóði verzl­un­ar­manna um ákvörðun sjóðs­ins. Þann 31. maí síð­ast­lið­inn sagði Ragnar Þór Ing­­ólfs­­son, for­­maður VR, við Kjarn­ann að það væri mjög þungt hljóð í stjórn­­­ar­­mönnum VR vegna máls­ins. Ákvörðun sjóðs­ins sé blaut tuska framan í verka­lýðs­hreyf­­ing­una og vinni gegn mark­miðum henn­­ar. Við­brögð við stöð­unni væri vænt­an­leg. „Þau við­brögð munu ekki fara fram­hjá nein­­um.“

Ragnar ræddi þær áherslur sem hann og stjórn VR muni tala fyrir í stjórn líf­eyr­is­­sjóðs­ins, sem er einn stærsti fjár­­­festir á Íslandi, í sjón­­varps­þætt­inum 21 á Hring­braut í febr­­ú­­ar.

Þar sagði hann meðal ann­­ars að þeim til­­­mælum yrði beint til stjórnar að haga sínum fjár­­­­­fest­ingum með þeim hætti að það verði ekki fjár­­­­­fest í fyr­ir­tækjum sem eru með kaup­rétt­­­ar­­­samn­inga eða ofur­­­laun eða bónusa. „Eða haga sér með þeim hætti eins til dæmis eins og Almenna leig­u­­­fé­lag­ið, að beina við­­­skiptum sínum frá slíkum félög­­­um. Það verða skýr skila­­­boð sem við munum senda nýrri stjórn Líf­eyr­is­­­sjóðs verzl­un­ar­manna.[...]Það eru skila­­­boð sem mig langar að senda út inn í fjár­­­­­mála­­­kerf­ið, að menn skulu þá hugsa sig tvisvar um þegar þeir fara gegn hags­munum launa­­­fólks með þessum hætti, að við munum beita okkur með rót­tækri hætti heldur en áður hefur ver­ið.“

Fyrir einu ári síðan: „Við eigum Ísland, það eina sem við eigum eftir að gera er að taka það“
Lífeyrissjóðir landsins eiga stóran hluta af íslensku atvinnulífi. Hávær krafa hefur lengi verið um að þeir verði virkari eigendur og nýti sér þau völd sem í því felast til að beita sér fyrir lífsgæðum sjóðsfélaga í nútíð ekki síður en í framtíð.
Kjarninn 21. september 2019
Bólusótt í hættu
Er réttlætanlegt að geyma veirur eins og bólusótt, sem geta valdið jafnmiklum mannskaða og raun ber vitni?
Kjarninn 21. september 2019
Tæknivarpið
Tæknivarpið
Tæknivarpið – Uppfærðar græjur, Sambandið og Apple Arcade
Kjarninn 21. september 2019
Birgir Birgisson
Reið hjól
Kjarninn 21. september 2019
Þjálfa þarf peningahund til að berjast gegn peningaþvætti
Embætti tollstjóra skortir bæði þekkingu og úrræði til að geta almennilega haft eftirlit með smygli á reiðufé til Íslands. Á meðal þeirra úrræða sem lagt er til að ráðist verði í er að þjálfa peningahund.
Kjarninn 21. september 2019
Klikkið
Klikkið
Klikkið - Að iðka mannréttindi
Kjarninn 21. september 2019
Athuga hvar eftirlitsaðilar gera ónauðsynlegar kröfur til matvæla
Umhverfisráðherra hefur hrundið af stað aðgerðum til að vinna gegn matarsóun á Íslandi. Meðal annars verður gerð athugun á því hvar eftirlitsaðilar gera mögulega ónauðsynlegur kröfur til matvælaöryggis sem ýtt gætu undir matarsóun.
Kjarninn 21. september 2019
Brim-flétta KS fagnaðarefni fyrir Skagfirðinga
Eftir að hafa keypt hlutabréf í Brimi, og selt nokkrum vikum síðar, hefur Kaupfélag Skagfirðinga styrkt stöðu sína.
Kjarninn 21. september 2019
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar