VR ætlar að fjármagna baráttuna gegn smálánum

Formaður VR mun leggja fram tillögu á stjórnarfundi í kvöld um að VR verði fjárhagslegur bakhjarl baráttunnar gegn smálánum. Verði tillagan samþykkt mun innheimtufyrirtæki verða stefnt og smálánatakar hvattir til að hætta að borga.

Ragnar Þór Ingólfsson heldur ræðu 1. maí 2018
Auglýsing

Á stjórnarfundi í VR í kvöld verður lögð fram tillaga þess efnis að stéttarfélagið gerist fjárhagslegur bakhjarl neytenda í baráttunni gegn smálánum. Í því mun felast að VR, í samstarfi með Neytendasamtökunum, mun leggja út fyrir kostnaði vegna lögfræðivinnu og dómsmála sem þarf að höfða til að koma í veg fyrir að smálánafyrirtæki og þeir sem sinna innheimtu fyrir þau geti haldið áfram að innheimta okurvexti frá lántökum. 

Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR, segir markmiðið með þessari ákvörðun VR að algjört stöðvun verði á greiðslum á öðru en höfuðstól til smálánafyrirtækja eða innheimtufyrirtækja sem starfi fyrir þau. 

Auglýsing
Fyrstu skrefin verði að hvetja fólk til að hætta að greiða af lánum sem séu ólögleg. Þá verði fyrirtækinu Almennri innheimtu ehf., sem hefur séð um að rukka inn smálánaskuldir, og forsvarsmönnum þess stefnt. „Þetta verður ekki í fyrsta sinn sem við erum að fara í skítverkin eftir að löggjafinn bregst. Fólkið sem er að lenda í klónum á þessum fyrirtækjum fær að finna að það hefur einhvern bakhjarl. Það mun breyta mjög miklu gagnvart þeim.“

Vilja stöðva „glæpafyrirtæki“

Hann segir að fyrirtækið Almenn innheimta ehf., sem er í eigu lögmannsins Gísla Kr. Björnssonar, hafi þráast við að sýna fram á sundurliðaðan kostnað af þeim kröfum sem gerðar hafi verið á lántakendur smálána. „Við munum taka upp hanskann fyrir þetta fólk sem aðrir hafa brugðist og snúa við sönnunarbyrðinni þannig að hún færist yfir á innheimtuna. Hún þarf að sýna fram á lögmætið. Við munum hvetja fólk til að greiða ekki af lánunum nema að það verði sundurliðaður allur kostnaður sem liggur að baki þeim.“ 

Slíkur kostnaður hafi ekki fylgt kröfunum hingað til en það hafi hins vegar ekki komið í veg fyrir að bankar landsins hafi spilað með í innheimtu fyrirtækjanna, sem Ragnar Þór kallar „glæpafyrirtæki“.

Hann telur að Almenn innheimta ehf. sé í herferð við að ná inn sem mestu af útistandandi meintum skuldum á næstu vikum áður en að nýtt frumvarp sem á að koma í veg fyrir starfsemi smálánafyrirtækja, sem verður lagt fram í haust, verður samþykkt.

Nær til allra smálánataka

Málið hefur ekki átt sér langan aðdraganda en Ragnar Þór hefur fundað með forsvarsmönnum Neytendasamtakanna undanfarna daga til að forma það. „Við höfum fylgst með baráttu Neytendasamtakanna og getuleysi löggjafans viðað sporna við þessu, Bankarnir virðast svo án athugasemda skuldfæra af reikningum þessa fólks þrátt fyrir mjög veikar lagaheimildir. Nú verður þetta stöðvað.“

Auglýsing
Hann segir að stuðningur VR muni ná til allra smálánataka sem þurfi á honum að halda, ekki einungis félagsmanna VR. Verið sé að meta kostnaðinn við aðgerðina en fyrir liggi ákveðna hugmyndir um kostnað við fyrstu skref og við að halda úti lögmanni til að taka við fyrirspurnum frá þeim sem hyggjast nýta sér aðgerðina. 

Heildarendurgreiðslur hærri en lög leyfa

Neytendasamtökin hafa staðið í baráttu við smálánafyrirtæki hérlendis árum saman, og hefur meiri þungi færst í hana á síðustu mánuðum. Þau sendu frá sér tilkynningu í síðasta mánuði þar sem þau skoruðu á Almenna innheimtu ehf. að stöðva tafarlaust innheimtu á smálánaskuldum sem byggðu á ólögmætum lánum. Fyrir lægi að vextir á smá­lánum væru marg­falt hærri en heim­ilt væri sam­kvæmt lög­um. Þrátt fyrir það virð­ist ekk­ert fá stöðvað Almenna inn­heimtu við að inn­heimta þessi ólög­legu lán.

Á Íslandi má kostn­aður vegna neyt­enda­lána, smá­lán falla undir þá skil­grein­ingu, ein­ungis vera 50 pró­sent ofan á stýri­vexti Seðla­banka Íslands á árs­grund­velli. ­Neyt­enda­sam­tökin hafa hins vegar undir höndum gögn sem sýna að heild­ar­end­ur­greiðslur lán­tak­enda eru mun hærri en lög leyfa, jafn­vel þó miðað sé við hæstu lög­legu vexti. Þrátt fyrir það heldur Almenn inn­heimta áfram inn­heimtu sinni á ólög­leg­um vöxtum og hót­unum um skrán­ingu á van­skila­skrá Creditinfo, sam­kvæmt til­kynn­ingu Neytendasamtakanna. 

Creditinfo hefur stað­fest að ekki verði skráð frek­ari van­skil á fólk vegna smá­lána­skulda nema höf­uð­stóll kröf­unnar sé í van­skil­um. Því hvetja Neyt­enda­sam­tökin þá ein­stak­linga sem eru á van­skila­skrá vegna smá­lána­skuldar að sendu póst á Creditinfo og fara fram á að vera tekin af skrá.

Bótaskylda gæti hafa skapast

Neyt­enda­sam­tökin hafa ­jafn­fram­t beint þeim til­mælum til lán­tak­enda, sem greitt hafa hærri upp­hæð til baka en sem nemur láns­upp­hæð, að fara fram á skýra sund­ur­liðun frá Almennri inn­heimtu ehf. Fyr­ir­tækið hefur hins vegar gefið sér allt að þrjá mán­uði til að veita þessar upp­lýs­ingar sem neyt­enda­sam­tökin segja að lán­tak­endur eiga rétt á. 

„Það vekur furðu að fyr­ir­tækið hafi ekki til­tæka sund­ur­liðun á kröfum sem það telur sér þó fært að inn­heimta. Þá telja Neyt­enda­sam­tökin í hæsta máta óeðli­legt að inn­heimta van­skila­kostnað á kröfur sem byggja á ólög­mætum lán­veit­ing­um. Slíkt geti ekki verið lög­leg­t,“ segir í til­kynn­ing­unni.

Auglýsing
Enn fremur hafa Neytendasamtökin ítrekað komið ofangreindu á fram­færi við Almenna inn­heimtu en engin við­brögð feng­ið. Sam­tökin telja að þar sem eig­end­um, stjórn og starfs­mönnum Almennrar inn­heimtu megi vera ljóst að kröfutil­bún­ing­ur­inn stand­ist ekki lög, séu jafn­vel líkur á að bóta­á­byrgð hafi skapast, ekki síst í þeim til­fellum þar sem lán­tak­endur hafa verið settir á van­skila­skrá að ósekju.

Nú eru Neytendasamtökin komin með öflugan fjárhagslegan bakhjarl sem getur fylgt slíkum málum eftir. 

Fleira ungt fólk í skuldavanda

Kjarninn greindi frá því í júlí að á árinu 2019 hefðu borist 258 umsóknir um greiðslu­að­lögun til Umboðs­manns skuld­ar­a. Greiðslu­að­lögun er úrræði fyrir ein­stak­l­inga sem eiga í veru­­legum greiðslu- og skulda­­vanda. ­Mikil fjölgun hefur orðið í umsóknum um greiðslu­að­lögun hjá yngsta ald­urs­hópn­um, 18 til 29 ára, en umsækj­endur úr þeim hópi voru 27 pró­sent allra umsækj­enda í fyrra.

Í yngsta ald­­ur­s­hópnum voru 79 pró­­sent umsækj­enda með skyndilán og voru 22 pró­­sent af heild­­ar­skuldum umsækj­anda til­komin vegna smá­lána á þessu ald­urs­bili.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, formaður Viðreisnar, í forystusætinu á RÚV í gærkvöldi.
Það liggur ekki fyrir hvort Ísland geti gert tvíhliða samning til að tengja krónu við evru
Staðreyndavakt Kjarnans skoðar fullyrðingu Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur um það sé mögulegt fyrir Ísland að gera samkomulag við Seðlabanka Evrópu um að tengja krónuna við evru.
Kjarninn 23. september 2021
Sigríður Ólafsdóttir
Draumastarf og búseta – hvernig fer það saman?
Kjarninn 23. september 2021
Árni Stefán Árnason
Dýravernd: Í aðdraganda kosninganna er blóðmeraiðnaðurinn svarti blettur búfjáreldis – Hluti II
Kjarninn 23. september 2021
Segist hafa reynt að komast að því hvað konan vildi í gegnum tengilið – „Við náðum aldrei að ræða við hana“
Fyrrverandi formaður KSÍ segir að sambandið hafi frétt af meintu kynferðisbroti landsliðsmanna í gegnum samfélagsmiðla. Formleg ábending hafi aldrei borist.
Kjarninn 23. september 2021
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins, og Katrín Jakobsdóttir, forsætisráðherra og formaður Vinstri grænna.
Fleiri kjósendur Sjálfstæðisflokks vilja Katrínu sem forsætisráðherra en Bjarna
Alls segjast 45,2 prósent kjósenda Sjálfstæðisflokksins að þeir vilji fá formann Vinstri grænna til að leiða þá ríkisstjórn sem mynduð verður eftir kosningar.
Kjarninn 23. september 2021
Hugarvilla að Ísland sé miðja heimsins
Þau Baldur, Kristrún og Gylfi spjölluðu um Evrópustefnu stjórnvalda í hlaðvarpsþættinum Völundarhús utanríkismála.
Kjarninn 23. september 2021
Völundarhús utanríkismála Íslands
Völundarhús utanríkismála Íslands
Völundarhús utanríkismála Íslands – Þáttur 4: Byggir Evrópustefna íslenskra stjórnvalda á áfallastjórnun?
Kjarninn 23. september 2021
Rósa Björk Brynjólfsdóttir
Kosningarnar núna snúast um loftslagsmál
Kjarninn 23. september 2021
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar