Hagstofan spáir 1,7 prósent hagvexti á næsta ári

Samdráttur í hagkerfinu í ár verður minni en margir bjuggust við, eða 0,2 prósent. Það verður hins vegar í fyrsta árið í tíu ár sem að það mælist ekki hagvöxtur á Íslandi.

1. maí 2019 - Kröfuganga
Auglýsing

Sam­dráttur í íslenska hag­kerf­inu verður 0,2 pró­sent í ár, vegna minni inn­lendrar eft­ir­spurnar og lækk­unar útflutn­ings. Á næsta ári nær hag­kerfið sér á strik og búist er við því að hag­vöxtur verði 1,7 pró­sent, þar sem þjóð­ar­út­gjöld muni taka við sér á ný. Næstu árin á eft­ir, frá 2021 til 2025, er búist við því að hag­vöxtur verði á bil­inu 2,5 til 2,7 pró­sent á ári. 

Þetta kemur fram í nýrri þjóð­hags­spá Hag­stofu Íslands sem birt var í morg­un. 

Þar segir að heim­ilin hafi haldið að sér höndum í einka­neyslu í ár, og að hún hafi ein­ungis auk­ist um 1,8 pró­sent. Ástæðan sé óvissa í efna­hags­mál­um, en þar er fyrst og síð­ast átt við óvissu sem skap­að­ist eftir gjald­þrot WOW air í mars og svo loðnu­brest. 

Auglýsing
Í spánni er búist við því að sam­neysla auk­ist um 2,5 pró­sent í ár og um 2,4 pró­sent á því næsta, meðal ann­ars vegna auk­ins launa­kostn­aðar hjá ríki og sveit­ar­fé­lög­um. „Gert er ráð fyrir að fjár­fest­ing lækki um 9,1 pró­sent í ár vegna sam­dráttar í atvinnu­vega­fjár­fest­ingu og opin­berri fjár­fest­ingu. Á næsta ári er reiknað með 3,7 pró­sent vexti fjár­fest­ingar vegna bata í atvinnu­vega­fjár­fest­ingu og aukn­ingar í íbúða­fjár­fest­ingu. Áætlað er að fjár­fest­ing auk­ist að með­al­tali um rúm­lega 3 pró­sent árin 2021-25. Fram­lag utan­rík­is­við­skipta til hag­vaxtar verður jákvætt í ár, einkum vegna sam­dráttar í inn­flutn­ingi, en verður nei­kvætt á næsta ári og breyt­ist lítið eftir það. Spáð er við­skipta­af­gangi í ár sem nemur 2,9 pró­sent af vergri lands­fram­leiðslu en á næstu árum er reiknað með að hann verði um 1,4 pró­sent.“

Í þjóð­hags­spánni er því spáð að vísi­tala neyslu­verðs, sem mælir verð­bólgu, hækki að með­al­tali um þrjú pró­sent í ár. Verð­bólgan hefur farið ört lækk­andi þegar liðið hefur á árið eftir að hafa verið hærri í lok síð­asta árs og upp­hafi þessa en hún hefur mælst frá byrjun árs 2014. Búist er við því að verð­bólga fari nálægt 2,5 pró­sent verð­bólgu­mark­miði fyrir lok þessa árs. Í þjóð­hag­spánni segir að lægri verð­bólga komi til vegna hóf­legra launa­hækk­ana og for­sendu um stöðugt gengi krón­unn­ar. Horfur um atvinnu­leysi hafa lítið breyst og er reiknað með að það verði 3,8 pró­sent í ár.

Reikn­uðu hag­vöxt vit­­laust, tvisvar

Hag­stofan hefur verið í vand­ræðum með hag­vaxta­út­reikn­ing það sem af er þessu ári. Þann 3. sept­­em­ber síð­­ast­lið­inn leið­rétti hún tölur um hag­vöxt á öðrum árs­fjórð­ungi sem hún birti upp­­­haf­­­lega nokkrum dögum áður. Í ljós hafði komið að hag­vöxtur á árs­fjórð­ungnum var 2,7 pró­­­sent en ekki 1,4 pró­­­sent líkt og sagði í fyrri til­­­kynn­ingu henn­­ar. 

Þegar sú til­­­kynn­ingin var birt voru fyrri nið­­­ur­­­stöður um hag­vöxt á fyrsta árs­fjórð­ungi einnig leið­rétt­­­ar. Í end­­­ur­­­skoð­aðri nið­­­ur­­­stöðu Hag­­­stof­unnar kom í ljós að hag­vöxtur á fyrstu þremur mán­uðum árs­ins hafi verið nei­­­kvæður um 0,9 pró­­­sent en ekki jákvæður um 1,7 pró­­­sent líkt og fyrri nið­­­ur­­­stöður hafi sagt til um. 

Auglýsing
Því liggur fyrir að Hag­­­stofa Íslands hafði reiknað út rangan hag­vöxt fyrir báða þá tvo árs­fjórð­unga sem liðnir voru af árinu

Í frétt á vef stofn­un­­­ar­innar vegna þessa sagði: „Hag­­­stofu Íslands þykir miður að mis­­­tök hafi orðið og reynir eftir fremsta megni að koma í veg fyrir að slíkt end­­­ur­taki sig.“

Mis­­mun­andi skekkjur

Skekkjan í útreikn­ingum stofn­un­­­ar­innar vegna hag­­vaxtar fyrsta árs­fjórð­ungs, sem var upp á 2,6 pró­­­sent­u­­­stig, var vegna þess að „gögn inn­­­i­halda upp­­­­lýs­ingar um umfang og fram­vindu bygg­ing­­­­ar­fram­­­­kvæmda sem náðu yfir lengra tíma­bil en sam­svarar við­mið­un­­­­ar­­­­tíma­bili þjóð­hags­­­­reikn­inga. Hefur það nú verið leið­rétt á grund­velli nýrra gagna. Sam­­­­kvæmt end­­­­ur­­­­skoðun mæld­ist vöxtur íbúða­fjár­­­­­­­fest­ingar á 1. árs­fjórð­ungi 22,2 pró­­­­sent borið saman við 58,4 pró­­­­sent sam­­­­kvæmt áður útgefnum töl­u­m.“

Skekkjan í útreikn­ingum á hag­vexti á öðrum árs­fjórð­ungi átti rætur sínar að rekja til „mistaka sem urðu til þess að fjár­­­muna­­­myndun tíma­bils­ins reynd­ist van­­­metin um sem nemur 9,1 millj­­­arði króna á verð­lagi árs­ins. Áhrifin koma fram í tveimur und­ir­liðum fjár­­­muna­­­mynd­un­­­ar, fjár­­­muna­­­myndun hins opin­bera og í atvinn­u­­­vega­fjár­­­­­fest­ingu, nánar til­­­­­tekið í fjár­­­muna­­­myndun í skipum og flug­­­­­vél­­­um. Eftir leið­rétt­ingu mælist 16,6 pró­­­sent vöxtur í fjár­­­muna­­­myndun hins opin­bera og 26,5 pró­­­sent sam­­­dráttur í atvinn­u­­­vega­fjár­­­­­fest­ingu. Sam­­­dráttur í heild­­­ar­fjár­­­muna­­­myndun mælist 9,2 pró­­­sent, borið saman við 14,2 pró­­­sent sam­­­kvæmt áður birtum nið­­­ur­­­stöð­­­um. Eftir leið­rétt­ingu mælist vöxtur lands­fram­­­leiðsl­unnar 2,7 pró­­­sent að raun­­­gildi á 2. árs­fjórð­ungi, sam­an­­­borið við 1,4 pró­­­sent sam­­­kvæmt áður birtum nið­­ur­­stöð­­­um. Lands­fram­­­leiðslan á fyrstu sex mán­uðum árs­ins 2019 jókst um 0,9 pró­­­sent borið saman við fyrstu sex mán­uði árs­ins 2018 en sam­­­kvæmt áður birtum nið­­­ur­­­stöðum mæld­ist breyt­ing lands­fram­­­leiðsl­unnar 0,3 pró­­­sent á tíma­bil­in­u.“

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
„Bleika húsið“, heilsugæsla sem þjónustar konur í Mississippi er eina heilsugæslan í ríkinu sem veitir þungunarrofsþjónustu. Henni verður að öllum líkindum lokað innan nokkurra daga.
Síðustu dagar „bleika hússins“ í Mississippi
Eigandi einu heilsugæslunnar í Mississippi sem veitir þungunarrofsþjónustu ætlar að halda ótrauð áfram, í öðru ríki ef þarf, eftir að Hæstiréttur Bandaríkjanna felldi rétt til þungunarrofs úr gildi.
Kjarninn 27. júní 2022
Á Fossvogsbletti 2 stendur einbýlishús og geymsluhúsnæði.
Borgin steig inn í 140 milljóna fasteignakaup í Fossvogsdal
Borgarráð Reykjavíkurborgar samþykkti á dögunum að nýta forkaupsrétt sinn að fasteignum á Fossvogsbletti 2. Fjárfestingafélag ætlaði að kaupa eignina á 140 milljónir og gengur borgin inn í þau viðskipti.
Kjarninn 27. júní 2022
Sífellt fleiri notendur kjósa að nálgast sjónvarpsþjónustu í gegnum aðrar leiðir en með leigu á myndlykli.
Enn dregst leiga á myndlyklum saman en tekjur vegna sjónvarps halda áfram að aukast
Tekjur fjarskiptafyrirtækja vegna sjónvarpsþjónustu hafa rokið upp á síðustu árum. Þær voru 3,8 milljarðar króna á árinu 2017 en 14,9 milljarðar króna í fyrra. Þorri nýrra tekna í fyrra var vegna sjónvarpsþjónustu.
Kjarninn 27. júní 2022
Hagstofan býst við að hagvöxtur verði enn kröftugri en spáð var í lok vetrar
Hagstofan býst við því að hagvöxtur verði 5,1 prósent á árinu og 2,9 prósent á næsta ári, samkvæmt nýrri þjóðhagsspá. Búist er við því að um 1,6 milljónir ferðamanna sæki landið heim í ár, en fyrri spá gerði ráð fyrir 1,4 milljónum ferðamanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir er utanríkisráðherra.
Telja að upplýsingar um fjölda sérstakra vegabréfa geti skaðað tengsl við önnur ríki
Utanríkisráðuneytið vill ekki segja hversu mörg sérstök vegabréf það hefur gefið út til útlendinga á grundvelli nýlegrar reglugerðar. Það telur ekki hægt að útiloka neikvæð viðbrögð ótilgreindra erlendra stjórnvalda ef þau frétta af vegabréfaútgáfunni.
Kjarninn 27. júní 2022
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Fjármálaráðuneytið segist ekki hafa yfirlit yfir fjársópseignirnar sem seldar voru leynilega
Fjármála- og efnahagsráðuneytið segist ekki hafa komið að ákvörðunum um ráðstöfun eigna sem féllu íslenska ríkinu í skaut vegna stöðugleikasamninga við kröfuhafa föllnu bankanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Frá brautarpalli við aðallestarstöðina í þýsku borginni Speyer. Ef til vill hafa einhverjir þessara farþega nýtt sér níu evru miðann.
Aðgangur að almenningssamgöngum í heilan mánuð fyrir níu evrur
Níu evru miðinn gildir í allar svæðisbundnar samgöngur í Þýskalandi til loka ágústmánaðar. Þetta samgönguátak er hluti af aðgerðapakka stjórnvalda vegna vaxandi verðbólgu og hækkandi orkuverðs en er einnig ætlað að stuðla að umhverfisvænni ferðavenjum.
Kjarninn 26. júní 2022
Steingrímur J. Sigfússon hætti á þingi í fyrrahaust. Síðan þá hefur hann verið skipaður til að leiða tvo hópa á vegum ríkisstjórnarinnar.
Steingrímur J., Óli Björn og Eygló skipuð í stýrihóp til að endurskoða örorkukerfið
Fyrrverandi formaður Vinstri grænna, þingmaður Sjálfstæðisflokks, fyrrverandi félagsmálaráðherra og aðstoðarmaður ríkisstjórnarinnar mynda stýrihóp sem á að endurskoða örorkulífeyriskerfið. Hópurinn á að skila af sér eftir tvö ár. Ingu Sæland er óglatt.
Kjarninn 26. júní 2022
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar