Bond, James Bond

Margir kannast við eina frægustu persónu hvíta tjaldsins, James Bond njósnara hennar hátignar. Sem ætíð sleppur lifandi, þótt stundum standi tæpt. Færri vita að til var breskur njósnari með sama nafni, sá starfaði fyrir Breta í Póllandi.

James Albert Bond er hér til vinstri ásamt Daniel Craig sem hefur farið með hlutverk njósnarans James Bond síðustu ár.
James Albert Bond er hér til vinstri ásamt Daniel Craig sem hefur farið með hlutverk njósnarans James Bond síðustu ár.
Auglýsing

Setn­ingin „Bond, James Bond“ er vafa­lítið ein þekktasta setn­ing kvik­mynda­sög­unn­ar. Heyrð­ist fyrst árið 1962 í kvik­mynd­inni Dr. No, fyrstu kvik­mynd­inni sem gerð var eftir bók Ian Flem­ing (1908 -1964) um njó­sn­ara hennar hátign­ar. Sá sem fyrstur sagði þessi frægu orð á hvíta tjald­inu var Sean Conn­ery.

Sögu­per­sónan James Bond birt­ist fyrst árið 1953 í bók­inni Casino Royale. Höf­und­ur­inn Ian Flem­ing sagði að hann hefði ákveðið að þessi maður skyldi heita ein­hverju mjög venju­legu nafni. Ian Flem­ing, sem var áhuga­maður um fugla, átti bók um villta fugla í Vest­ur­-Ind­í­um. Höf­undur þeirra bókar var fugla­fræð­ingur að nafni James Bond (1900- 1989). Sögu­per­sónan James Bond átti að vera sér­lega óáhuga­verður maður sem hefði engin áhuga­mál og líf hans ein­kennd­ist af atvikum og atburðum sem hann lenti í.  

Ian Flem­ing sagði síðar eig­in­konu fugla­fræð­ings­ins að njósn­ar­inn líkt­ist honum í engu, burt­séð frá nafn­inu. Per­sónan var, að sögn Ian Flem­ing, hálf­gerður hræri­grautur vinnu­fé­laga hans hjá Leyni­þjón­ustu breska flot­ans, þar sem rit­höf­und­ur­inn vann um ára­bil. Sumt varð­andi per­sónu njósn­ar­ans líkt­ist rit­höf­und­inum sjálf­um, sem hafði dálæti á eggja­hræru, áhuga á fjár­hættu­spili, tak­mörk­uðum golf­hæfi­leikum og fleiru.

Auglýsing

Ell­efu James Bond bækur og tvö smá­sagna­söfn

Á ára­bil­inu 1953 – 1966 komu út ell­efu James Bond bækur og tvö smá­sagna­söfn með sögum um njósn­ar­ann 007, eins og hann hét á papp­írum Leyni­þjón­ustu hennar hátign­ar, MI6. Tvær þess­ara bóka komu út eftir að Ian Flem­ing lést. Bókin sem bar heitið Dr. No, sú fyrsta sem var kvik­mynd­uð, kom út 1958.

Hér verður ekki fjallað nánar um Ian Flem­ing og rit­störf hans. Rétt er þó að nefna að á lista dag­blaðs­ins The Times er hann númer 14 á lista yfir helstu rit­höf­unda Breta frá lokum síð­ari heims­styrj­ald­ar.

James Albert Bond

Fyrir nokkrum dögum birti pólska for­tíð­ar­stofn­unin (IPN) nýja til­kynn­ingu á vef­síðu sinni. Það gerir þessi stofnun reglu­lega en að þessu sinni vöktu upp­lýs­ing­arnar meiri athygli en oft áður. Þar var greint frá því að á sjö­unda ára­tug síð­ustu aldar hefði breskur njósn­ari starfað hjá ræð­is­skrif­stofu breska hers­ins í Var­sjá. Ekki væri það kannski sér­lega frétt­næmt nema vegna nafns­ins á þessum umrædda spæj­ara. Hann hét sem sé James Bond, fullu nafni James Albert Bond. 

James þessi Bond kom til starfa hjá ræð­is­skrif­stof­unni í Var­sjá 18. febr­úar árið 1964, tveimur árum eftir að kvik­myndin Dr. No var frum­sýnd. Starfs­heiti hans á ræð­is­skrif­stof­unni var skjala­vörð­ur. Í upp­lýs­ingum IPN um „skjala­vörð­inn“ kemur fram að hann hafði, meðal ann­ars vegna nafns­ins, vakið athygli pól­skra yfir­valda sem fylgd­ust grannt með hon­um. James Bond ferð­að­ist tals­vert um Pól­land, meðal ann­ars til borg­anna Bialystock og Olsztyn. Marcena Kruk, yfir­maður IPN sagði í við­tali að upp­lýs­ingar um James Bond væru tak­mark­að­ar, „við vitum að hann ferð­að­ist tals­vert um landið og hafði auga fyrir kon­um. Í gögnum okkar um hann er ekk­ert minnst á Mart­ini kok­teil, en hins­vegar kemur þar fram að hann hafi kunnað að meta pólskan bjór.“

Sam­kvæmt upp­lýs­ingum IPN var James Bond í Pól­landi um tveggja ára skeið, 1964 og 1965. Þá hvarf hann af hinu pólska sjón­ar­sviði.

Und­an­farna daga hefur tals­vert verið fjallað um James Albert Bond í breskum og pólskum fjöl­miðl­um. Pólskir fjöl­miðla­menn veltu því fyrir sér hvort nafnið James Bond hefði verið til­bún­ing­ur, mað­ur­inn hefði heitið eitt­hvað allt ann­að. Net­mið­ill­inn Nationa­l.ae birti fyrir viku (20.9) grein um James Albert Bond. Þar kemur fram að hann hafi fæðst í Bideford á Devon Suð­ur­-Englandi árið 1928 og lát­ist árið 2005. Árið 1954 gift­ist James Albert Bond Janette Tacchi. Þau eign­uð­ust einn son. Í við­tali við The Tel­egraph sagði Janette Tacchi að hún hafi aldrei almenni­lega vitað við hvað bóndi sinn starf­aði en það hefði verið eitt­hvað ,,leyni­leg­t“. Hann hefði nær allan sinn starfs­aldur unnið fyrir breska her­inn. 

James Bond á hvíta tjald­inu

Eins og fyrr var nefnt birt­ist sögu­per­sónan James Bond fyrst á hvíta tjald­inu árið 1962 í kvik­mynd­inni Dr. No. Skemmst er frá því að segja að myndin naut mik­illa vin­sælda og nú hafa verið gerðar á þriðja tug kvik­mynda, um njó­sn­ara hennar hátign­ar, James Bond. Sjö leik­arar hafa brugðið sér í hlut­verk njósn­ar­ans snjalla sem oft kemst í hann krapp­ann en kemur ætíð stand­andi nið­ur­. Margir James Bond aðdá­endur segja túlk­endur njósn­ar­ans sex tals­ins, telja David Niven (Casino Royale frá árinu 1967) ekki með. 

Bond mynd­irn­ar, eins og þær eru kall­að­ar, hafa reynst sann­kölluð pen­ingamask­ína og hverrar nýrrar myndar ætíð beðið með spenn­ingi. Sú nýjasta, No Time to Die, verður frum­sýnd síðar í haust. Hún átti að koma í kvik­mynda­húsin í apríl á þessu ári, en þótt njósn­ari hennar hátignar sigrist á flestu varð hann að beygja sig fyrir plág­unni miklu, kór­ónu­veirunn­i. 

Sean Conn­ery

Eins og fyrr var nefnt hafa sjö leik­arar túlkað James Bond 007. Í hugum margra er Sean Conn­ery, sá sem fyrstur lék njósn­arann, hinn eini sanni Bond. Í könn­un­um, sem eru margar gegnum tíð­ina, er nafn Sean Conn­ery ætíð það sem flestir nefna sem ,,hinn ekta Bond“. Ian Flem­ing hafði í við­tali sagt að í útliti væri per­sónan James Bond í sínum huga eins­konar blanda af sér og banda­ríska leik­ar­anum og tón­list­ar­mann­inum Hoagy Carmich­ael.

Þegar til stóð að gera kvik­mynd eftir sög­unni um Dr. No var Sean Conn­ery ekki aug­ljós val­kostur í tit­il­hlut­verk­ið. Fram­leið­end­urn­ir, þeir Harry Saltzman og Albert R. Broccoli, leit­uðu fyrst til Cary Grant. Hann vildi ein­ungis gera samn­ing um þessa einu mynd, en fram­leið­end­urnir ætl­uðu sér strax í upp­hafi að gera fleiri myndir byggðar á bókum Ian Flem­ing um James Bond. Nokkrir fleiri leik­arar komu til greina en á end­anum varð hinn lítt þekkti Skoti, Sean Conn­ery fyrir val­in­u. Margir telja Sean Connery vera hinn eina sanna James Bond. Mynd: EPA

Fram­leið­end­urnir höfðu Ian Flem­ing með í ráðum varð­andi leik­ara­val­ið. Honum leist í byrjun ekki nema miðl­ungi vel á þennan hávaxna og fremur stirð­busa­lega Skota, eins og hann komst að orði. Þegar ást­kona Ian Flem­ing, sem hafði að hans áliti smekk fyrir karl­mönn­um, sagði að „þessi Conn­ery“ væri eins og snið­inn í hlut­verkið mælti hann með Sean Conn­ery. Og eins og stundum er sagt „the rest is history“.

Sjálfur hefur Sean Conn­ery sagt að Ter­ence Young, leik­stjóri Dr. No, hafi eig­in­lega skapað per­són­una James Bond. Kennt sér rétta göngu­lag­ið, handa­hreyf­ing­ar, jafn­vel hvernig hann ætti að halda á hníf og gaffli. Sean Conn­ery lék í fyrstu fimm Bond mynd­unum og síðar í tveimur til við­bót­ar. Þótt Bond mynd­irnar hafi gert Sean Conn­ery að stór­stjörnu á himni kvik­mynd­anna féll honum aldrei við njósn­ar­ann.  „Ég hata þennan Bond, myndi helst vilja kála hon­um“ sagði Sean Conn­ery ein­hverju sinni við góð­vin sinn Mich­ael Caine.

Fer­ill Sean Conn­ery, sem varð níræður 25. ágúst síð­ast­lið­inn, verður ekki rak­inn frekar hér, kvik­mynd­irnar sem hann lék í eru um 80 tals­ins, auk fjöl­margra sjón­varps­mynda­flokka. Hann lýsti því yfir árið 2006 að hann væri hættur að leika og þegar hann var spurður hvers vegna sagð­ist hann vera búinn að upp­götva dásemdir eft­ir­launa­ár­anna. Og þegar spurt var hverjir væru helstu kostir hans sem leik­ara svar­aði hann „ómögu­legur í söng­leikj­um, not­hæfur í sumu öðru.“

 



Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Ingrid Kuhlman
Dánaraðstoð: Óttinn við misnotkun er ástæðulaus
Kjarninn 4. desember 2021
Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, ásamt Agnesi M. Sigurðardóttur, biskup Íslands.
Sóknargjöld lækka um 215 milljónir króna milli ára
Milljarðar króna renna úr ríkissjóði til trúfélaga á hverju ári. Langmest fer til þjóðkirkjunnar og í fyrra var ákveðið að hækka tímabundið einn tekjustofn trúfélaga um 280 milljónir króna. Nú hefur sú tímabundna hækkun verið felld niður.
Kjarninn 4. desember 2021
Íbúðafjárfesting hefur dregist saman á árinu, á sama tíma og verð hefur hækkað og auglýstum íbúðum á sölu hefur fækkað.
Mikill samdráttur í íbúðafjárfestingu í ár
Fjárfestingar í uppbyggingu íbúðarhúsnæðis hefur dregist saman á síðustu mánuðum, samhliða mikilli verðhækkun og fækkun íbúða á sölu. Samkvæmt Hagstofu er búist við að íbúðafjárfesting verði rúmlega 8 prósentum minni í ár heldur en í fyrra.
Kjarninn 4. desember 2021
„Ég fór með ekkert á milli handanna nema lífið og dóttur mína“
Þolandi heimilisofbeldis – umkomulaus í ókunnugu landi og á flótta – bíður þess að íslensk stjórnvöld sendi hana og unga dóttur hennar úr landi. Hún flúði til Íslands fyrr á þessu ári og hefur dóttir hennar náð að blómstra eftir komuna hingað til lands.
Kjarninn 4. desember 2021
Kynferðisleg áreitni og ofbeldi í álverunum og verklag þeirra
Alls hafa 27 tilkynningar borist álfyrirtækjunum þremur, Fjarðaáli, Norðuráli og Rio Tinto á síðustu fjórum árum. Kjarninn kannaði þá verkferla sem málin fara í innan fyrirtækjanna.
Kjarninn 4. desember 2021
Inga Sæland er hæstánægð með nýja vinnuaðstöðu Flokks fólksins og ljóst er á henni að það skemmir ekki fyrir að Miðflokkurinn neyðist til að kveðja vinnuaðstöðuna vegna mjög dvínandi þingstyrks.
Inga Sæland tekur yfir skrifstofur Miðflokksins og kallar það „karma“
„Hvað er karma, ef það er ekki þetta?“ segir Inga Sæland um flutninga þingflokks Flokks fólksins yfir í skrifstofuhúsnæði Alþingis þar sem níu manna þingflokkur Miðflokksins, sem í dag er einungis tveggja manna, var áður til húsa.
Kjarninn 3. desember 2021
Pawel Bartoszek
Samráðið er raunverulegt
Kjarninn 3. desember 2021
Ásmundur Einar Daðason mun taka við málinu gegn Hafdísi Helgu Ólafsdóttur af Lilju Alfreðsdóttur. Hér eru þau saman á kosningavöku Framsóknarflokksins í september.
Ásmundur Einar tekur við málarekstri Lilju gegn Hafdísi
Nýr mennta- og barnamálaráðherra Framsóknarflokksins hefur fengið í fangið mál sem varðar brot forvera hans í embætti og samflokkskonu gegn jafnréttislögum. Það bíður hans að taka ákvörðun um hvort málarekstri fyrir Landsrétti skuli haldið til streitu.
Kjarninn 3. desember 2021
Meira eftir höfundinnBorgþór Arngrímsson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar