Johnson sloppinn fyrir horn en endanlegrar skýrslu um veisluhöld beðið

Boris Johnson, forsætisráðherra Bretlands, segir niðurstöðu bráðabirgðaskýrslu sérstaks saksóknara um veisluhöld í Downingstræti sýna að stjórnvöldum sé treystandi til að standa við skuldbindingar sínar. Margir þingmenn eru á öðru máli.

boris johnson þing
Auglýsing

Veislu­höld í Down­ingstræti 10 á tímum útgöngu­banns eða strangra sótt­varna­að­gerða voru óvið­eig­andi og skortur var á for­ystu­hæfi­leikum og dóm­greind, bæði hjá starfs­fólki í Down­ingstræti sem og á skrif­stofu rík­is­stjórn­ar­inn­ar. Þetta er meðal nið­ur­staðna í tólf síðna bráða­birgða­skýrslu Sue Gray, sér­staks sak­sókn­ara, um partýstandið í Down­ingstræti og öðrum húsa­kynnum rík­is­stjórn­ar­inn­ar, sem birt var í gær.

­Skýrsl­unnar hefur verið beðið með mik­illi eft­ir­vænt­ingu. Búist var við nið­ur­stöðum um miðja síð­ustu viku en þegar lög­reglan í Lund­únum hóf rann­sókn á mögu­legum brotum á sótt­varn­ar­reglum óskaði hún eftir því Gray að vísa sem minnst í þær sam­komur í skýrsl­unni sem lög­reglan hefur til rann­sókn­ar.

Heims­far­ald­ur, skortur á leið­toga­hæfni og skað­leg drykkju­menn­ing

Greina má þrjú megin þemu í nið­ur­stöðum Gray. Í fyrsta lagi nefnir hún heims­far­ald­ur­inn og að erfitt hafi verið að rétt­læta sam­komur á sama tíma og almenn­ingur bjó við harðar sam­komu­tak­mark­an­ir. Í öðru lagi segir hún greini­legan skort hafa verið á for­ystu­hæfi­leikum sem leiddi meðal ann­ars til þess að gleð­skap­ur­inn gekk of langt í sumum til­vik­um. Í þriðja lagi gagn­rýnir hún drykkju­menn­ingu á vinnu­stöðum rík­is­stjórn­ar­inn­ar. „Óhóf­leg neysla áfengis er óvið­eig­andi á vinnu­stöðum öllum stund­um,“ segir m.a. í skýrslu Gray.

Auglýsing
„Ég skil þetta og mun laga þetta,“ sagði Boris John­son for­sæt­is­ráð­herra þegar hann sat fyrir svörum á breska þing­inu í gær. Eins og við var að búast var líf og fjör í þingsaln­um. Ian Black­ford, leið­togi skoska þjóð­ar­flokks­ins, var vísað út úr þing­sal fyrir að saka John­son um lyg­ar. „For­sæt­is­ráð­herr­ann hefur logið og blekkt þing­ið, hann verður nú að segja af sér,“ sagði Black­ford, sem var vísað úr þing­sal eftir að hann afþakk­aði boð for­seta þings­ins um að draga orð sín til baka.

En það voru ekki aðeins póli­tískir and­stæð­ingar John­son sem sóttu fast að honum heldur einnig flokks­systk­ini með Ther­esu May, for­vera John­sona á for­sæt­is­ráð­herra­stóli, í broddi fylk­ing­ar.

May sagði það koma skýrt fram í skýrslu Gray að Down­ingstræti 10 fór ekki eftir settum regl­um. „Annað hvort hefur hæst­virtur félagi minn ekki lesið reglu­gerð­ina eða skilur ekki hvað hún þýddi fyrir aðra, eða; hélt að hún ætti ekki við þau í Down­ingstræti 10. Hort var það?“ spurði May.

John­son túlkar nið­ur­stöðu skýrsl­unnar á annan hátt og hyggst hann halda ótrauður áfram. Hann er búinn að biðj­ast afsök­unar og að hans mati snýst málið um hvort stjórn­völdum sé treystandi til að standa við sitt. „Og ég segi: Já, við getum það,“ sagði John­son í þing­sal í gær við litla hrifn­ingu þing­manna.

End­an­leg rann­sókn verður gerð opin­ber

12 sam­komur eru til rann­sóknar hjá lög­reglu en í skýrslu Gray er fjallað um að minnsta kosti 16. Gray segir að henni hafi verið settar miklar skorður vegna lög­reglu­rann­sókn­ar­innar og því er enn nokkuð í að end­an­leg og „þýð­ing­ar­mik­il“ skýrsla verði gefin út.

Sue gray, sérstakur saksóknari. Mynd: Ríkisstjórn Bretlands.

John­son var tregur til að svara því hvort end­an­lega skýrsla yrði gerð opin­ber en eftir þrýst­ing úr mörgum áttum bár­ust þær upp­lýs­ingar frá frá Down­ingstræti í gær­kvöld að loka­skýrslan verður gerð opin­ber um leið og lög­reglu­rann­sókn lýk­ur.

En þar er ekki öll sagan sögð. Jim Pickard, stjórn­mála­skýr­andi hjá Fin­ancial Times, hefur eftir tals­manni John­son að komi til þess að lög­regla beiti sektum vegna brota á sótt­varna­reglum - þar á meðal gegn for­sæt­is­ráð­herra - muni Down­ingstræti ekki upp­lýsa um það.

John­son sé aðeins að reyna að bjarga eigin skinni

Keir Star­mer, leið­togi Verka­manna­flokks­ins, sagði engan vafa leika á því að John­son sæti glæpa­rann­sókn. Star­mer segir John­son ein­blína á að bjarga eigin skinni frekar en að veita lyk­il­málum athygli.

„For­sæt­is­ráð­herr­ann braut regl­urn­ar. Foræstis­ráð­herra laug um að hafa brotið regl­urn­ar,“ segir Star­mer og segir hann John­son sæta glæpa­rann­sókn vegna eigin hegð­un­ar. Star­mer seg­ist marg­sinnis hafa verið þeirrar skoð­unar síð­ast­liðin tvö ár að John­son ætti að segja af sér en nú geti hann ekki haldið aftur af sér leng­ur.

Þing­menn Íhalds­flokks­ins hafa margir hverjir sagst ætla að bíða nið­ur­stöðu rann­sóknar Gray áður en þeir gera upp hug sinn varð­andi póli­tíska stöðu John­son. 1922-­nefnd flokks­ins kom saman á fundi í gær­kvöldi þar sem John­son reyndi að full­vissa flokks­menn um hæfi sitt til að leiða rík­is­stjórn­ina áfram.

Nadine Dorries mennta­mála­ráð­herra er ekki á meðal þeirra sem John­son þarf að sann­færa, svo mikið er víst. Hún full­yrti í við­tali í gær eftir að skýrslan var birt að for­sæt­is­ráð­herr­ann væri ekki að ljúga, þrátt fyrir að yfir 300 myndir frá lög­reglu sýni fram á veislu­höld sem upp­fylltu ekki kröfur um gild­andi sótt­varna­tak­mark­an­ir.

„Ég veit ekk­ert um neinar sam­komur,“ sagði Dorries, sem telur að hún megi ekk­ert gefa upp fyrr en rann­sókn lög­reglu er lok­ið.

Van­traust­s­til­laga enn mögu­leg

Óljóst er hvort bráða­birgða­skýrsla Gray dugi flokks­mönnum til að gera upp hug sinn. Skýrslan vekur í raun upp fleiri spurn­ingar en svör og ljóst er að bíða þarf nið­ur­stöðu lög­reglu­rann­sóknar þar til póli­tísk fram­tíð Boris John­son liggur fyr­ir.

Mögu­leiki á van­traust­s­til­lögu er enn fyrir hendi en svo að hún verði afgreidd þarf 1922-­nefnd Íhalds­flokks­ins, sem sér um for­ystu­mál flokks­ins, að ber­ast bréf frá 54 þing­mönnum svo atkvæða­greiðsla um um van­traust fari fram. Íhalds­flokk­ur­inn er með 359 þing­sæti svo 15 pró­sent þing­manna flokks­ins þurfa að leggja fram van­traust­stilögu svo hún verði tekin til með­ferð­ar. Þó nokkur fjöldi bréfa hefur þegar borist en sam­kvæmt venju lætur for­maður nefnd­ar­innar ekk­ert uppi fyrr en til­skyldum fjölda til að leggja fram van­traust­s­til­lögu hefur verið náð.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra, og Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri.
Ætlar ekki að láta Seðlabankann afhenda sér gögn um ráðstöfun opinberra hagsmuna
Seðlabanki Íslands efur ekki viljað leggja mat á hagsmuni almennings af birtingu upplýsinga um þá sem fengu að nýta sér fjárfestingaleið hans né af því að stöðugleikasamnirnir við kröfuhafa verði gerðir opinberir.
Kjarninn 28. júní 2022
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar.
Kristrún íhugar formannsframboð
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, segist „íhuga alvarlega“ að bjóða sig fram til formanns á landsfundi flokksins í október. Logi Einarsson tilkynnti um miðjan júní að hann muni ekki bjóða sig fram að nýju.
Kjarninn 28. júní 2022
„Bleika húsið“, heilsugæsla sem þjónustar konur í Mississippi er eina heilsugæslan í ríkinu sem veitir þungunarrofsþjónustu. Henni verður að öllum líkindum lokað innan nokkurra daga.
Síðustu dagar „bleika hússins“ í Mississippi
Eigandi einu heilsugæslunnar í Mississippi sem veitir þungunarrofsþjónustu ætlar að halda ótrauð áfram, í öðru ríki ef þarf, eftir að Hæstiréttur Bandaríkjanna felldi rétt til þungunarrofs úr gildi.
Kjarninn 27. júní 2022
Á Fossvogsbletti 2 stendur einbýlishús og geymsluhúsnæði.
Borgin steig inn í 140 milljóna fasteignakaup í Fossvogsdal
Borgarráð Reykjavíkurborgar samþykkti á dögunum að nýta forkaupsrétt sinn að fasteignum á Fossvogsbletti 2. Fjárfestingafélag ætlaði að kaupa eignina á 140 milljónir og gengur borgin inn í þau viðskipti.
Kjarninn 27. júní 2022
Sífellt fleiri notendur kjósa að nálgast sjónvarpsþjónustu í gegnum aðrar leiðir en með leigu á myndlykli.
Enn dregst leiga á myndlyklum saman en tekjur vegna sjónvarps halda áfram að aukast
Tekjur fjarskiptafyrirtækja vegna sjónvarpsþjónustu hafa rokið upp á síðustu árum. Þær voru 3,8 milljarðar króna á árinu 2017 en 14,9 milljarðar króna í fyrra. Þorri nýrra tekna í fyrra var vegna sjónvarpsþjónustu.
Kjarninn 27. júní 2022
Hagstofan býst við að hagvöxtur verði enn kröftugri en spáð var í lok vetrar
Hagstofan býst við því að hagvöxtur verði 5,1 prósent á árinu og 2,9 prósent á næsta ári, samkvæmt nýrri þjóðhagsspá. Búist er við því að um 1,6 milljónir ferðamanna sæki landið heim í ár, en fyrri spá gerði ráð fyrir 1,4 milljónum ferðamanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir er utanríkisráðherra.
Telja að upplýsingar um fjölda sérstakra vegabréfa geti skaðað tengsl við önnur ríki
Utanríkisráðuneytið vill ekki segja hversu mörg sérstök vegabréf það hefur gefið út til útlendinga á grundvelli nýlegrar reglugerðar. Það telur ekki hægt að útiloka neikvæð viðbrögð ótilgreindra erlendra stjórnvalda ef þau frétta af vegabréfaútgáfunni.
Kjarninn 27. júní 2022
Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Fjármálaráðuneytið segist ekki hafa yfirlit yfir fjársópseignirnar sem seldar voru leynilega
Fjármála- og efnahagsráðuneytið segist ekki hafa komið að ákvörðunum um ráðstöfun eigna sem féllu íslenska ríkinu í skaut vegna stöðugleikasamninga við kröfuhafa föllnu bankanna.
Kjarninn 27. júní 2022
Meira eftir höfundinnErla María Markúsdóttir
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar