Titringur á meðal kröfuhafa vegna frestunar Seðlabankans

17980682404_6f264aa63c_z.jpg
Auglýsing

Frestun Seðla­banka Íslands á birt­ingu á Fjár­mála­stöð­ug­leika­riti sínu, sem kynna átti fyrir sex dögum síð­an, hefur valdið nokkrum titr­ingi, meðal ann­ars hjá kröfu­höfum slita­búa föllnu bank­anna. Ástæðan er sú að í rit­inu átti að birt­ast við­auki um þau stöð­ug­leika­skil­yrði sem slita­búin þurfa að greiða til að kom­ast hjá 39 pró­sent stöð­ug­leika­skatti og um nauða­samn­ing þeirra. Á kynn­ing­ar­fundi vegna útkomu rits­ins átti einnig að opin­bera mat á til­lögum um aðgerðir og greiðslu stöð­ug­leika­fram­lags sem upp­fylla ætti sett stöð­ug­leika­skil­yrði stjórn­valda.

Ótt­ast hluti kröfu­hafa nú að mögu­lega sé verið að breyta um stefnu í mál­inu sem gæti sett nauða­samn­inga slita­bú­anna í upp­nám.

Það hefur aldrei áður gerst að Seðla­bank­inn fresti birt­ingu Fjár­mála­stöð­ug­leika­rits síns, ítar­legri úttekt á þjóð­hags­legu umhverfi, fjár­mála­mörk­uðum og fjár­mála­stofn­un­um, sem birt er tvisvar á ári. Skömmu áður en ritið átti að koma út síð­ast­lið­inn þriðju­dag barst hins vegar stutt til­kynn­ing um að útgáfu rits­ins hafi verið frestað um „nokkra daga“. Ástæðan væri sú að ekki hefði tek­ist að ljúka því sam­ráðs- og kynn­ing­ar­ferli sem reiknað var með að yrði lokið áður en ritið yrði birt.

Auglýsing

Enn hef­ur ekki verið til­kynnt hvenær von sé á rit­inu. Í svari við fyr­ir­spurn Kjarn­ans um málið í dag sagði tals­maður Seðla­bank­ans að það yrði birt á næstu viku til tíu daga.

Fram­lag eða skattur



Í júní var áætlun stjórn­valda um losun hafta opin­beruð. Þar kom fram að slita­búum Glitn­is, Kaup­þings og Lands­bank­ans gæf­ist kostur á því að mæta svoköll­uðum stöð­ug­leika­skil­yrðum til að fá að ljúka slitum sínum án þess að stöð­ug­leika í geng­is- og pen­inga­málum Íslands væri ógn­að. Ef ekki næð­ist sam­komu­lag um greiðslu þess fram­lags myndi leggj­ast 39 pró­sent stöð­ug­leika­skattur á allar eignir búanna sem átti að skila um 850 millj­örðum króna til rík­is­sjóðs. Mjög skammur tími var gefin til þess að ljúka skipt­un­um. Nauða­samn­ingar ættu að liggja fyrir og afgreiðsla þeirra að klár­ast fyrir árs­lok.

Áður en áætl­unin var kynnt hafði hins vegar þegar náðst sam­komu­lag við stærstu kröfu­hafa föllnu bank­anna um að greiða stöð­ug­leika­fram­lag til að sleppa við álagn­ingu skatts­ins. Þeir höfðu þá fundað reglu­lega með full­trúum stjórn­valda frá því í febr­úar.

Upp­fylla "í stórum drátt­um" stöð­ug­leika­skil­yrðin



Und­an­farna mán­uði hafa slita­búin síðan unnið að því að standa við það sam­komu­lag með Seðla­bank­an­um. Þegar hefur verið sam­þykkt á kröfu­hafa­fundum þeirra allra að greiða stöð­ug­leika­fram­lag sem verður sam­tals um 334 millj­arðar króna. Slitabú Glitnis mun greiða uppi­stöð­una af þeirri greiðslu, eða um 200 millj­arða króna.

Í lok sept­em­ber birti Már Guð­munds­son seðla­banka­stjóri opin­ber­lega bréf til InDefence-hóps­ins svo­kall­aða, sem hefur efast mjög um þá leið sem er verið að fara í upp­gjöri á slita­búum föllnu bank­anna. Í bréf­inu komu fram þau merki­legu tíð­indi, í fyrsta sinn, að Seðla­bank­inn telji nauða­samn­inga Glitn­is, Kaup­þings og Lands­bank­ans upp­fylla „í stórum dráttum skil­yrði um stöð­ug­leika í geng­is- og pen­inga­mál­um“ og tryggja fjár­mála­legan stöð­ug­leika í íslensku hag­kerfi. Ýmis atriði þyrfti þó að skoða nán­ar, meðal ann­ars áhrif nauð­samn­ing­anna á á lausa­fjár­stöðu fjár­mála­fyr­ir­tækja og sölu­ferli Íslands­banka og Arion. „Sú skoðun er á loka­stigi og í fram­haldi af því gætu skap­ast for­sendur fyrir nán­ari opin­berri kynn­ing­u,“ sagði Már. Sú opin­bera kynn­ing átti að vera síð­ast­lið­inn þriðju­dag.

Hannes Hólmsteinn Gissurarson segir að leikið hafi verið á Má Guðmundsson við söluna á FIH. Seðla­bank­inn telur nauða­samn­inga Glitn­is, Kaup­þings og Lands­bank­ans upp­fylla „í stórum dráttum skil­yrði um stöð­ug­leika í geng­is- og pen­inga­mál­um“ og tryggja fjár­mála­legan stöð­ug­leika í íslensku hag­kerfi. Þetta kom fram í bréfi Más Guð­munds­sonar seðla­banka­stjóra til InDefence í lok sept­em­ber.

Kaup­þing og Lands­bank­inn langt komnir



Sam­kvæmt heim­ildum Kjarn­ans virt­ist málið í góðum far­vegi í byrjun októ­ber. Tölu­verð sam­skipti voru milli kröfu­hafa og Seðla­bank­ans vegna upp­lýs­inga sem bank­inn þarf til að ljúka grein­ingu sinni á áhrifum slit­anna. Þannig séu mál slita­bús Kaup­þings og Lands­bank­ans bæði mjög langt komin og fátt sem virð­ist geta sett nauða­samn­ings­gerð þeirra í upp­nám.

Slit Glitnis eru flókn­ari, enda þarf slitabú hans að greiða mun víð­tæk­ari stöð­ug­leika­fram­lag en hinir bank­arn­ir. Þessi staða kom raunar fram að ein­hverju leyti í orðum Sig­mundar Dav­íðs Gunn­laugs­sonar for­sæt­is­ráð­herra í seinni fréttum RÚV síð­ast­lið­inn mið­viku­dag, þótt hann hefði ekki nefnt sér­stök slitabú á nafn. Þar sagði for­sæt­is­ráð­herra að honum heyrð­ist „að það gangi svona mis­vel hjá slita­bú­unum að upp­fylla þessi skil­yrði, en tak­ist það ekki á þeim skamma tíma sem eftir er nú þá er bara skatta­leiðin aug­ljós.“

Það vakti því mikla athygli, og olli tor­tryggni á meðal kröfu­hafa, þegar Seðla­bank­inn hætti skyndi­lega við að birta Fjár­mála­stöð­ug­leika­ritið á þriðju­dag. Sam­hliða átti enda að opin­bera mat á til­lögum um aðgerðir og greiðslu stöð­ug­leika­fram­lags sem upp­fylla ætti sett stöð­ug­leika­skil­yrði stjórn­valda. Við­mæl­endur Kjarn­ans full­yrða að þetta mat, og ósætti um hvernig það eigi að vera sett fram, sé ástæða þess að birt­ingu rits­ins var frestað.

Segja kröfu­hafa vera að fá ódýra leið



Gagn­rýni InDefence-hóps­ins og und­ir­tektir sumra stjórn­mála­manna á hana er talin vera að hafa áhrif á stöð­ug­leika­fram­lags­ferl­ið. Sú gagn­rýni snýst helst um að hóp­ur­inn segir að tals­verð hætta sé að svig­rúm til að aflétta höftum á almenn­ing verði lítið næstu árin, að stöð­ug­leika­skil­yrðin séu ódýr leið fyrir kröfu­hafa slita­búa föllnu bank­anna úr gjald­eyr­is­höftum og að greiðsla stöð­ug­leika­skil­yrða muni skerða lífs­kjör almenn­ings. Þessi gagn­rýni hefur meðal ann­ars verið tekin upp á Alþingi af Árna Páli Árna­syni, for­manni Sam­fylk­ing­ar­innar. Hann óskaði eftir því í síð­ustu viku að rík­is­stjórnin myndi upp­lýsa þjóð­ina um „þann mikla afslátt sem verið sé að beita slita­búum föllnu bank­anna“ í gegnum greiðslu stöð­ug­leika­fram­lags­ins.

Sú skoðun að hægt sé að það sé þjóð­hags­lega hag­kvæmara að leggja á stöð­ug­leika­skatt á sér líka stuðn­ings­menn innan Fram­sókn­ar­flokks­ins og hjá hluta Sjálf­stæð­is­manna, sam­kvæmt heim­ildum Kjarn­ans.

Skattur gæti leitt til laga­legs ágrein­ings



Það hefur hins vegar ítrekað komið fram í máli ráða­manna þjóð­ar­innar að mark­mið stöð­ug­leika­fram­lags­ins, eða álagn­ingu stöð­ug­leika­skatts, á ekki að vera að afla rík­is­sjóði tekna heldur að koma í veg fyrir óstöð­ug­leika í geng­is- og pen­inga­málum og fjár­mála­ó­stöð­ug­leika við slit búa fall­inna fjár­mála­fyr­ir­tækja.

Þá kom skýrt fram í svar­bréfi Más Guð­munds­sonar til InDefence, sem sent var í síð­asta mán­uði, að skatt­lagn­ing­ar­leiðin hefði vissa ann­marka. Meðal ann­ars feli hún í sér meiri hættu á eft­ir­málum og laga­legum ágrein­ingi sem myndi leiða til þess að losun fjár­magns­hafta myndi ganga hægar en ella. „Há­marks­fjár­hæð stöð­ug­leika­skatts­ins (án frá­drátt­ar­liða) ætti því ekki að bera saman við fjár­hæð stöð­ug­leika­fram­lags, heldur verður að einnig taka til­lit til ann­arra þátta nauða­samn­ings­leiðar sem stuðlar að stöð­ug­leika,“ sagði Már.

Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra.
Fylgi Vinstri grænna hefur aldrei mælst minna í könnun Gallup – 7,2 prósent styðja flokkinn
Píratar hafa næstum því tvöfaldað fylgi sitt frá síðustu kosningum og Samfylkingin hefur aukið sitt fylgi um tæplega 40 prósent. Sjálfstæðisflokkur mælist undir kjörfylgi en Framsókn siglir lygnan sjó.
Kjarninn 2. júlí 2022
Það sem er sérstakt við spjöld þessi er að í stað þess að á þeim séu myndir og upplýsingar um landsliðsmenn í knattspyrnu eru þar að finna sögur verkafólks sem látist hafa við undirbúning mótsins.
Gefa út „fótboltaspil“ með verkafólki sem látist hefur við undirbúninginn í Katar
Þúsunda farandsverkamanna er minnst í átaki sænsku rannsóknarblaðamannasamtakanna Blankspot til að vekja athygli á mannlega kostnaðnum við Heimsmeistaramótið sem hefst í nóvember.
Kjarninn 2. júlí 2022
Alls fóru 0,0002% af fjármagni í COVID-viðbragðsáætlunum í að uppræta kynbundið ofbeldi
Ríki sem eiga sterka femíníska hreyfingu hafa verið talsvert líklegri til að taka tillit til kynjasjónamiða í COVID-19 áætlunum sínum en þau ríki þar sem engin eða veik femínísk hreyfing er við lýði, samkvæmt nýrri skýrslu.
Kjarninn 2. júlí 2022
Heimili eru talin ábyrg fyrir tonnum á tonn ofan af matvælum sem fara í ruslið.
Svona spornar þú við sóun í sumarfríinu
Það vill enginn koma heim í ýldulykt eftir gott frí. Þá vilja eflaust flestir ekki umturnast í umhverfissóða á ferðalaginu. Hér eru nokkur ráð til njóta sumarleyfisins langþráða án þess að koma heim í fýlu.
Kjarninn 2. júlí 2022
Þórður Snær Júlíusson
Partíið er búið
Kjarninn 2. júlí 2022
Alls 16 prósent ungra kjósenda fylgdist ekkert með pólitískum fréttum í kosningabaráttunni
Það færist í aukana að fólk fái fréttir af íslenskum stjórnmálum í gegnum netið og sérstaklega samfélagsmiðla. Fleiri 18 til 25 ára kjósendur notuðu samfélagsmiðla til að nálgast upplýsingar um síðustu kosningar en sjónvarpsfréttir.
Kjarninn 2. júlí 2022
Þorbjörg Sigríður spurði Bjarna Benediktsson um grænar fjárfestingar ríkisins.
Um 2 prósent af fjárfestingum ríkisins teljast „grænar“
Miðað við þrönga skilgreiningu námu grænar fjárfestingar um 2 prósentum af heildarfjárfestingum ríkisins í fyrra. Ef notast er við víðari skilgreiningu og t.d. framlög til nýs Landspítala tekin með, er hlutfallið 20 prósent.
Kjarninn 1. júlí 2022
Bjarni Beneditsson fjármála- og efnahagsráðherra.
„Gjör rétt – ávallt“
Fjármála- og efnahagsráðherra segir að laun dómara eins og annarra æðstu embættismanna séu ekki lækka. Um sé að ræða leiðréttingu. Hann segir að það sé ekkert minna en siðferðisbrestur að skila því ekki sem ofgreitt var úr opinberum sjóðum.
Kjarninn 1. júlí 2022
Meira eftir höfundinnÞórður Snær Júlíusson
Meira úr sama flokkiFréttaskýringar
None