Leigukynslóðin borgar leigu sem er ígildi 100 prósent íbúðaláns

Hús
Auglýsing

Fyrstu kaup­endur að íbúð á Íslandi eru að með­al­tali 29 ára gamlir og vilja helst búa í Reykja­vík. Fyrstu kaup­endum fjölg­aði um 25 pró­sent í fyrra og þeir voru þá 23 pró­sent af öllum fast­eigna­kaup­endum á land­in­u. 

Margir ­leigj­endur eru þó í eig­in­fjár­vanda, sem gerir þeim erfitt fyrir að eign­ast hús­næð­i, ­vegna hárrar húsa­leigu. Þ.e. þeir eiga í erf­ið­leikum með að safna saman fyr­ir­ út­borgun fyrir hús­næði þar sem lána­stofn­anir lána að jafn­aði ein­ungis fyrir 80 ­pró­sent af kaup­verði þeirra. Leigu­kyn­slóðin sem upp er komin á Íslandi er nefni­lega oft á tíðum að standa undir leigu­greiðslum sem eru ígildi 100 pró­sent ­í­búða­láns. Það þýðir að ef leigj­and­inn keypti íbúð­ina sem hann býr í og mynd­i fá allt kaup­verðið lánað þá væri hann að borga að jafn­aði það sama í af lán­in­um og hann greiðir í leigu.  Við slík­ar að­stæður er afar erfitt að leggja fyrir fyrir til íbúða­kaupa.

Þetta er meðal þess sem kom fram í erindi Magn­úsar Árna Skúla­son­ar hag­fræð­ings um stöðu á hús­næð­is­mark­aði sem Íbúða­lána­sjóður stóð fyrir í dag. Hægt er að lesa glærur Magn­úsar Árna af fund­inum hér.

Auglýsing

Raun­verð hækkað um 26 pró­sent á fimm árum

Í erindi Magn­úsar Árna kom fram að velta þing­lýsta ­kaup­samn­inga með hús­næði á land­inu öllu hafi vaxið um 22 pró­sent í fyrra, á föstu verð­lagi, og hún jókst í öllum lands­hlut­um. Mestur var vöst­ur­inn á Norð­vest­ur­landi þar sem veltan tvö­fald­að­ist. Fjöldi kaup­samn­inga jókst enn frem­ur  um 20 pró­sent á sama tíma. Inn­an­ höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins jókst veltan mest í Garða­bæ, eða um 58 pró­sent, en minnst á Sel­tjarn­ar­nesi, um tvö pró­sent.

Raun­verð íbúða á höf­uð­borg­ar­svæð­inu hækk­aði um 6,7 pró­sent og frá des­em­ber 2010 hefur það hækkað um rúm­lega 26 pró­sent. Mest varð hækk­un­in á því tíma­bili árið 2014, þegar raun­verðið hækk­aði um 8,8 pró­sent.

Um 80 pró­sent allra kaup­samn­inga um fjöl­býli eru á höf­uð­borg­ar­svæð­inu en 56 pró­sent kaup­samn­inga þar sem sér­býli eru keypt eru utan þess.

Íslend­ingar sólgnir í 40 ára lánin

Magnús Árni fór yfir tölur sem sýndu að efitr­spurn eft­ir hús­næði eykst hratt á sama tíma og fram­boðið þok­ast hægt upp ávið. Full­gerð­u­m ­í­búðum fer og hægt fjölg­andi og þær hafa enn ekki náð með­al­tali síðust­u ára­tuga. Óum­flýj­an­lega leiðir slík umfram­eft­ir­spurn til hækk­unar á eign­ar­verð­i.

Hann benti þó á að fyrstu kaup­endur væru ört vax­andi hóp­ur og að ýmis­legt benti til þess að staða þeirra færi batn­andi, til minna at­vinnu­leysi, aukin kaup­mátt­ur, fleiri lána­mögu­leikar og ráð­stöfun sér­eign­ar­sparn­að­ar­ til íbúða­kaupa.

Þótt þeim sem búa í eigin hús­næði fari hlut­falls­lega ­fækk­andi á Íslandi er hlut­fall þeirra enn afar hátt í alþjóð­legum sam­an­burð­i. Alls búa um 80 pró­sent lands­manna í eigin hús­næði. Aðeins tæp­lega helm­ing­ur Dana búa í eigin hús­næði og 20 pró­sent Þjóð­verja. Ein­ungis á Spáni, Írland, Grikk­land­i og Nor­egi er eign­ar­hald á íbúða­hús­næði hærra en hér.

Þrátt fyrir miklar umræður á árunum eftir hrun um lengd ­ís­lenskra íbúða­lána og vaxta­kjör þeirra þá aukast vin­sældir 40 ára íbúða­lána ár frá ári. Þau eru lang­vin­sæl­ustu hús­næð­is­lánin sem tekin eru á Íslandi. Ástæð­ur­ þess eru fremur ein­fald­ar: þau gera fleirum kleift að stand­ast greiðslu­mat og ­mán­að­ar­legar afborg­anir eru mun lægri en á öðrum teg­undum lána.

Vilt þú vera með?

Frjálsir, hugrakkir fjölmiðlar eru ómetanlegir en ekki ókeypis. Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda og með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og við ætlum að standa vaktina áfram og bjóða almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Fyrir þá lesendur sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Óðinn Jónsson
Níræða Ríkisútvarpið
Kjarninn 5. desember 2020
Af þeim 2.333 íbúðum sem byggingaraðilarnir hyggjast reisa eru 1.368 á höfuðborgarsvæðinu og 965 á landsbyggðinni.
78 aðilar vilja byggja 2.333 íbúðir
Húsnæðis- og mannvirkjastofnun segir áhyggjur af því að kröfur hlutdeildarlána kæmu í veg fyrir að sótt yrði um þau og hagkvæmt húsnæði byggt, virðast hafa verið óþarfar.
Kjarninn 5. desember 2020
Rannsókn á undanskotum vegna fjárfestingarleiðarinnar stutt á veg komin
Mál tengt einstaklingi sem grunaður er um að hafa skotið undan fjármagnstekjum með því að nýta sér fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands fór frá skattrannsóknarstjóra til héraðssaksóknara í maí. Þar er rannsókn þess stutt á veg komin.
Kjarninn 5. desember 2020
Verksmiðjutogarinn Heinaste er búinn að fara í slipp og heitir nú Tutungeni.
Árs kyrrsetningu lokið og togari seldur en andvirðinu haldið eftir í Namibíu
Samherji sagði frá því í vikunni að togarinn Heinaste væri laus úr vörslu namibískra yfirvalda og hefði verið seldur í þokkabót. Ekki fylgdi þó fréttatilkynningu fyrirtækisins að söluandvirðinu yrði haldið sem tryggingu á bankareikningi í Namibíu.
Kjarninn 5. desember 2020
Magn kókaíns í frárennsli höfuðborgarinnar fjórfaldaðist milli áranna 2016 og 2018. Í sumar hafði verulega dregið úr því miðað við apríl í fyrra.
Mun minna kókaín í skólpinu í kórónuveirufaraldri
Kórónuveirufaraldurinn hefur breytt mynstri fíkniefnanotkunar í Reykjavík, segir doktorsnemi sem hefur í fimm ár rannsakað magn ólöglegra fíkniefna í frárennsli borgarinnar. Magn kókaíns í skólpinu var 60 prósent minna í júní en í apríl í fyrra.
Kjarninn 5. desember 2020
Rússneska bóluefnið Spútnik V er á leið í dreifingu. Um helgina geta Moskvubúar í forgangshópum fengið fyrri sprautu sína.
Spútnik sprautað í Rússa: Hefja bólusetningu í stórum stíl eftir helgi
Um helgina hefjast bólusetningar á forgangshópum í Moskvu með bóluefninu Spútnik V. Tvær milljónir skammta eru sagðar til. Reuters-fréttastofan segir suma ríkisstarfsmenn upplifa þrýsting um að taka þátt í klínískum tilraunum á virkni bóluefnisins.
Kjarninn 4. desember 2020
Sigurjón Njarðarson
Fullveldið
Kjarninn 4. desember 2020
Haukur Logi Karlsson
Innansveitarkronikan og evrópska réttarríkið
Kjarninn 4. desember 2020
Meira úr sama flokkiInnlent
None