Fjórðu hverri konu á Íslandi hefur verið nauðgað eða það reynt

Fyrstu niðurstöður í rannsóknarverkefninu Áfallasaga kvenna sýna að fjórðungur kvenna hefur orðið fyrir nauðgun eða nauðgunartilraun á lífsleiðinni og sama hlutfall hefur verið beitt líkamlegu ofbeldi.

Ónafngreind kona
Auglýsing

Fjórð­ungur kvenna hefur orðið fyrir nauðgun eða nauðg­un­ar­til­raun á lífs­leið­inni og sama hlut­fall hefur verið beitt lík­am­legu ofbeldi. Þetta sýna fyrstu nið­ur­stöður í rann­sókn­ar­verk­efn­inu Áfalla­saga kvenna en Háskóli Íslands sendi til­kynn­ingu varð­andi verk­efnið í morg­un.

Þær leiða enn fremur í ljós að ríf­lega 40 pró­sent þátt­tak­enda í rann­sókn­inni eiga sögu um fram­hjá­hald eða höfnun af hendi maka og svipað hlut­fall hefur orðið fyrir and­legu ofbeldi eða ein­elti í barn­æsku eða á full­orð­ins­ár­um. Einn af hverjum sex þátt­tak­endum í rann­sókn­inni á að baki lífs­hættu­leg veik­indi eða meiðsl og um það bil þriðj­ungur erf­iða fæð­ing­ar­reynslu.

Nið­ur­stöð­urnar eru þær fyrstu sem gerðar hafa verið opin­berar úr rann­sókn­inni.

Auglýsing

Vís­inda­menn við Háskóla Íslands hófu á vor­mán­uðum 2018 afar metn­að­ar­fullt rann­sókn­ar­verk­efni undir yfir­skrift­inni Áfalla­saga kvenna. Rann­sóknin miðar að því að skapa þekk­ingu um umfang, áhættu­þætti og heilsu­fars­legar afleið­ingar áfalla og ofbeldis sem konur verða fyrir en sam­fé­lags­leg umræða síð­asta árs sýnir að mik­il­vægt er að varpa ljósi á áhrif þess­ara þátta á heilsu­far kvenna hér á landi.

Öllum konum á Íslandi, 18 ára og eldri, býðst að taka þátt í rann­sókn­inni með því að svara raf­rænum spurn­inga­lista um áfalla­sögu sína og heilsu­far á vefnum afalla­saga.­is. Við­tökur hafa verið góðar en á vor­mán­uðum fengu um 50 þús­und konur boð um þátt­töku og um 23 þús­und þeirra hafa þegar svarað spurn­inga­lista sem finna má á vef rann­sókn­ar­inn­ar.

Hlut­fallið hærra en mælst hefur í fyrri rann­sóknum

For­sprakkar rann­sókn­ar­inn­ar, Unnur Valdi­mars­dóttir og Arna Hauks­dótt­ir, pró­fess­orar við Lækna­deild Háskóla Íslands, eru ánægðar með við­tökur rann­sókn­ar­innar og telja nokkrar mögu­legar skýr­ingar vera á þessu háa hlut­falli svar­enda með áfalla­sög­u. 

Unnur segir að hlut­fallið sé ívið hærra en mælst hefur í fyrri rann­sóknum hér á landi. Svörun sé nokkuð jöfn yfir ald­urs­hópa, búsetu og mennt­un­ar­stig og end­ur­spegli rann­sókn­ar­hóp­ur­inn því kven­þjóð­ina nokkuð vel. 

„Það er hugs­an­legt að konur með áfalla­sögu kjósi frekar að taka þátt í rann­sókn­inni en hins vegar verður að hafa í huga að í kjöl­far auk­innar opinnar sam­fé­lags­um­ræðu um kyn­bundið ofbeldi, sem birt­ist okkur m.a. í #metoo bylt­ing­unni, verður ákveðið end­ur­mat meðal kvenna á upp­lif­unum sín­um. Það er því einnig hugs­an­legt að þetta háa hlut­fall end­ur­spegli raun­veru­lega tíðni þess­ara áfalla meðal kvenna á Íslandi. Frek­ari gagna­söfnun frá fleiri konum og gagna­grein­ing á kom­andi mán­uðum mun leiða það í ljós,“ segir hún.

Góð þátt­taka kvenna í rann­sókn­inni skiptir sköpum

Í nóv­em­ber munu um 60 þús­und konur um allt land fá boð um þátt­töku í rann­sókn­inni en vonir rann­sak­enda standa til að fá alls um 40 til 50.000 konur til þátt­töku. Rann­sókn­ar­verk­efnið er fjár­magnað af Evr­ópska rann­sókn­ar­ráð­inu og Rannís og er ein stærsta vís­inda­rann­sókn sem unnin hefur verið á þessu sviði á heims­vís­u. 

Arna segir að góð þátt­taka kvenna í rann­sókn­inni skipti sköpum fyrir vís­inda­legt gildi hennar og svör hverrar ein­ustu konu skiptir máli, óháð því hvort hún eigi mikla, litla eða enga sögu um áföll. „Það er afar mik­il­vægt að skapa örugga vís­inda­lega þekk­ingu á þess­ari skugga­hlið kven­legrar til­veru,“ segir hún.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra.
Kvótaþak óbreytt í tillögum – sem og hvað aðilar þurfi að eiga hvor í öðrum til að teljast tengdir
Lokaskýrsla verkefnastjórnar um bætt eftirlit með fiskveiðiauðlindinni hefur litið dagsins ljós og hefur hún verið afhent Kristjáni Þór Júlíussyni, sjávarútvegsráðherra. Einn stjórnarmeðlimur setur sérstakan fyrirvara við skýrsluna.
Kjarninn 10. júlí 2020
Pottersen
Pottersen
Pottersen – 39. þáttur: Naumlega sloppið!
Kjarninn 10. júlí 2020
Ingimundur Bergmann
Hótelhald, búfjárhald og pólitík
Kjarninn 10. júlí 2020
Páll Matthíasson, forstjóri Landspítalans.
„Allir eru á dekki“ við að tryggja áfram landamæraskimun
Starfsfólk Landspítalans hefur brugðist við „af ótrúlegri snerpu og atorku“ með það að markmiði að tryggja að skimun á landamærum geti haldið áfram eftir 13. júlí. „Allir eru á dekki,“ segir Páll Matthíasson, forstjóri spítalans.
Kjarninn 10. júlí 2020
Skiljum ekkert eftir
Skiljum ekkert eftir
Skiljum ekkert eftir – Börnin
Kjarninn 10. júlí 2020
Félag leikskólakennara skrifar undir nýjan kjarasamning
Þrjú aðildarfélög KÍ hafa skrifað undir kjarasamninga við samninganefnd Sambands íslenskra sveitarfélaga: Félag leikskólakennara, Skólastjórafélag Íslands og Félag stjórnenda leikskóla.
Kjarninn 10. júlí 2020
Farþegaskipið Boreal heldur frá Reykjavíkurhöfn á morgun. Það tekur um 200 farþega en í fyrstu siglingunni verða á bilinu 50 til 60 farþegar sem allir koma með flugi frá París á morgun.
Ekki fást upplýsingar um sóttvarnaráðstafanir frá umboðsaðila Boreal
Fyrsta farþegaskip sumarsins heldur frá Reykjavíkurhöfn á morgun. Starfsfólk skipafélags tjáir sig ekki um sóttvarnaráðstafanir sem gerðar hafa verið vegna farþega sem hyggjast sigla, en þeir koma með flugi frá París á morgun.
Kjarninn 10. júlí 2020
Farandverkamenn í haldi lögreglumanna í lok maí.
„Blaðamennska er ekki glæpur“
Yfirvöld í Malasíu hafa ítrekað yfirheyrt fréttamenn sem fjallað hafa um aðstæður farandverkamanna í landinu í faraldri COVID-19. Hópur fréttamanna Al Jazeera var yfirheyrður í dag vegna heimildarmyndar sem varpar ljósi á harðar aðgerðir gegn verkamönnum.
Kjarninn 10. júlí 2020
Meira úr sama flokkiInnlent