Íslensk stjórnvöld hafa tvo mánuði til að bregðast við niðurstöðu EFTA-dómstólsins

Ef íslensk stjórnvöld bregðast ekki við niðurstöðu EFTA-dómstólsins, um innflutningstakmarkanir á fersku kjöti til landsins, innan tveggja mánaða þá getur ESA, eftirlitsstofnun EFTA, vísað málinu til EFTA- dómstólsins.

Kjöt, ostur og egg.
Auglýsing

Íslensk stjórn­völd hafa nú tvo mán­uði til að bregð­ast við nið­ur­stöðu EFTA dóm­stóls­ins varð­andi inn­flutn­ing á fersku, kjöti, eggjum og mjólk­ur­vör­u­m. Þetta er nið­ur­staða rök­studds álits ­Eft­ir­lits­stofn­un­ar­inn­ar EFTA, ESA, sem birt var í dag. Hafi íslensk stjórn­völd ekki brugð­ist við innan tveggja mán­aða get­ur ES­A, vísað mál­inu til EFTA-­dóm­stóls­ins. 

Sam­kvæmt íslenskum lögum þurfa inn­flutn­ings­að­ilar að sækja um sér­staka heim­ild ef þeir hyggj­ast flytja inn ferskt kjöt og aðrar kjöt­vör­ur, hrá egg, óger­il­sneidda mjólk og mjólk­ur­vörur unnar úr óger­il­sneiddri mjólk. EFTA dóm­stóll­inn komst hins vegar að þeirri nið­ur­stöðu að slíkar inn­flutn­ings­tak­mark­anir væru brot á EES samn­ingnum í nóv­em­ber 2017.

Bann á inn­flutn­ing á hrárri kjöt­vöru, eggjum mjólkum ekki sam­ræmi við EES-­samn­ing­inn

Eft­ir­lits­­stofnun EFTA hóf athugun árið 2012 á hvort að íslensk lög væru í sam­ræmi við skuld­bind­ing­­ar ­­rík­­is­ins ­­sam­­kvæmt EES-­­samn­ingum í kjöl­far kvört­unar frá Sam­tök­um versl­unar og þjón­­ustu. Íslensk lög­­­­­gjöf felur í sér inn­­­­­flutn­ings­tak­­­mark­­­anir á fersku kjöti, unnu sem óunnu, kældu sem frosnu, inn­­­mat  og ýmsum mjólk­­­ur­vör­­­um. Inn­­­flytj­endur verða sam­­­kvæmt gild­andi lögum að sækja um leyfi og leggja fram marg­vís­­­leg gögn til­­ Mat­væla­­stofn­un­­ar. Sam­tökin töldu þetta bann ganga gegn ákvæðum EES-­­­samn­ings­ins varð­andi frjálsa vöru­­­flutn­inga og að eft­ir­lits­­­kerfi hér á landi með inn­­­­­flutn­ingi á kjöti feli í sér landamæra­eft­ir­lit sem ekki sé í sam­ræmi við lög­­­­­gjöf EES-­­­samn­ings­ins.

Auglýsing

Málið var sent til EFTA- ­­dóm­stóls­ins árið 2017 og í kjöl­farið féll dómur 14 nóv­­em­ber 2017. EFTA- dóm­stól­inn komst að þeirri nið­­ur­­stöðu að að íslenska leyf­­­is­veit­inga­­­kerfið fyrir inn­­­­­flutn­ing á hrárri og unn­inni kjöt­­­vöru, eggjum og mjólk sam­­­rým­ist ekki ákvæðum EES-­­­samn­ings­ins. Dóm­­­stóll­inn telur að það sé ósam­­­rým­an­­­legt fimmtu grein til­­­­­skip­un­­­ar­innar að skil­yrða inn­­­­­flutn­ing á slíkum vör­u­m. 

Hæsti­réttur komst að sömu nið­ur­stöðu þann 11.októ­ber 2018 að íslenska ríkið hefði brotið gegn þjóð­rétt­ar­legum skuld­bind­ingum sínum sam­kvæmt EES-­samn­ingn­um ­með því að halda við lýði banni við inn­flutn­ingi á fersku kjöti hingað til lands. 

Annað skref í með­ferð samn­inga­brota­mála

Í dag birti síð­an ­Eft­ir­lits­stofn­un­ar­inn­ar EFTA, ESA, rök­sutt álit um mál­ið. Í álit­inu kemur fram að þar sem ­meira en fjórtán mán­uðir hafa liðið síðan dómur EFTA- dóm­stóls­ins féll og íslensk stjórn­völd hafi ekki enn brugð­ist við nið­ur­stöðu dóm­stóls­ins, hef­ur ES­A ­tekið ákvörðun um að taka næsta skref í með­ferð samn­inga­brota­mála en það er að senda stjórn­völdum rök­stutt álit.

Í álit­i ES­A kemur fram að þann 16. jan­úar 2018 sendi stofn­unin íslensku rík­is­stjórn­inni bréf þar sem óskað var eftir upp­lýs­ingum um hvernig rík­is­stjórnin ætl­aði að fylgja eftir nið­ur­stöðu EFTA- dóm­stóls­ins um að bann íslenskra stjórn­valda við inn­flutn­ingi á fersku kjöti, ferskum eggjum og vörum úr óger­il­sneyddri mjólk sam­rýmd­ist ekki EES-­samn­ingn­um. ­Rík­is­stjórn­in svar­að­i bréf­inu þann 19. febr­úar 2018 þar sem fram kom að íslensk stjórn­völd væru að vinna að frum­varpi um breyt­ingu á lögum um inn­flutn­ing fersk kjöts. Í bréf­inu kom einnig fram að stefnt væri að leggja fram frum­varpið fyrir þing­lok.

ESA sendi aftur bréf til rík­is­stjórn­ar­innar þann 22. mars 2018 til að fá stað­fest­ingu á áætl­unum rík­is­stjórn­ar­inn­ar. Rík­is­stjórn­in svar­aði með bréfi þann 20. apríl þar sem fram kom að unnið væri að sækja um við­bót­ar­trygg­ingar varð­andi salmon­ellu til ESA 4. júlí 2018. Þann 11. júlí send­i ESA rík­is­stjórn­inn aftur bréf þar sem ít­rek­að var Ísland þyrfti að bregð­ast við nið­ur­stöðu dóm­stóls­ins. ­Rík­is­stjórnin svar­aði síðan því bréfi þann 12. októ­ber síð­ast­lið­inn þar sem fram kom að frum­varpið væri komið á þing­mála­skrá og stefnt væri að kynna frum­varpið í febr­úar 2019. 

Í lok álits­ins, sem birt var í dag, kemur fram að íslensk stjórn­völd hafi haft nægan tíma til að bregð­ast við nið­ur­stöðu dóm­stóls­ins og því gefi stofn­unin íslenskum stjórn­völdum tvo mán­uði til að breyta lög­unum en ann­ars get­ur ES­A vísað mál­inu til EFTA- dóm­stóls­ins. 

Unnið að aðgerðum til að minnka áhættu af inn­­­flutn­ing

Í svari Krist­jáns Þórs Júl­í­us­­son­­ar, sjá­v­­­ar­út­­­vegs- og land­­bún­­að­­ar­ráð­herra, við fyr­ir­­spurn Jóns Stein­­dórs Vald­i­mar­s­­son­­ar, þing­­manns Við­reisn­ar, um hvernig rík­i­s­tjórnin hafi brugð­ist við nið­ur­stöðu EFTA-­dóm­stóls­ins segir að unnið hafi verið að við­brögðum frá því að dóm­ur­inn féll í nóv­em­ber 2017. Í svar­inu kemur fram að talin hafi verið rík þörf á því að und­ir­búa ekki ein­göngu breyt­ingar á lögum til sam­ræmis við dóm EFTA-­dóm­stóls­ins, heldur hafi stjórn­völd viljað tryggja að gripið sé til aðgerða þannig að breyt­ingar á fyr­ir­komu­lagi inn­flutn­ings­eft­ir­lits leiði ekki til auk­innar áhættu fyrir menn og dýr. 

Því hafi sam­hliða und­ir­bún­ingi á frum­varpi til breyt­inga á lögum um inn­flutn­ing á kjöti, verið unnið að aðgerðum til að koma í veg fyrir að breytt fyr­ir­komu­lag inn­flutn­ings leiði af sér áhættu gagn­vart heilsu manna og dýra. Ráðu­neytið og Mat­væla­stofnun hafi unnið að þessum und­ir­bún­ingi frá því dómur féll. Meðal þess sem gert hefur verið er að sækja um við­bót­ar­trygg­ingar varð­andi salmon­ellu til Eft­ir­lits­stofn­unar EFTA 4. júlí 2018. Hinn 16. jan­úar síð­ast­lið­inn var þessi umsókn íslenskra stjórn­valda síðan sam­þykkt og er stjórn­völdum þar af leið­andi heim­ilt að setja sér­stakar við­bót­ar­trygg­ingar vegna salmon­ellu í kjúklinga­kjöti, hænu­eggjum og í kalkúna­kjöti. Jafn­framt hefur verið unnið að aðgerðum til að tak­marka hættu vegna kampýló­bakt­er, sýkla­lyfja­ó­næm­is. Í svar­inu segir að í þeirri vinnu hafi verið leitað til erlendra sér­fræð­inga á sviði mat­væla­ör­ygg­is. Auk þessa hafa íslensk stjórn­völd átt fundi með full­trúum fram­kvæmda­stjórnar Evr­ópu­sam­bands­ins og Eft­ir­lits­stofnun EFTA um dóm EFTA-­dóm­stóls­ins og áhrif þess hér á landi.

Sigurður Ingi Jóhannsson, samgöngu- og sveitastjórnarráðherra.
Telur lágbrú fýsilegri kost fyrir nýja Sundabraut
Tveir val­kost­ir eru einkum tald­ir koma til greina vegna lagn­ing­ar Sunda­braut­ar, ann­ars veg­ar jarðgöng í Gufu­nes og hins veg­ar lág­brú yfir Klepps­vík. Samgöngu- og sveitastjórnarráðherra seg­ir að sér hugn­ist frek­ar lág­brú yfir Klepps­vík.
Kjarninn 20. september 2019
Höfuðstöðvar Vísis í Grindavík.
Vísir og Þorbjörn ræða sameiningu
Tvö sjávarútvegsfyrirtæki í Grindavík vilja sameinast. Gangi áformin eftir mun hið sameinaða fyrirtæki vera með um 16 milljarða króna í veltu á ári.
Kjarninn 20. september 2019
Ferðamenn eyddu minna en áður var haldið fram í ágúst síðastliðnum.
Hagstofan leiðréttir tölur í þriðja sinn á nokkrum vikum
Eyðsla útlendinga á greiðslukortum í ágúst 2019 var minni en í ágúst 2018, ekki meiri líkt og Hagstofa Íslands hélt fram fyrir viku síðan. Þetta er í þriðja sinn á örfáum vikum sem Hagstofan reiknar vitlaust.
Kjarninn 20. september 2019
Guðrún Svava, nemandi í bifvélavirkjun.
Enn eykst kynjabilið í starfsnámi á framhaldsskólastigi
Aðeins þrír af hverjum tíu nemendum á framhaldsskólastigi er í starfsnámi hér á landi. Guðrún Hafsteinsdóttir, formaður Samtaka iðnaðarins, segir að það þurfi samstillt þjóðarátak til að fjölga starfsnámsnemum.
Kjarninn 20. september 2019
Hvað er það við Icelandair sem stjórnmálamenn eiga að hafa áhyggjur af?
Prófessor í hagfræði hvatti stjórnmálamenn til að fylgjast með eiginfjárstöðu Icelandair á fundi í gær. Forstjóri Icelandair sagði ummælin ógætileg. Það sem veldur þessum áhyggjum er að eiginfjárhlutfall Icelandair hefur farið hríðlækkandi undanfarið.
Kjarninn 20. september 2019
Molar
Molar
Molar – Mikilvægt að koma vel fram við innflytjendur
Kjarninn 20. september 2019
Bankahöllin sem eigandinn vill ekki en er samt að rísa
Þegar íslensku bankarnir voru endurreistir úr ösku þeirra sem féllu í hruninu var lögð höfuðáhersla á að stjórnmálamenn gætu ekki haft puttanna í þeim.
Kjarninn 20. september 2019
Hrun fuglastofna í Norður-Ameríku vekur upp spurningar
Ný grein í Science greinir frá niðurstöðum viðamikilla rannsókna á fuglalífi í Norður-Ameríku.
Kjarninn 20. september 2019
Meira úr sama flokkiInnlent