Afnám bankaskatts myndi auka virði ríkisbanka um 70 milljarða

Bankasýsla ríkisins telur að lækkun bankaskatts niður í það hlutfall sem hann á að verða 2024 muni auka virði Íslandsbanka og Landsbanka um 44 milljarða. Ef skatturinn yrði afnumin að öllu leyti myndi virðið aukast um 70 milljarða.

Líklegast er að eignarhlutur ríkisins í Íslandsbanka verði seldur fyrst, ef af sölu ríkisbankanna kemur.
Líklegast er að eignarhlutur ríkisins í Íslandsbanka verði seldur fyrst, ef af sölu ríkisbankanna kemur.
Auglýsing

Ef sér­stakur banka­skattur yrði afnumin með öllu myndi sölu­and­virðið sem rík­is­sjóður getur vænst að fá fyrir hlutafé í Íslands­banka og Lands­banka, yrðu þeir seldir að fullu, hækka um 70 millj­arða króna. Þetta er mat Banka­sýslu rík­is­ins sem kynnti þá grein­ingu fyrir efna­hags- og við­skipta­nefnd í síð­ustu viku. Ef skatt­ur­inn verður lækk­aður niður í 0,145 pró­sent, líkt og stendur til að gera í nokkrum skrefum á næstu árum, mun sölu­and­virðið aukast um 44 millj­arða króna. Frá þessu er greint í Frétta­blað­inu.

­Yf­ir­lýst stefna sitj­andi rík­is­stjórnar Katrínar Jak­obs­dóttur er að selja hluta af eign rík­is­ins í fjár­mála­kerf­inu. Heim­ild er til þess í fjár­lögum að selja allt hlutafé í Íslands­banka og allt að 66 pró­sent hlut í Lands­bank­an­um. 

Í Hvít­­­­bók um fram­­­­tíð­­­­ar­­­­sýn fyrir fjár­­­­­­­mála­­­­kerf­ið, sem birt var í des­em­ber í fyrra, var fjallað ítar­­­­lega um hvernig skuli standa að sölu á hlutafé í rík­­­­is­­­­bönk­­­­un­um, Lands­­­­bank­­­­anum og Íslands­­­­­­­banka, og er horft til þess að nota skráðan markað til þess að end­­­­ur­­­­skipu­­­­leggja eign­­­­ar­hald með þeim hætti, að dreift og traust eign­­­­ar­hald verði hluti af fjár­­­­­­­mála­­­­kerf­inu til fram­­­­tíð­­­­ar. Þar var líka sér­stak­lega fjallað um að það gæti verið æski­legt að breyta skatt­stofni banka­skatts. 

Auglýsing

Banka­sýslan á að horfa til nið­ur­stöðu þeirrar vinnu við mótun á því hvernig færi best að selja rík­is­bank­anna. Hún lagði fram minn­is­blað á ráð­herra­fundi um efna­hags­mál og end­ur­skipu­lagn­ingu fjár­mála­kerf­is­ins í lok ágúst síð­ast­lið­ins þar sem lagt var til að annað hvort ætti að selja 25 pró­­sent hlut í Íslands­­­banka í hluta­fjár­­út­­­boði og skrá þau bréf tví­­hliða á mark­að, eða að selja allt að öllu hlutafé í bank­­anum með upp­­­boðs­­leið þar sem önnur fjár­­­mála­­fyr­ir­tæki eða sjóðir geti gert til­­­boð í hann. Aðgerð­irnar hafa ekki verið tíma­settar enn sem komið er. 

Sam­an­lagt eigið fé bank­anna tveggja um mitt þetta ár var um 417 millj­­­arðar króna. Rík­­­is­­­bank­­­arnir greiddu eig­endum sínum 207 millj­­­arða króna í arð á árunum 2013-2018.

Lækkun banka­skatts frestað

Í byrjun sept­em­ber kynnti Bjarni Bene­dikts­son, fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, nýtt frum­varp um lækkun á banka­skatti. Sam­­kvæmt því verður hinn sér­­staki banka­skattur lækk­­aður úr 0,376 pró­­sent af heild­­ar­skuldum þeirra fjár­­­mála­­fyr­ir­tækja sem greiða hann í 0,145 pró­­sent. 

Frum­varpið hafði áður verið lagt fram í apríl síð­­ast­liðnum og þegar gengið til efna­hags- og við­­skipta­­nefnd­­ar. Þá átti fyrsta skref lækk­­un­­ar­innar að taka gildi á næsta ári, 2020. 

Þegar fjár­­­mála­á­ætlun var breytt í júní var hins vegar ákveðið að fresta lækkun banka­skatts­ins um eitt ár. Hann mun því ekki byrja að lækka á næsta ári, heldur árið 2021, og vera komin til fram­­kvæmda að öllu leyti árið 2024. Þær breyt­ingar voru gerðar vegna breyttra aðstæðna í íslensku efna­hags­lífi, aðal­­­lega vegna gjald­­þrots WOW air og loðn­u­brests. 

Verði frum­varpið að lögum má ætla að tekjur hins opin­bera lækki um 18 millj­­arða króna á árunum 2020 til 2023. Í grein­­ar­­gerð sem fylgdi upp­­runa­­lega frum­varp­inu, sem var lagt fram í apr­íl, sagði að horft væri til þess að lækk­­unin á banka­skatti myndi skila sér til almenn­ings í gegnum betri kjör hjá fjár­­­mála­­stofn­un­­um. 

Banka­sýslan hefur skilað umsögn um það frum­varp þar sem hún fagnar lækkun banka­skatts­ins. 

And­staða hjá lands­mönnum við sölu banka

Alls eru 61,2 pró­­­sent lands­­­manna jákvæðir gagn­vart því að íslenska ríkið sé eig­andi við­­­skipta­­­banka. Fjórð­ungur þjóð­­­ar­inn­­­ar, 25,2 pró­­­sent, hefur enga fast­­­mót­aða skoðun á slíku eign­­­ar­haldi og ein­ungis 13,5 pró­­­sent Íslend­inga eru nei­­­kvæðir gagn­vart slíku eign­­­ar­haldi.

Þetta er meðal þess sem kom fram í rann­­­sókn sem Gallup vann fyrir fjár­­­­­mála- og efna­hags­ráðu­­­neytið og birt­ist með Hvít­­­bók­inni. Mark­mið könn­un­­­ar­innar var að skoða ítar­­­lega traust til banka­­­kerf­is­ins á Íslandi, hverjar væru helstu ástæður fyrir van­­­trausti og hvað mætti betur fara. Úrtakið var 1.408 manns 18 ára og eldri af land­inu öllu. Þátt­­­töku­hlut­­­fall var 54,5 pró­­­sent.

egar þeir sem eru jákvæðir gagn­vart því að ríkið sé eig­andi við­­­skipta­­­banka voru spurðir af hverju sögðu 24,4 pró­­­sent þeirra, eða tæp­­­lega fjórð­ung­­­ur, að ríkið væri betri eig­andi en einka­að­ili. Fimmt­ungur sagði að helsta ástæðan væri öryggi og/eða traust og 18,3 pró­­­sent vegna þess að arð­­­ur­inn færi þá til almenn­ings. Þá sögðu 15,7 pró­­­sent að helsta ástæða þess að þeir væru jákvæðir gagn­vart því að ríkið sé eig­andi við­­­skipta­­­banka vera þá að það þýddi að minni líkur væru á því að hlut­irnir myndu enda illa og að spill­ing og græðgi yrði minni.

Þeir sem voru nei­­­kvæðir gagn­vart því að ríkið væri eig­andi við­­­skipta­­­banka töldu það ekki vera hlut­verk rík­­­is­ins né að það væri hæft til þess að eiga við­­­skipta­­­banka. Þá væri hætta á spill­ingu og eign­­­ar­hald á við­­­skipta­­­banka væri þar að auki áhætt­u­­­samt fyrir rík­­­ið.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kristbjörn Árnason
Röddin aftan úr myrkviðum fortíðarinnar
Leslistinn 12. nóvember 2019
Wikileaks birtir 30 þúsund skjöl um Samherja
Stundin, Al Jazeera, Wikileaks og Kveikur RÚV hafa í samstarfi unnið að umfjöllun um mútugreiðslur Samherja í Afríku.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Samherji fjallaði sérstaklega um spill­ingu og mútur í árs­reikn­ingi
Í nýjasta ársreikningi Samherja segir að fyrirtækið ætli að setja sér skrifleg viðmið um sið­ferði, spill­ingu, mann­rétt­indi og mútur á árinu 2019. Nú er Samherji ásakaður um spillingu og mútur í Namibíu.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Kristján Vilhelmsson og Þorsteinn Már Baldvinsson eru helstu stjórnendur og eigendur Samherja.
Samherji sagður hafa mútað ráðherrum til að komast yfir kvóta í Afríku
Í Kveiki í kvöld sagðist fyrrverandi yfirmaður hjá Samherja í Namibíu hafa tekið þátt í að greiða mútur til háttsettra ráðamanna í landinu til að tryggja Samherja kvóta. Það hafi verið gert með aðkomu Þorsteins Más Baldvinssonar, forstjóra Samherja.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Vilhjálmur Egilsson formaður hæfnisnefndar
Tíu umsækjendur eru um stöðu varaseðlabankastjóra á sviði fjármálastöðugleika.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Borghildur Sölvey Sturludóttir
Fegurðin býr í fólkinu
Kjarninn 12. nóvember 2019
Þjóðlegir þræðir
Þjóðlegir þræðir
Þjóðlegir þræðir – Hárið
Kjarninn 12. nóvember 2019
Logi Einarsson, formaður Samfylkingarinnar.
Ríkisframlög til Samfylkingarinnar nær fjórfölduðust í fyrra
Framlög úr ríkissjóði til Samfylkingarinnar voru 89 milljónir í fyrra sem er nær fjórfalt hærri upphæð en árið 2017. Framlög ríkissjóðs til stjórnmálaflokka voru hækkuð á síðasta ári að til­­­lögu sex flokka sem sæti eiga á Alþing­i.
Kjarninn 12. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent