Afnám bankaskatts myndi auka virði ríkisbanka um 70 milljarða

Bankasýsla ríkisins telur að lækkun bankaskatts niður í það hlutfall sem hann á að verða 2024 muni auka virði Íslandsbanka og Landsbanka um 44 milljarða. Ef skatturinn yrði afnumin að öllu leyti myndi virðið aukast um 70 milljarða.

Líklegast er að eignarhlutur ríkisins í Íslandsbanka verði seldur fyrst, ef af sölu ríkisbankanna kemur.
Líklegast er að eignarhlutur ríkisins í Íslandsbanka verði seldur fyrst, ef af sölu ríkisbankanna kemur.
Auglýsing

Ef sérstakur bankaskattur yrði afnumin með öllu myndi söluandvirðið sem ríkissjóður getur vænst að fá fyrir hlutafé í Íslandsbanka og Landsbanka, yrðu þeir seldir að fullu, hækka um 70 milljarða króna. Þetta er mat Bankasýslu ríkisins sem kynnti þá greiningu fyrir efnahags- og viðskiptanefnd í síðustu viku. Ef skatturinn verður lækkaður niður í 0,145 prósent, líkt og stendur til að gera í nokkrum skrefum á næstu árum, mun söluandvirðið aukast um 44 milljarða króna. Frá þessu er greint í Fréttablaðinu.

Yfirlýst stefna sitjandi ríkisstjórnar Katrínar Jakobsdóttur er að selja hluta af eign ríkisins í fjármálakerfinu. Heimild er til þess í fjárlögum að selja allt hlutafé í Íslandsbanka og allt að 66 prósent hlut í Landsbankanum. 

Í Hvít­­­bók um fram­­­tíð­­­ar­­­sýn fyrir fjár­­­­­mála­­­kerf­ið, sem birt var í des­em­ber í fyrra, var fjallað ítar­­­lega um hvernig skuli standa að sölu á hlutafé í rík­­­is­­­bönk­­­un­um, Lands­­­bank­­­anum og Íslands­­­­­banka, og er horft til þess að nota skráðan markað til þess að end­­­ur­­­skipu­­­leggja eign­­­ar­hald með þeim hætti, að dreift og traust eign­­­ar­hald verði hluti af fjár­­­­­mála­­­kerf­inu til fram­­­tíð­­­ar. Þar var líka sérstaklega fjallað um að það gæti verið æskilegt að breyta skattstofni bankaskatts. 

Auglýsing

Bankasýslan á að horfa til niðurstöðu þeirrar vinnu við mótun á því hvernig færi best að selja ríkisbankanna. Hún lagði fram minnisblað á ráðherrafundi um efnahagsmál og endurskipulagningu fjármálakerfisins í lok ágúst síðastliðins þar sem lagt var til að annað hvort ætti að selja 25 pró­sent hlut í Íslands­banka í hluta­fjár­út­boði og skrá þau bréf tví­hliða á mark­að, eða að selja allt að öllu hlutafé í bank­anum með upp­boðs­leið þar sem önnur fjár­mála­fyr­ir­tæki eða sjóðir geti gert til­boð í hann. Aðgerðirnar hafa ekki verið tímasettar enn sem komið er. 

Sam­an­lagt eigið fé bank­anna tveggja um mitt þetta ár var um 417 millj­­arðar króna. Rík­­is­­bank­­arnir greiddu eig­endum sínum 207 millj­­arða króna í arð á árunum 2013-2018.

Lækkun bankaskatts frestað

Í byrjun september kynnti Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra, nýtt frumvarp um lækkun á banka­skatti. Sam­kvæmt því verður hinn sér­staki banka­skattur lækk­aður úr 0,376 pró­sent af heild­ar­skuldum þeirra fjár­mála­fyr­ir­tækja sem greiða hann í 0,145 pró­sent. 

Frum­varpið hafði áður verið lagt fram í apríl síð­ast­liðnum og þegar gengið til efna­hags- og við­skipta­nefnd­ar. Þá átti fyrsta skref lækk­un­ar­innar að taka gildi á næsta ári, 2020. 

Þegar fjár­mála­á­ætlun var breytt í júní var hins vegar ákveðið að fresta lækkun banka­skatts­ins um eitt ár. Hann mun því ekki byrja að lækka á næsta ári, heldur árið 2021, og vera komin til fram­kvæmda að öllu leyti árið 2024. Þær breyt­ingar voru gerðar vegna breyttra aðstæðna í íslensku efna­hags­lífi, aðal­lega vegna gjald­þrots WOW air og loðnu­brests. 

Verði frum­varpið að lögum má ætla að tekjur hins opin­bera lækki um 18 millj­arða króna á árunum 2020 til 2023. Í grein­ar­gerð sem fylgdi upp­runa­lega frum­varp­inu, sem var lagt fram í apr­íl, sagði að horft væri til þess að lækk­unin á banka­skatti myndi skila sér til almenn­ings í gegnum betri kjör hjá fjár­mála­stofn­un­um. 

Bankasýslan hefur skilað umsögn um það frumvarp þar sem hún fagnar lækkun bankaskattsins. 

Andstaða hjá landsmönnum við sölu banka

Alls eru 61,2 pró­­sent lands­­manna jákvæðir gagn­vart því að íslenska ríkið sé eig­andi við­­skipta­­banka. Fjórð­ungur þjóð­­ar­inn­­ar, 25,2 pró­­sent, hefur enga fast­­mót­aða skoðun á slíku eign­­ar­haldi og ein­ungis 13,5 pró­­sent Íslend­inga eru nei­­kvæðir gagn­vart slíku eign­­ar­haldi.

Þetta er meðal þess sem kom fram í rann­­sókn sem Gallup vann fyrir fjár­­­mála- og efna­hags­ráðu­­neytið og birt­ist með Hvít­­bók­inni. Mark­mið könn­un­­ar­innar var að skoða ítar­­lega traust til banka­­kerf­is­ins á Íslandi, hverjar væru helstu ástæður fyrir van­­trausti og hvað mætti betur fara. Úrtakið var 1.408 manns 18 ára og eldri af land­inu öllu. Þátt­­töku­hlut­­fall var 54,5 pró­­sent.

egar þeir sem eru jákvæðir gagn­vart því að ríkið sé eig­andi við­­skipta­­banka voru spurðir af hverju sögðu 24,4 pró­­sent þeirra, eða tæp­­lega fjórð­ung­­ur, að ríkið væri betri eig­andi en einka­að­ili. Fimmt­ungur sagði að helsta ástæðan væri öryggi og/eða traust og 18,3 pró­­sent vegna þess að arð­­ur­inn færi þá til almenn­ings. Þá sögðu 15,7 pró­­sent að helsta ástæða þess að þeir væru jákvæðir gagn­vart því að ríkið sé eig­andi við­­skipta­­banka vera þá að það þýddi að minni líkur væru á því að hlut­irnir myndu enda illa og að spill­ing og græðgi yrði minni.

Þeir sem voru nei­­kvæðir gagn­vart því að ríkið væri eig­andi við­­skipta­­banka töldu það ekki vera hlut­verk rík­­is­ins né að það væri hæft til þess að eiga við­­skipta­­banka. Þá væri hætta á spill­ingu og eign­­ar­hald á við­­skipta­­banka væri þar að auki áhætt­u­­samt fyrir rík­­ið.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Frá undirritun lífskjarasamningsins í apríl árið 2019.
Forsendur brostnar og örlög lífskjarasamningsins ráðist 30. september
Forsendunefnd ASÍ og SA hefur komist að þeirri niðurstöðu að forsendur lífskjarasamningsins frá 2019 séu brostnar, hvað aðgerðir stjórnvalda varðar. Formaður VR segir að örlög samninganna muni ráðast á fundi samninganefnda ASÍ og SA 30. september.
Kjarninn 20. september 2021
Sonja Ýr Þorbergsdóttir
Einkarekstur í heilbrigðisþjónustu er engin töfralausn
Kjarninn 20. september 2021
Þorvarður Bergmann Kjartansson
Þegar sumir hafa vald yfir öðrum
Kjarninn 20. september 2021
Hildur Gunnarsdóttir
Húsnæðispólitík og arkitektúr
Kjarninn 20. september 2021
Inga Sæland, formaður Flokks fólksins
Gæti kostað 50-60 milljarða að gera 350 þúsund króna laun skatt- og skerðingalaus
Staðreyndavakt Kjarnans skoðar fullyrðingu Ingu Sæland um að færsla á persónuafslætti frá „þeim ríku“ til hinna efnaminni geti fjármagnað 350 þúsund króna skattfrjálsa framfærslu.
Kjarninn 20. september 2021
Segja mikilvægt að undirbúa innviði og regluverk fyrir græna orkuframleiðslu
Íslendingar ættu að nýta þau tækifæri sem felast í orkuskiptum hérlendis og undirbúa innviði og regluverk fyrir samkeppnishæfa framleiðslu á kolefnislausum orkugjöfum, að mati tveggja verkfræðinga hjá EFLU.
Kjarninn 20. september 2021
Jóhann Friðrik Friðriksson
Heilbrigðiskerfi ekki óheilbrigðiskerfi
Kjarninn 20. september 2021
Vikurnáman yrði austan við Hafursey á Mýrdalssandi.
Vörubílar myndu aka 120 ferðir á dag með Kötluvikur
„Þetta er ekkert smáræði og ég held að menn átti sig engan veginn á því hvað þetta er mikið umfang,“ segir Guðmundur Oddgeirsson, bæjarfulltrúi í Ölfusi, um fyrirhugaða vikurnámu á Mýrdalssandi og flutninga á efninu til Þorlákshafnar.
Kjarninn 20. september 2021
Meira úr sama flokkiInnlent