Ríkasta 0,1 prósent Íslendinga hefur eignast 59 nýja milljarða á tveimur árum

Stærra hlutfall af nýjum auð farið til ríkustu landsmanna síðustu tvö ár en að meðaltali árin áður. Þær fjölskyldur sem mynda tekjuhæsta eitt prósent landsmanna juku auð sinn um 189 milljarða króna á árunum 2017 og 2018.

Ójöfnuður
Auglýsing

Rík­ustu fjöl­skyldur lands­ins, sem mynda 0,1 pró­sent tekju­hæsta hlut­fall lands­manna, hafa aukið það magn millj­arða króna sem þær eiga í eigin fé í sam­ein­ingu um 105 millj­arð króna frá árs­lokum 2011 og fram til síð­ustu ára­móta. Þá átti hóp­ur­inn, sem sam­an­stóð þá af um 190 fjöl­skyld­um, 155 millj­arða króna. Í lok árs 2018 til­heyrðu 238 fjöl­skyldur rík­ustu 0,1 pró­sent þjóð­ar­innar og áttu sam­an­lagt 260 millj­arða króna í eigin fé.

­Rúmur helm­ingur þess við­bótar eig­in­fjár sem þessar fjöl­skyldur hafa eign­ast á tíma­bil­inu féll til á árunum 2017 og 2018, þegar eigið fé þeirra jókst um 59 millj­arða króna. Með­al­eign hverrar fjöl­skyldu í efsta 0,1 pró­sent lagi sam­fé­lags­ins hefur farið úr því að vera 922 millj­ónir króna í árs­lok 2016 í að vera 1,1 millj­arður króna um síð­ustu ára­mót, að teknu til­liti til breyt­inga á fjölda fjöl­skyldna í tekju­bil­in­u. 

Alls hefur 3,3 pró­sent af þeim 3.179 millj­örðum króna sem orðið hafa til í íslensku hag­kerfi á frá árinu 2010  farið til 0,1 pró­sent rík­ustu fjöl­skyldn­anna hverju sinni. Á árunum 2017 og 2018 var það hlut­fall hins vegar hærra, eða 4,2 pró­sent.

Þetta má lesa út úr svari Bjarna Bene­dikts­son­ar, fjár­mála- og efna­hags­ráð­herra, við fyr­ir­spurn Loga Ein­ars­son­ar, for­manns Sam­fylk­ing­ar­inn­ar, um eignir og skuldir rík­ustu Íslend­ing­anna sem svarað var á þingi fyrir rúmri viku. 

Sama þróun hjá efsta pró­sent­inu

Þegar horft er á rík­asta eitt pró­sent lands­manna hefur auður þess, sam­kvæmt skatt­fram­töl­um, auk­ist um 353 millj­arða króna frá árs­lokum 2010 og fram að síð­ustu ára­mót­um, þegar hann var 802 millj­arðar króna. Alls voru 2.380 fjöl­skyldur í því lagi í lok þess tíma­bils.

Auglýsing
Alls fór 11,1 pró­sent af öllu nýju eigið fé sem varð til á Íslandi á tíma­bil­inu til rík­asta eins pró­sents lands­manna. Síð­ustu tvö árin sem töl­urnar ná til, 2017 og 2018, skera sig þó úr hjá þessum hópi eins og flestum öðr­um. Af þeim um 1.400 millj­örðum króna sem urðu til á þeim árum fóru 189 millj­arðar króna til rík­asta eins pró­sents lands­manna, eða 13,5 pró­sent. 

Því liggur fyrir að efn­uð­ustu Íslend­ing­arnir eru að taka til sín stærra hlut­fall af nýjum auð á síð­ustu tveimur árum en þeir hafa gert að með­al­tali síð­ast­liðin níu ár. 

Fá þorra fjár­magnstekna og eigið fé van­metið

Nær öruggt er að hóp­ur­inn á þó meiri eignir en töl­urnar gefa til kynna. Kjarn­inn greindi frá því á þriðju­dag að rík­asta eitt pró­sent lands­manna þéni um 35 pró­sent allra fjár­magnstekna í land­inu og að rúmur helm­ingur slíkra tekna fari til rík­ustu fimm pró­sent lands­manna. Fjár­­­magnstekjur eru vaxta­­tekj­­ur, arð­­ur, sölu­hagn­aður og leig­u­­tekjur utan rekstr­­ar. Þ.e. tekjur sem við­kom­andi hafa af eignum og fjár­­­fest­ing­um, en ekki launa­­tekj­­ur. 

Öll verð­bréfa­­eign (hluta­bréf í inn­­­lendum og erlendum hluta­­fé­lög­um, eign­­ar­skatts­frjáls verð­bréf, stofn­­sjóðs­­eign og önnur verð­bréf og kröf­­ur) er metin á nafn­virði í töl­un­um, en ekki mark­aðsvirði. Því blasir við að eigið fé þeirra sem eiga þessar eignir er van­met­ið, og fjár­magnstekju­skipt­ingin bendir sann­ar­lega til þess að lít­ill hópur lands­manna eigi stóran hluta þess­ara eigna.

Eign­­ar­hluti lands­­manna í líf­eyr­is­­sjóðum eru ekki taldar með í ofan­­greindum töl­um, en sam­an­lagt áttu þeir sjóðir 4.797 millj­­arðar króna í lok ágúst síð­­ast­lið­ins og eru langstærstu fjár­­­festar í land­inu.

Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Þórhildur Sunna Ævarsdóttir, þingmaður Pírata.
„Meiri ansvítans vitleysan sem vellur upp úr stjórnarheimilinu þessa dagana“
Þingmaður Pírata bendir á ósamræmi í málflutningi sem kemur frá dómsmálaráðuneytinu varðandi svokallað Landsréttarmál. Hún segir dómsmálaráðherra beita hentisemisrökum í málinu.
Kjarninn 9. desember 2019
Birta niðurstöðu athugana á peningaþvættisvörnum ríkisbanka fyrir jól
Fjármálaeftirlitið mun birta niðurstöðu athugana á peningaþvættisvörnum Landsbankans og Íslandsbanka, sem báðir eru í ríkiseigu, og Kviku banka, sem er einkabanki, á næstu tveimur vikum. Áður hefur eftirlitið birt niðurstöðu Arion banka.
Kjarninn 9. desember 2019
Davíð Oddsson er annar ritstjóra Morgunblaðsins.
Segir lýðskrumara vilja umbylta fiskveiðistjórnarkerfinu vegna spillingarmáls í Namibíu
Leiðarahöfundur Morgunblaðsins gagnrýnir þá sem vilja nota Samherjamálið til að breyta fiskveiðisstjórnunarkerfinu. Frumvarp var lagt fram á föstudag sem umbyltir því og forsætisráðherra berst fyrir auðlindaákvæði í stjórnarskrá.
Kjarninn 9. desember 2019
Innan úr Hæstarétti Íslands.
Ingveldur, Davíð Þór eða Sigurður Tómas í Hæstarétt
Þrír dómarar við Landsrétt hafa verið metnir hæfastir af dómnefnd til að taka við auða sætinu í Hæstarétti.
Kjarninn 9. desember 2019
Fiskurinn úr sjónum skilar tæpum 20 milljörðum krónum meira
Frá byrjun október í fyrra og út september síðastliðinn jókst aflaverðmæti íslenskra sjávarútvegsfyrirtækja um 15,4 prósent miðað við sama tímabil árið áður. Virði þess afla sem fluttur var til útlanda til verkunar jókst um 40 prósent.
Kjarninn 8. desember 2019
Jólahryllingssögur
Ingi Þór Tryggvason hefur skrifað bókaseríu um jólahrylling. Fyrsta sagan fjallar um strák sem horfir á Grýlu taka kærustu sýna og ákveður fara á eftir tröllinu og reyna bjarga stelpunni. Hann safnar fyrir útgáfunni á Karolina Fund.
Kjarninn 8. desember 2019
Þórarinn Hjaltason.
Endurskoðuð áhrif Borgarlínu á umferð
Kjarninn 8. desember 2019
Stefnir í áframhaldandi samdrátt fjórflokksins
Fylgi fjórflokksins, bakbeinsins í íslenskum stjórnmálum, hefur dregist hratt saman á skömmum tíma. Fylgið hefur minnkað umtalsvert í síðustu þremur kosningum og kannanir sýna að sú þróun virðist ekki á undanhaldi. Þvert á móti.
Kjarninn 8. desember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent