Ísland á bannlista á Kýpur vegna peningaþvættisógna

Íslenskir viðskiptavinir banka á Kýpur hafa ekki getað millifært fjármuni af reikningum þar inn á reikninga hérlendis. Vandamál á Íslandi að fjármálafyrirtæki kanni ekki bakgrunn viðskiptavini sína nægilega vel.

peningaþvætti evrur
Auglýsing

Ísland hefur verið sett á lista þró­un­ar­banka Kýpur (Cyprus Develop­ment Bank eða CDB) yfir lönd sem ekki er heim­ilt að opna á milli­færslur af neinum toga. Íslenskum við­skipta­vinum bank­ans var nýverið neitað um milli­færslu umtals­verðrar fjár­hæðar á banka­reikn­inga hér­lendis vegna breyt­ingar á reglum um þá við­skipta­vini sem bank­inn sam­þykkir sem sína, og tók gildi í nóv­em­ber. Frá þessu er greint í Morg­un­blað­inu í dag. 

Þar segir einnig að mik­illa gagna hafi verið kraf­ist frá CDB af þeim Íslend­ingum sem viljað hafa milli­færa fjár­muni frá bank­anum und­an­farnar vikur og vott­ana frá „mörg­um aðilum til þess upp­­­fylla þau skil­yrði sem bank­inn krefst núorð­ið“. Frá því að nóv­em­ber hófst hafi milli­færsl­urnar verið stöðv­aðar að öllu leyti.

Ísland sett á gráan lista og úttekt sýndi brotala­mir

Ísland var sett á gráan lista Fin­ancial Act­ion Task Force (FATF) 18. októ­ber síð­ast­lið­inn vegna ónógra varna gegn pen­inga­þvætti. Kýpur eru ekki aðili að sam­tök­unum en það þýðir þó ekki að vera Íslend­ingar geti ekki orðið fyrir áhrifum í banka­við­skiptum þar í land­i. 

Auglýsing
Eitt stærsta vanda­málið sem verið hefur við lýði í fjár­mála­við­skiptum hér­lend­is, sem snýr að ónógum vörnum gegn pen­inga­þvætti, er að fjár­mála­fyr­ir­tæki hafa ekki þekkt við­skipta­vini sína nægi­lega vel. Þ.e. þeir hafa ekki fram­kvæmt við­un­andi úttektir á bak­grunni við­skipta­vina sinna þegar þeir hefja við­skipti og á því hvort að upp­runi fjár­muna sé sá sem sagt er að hann sé. 

Það kom til að mynda vel í ljós þegar Fjár­­­mála­eft­ir­litið­hóf að gera úttektir á á vörnum bankað haustið 2018. Slík athugun á Arion banka hófst í októ­ber 2018 og leiddi til þess að eft­ir­litið gerði marg­hátt­aðar athuga­­semdir við brotala­mir hjá bank­­anum í jan­úar 2019. Í athugun eft­ir­lits­ins á Arion banka kom meðal ann­­ars fram að bank­inn hefði ekki metið með sjálf­­­stæðum hætti hvort upp­­­lýs­ingar um raun­veru­­­lega eig­endur við­­­skipta­vina væru réttar og full­nægj­andi og að þær upp­­­lýs­ingar hafi ekki verið upp­­­­­færðar með reglu­­­legum hætti, líkt og lög um aðgerðir gegn pen­inga­þvætti og fjár­­­­­mögnun hryðju­verka gerðu ráð fyr­­­ir. Fjár­mála­eft­ir­litið hefur ekki viljað upp­lýsa, né hefur það birt nið­ur­stöður úr, hvaða aðrar fjár­mála­stofn­anir sam­bæri­legar úttektir hafa verið gerðar hjá.

9. ágúst síð­ast­lið­inn greindi Kjarn­inn frá því að eft­ir­litið vild ekki svara því hvort yfir standi athugun á aðgerðum Lands­bank­ans, Íslands­banka og Kviku banka gegn pen­inga­þvætti og fjár­mögnun hryðju­verka. Það sagð­ist þó hafa fram­kvæmt tæp­lega 20 athug­anir hjá til­kynn­ing­ar­skyldum aðilum sem lúta eft­ir­liti stofn­un­ar­innar frá árinu 2017 og þá stæðu yfir þrjár slíkar athug­an­ir. 

Össur fékk fyr­ir­spurn

Þótt að FATF hafi ekki kallað eftir því sér­stak­lega að sér­stakar og umfangs­meiri áreið­an­leikakann­anir yrðu fram­kvæmdar á íslenskum við­skipta­vinum alþjóð­lega á meðan að Ísland væri á gráa list­anum þá er vera Íslands á honum mik­ill orð­spors­hnekkir, og getur leitt til þess að fyr­ir­tæki taki slíkt upp sjálf. Það hefur CDB á Kýpur nú gert. 

Það er í takti við það sem Áslaug Jós­eps­dótt­ir, sér­­fræð­ingur á skrif­­stofu almanna- og rétt­ar­ör­yggis dóms­­mála­ráðu­­neyt­is­ins, sagði að gæti gerst þegar hún ræddi þessi mál á fundi sem Sam­tök versl­unar og þjón­ustu, Sam­tök ferða­­þjón­ust­unnar og Sam­tök iðn­­að­­ar­ins stóðu fyrir í lok októ­ber um pen­inga­þvætt­i. 

Sama dag hafði Jón Sig­­urðs­­son, for­­stjóri Öss­­ur­­ar, sagt við Kjarn­ann að fyr­ir­tækið hefði fengið fyr­ir­­spurn um veru Íslands á gráa list­anum þegar það var í við­ræðum um fjár­­­mögnun skömmu áður. Vera Íslands á list­­anum hefði þó ekki áhrif á starf­­semi eða fjár­­­mögnun Öss­urar þar sem að hún fari fram í gegnum erlend dótt­­ur­­fé­lög. Það væri hins vegar mjög alvar­­legt mál að Ísland sé á lista sem þess­um að mati Jóns.



Kanntu vel við Kjarnann?

Frjáls framlög lesenda eru mikilvægur þáttur í rekstri Kjarnans. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni á vitrænan hátt og greina kjarnann frá hisminu fyrir lesendur. 

Kjarninn er fjölmiðill sem leggur sig fram við að upplýsa og skýra út það sem á sér stað í samfélaginu með áherslu á gæði og dýpt. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari. 

Ef þú kannt vel við það efni sem þú lest á Kjarnanum viljum við hvetja þig til að styrkja okkur. Þinn styrkur er okkar styrkur.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Börkur Smári Kristinsson
Hvað skiptir þig máli?
Kjarninn 16. nóvember 2019
Jóhanna Sigurðardóttir, fyrrverandi forsætisráðherra.
Segir VG standa frammi fyrir prófraun í kjölfar Samherjamálsins
Fyrrverandi forsætisráðherra segir að grannt verði fylgst með viðbrögðum Katrínar Jakobsdóttur og VG í tengslum við Samherjamálið. Hún segir að setja verði á fót sérstaka rannsóknarnefnd sem fari ofan í saumana á málinu.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Bára Halldórsdóttir
Klausturgate – ári síðar
Bára Halldórsdóttir hefur skipulagt málþing með það að markmiði að gefa þolendum „Klausturgate“ rödd og rými til að tjá sig og til þess að ræða Klausturmálið og eftirmál þess fyrir samfélagið.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Ragnar Þór Ingólfsson er formaður VR.
Vill að verkalýðshreyfingin bjóði fram stjórnmálaafl gegn spillingu
Formaður VR kallar eftir þverpólitísku framboði, sem verkalýðshreyfingin stendur að. „Tökum málin í eigin hendur og stigum fram sem sameinað umbótaafl gegn spillingunni,“ segir hann í pistli.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Jón Baldvin Hannibalsson
Ætlar enginn (virkilega) að gera neitt í þessu?
Kjarninn 16. nóvember 2019
Fólk geti sett sig í spor annarra
Gylfi Zoega segir að hluti af því að hagkerfið geti virkað eins og það eigi að gera, sé að fólk og fjölmiðlar veiti valdhöfum aðhald.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Þórður Snær Júlíusson
Uppskrift að því að drepa umræðuna með börnum
Kjarninn 16. nóvember 2019
Rannsókn Alþingis á fjárfestingarleiðinni gæti náð yfir Samherja
Samherji flutti rúmlega tvo milljarða króna í gegnum fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands. Þeir peningar komu frá félagi samstæðunnar á Kýpur, sem tók við hagnaði af starfsemi Samherja í Namibíu.
Kjarninn 16. nóvember 2019
Meira úr sama flokkiInnlent