Ríkisútgerðin í Namibíu á ekki fyrir launum rúmlega þúsund starfsmanna

Fischor, ríkisútgerðin í Namibíu, þurfti að fá viðbótarkvóta frá ríkinu til að geta átt fyrir launum. Fiskinn á mögulega að veiða á Heinaste, verksmiðjutogara sem Samherji er ásakaður um að vera að reyna að selja sjálfum sér á hrakvirði.

Togarinn Heinaste.
Togarinn Heinaste.
Auglýsing

Namibíska rík­is­út­gerðin Fis­hcor, sem stýrt var af mönnum sem sitja í fang­elsi fyrir að hafa þegið mútur frá Sam­herja, átti ekki fyrir launum um síð­ustu mán­að­ar­mót. Fis­hcor á heldur ekki fjár­magn til að greiða laun fyrir jan­ú­ar­mán­uð. 

Til að bregð­ast við þeirri stöðu var 25 þús­und tonna kvóti af hrossa­makríl færður til útgerð­ar­innar til að úthluta gegn greiðslu. Alls vinna meira en þús­und manns hjá Fischor, sem gerir útgerð­ina að næsta stærsta atvinnu­rek­anda í hafn­ar­bænum Lüderitz í Namib­íu. 

­Fyrr­ver­andi sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra Namib­íu, Bern­hard Esau, úthlut­aði alls um 360 þús­und tonnum af hrossa­makríl­kvóta til Fis­hcor frá árinu 2014 og fram á síð­asta ár. Hluti þess kvóta var seldur til Sam­herja og grunur leikur á að íslenski sjáv­ar­út­vegs­ris­inn hafi greitt mútur til að fá þann kvóta á lægra verði en eðli­legt hefði ver­ið. Þær mútu­greiðslur fóru meðal ann­ars til fyrr­ver­andi stjórn­ar­for­manns Fis­hcor, James Hatuikulipi, áður­nefnds Esau og aðila þeim tengd­um. 

The Namibian greinir frá því að inn­an­hús­menn í sjáv­ar­út­vegi telji að Fis­hcor ætli sér að nota togar­ann Heina­ste, sem var kyrr­settur af namibískum yfir­völdum í fyrra, til að veiða hinn nýút­hlut­aða kvóta. Heinaste er að mestu í eigu Sam­herja. Bennet Kangumu, stjórn­ar­for­maður Fis­hcor, vildi þó ekki stað­festa þetta í sam­tali við blað­ið. 

Telja að Sam­herji sé að reyna að selja Heinaste á hrakvirði

Verk­smiðju­tog­ar­inn Heinaste er í eigu namibísk félags sem íslenska sjá­v­­­ar­út­­­vegs­­fyr­ir­tækið Sam­herji á stóran hlut í í gegnum dótt­ur­fé­lag sitt Esju Hold­ing, en hann var kyrr­­settur af dóm­­ara að kröfu yfir­­­valda í Namibíu í nóv­em­ber í fyrra. Ástæðan fyrir kyrr­setn­ing­unni var sögð ætluð brot vegna veiða tog­ar­ans á svæði sem átti að vera lok­að. 

Aðrir eig­endur eign­ar­halds­fé­lags Heinaste eru namibísk félög, meðal ann­ars Arctic Nam Invest­ments. Saman eiga namibísku félögin 42 pró­sent í félag­inu en eina eign þess er áður­nefndur tog­ari, Heinaste. 

Auglýsing
Vefmiðillinn New Era greindi frá því í morgun að minni­hluta­eig­endur í Esju Hold­ing hefðu ásakað Sam­herja um sið­lausa hegðun með því að reyna að selja Heinaste á hrakvirði til ann­ars félags. Í miðl­inum er haft eftir Vigrilio De Sousa, stjórn­ar­for­manni Arctic Nam Invest­ments, að Sam­herji sé að reyna að selja sjálfum sér Heinaste á 19 millj­ónir Banda­ríkj­andala  með við­skiptafléttu sem inni­heldur einnig rúss­neskt fyr­ir­tæki. Skipið var keypt á 28 millj­ónir Banda­ríkja­dala fyrir tveimur árum síðan og því er verð­mið­inn nú um þriðj­ungi lægri en hann var þá. De Sousa segir enn fremur að Sam­herji hafi fjar­lægt alla namibíska stjórn­endur út úr stjórn félags­ins sem á Heinaste. Hann grunar að þetta sé gert til þess að auð­velda enn frekar sölu tog­ar­ans risa­vaxna á hrakvirð­i. 

Þróa kerfi til að taka á spill­ingu

Sam­herji til­kynnti á föstu­dag að fyr­ir­tækið ætli að þróa og inn­­­leiða heild­rænt stjórn­­un­­ar- og reglu­vörslu­­kerfi sem bygg­ist á áhætt­u­­skipu­lagi fyr­ir­tæk­is­ins, meðal ann­­ars með áherslu á spill­ingu, efna­hags­­legar refsi­að­­gerðir og pen­inga­þvætti.

Í til­kynn­ingu vegna þessa kom fram að stefnt sé að því að ljúka inn­­­leið­ingu kerf­is­ins síðar á þessu ári og að ákvörðun um inn­­­leið­ingu kerf­is­ins hafi verið tekin á „grund­velli reynslu af starf­­semi fyr­ir­tæk­is­ins í Namib­­íu.“

Sam­herji sagð­ist enn fremur vera að draga úr starf­­semi sinni í Namibíu um þessar mundir með það að mark­miði að hætta alfarið rekstri í land­inu. Það væri hins vegar ljóst að það muni taka ein­hvern tíma. „Allar ákvarð­­anir vegna starf­­sem­innar í Namibíu verða teknar í nánu sam­ráði við þar til bær stjórn­­völd og í sam­ræmi við gild­andi lög og regl­­ur,“ sagði í frétta­til­kynn­ing­unni.

Auglýsing
De Sousa segir við New Era í dag að að það sé gott að Sam­herji ætli að hætta starf­semi í Namibíu eins og fyr­ir­tækið hefur boðað en að það verði að vera gert á for­sendum Namib­íu­manna. 

Ljóst er að til­raunir Sam­herja til að selja Heinaste eru ekki gerðar í nánu sam­ráði, eða í þökk, stjórn­valda í Namib­íu. 

Þegar búið að hand­taka og ákæra

Sam­herji hefur verið í miklu brim­­róti und­an­farna mán­uði eftir umfjöllun Kveiks, Stund­­­ar­inn­­­ar, Al Jazeera og Wiki­leaks um mút­­u­greiðsl­­­ur, meint pen­inga­þvætti og skattsnið­­­göngu Sam­herja, sem byggði að mestu á tug­­­þús­undum gagna og upp­­­­­ljóstrun Jóhann­esar Stef­áns­­­son­­­ar, fyrr­ver­andi starfs­­­manns Sam­herja í Namib­­­íu.James Hatuikulipi.MYND: Fischor 

Þegar er búið að hand­­­taka og ákæra áður­nefnda Bern­hard Esau, fyrr­ver­andi sjá­v­­­­­­­ar­út­­­­­­­­­­­vegs­ráð­herra Namib­­­­­­íu, James Hatuikulipi, fyrr­ver­andi stjórn­ar­for­maður Fis­hcor, Sacky Shang­hala, fyrr­ver­andi dóms­­­­­­mála­ráð­herra Namib­­­­­­íu, þrjá aðra menn fyrir að hafa þegið 103,6 millj­­­­­­ónir namibískra doll­­­­­­ara, jafn­­­­­­virði 860 millj­­­­­­óna íslenskra króna, í greiðslur fyrir að tryggja félögum tengdum Sam­herja eft­ir­­­­­­sóttan kvóta í land­in­u.  

Auk Shang­hala, Esau og James Hatuikulipi er um að ræða Tam­son 'Fitty' Hatuikulipi, tengda­­­­­­son­ur Esau og frændi James, Ricardo Gusta­vo, sam­­­­­­starfs­­­­­­maður hans og Pius Mwa­telu­lo, sem einnig teng­ist Hatuikulipi ­fjöl­­­­­­skyld­u­­­­­­bönd­um, ákærð­­­­­ir.

Mál Sam­herja er til rann­­­sóknar í Namib­­­íu, á Íslandi og í Nor­egi. Þá hafa eignir verið frystar í Angóla vegna máls­ins og þar á sér einnig stað saka­­­mála­rann­­­sókn.

Ert þú í Kjarnasamfélaginu?

Kjarninn er opinn vefur en líflínan okkar eru frjáls framlög frá lesendum, Kjarnasamfélagið. Sú stoð undir reksturinn er okkur afar mikilvæg.

Með því að skrá þig í Kjarnasamfélagið gerir þú okkur kleift að halda áfram að vinna í þágu almennings og birta vandaðar fréttaskýringar, djúpar greiningar á efnahagsmálum og annað fréttatengt gæðaefni. 

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur undanfarin sjö ár og við ætlum okkur að standa vaktina áfram. 

Fyrir þá sem nú þegar eru stoltir styrkjendur Kjarnans þá leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka mánaðarlega framlagið með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Trump sagði öruggt að opna bandaríska skóla því börn væru „næstum ónæm“ fyrir COVID-19.
Trump fer enn og aftur á svig við skilmála samfélagsmiðla
Donald Trump sagði í símaviðtali við Fox and Friends í gær að börn væru „næstum ónæm“ fyrir kórónuveirunni. Facebook-færslu frá forsetanum með ummælunum var eytt og Twitter frysti aðgang tengdan forsetanum.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Þórólfur Matthíasson
Af sykurpúðum
Kjarninn 6. ágúst 2020
Alma Möller, landlæknir.
Alma: Tækifærið er núna
Hópsýkingar munu halda áfram að koma upp hér á landi. „Við verðum að vera undir það búin að horfa upp á þetta næstu mánuði alla vega,“ segir sóttvarnalæknir. Landlæknir sagði að núna væri tækifærið til að kveða niður það smit sem hér er í gangi.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Þórólfur Guðnason og Alma Möller.
„Þannig mun okkur takast að koma okkur út úr þessu COVID-fári“
Sóttvarnalæknir hefur sent heilbrigðisráðherra minnisblað þar sem hann leggur til að landamæraskimun verði haldið áfram með sama hætti og verið hefur. Hann ítrekar mikilvægi persónulegra sóttvarna, skimunar og að beita einangrun og sóttkví.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Fordæma aðgerðir Icelandair í kjaraviðræðum
Norræna flutningamannasambandið sendi frá sér tilkynningu í gær þar sem það fordæmir aðgerðir Icelandair í nýlegum kjarasamningaviðræðum. Samtökin segja þrýsting á stéttarfélög í formi hótana ekki leysa rekstrarvandann sem upp er kominn vegna COVID-19.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Rannsóknir hafa sýnt, án nokkurs vafa, að andlitsgrímur geta komið í veg fyrir COVID-19-smit á milli einstaklinga. Grímurnar gera þó mest gagn við ákveðnar aðstæður og þær þarf að nota á réttan hátt.
„Stutta svarið er já“ – grímur geta komið í veg fyrir smit
Rannsóknir hafa sýnt, án nokkurs vafa, að andlitsgrímur geta komið í veg fyrir COVID-19-smit á milli einstaklinga. Þetta skrifar Jón Magnús Jóhannesson, deildarlæknir á Landspítala, í nýju svari á Vísindavefnum.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Smitum fjölgar enn – 97 í einangrun
Fjögur ný innanlandssmit af kórónuveirunni greindust hér á landi í gær og 97 manns eru nú með COVID-19 og í einangrun.
Kjarninn 6. ágúst 2020
Þórður Snær Júlíusson
Það er komið að pólitíkinni
Kjarninn 6. ágúst 2020
Meira úr sama flokkiErlent