Örsmár forréttindahópur mengar mest

Ný rannsókn sýnir að um 1 prósent mannkyns, sem flýgur mjög oft, ber ábyrgð á um helmingi allrar losunar gróðurhúsalofttegunda frá flugi.

Vísindamennirnir stinga upp á því að kröfur í loftslagsmálum verði innbyggðar í björgunarpakka til flugfélaga.
Vísindamennirnir stinga upp á því að kröfur í loftslagsmálum verði innbyggðar í björgunarpakka til flugfélaga.
Auglýsing

Um 1 pró­sent mann­kyns báru árið 2018 ábyrgð á helm­ingi allrar los­unar gróð­ur­húsa­loft­teg­unda frá flugi. Þetta eru þeir sem fljúga mjög oft – mun oftar á ári hverju en flestir gera á allri sinni ævi.



Þeir eru kall­aðir ofur-los­arar (e. super emitt­er­s), flug­far­þeg­arnir sem fljúga svo oft að aðeins eitt pró­sent þeirra valda losun helm­ings allra gróð­ur­húsa­loft­teg­unda frá flugi. Þannig var það árið 2018 en við vitum að þannig verður það ekki þegar árið 2020 verður gert upp. En í nýrri rann­sókn sem sænskir vís­inda­menn leiddu er stuðst við gögn um mengun og far­þega­fjölda í flugi frá árinu 2018 og nið­ur­staðan gefur vís­bend­ingu um hvað kann að ger­ast eftir far­aldur COVID-19, ef lífs­stíll fólks breyt­ist ekki umtals­vert.



Aðeins 11 pró­sent jarð­ar­búa flugu með flug­vél árið 2018. Og aðeins 4 pró­sent þeirra flugu til útlanda. Þegar litið er á hvert land fyrir sig má sjá að það eru Banda­rískir flug­far­þegar sem skilja eftir sig stærsta kolefn­is­spor­ið. Reyndar er losun þeirra vegna flug­ferða meiri en losun flug­far­þega tíu næstu ríkj­anna þar á eft­ir.

Auglýsing


Vís­inda­menn­irnir segja að rann­sóknin leiði í ljós að fámennur for­rétt­inda­hóp­ur, sem fljúgi ótt og títt, hafi mikil áhrif á lofts­lag jarðar – áhrif sem allir jarð­ar­búar finna fyr­ir.



Í ár hefur kór­ónu­veiran sett strik í reikn­ing margra og yfir 50 pró­sent sam­dráttur hefur orðið í far­þega­flugi. Þessa stöðu telja vís­inda­menn­irnir vera kjörið tæki­færi til að end­ur­skoða ýmis­legt sem snýr að flugi og mæla þeir m.a. með því að rík­is­stjórnir heims­ins setji skil­yrði er lúta að lofts­lags­málum í þeim rík­is­stuðn­ingi sem að flug­fé­lögum er rétt­ur. Þannig megi rétta kúr­s­inn í flug­geir­an­um; gera hann sam­keppn­is­hæf­ari og sjálf­bær­ari.



Á milli áranna 2013-2018 jókst losun gróð­ur­húsa­loft­teg­unda frá flugi um 32 pró­sent. Þó að gríð­ar­legur sam­dráttur sé nú í flugi hafa flug­fé­lög sett sér mark­mið um að kom­ast í samt horf og fyrir far­ald­ur­inn jafn­vel þegar árið 2024.



„Ef við viljum leysa lofts­lags­vand­ann þurfum við að end­ur­hanna flug­sam­göng­ur,“ segir Stefan Gössling, pró­fessor við Linnéu-há­skóla í Sví­þjóð og aðal­höf­und­ur  rann­sókn­ar­inn­ar. „Og þá þurfum við að byrja á toppnum – þar sem fáir ofur-los­arar hafa gríð­ar­leg áhrif.“  Hann segir í við­tali við Guar­dian að ríkir íbúar jarðar hafi haft allt of mikið frelsi til að hanna jörð­ina eins og þeim sýn­ist. „Við ættum að sjá þá krísu sem við erum núna í sem tæki­færi til að draga saman í flug­ferð­u­m.“



Nið­ur­stöður rann­sókn­ar­innar voru birtar nýverið í vís­inda­tíma­rit­inu Global Environ­mental Change.



Skiptir Kjarninn þig máli?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Við erum til staðar fyrir lesendur og fjöllum um það sem skiptir máli.

Ef Kjarninn skiptir þig máli þá máttu endilega vera með okkur í liði.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Sigrún Huld Þorgrímsdóttir
Það er líf eftir greiningu
Kjarninn 28. júní 2022
Nicola Sturgeon fyrsti ráðherra Skotlands.
Stefnir á atkvæðagreiðslu um sjálfstætt Skotland í október 2023
Nicola Sturgeon leiðtogi Skoska þjóðarflokksins stefnir á að halda þjóðaratkvæðagreiðslu um sjálfstæði Skotlands á ný næsta haust – með eða án leyfis bresku ríkisstjórnarinnar.
Kjarninn 28. júní 2022
Guðmundur Andri Thorsson
Ráfað um í Keflavíkurgöngu
Kjarninn 28. júní 2022
Samkvæmt tilkynningu frá Borgarlínu er gert ráð fyrir því að vagnar Borgarlínunnar byrji að ganga á milli Hamraborgar og Háskóla Íslands árið 2025, þrátt fyrir að framkvæmdum á þeim kafla verði ekki að fullu lokið þá.
Tímalínu framkvæmda við fyrstu lotu Borgarlínu seinkað
Endurskoðuð tímaáætlun framkvæmda við fyrstu lotu Borgarlínu gerir ráð fyrir því að framkvæmdalok verði á árunum 2026 og 2027, en ekki 2024 eða 2025 eins og lagt var upp með. Samstilling við aðrar framkvæmdir, eins og Sæbrautarstokk, spila inn í.
Kjarninn 28. júní 2022
Það að vera kvenkyns lögmaður eykur líkur á að mál falli umbjóðandanum í vil samkvæmt nýrri íslenskri rannsókn.
Kvenkyns lögmenn líklegri til að vinna mál í héraði
Kvenkyns málflytjendur skila betri árangri fyrir dómstólum og eldri dómarar eru líklegri til að dæma varnaraðila í vil en þeir sem yngri eru, samkvæmt nýrri íslenskri rannsókn.
Kjarninn 28. júní 2022
Örn Bárður Jónsson
Þungunarrof, samkynhneigð og kynusli
Kjarninn 28. júní 2022
Katrín Jakobsdóttir, formaður Vinstri grænna og forsætisráðherra, og Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri.
Ætlar ekki að láta Seðlabankann afhenda sér gögn um ráðstöfun opinberra hagsmuna
Seðlabanki Íslands hefur ekki viljað leggja mat á hagsmuni almennings af birtingu upplýsinga um þá sem fengu að nýta sér fjárfestingaleið hans né af því að stöðugleikasamnirnir við kröfuhafa verði gerðir opinberir.
Kjarninn 28. júní 2022
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar.
Kristrún íhugar formannsframboð
Kristrún Frostadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, segist „íhuga alvarlega“ að bjóða sig fram til formanns á landsfundi flokksins í október. Logi Einarsson tilkynnti um miðjan júní að hann muni ekki bjóða sig fram að nýju.
Kjarninn 28. júní 2022
Meira úr sama flokkiErlent