Bandaríkin: Neikvæðni Rússa rýrir mátt Öryggisráðsins

un_fridargaeslulidar.jpg
Auglýsing

Banda­ríkin hafa varað Rússa við því að haldi þeir áfram að beita neit­un­ar­valdi sínu í Örygg­is­ráði Sam­ein­uðu þjóð­anna muni það setja lög­mæti ráðs­ins í hættu. Vest­ur­veldin muni á end­anum snið­ganga það við mik­il­vægar ákvarð­an­ir. The Guar­dian greinir frá þessu.

Örygg­is­ráðið á í miklum vand­ræðum með að afgreiða mögu­legar aðgerðir í Sýr­landi. Í því máli er ráðið lamað og getur ekki sam­þykkt ígrip Sam­ein­uðu þjóð­anna til að koma í veg fyrir frek­ari blóðsút­hell­ing­ar. Síðan átökin brut­ust út í Sýr­landi fyrir nærri fimm árum hafa í það minnsta 220 þús­und manns fallið og meira en ell­efu milljón manns hefur séð sig knúið til að flýja.

Rúss­land hefur beitt neit­un­ar­valdi sínu fjórum sinnum til þess að koma í veg fyrir að Örygg­is­ráðið sam­þykki álykt­anir um Sýr­land. Stjórn­völd í Moskvu hafa ætíð verið hlið­holl stjórn Bashar al-Assads í Sýr­landi og segja fram­lagðar álykt­anir veikja banda­mann sinn í Sýr­landi. Sömu sögu er að segja um átökin í Úkra­ínu. Rússar hafa hindrað fram­göngu Sam­ein­uðu þjóð­anna þar, enda eru stjórn­völd í Kreml aðili máls eftir að hafa inn­limað Krím­skaga frá Úkra­ínu og að öllum lík­indum tekið beinan þátt í bar­áttu aðskiln­að­ar­sinna gegn stjórn­ar­her Úkra­ínu.

Auglýsing

The Guar­dian hefur eftir fasta­full­trúa Banda­ríkj­anna hjá Sam­ein­uðu þjóð­un­um, Sam­antha Power, að Banda­ríkin og önnur lönd hafi vís­vit­andi leitað annað til að fá grimmd­ar­verk rann­sök­uð. „Þetta er Darwinískur raun­veru­leik­i,“ segir hún. „Ef þetta mun henda í fleiri málum en þau er snerta Sýr­land og Úkra­ínu þá munum við horfa upp á algera lömun … Það mun sann­ar­lega setja stöðu og trú­verð­ug­leika Örygg­is­ráðs­ins í hætt­u.“

Matt­hew Rycroft, sendi­herra Bret­lands hjá Sam­ein­uðu þjóð­un­um, segir mál­efni Sýr­lands vera ljótan blett á sam­visku ráðs­ins. „Ég er þeirrar skoð­unar að þetta séu mestu mis­tök ráðs­ins síð­ustu ár og þetta mun örugg­lega hafa afleið­ingar fyrir stöðu Örygg­is­ráðs­ins og jafn­vel Sam­ein­uðu þjóð­irnar í heild.“

Fundur Öryggisráðsins í höfuðstöðvum Sameinuðu þjóðanna í New York. Fundur Örygg­is­ráðs­ins í höf­uð­stöðvum Sam­ein­uðu þjóð­anna í New York.

Banda­ríkin hafa notað neit­un­ar­vald sitt þrisvar síð­asta ára­tug, í öll skiptin til þess að koma banda­mönnum sínum í Ísr­ael hjá ávítum eftir að hafa beitt her­mætti sínum í Palest­ínu. Kína hefur beitt neit­un­ar­vald­inu sex sinn­um, allt í takt við Rúss­land sem alls hefur notað neit­un­ar­valdið tíu sinnum á síð­ustu tíu árum.

Banda­ríkin hafa á sama hátt beitt her­mætti sínum utan landamæra sinna án þess að fá fyrir því sam­þykki Örygg­is­ráðs­ins. Það var þegar Banda­ríkin töldu sig full­viss um að kjarna­vopn væri að finna í Írak, þrátt fyrir að full­trúar Sam­ein­uðu þjóð­anna hefðu ekk­ert fundið í eft­ir­lits­ferð­um. Úr varð að Banda­ríkin ásamt banda­mönnum þeirra og stuðn­ings­mönn­um, þar á meðal Ísland, réð­ust inn í Írak í mars 2003.

Til að koma í veg fyrir að Örygg­is­ráðið verði lamað í aðstæðum eins og í Sýr­landi, þar sem mann­leg neyð er gríð­ar­lega mikil og vís­bend­ingar um að þjóð­ar­morð hafi verið framin eða gríð­ar­leg grimmd­ar­verk, hefur Frakk­land lagt til að neit­un­ar­vald fasta­full­trú­anna fimm verði ógilt. „Fram­tak okkar er byggt á þeirri hug­mynd að neit­un­ar­valdið séu ekki for­rétt­indi heldur ábyrgð,“ sagði François Delattre, sendi­herra Frakka. Til­lagan hefur hlotið mikið lof í Alls­herj­ar­þingi Sam­ein­uðu þjóð­anna en Rússar hafa tekið ein­arða afstöðu gegn henni. Fasta­full­trúi Rúss­lands, Vitaly Chur­k­in, segir þetta fyr­ir­komu­lag vera auð­velt að mis­nota.

Örygg­is­ráð Sam­ein­uðu þjóð­anna er skipað full­trúum 15 ríkja og hafa öll ríkin eitt atkvæði. Þar af hafa fimm ríki fast sæti í ráð­inu og um leið neit­un­ar­vald. Það eru Banda­rík­in, Rúss­land, Bret­land, Kína og Frakk­land. Mark­mið ráðs­ins er að við­halda friði í heim­inum og sam­þykkja nýja með­limi í Sam­ein­uðu þjóð­un­um. Ráðið fund­aði fyrst í jan­úar 1946 í London, nokkrum mán­uðum eftir að stofn­skrá Sam­ein­uðu þjóð­anna var sam­þykkt árið 1945. Þá gáfu löndin fimm sér neit­un­ar­vald enda voru þau sig­ur­veg­arar Seinni heim­styrj­ald­ar­innar sem þá var nýaf­stað­in.

Nú, réttum 70 árum eftir að Sam­ein­uðu þjóð­irnar voru stofn­að­ar, eru fasta­full­trú­arnir í Örygg­is­ráð­inu ósam­stæður hópur og ekki lýsandi fyrir dreif­ingu fólks­fjölda eða efna­hags­legra umsvifa í heim­in­um. Þess vegna hafa nútíma­öfl á borð við Þýska­land, Ind­land, Bras­ilíu og Japan barið þétt á dyrnar í nærri ára­tug og óskað eftir meiri völdum í Örygg­is­ráð­inu.

„Það eru heilu heims­álf­urnar sem eiga sér engan máls­svara meðal fasta­full­trúa í Örygg­is­ráð­in­u,“ segir Ant­onio Pat­riota, sendi­herra Bras­il­íu. Hópur veld­anna sem ekki hefur neit­un­ar­valdið vill einnig að Afr­íka fái sinn full­trúa. „Það er varla sann­gjarnt gagn­vart heilli heims­álfu að eiga ekki full­trúa í Örygg­is­ráð­inu. Ef umræð­urnar í ráð­inu eru skoð­aðar má sjá að þær eru nær allar um Afr­íku — 80, 85, 90 pró­sent allra umræðn­a,“ segir Kingsley Mamabolo, fasta­full­túi Suð­ur­-Afr­íku hjá Sam­ein­uðu þjóð­un­um.

Kanntu vel við Kjarnann?

Við á Kjarnanum þökkum lesendum fyrir það traust sem þeir sýna með því að styrkja Kjarnann. 

Frjáls framlög frá lesendum hafa vaxið jafnt og þétt síðustu árin og eru mikilvæg tekjustoð undir reksturinn. Þau gera okkur kleift að halda áfram að taka þátt í umræðunni og greina kjarnann frá hisminu. 

Við tökum hlutverk okkar sem fjölmiðill í þjónustu almennings alvarlega. Kjarninn birti 409 fréttaskýringar og 2.367 fréttir á árinu 2019. Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar, stærstur hluti þeirra aðsendar greinar. 

Okkar tryggð er aðeins við lesendur. Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari.

Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir
Ekki unnt að svara fyrirspurn um bætur
Úttekt vegna fyrirspurnar er of umfangsmikil að ekki er hægt að taka upplýsingar saman um hve háar bætur að meðaltali hafa verið dæmdar brotaþolum vegna ólögmætrar uppsagnar, líkamsárásar og nauðgunar síðastliðin 5 ár, samkvæmt svari dómsmálaráðherra.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Eignir Lífeyrissjóðs verzlunarmanna hækkuðu um 155 milljarða á síðasta ári
Árið 2019 var metár í 63 ára sögu Lífeyrissjóðs verzlunarmanna.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Fossinn Rjúkandi
„Stórtækar“ breytingar á framkvæmd Hvalárvirkjunar kalla á nýtt umhverfismat
Það er mat Vesturverks að bráðnun Drangajökuls muni engin áhrif hafa á vinnslugetu fyrirhugaðrar Hvalárvirkjunar. Í skipulagslýsingu er lagt til að svæði ofan áformaðs virkjanasvæðis fái hverfisvernd vegna nálægðar við jökulinn.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Rúmlega 600 milljónir króna í eftirlaun til ráðherra og þingmanna í fyrra
Árið 2003 voru umdeild eftirlaunalög sett sem tryggðu þingmönnum og ráðherrum mun betri lífeyrisgreiðslur en öðrum landsmönnum. Þau voru afnumin 2009 en 203 fyrrverandi þingmenn og ráðherra njóta sérkjara þeirra þó ennþá.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Björgólfur Jóhannsson, tímabundinn forstjóri Samherja, þegar hann tók við starfinu.
Björgólfur kominn með prókúru hjá Samherja
Tímabundinn forstjóri Samherja hefur loks formlega verið skráður í framkvæmdastjórn fyrirtækisins og með prókúru fyrir það, þremur mánuðum eftir að hann tók við starfinu. Hann er hins vegar enn ekki skráður með prókúru hjá Samherja Holding.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Donald Trump verður út um allt á Youtube á kjördegi
Framboð Donalds Trumps Bandaríkjaforseta hefur nú þegar keypt bróðurpartinn af auglýsingaplássi á Youtube, fyrir kjördag í nóvember.
Kjarninn 21. febrúar 2020
Freyr Eyjólfsson
Neysla og úrgangur eykst á heimsvísu – Ákall um nýjar, grænar lausnir
Kjarninn 20. febrúar 2020
Ísold Uggadóttir og Auður Jónsdóttir
Himinhrópandi mistök í máli Maní
Kjarninn 20. febrúar 2020
Meira úr sama flokkiErlent
None