Gylfi Zoega: „Þessir hagsmunaaðilar eiga dagblöðin“

Hagsmunarimma hefur staðið á Íslandi í áratugi og orð Seðlabankastjóra um völd hagsmunahópa komu því Gylfa Zoega, prófessor í hagfræði, ekki á óvart. „Stríðskostnaðurinn“ geti verið mikill þegar þessir aðilar séu skæðir.

Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði.
Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði.
Auglýsing

„Við, samstarfsmenn hans í Háskóla Íslands í gegnum árin, höfum mörg staðið í þessum bardögum,“ segir Gylfi Zoega, prófessor í hagfræði, spurður hvort að hann þekki þá lýsingu Ásgeirs Jónssonar Seðlabankastjóra, að hagsmunahópar stýri Íslandi og að erfitt sé að lenda uppi á kant við þá. Ásgeir lét þessi ummæli falla í viðtali við Stundina nýverið og viðbrögðin við því hafa ekki látið á sér standa.

Gylfi, sem var gestur þáttarins Sprengisands á Bylgjunni í morgun, rifjaði í þessu sambandi upp þegar hann ásamt kollega sínum í Háskóla Íslands talaði síðasta sumar og haust fyrir almannahagsmunum í sóttvörnum; að passa ætti upp á landamærin og hafa þjóðlífið innanlands sem eðlilegast. „Það var rimma við sérhagsmuni,“ segir Gylfi og bendir á að sérhagsmunir væru þá það sem gengi á skjön við almannahagsmuni. Í þessu tiltekna tilviki voru það samtök í ferðaþjónustu sem vildu hafa landamærin sem mest opin, sem er að mati Gylfa „algjörlega misskilin hagsmunabarátta því það skemmir ekkert meira fyrir [ferðaþjónustunni] en að hafa farsótt innanlands“.

Aðrir kollegar Gylfa hafa bent á að skipting á rentunni af sjávarútvegi sé ekki réttlát. „Það hefur verið áratuga hagsmunarimma.“ Enn aðrir hafa bent á hvernig auka mætti hagkvæmni í landbúnaði. „Svo þetta er búið að vera í fleiri áratugi hér á landi,“ segir Gylfi en að slíkt hið sama sé uppi á teningnum víða erlendis. „Þetta er úti um allt.“

Auglýsing

Það sem hins vegar skipti máli sé að „stjórnvöld hugsi um almannahagsmuni en ekki sérhagsmuni. Þetta verður auðvitað að spillingu ef sérhagsmunirnir ná að umbuna einstökum stjórnmálamönnum í staðinn fyrir greiða. Það er spilling.“

Það sem Gylfa fannst skrítið við fréttaflutning af ummælum Seðlabankastjóra voru ekki orð hans heldur viðbrögðin sem þau fengu. „Það var eins og það væri búið að finna upp hjólið.“ Svo þekkta segir hann þessa hagsmunabaráttu vera.

Spurður hvort að veist væri persónulega að sérfræðingum sem tjá sig um ákveðin mál. „Það er smá stríðskostnaður,“ svarar Gylfi. Sérfræðingar hafi ákveðnum skyldum að gegna að rétta upp „rauð flögg“ telji þeir tilefni til. „Stríðskostnaðurinn felist m.a. í því að fá „á sig bunur í dagblöðunum,“ segir Gylfi. „Þessir hagsmunaaðilar eiga dagblöðin.“ Það sama geti verið uppi á teningnum í „netheimum“. Hann segir þennan stríðskostnað geta orðið mikinn, „ef að þessir aðilar eru skæðir“ og segist draga sig annað slagið í hlé í opinberri umræðu vegna þessa.

Styrkir þú Kjarnann?

Kjarninn reiðir sig á framlög lesenda. Með því að styrkja Kjarnann mánaðarlega tekur þú þátt í að halda úti öflugum fjölmiðli.

Kjarninn hefur verið til taks fyrir kröfuharða lesendur í sjö ár og býður almenningi upp á vandaða umfjöllun þar sem áhersla er á gæði og dýpt.  

Ef þú ert nú þegar styrkjandi leyfum við okkur að benda á að hægt er að óska eftir að hækka styrkinn með því að senda póst á takk@kjarninn.is


Já takk, ég vil styrkja Kjarnann!
Kolbrún Benediktsdóttir varahéraðssaksóknari í dómsal í dag.
„Hér er ekki um leikaraskap, slysni eða eitthvað grín að ræða“
Það er mat ákæruvaldsins að Marek sé ekki að segja nákvæmlega allt sem hann muni frá deginum sem bruninn á Bræðraborgarstíg varð. Verjandi fer fram á að ef hann verði fundinn sekur og ósakhæfur verði hann ekki dæmdur til öryggisgæslu.
Kjarninn 5. maí 2021
Birna Einarsdóttir bankastjóri segir ljóst að spennandi tímar séu framundan, vegna fyrirhugaðrar sölu ríkisins á hluta af hlut sínum í Íslandsbanka.
Íslandsbanki hagnaðist um 3,6 milljarða á fyrsta ársfjórðungi
Eigið fé Íslandsbanka nam 185 milljörðum króna í lok mars. Bankastjórinn segir spennandi tíma framundan, í ljósi þess að stefnt sé að skráningu bankans á verðbréfamarkað að undangengnu útboði á hluta af hlut ríkisins í honum.
Kjarninn 5. maí 2021
Höfuðstöðvar Arion banka í Borgartúninu
Arion hagnast um 6 milljarða á þremur mánuðum
Þrátt fyrir lága vexti og efnahagssamdrátt var hagnaður Arion banka á fyrsta fjórðungi þessa árs mun meiri en á sama tímabili í fyrra.
Kjarninn 5. maí 2021
Björn Leví Gunnarsson, þingmaður Pírata.
„Þeirra er ævintýralega ósanngjarna lýðræðið sem við búum við“
Björn Leví segir að skipting sæta milli þingflokka sé mjög ójöfn. Auðveldasta lausnin til að leysa vandamálið sé að fjölga jöfnunarsætum – það sé ekki flókið né ósanngjarnt.
Kjarninn 5. maí 2021
Samkvæmt því sem segir í nafnlausum skoðanadálki Morgunblaðsins í dag „gæti orðið bið á því“ að blaðið sendi fulltrúa sinn á fund félaga í BÍ til þess að ræða umdeilda skoðanaauglýsingu Samherja sem beindist gegn fréttamanninum Helga Seljan.
Morgunblaðsmenn ekki spenntir fyrir því að ræða auglýsingu Samherja við félagsmenn BÍ
Í ritstjórnardálki í Morgunblaðinu segir að það „gæti orðið bið á því“ að yfirmenn blaðsins þekkist boð um að mæta á fund félaga í Blaðamannafélaginu til að ræða siðferðileg álitaefni í tengslum við birtingu umdeildrar auglýsingar frá Samherja á mbl.is.
Kjarninn 5. maí 2021
Lilja Rafney Magnúsdóttir, þingmaður VG.
Umræða um málefni innflytjenda gengur fram af þingmanni – Skömm að tala málið niður
Þingmaður Vinstri grænni segir að Íslendingar eigi að sýna þann þroska að geta sinnt útlendingamálum með almennilegum hætti og gera það sem best – „við sem rík þjóð“. Umræða Miðflokksmanna hafi gengið fram af henni í gær.
Kjarninn 5. maí 2021
Þriðjungur fyrstu ferðagjafarinnar fór til tíu fyrirtækja
Nú stendur til að endurnýja ferðagjöf stjórnvalda til að örva eftirspurn innanlands. Rúmur helmingur þeirra sem áttu rétt fyrstu ferðagjöfinni hafa nýtt hana. Á meðal þeirra sem fengu mest í sinn hlut voru eldsneytissalar og skyndibitakeðjur.
Kjarninn 5. maí 2021
Hluti þingliðs Miðflokksins á björtum og fallegum sumardegi fyrr á kjörtímabilinu.
Stillt upp á lista hjá Miðflokknum í öllum kjördæmum
Fimm manna uppstillingarnefndir munu setja saman framboðslista Miðflokksins í öllum kjördæmum landsins fyrir komandi kosningar, en ekki kosið í sæti á lista á félagsfundum. Fylgi flokksins hefur verið í nokkurri lægð að undanförnu.
Kjarninn 5. maí 2021
Meira úr sama flokkiInnlent