Þessi færsla er úr eldra greinasafni Kjarnans og gæti þess vegna birst furðulega.

Ættir þú að vera á sveppum?

A.almynd.jpg
Auglýsing

Margar sveppa­teg­undir hafa alla tíð verið not­aðar til mat­ar, en ekki vita allir að sumir sveppir hafa líka verið not­aðir til lækn­inga öldum sam­an. Mikil hefð er fyrir notkun sveppa til lækn­inga í Asíu en und­an­farna ára­tugi hafa þeir einnig náð vin­sældum á Vest­ur­löndum og eru núna vin­sælt rann­sókn­ar­efni vís­inda­manna. Áður fyrr voru sveppir ein­göngu tíndir villtir og voru sumir þeirra sjald­gæfir og ákaf­lega verð­mæt­ir. Í dag eru sveppir hins vegar rækt­aðir í tug­þús­unda tonna tali ár hvert bæði til mann­eldis og í fæðu­bót­ar­efni. Í þess­ari grein verður fjallað um þrjár teg­undir sveppa sem hafa verið hvað vin­sælastar und­an­farin ár: reis­hi, shiitake og maita­ke. Allir eiga þeir það sam­eig­in­legt að þykja styrkja ónæm­is­kerfið og hafa verið tölu­vert rann­sak­aðir í tengslum við krabba­meins­með­ferð­ir.

almennt_05_06_2014

Reishi (Gan­oderma luci­d­um)

Í Kína á öldum áður þótti reis­hi-­svepp­ur­inn auka lang­lífi, en hann var sjald­gæfur og því fengu ein­göngu keis­ar­inn og hirð hans að njóta hans. Í Japan er notkun reishi sam­hliða annarri krabba­meins­með­ferð við­ur­kennd af jap­anska heil­brigð­is­ráðu­neyt­inu, en reis­hi-­svepp­ur­inn er tal­inn auka áhrif hefð­bund­innar lyfja­með­ferðar við krabba­meini og draga úr auka­verk­unum henn­ar. Reishi er einnig tal­inn hafa jafn­væg­is­still­andi áhrif á ónæm­is­kerfið og hefur verið not­aður gegn sjálfsof­næm­is­sjúk­dómum eins og liða­gigt, MS og lúpus og einnig lifr­ar­bólgu B og C, vefja­gigt, HIV/AIDS og herpes vír­us.

Auglýsing
  • styrkir og kemur jafn­vægi á ónæm­is­kerfið
  • langvar­andi bronkít­is, astmi og hósti
  • styrkir hjarta- og æða­kerfi
  • hár blóð­þrýst­ing­ur, hátt kól­esteról
  • styrkir og verndar lifur
  • svefn­leysi, stress, kvíði
  • bakt­er­íu-, sveppa- og vír­us­drep­andi
  • hár blóð­sykur
  • krabba­mein

Shiitake (Lent­inula edodes)

Shiita­ke-­sveppir fást bæði ferskir og þurrk­aðir í mat­vöru­­búðum hér­lend­is. Extrakt kall­aður Len­antin sem unnið er úr shiita­ke-­sveppum og gefið er í sprautu­formi er við­ur­kennt lyf í Japan og er notað við krabba­meini, HIV og lifr­ar­bólgu B og C. Extrakt kallað LEM er hins vegar algengt í töflu­formi í Asíu og Banda­ríkj­um.

  • hátt kól­esteról
  • styrkir og verndar lifur
  • styrkir ónæm­is­kerfið
  • kvef og bronktítis
  • krabba­mein

Maitake (Grifola frondosa)

Maita­ke-­svepp­ur­inn hefur þó nokkuð verið rann­sak­aður við krabba­meini en aðal­lega þó í til­raunaglösum eða á dýr­um. Í flestum til­fellum er verið að rann­saka ein­angrað efni í sveppnum sem kall­ast maita­ke-D-fract­ion.

  • Styrkir og kemur jafn­vægi á ónæm­is­kerfið
  • Bakt­er­íu-, sveppa- og vír­us­drep­andi
  • Hátt kól­esteról
  • Hár blóð­sykur
  • krabba­mein

Skammtar

Ýmsar teg­undir af hylkjum og dufti unnu úr ofan­greindum sveppum fást í heilsu­búðum hér­lend­is. Reis­hi: 3-12 g af dufti á dag. 3x300 mg hylki (1:5) þrisvar á dag. Shiita­ke: 6-16 g af dufti á dag. 300 mg hylki þrisvar á dag. Maita­ke: 5-10 g af dufti á dag. 2x500 mg hylki tvisvar til þrisvar á dag.

Varúð

Þeir sem eru með ofnæmi gegn sveppum mega ekki taka ofan­greinda sveppi. Í stórum skömmtum geta þessir sveppir valdið melt­ing­ar­trufl­unum og nið­ur­gangi. Hætta skal notkun reishi a.m.k. einni viku fyrir skurð­að­gerð. Konum með miklar tíða­blæð­ingar er ekki ráð­lagt að taka stóra skammta af reis­hi.

Heim­ildir

Bot­an­ical Safety Hand­book. 2013. AHPA (Amer­ican Her­bal Prod­ucts Associ­ation). 2. útg. CRC Press, Flori­da, USA.

Hobbs Christoph­er. 1995. Med­icinal Mus­hrooms. Bot­an­ica Press, Tenn­essee, USA.

Rogers Robert. 2011. The Fungal Pharmacy. North Atl­antic Books, Cali­fornia, USA.

Til­lots­son Alan Keith. 2001. The One Earth Her­bal Source­­book. Kens­ington Books, New York, USA.

Win­ston David og Kuhn.M. 2008. Her­bal Ther­apy and Supplem­ents. Lipp­incott Willi­ams and Wilk­ins, PA, USA.

Greinin birt­ist fyrst í nýjasta Kjarn­an­um. Lestu hann í heild sinni hér.

Íslendingurinn Reynir ætlar að taka upp Flamenco plötu
Reynir Hauksson hefur lært hjá einum helsta gítarkennara Granada. Nú safnar hann fyrir gerð Flamenco plötu á Karolina Fund.
Kjarninn 15. september 2019
Fosfatnáma
Upplýsingaskortur ógnar matvælaöryggi
Samkvæmt nýrri rannsókn íslenskra og erlendra fræðimanna ógnar skortur á fullnægjandi upplýsingum um birgðir fosfórs matvælaöryggi í heiminum.
Kjarninn 15. september 2019
Besta platan með Metallica – Master of Puppets
Gefin út af Elektra þann 3. mars 1986, 8 lög á 54 mínútum og 47 sekúndum.
Kjarninn 15. september 2019
Guðmundur Kristjánsson er stærsti eigandi Útgerðarfélags Reykjavíkur sem er stærsti eigandi Brim.
Útgerðarfélag Reykjavíkur hagnaðist um 1,5 milljarð í fyrra
Stærsti eigandi Brim, sem hét áður HB Grandi, bókfærði eignarhlut sinn í félaginu á rúmlega 15 prósent hærra verði en skráð markaðsverð hlutarins var á reikningsskiladegi. Eignir Brim voru metnar á um 60 milljarða króna um síðustu áramót.
Kjarninn 15. september 2019
Eiríkur Ragnarsson
RÚV á kannski heima á auglýsingamarkaði eftir allt saman
Kjarninn 15. september 2019
Vinningstillaga Henning Larsen arkitektastofunnar að því hvernig Vinge ætti að líta út. Veruleikinn í dag er allt annar.
Danska skýjaborgin Vinge
Það er ekki nóg að fá háleitar hugmyndir, það þarf líka einhvern til að framkvæma þær. Þessu hafa bæjaryfirvöld í Frederikssund á Sjálandi fengið að kynnast, þar sem draumsýn hefur breyst í hálfgerða martröð.
Kjarninn 15. september 2019
Ásaka Glitni um að klippa sjö sentimetra neðan af samningum
Deilumál milli Útgerðarfélags Reykjavíkur og Glitnis vegna afleiðusamninga upp á tvo milljarða króna sem gerðir voru í aðdraganda hrunsins standa enn yfir. Útgerðarfélagið kærði Glitni til lögreglu í fyrra fyrir að klippa neðan af samningunum.
Kjarninn 15. september 2019
Engar áreiðanlegar tölur til um fjölda einstaklinga með heilabilun
Heilabilunarsjúkdómar eru mjög algengir á Íslandi en engar áreiðanlegar tölur eru til um fjölda þeirra einstaklinga sem greinst hafa með heilabilun. Tólf þingmenn kalla eftir því að landlækni sé skylt að halda sérstaka skrá um sjúkdóminn.
Kjarninn 14. september 2019
Meira úr sama flokkiKjarnafæði
None