West Ham og vísindi

Sigurður Ingi Friðleifsson skrifar að það sé ósanngjarnt gagnvart vísindum að ætlast til að vísindamenn rökræði niðurstöður á móti persónulegum skoðunum annarra.

Auglýsing

Ég held með West Ham í knatt­spyrnu og fyrir mér er það besta lið Eng­lands. Ef ég væri spurður hvort West Ham eða Chel­sea væri betra lið þá myndi ég sjálf­sögðu svara West Ham. Þetta er afstaða mín, fyrst og fremst vegna þess að það er ein­dregin von mín og vilji að West Ham sé besta lið­ið. Til að „sanna“ þessa full­yrð­ingu þá myndi ég benda á síð­asta leik þess­ara liða sem end­aði tvö eitt fyrir Hömr­un­um. ­Vís­indin myndu nálg­ast þessa spurn­ingu öðru­vísi. Þau myndu skoða stærra úrtak og fleiri mæl­ingar en þessa einu sem ég freist­að­ist til að nota. Nið­ur­staða vís­inda­manna væri, því miður fyrir mig, að mæl­ingar bentu ein­dregið til þess að Chel­sea væri langtum betra lið en West Ham. Vís­indi eru nefni­lega alls ekki skoðun heldur aðferða­fræði. Nið­ur­stöður vís­inda­rann­sókna byggja á stöðl­uðum mæl­ingum sem gefa af sér ein­hverja útkomu sem hefur ekk­ert með von­ir, þrár eða til­finn­ingar vís­inda­manns­ins að gera. Það eru of margir sem átta sig ekki full­kom­lega á hvað vís­indi eru í eðli sín­u. Það er orð­ið allt of al­gengt að fólk tali um að það sé ekki sam­mála vís­inda­mönnum í hinu og þessu, líkt og vís­inda­leg fram­setn­ing sé ein­hver skoðun sem hægt er að rök­ræða og þrátta um. 

Það er ósann­gjarnt gagn­vart vís­indum að ætl­ast til að vís­inda­menn rök­ræði nið­ur­stöður á móti per­sónu­legum skoð­unum ann­arra. Vís­inda­menn eru alltaf í þeirri erf­iðu stöðu að grunn­eðli vís­inda setur þeim tak­mörk um túlk­anir og úti­lokar í raun full­yrð­ing­ar. Ef vís­inda­maður væri spurður hvort liðið væri betra væri svarið hóf­stillt og var­lega orðað t.d. „Nið­ur­stöður mæl­inga benda ein­dregið til þess að Chel­sea sé tals­vert betra lið að jafn­að­i“. Per­sónu­lega gæti ég sjálfur verið mun meira afger­andi og svarað „West Ham er betra lið eins og síð­asti leikur sýndi klár­lega“. En hvað er ég að blaðra um þetta? Jú um þessar mundir eru ýms­ir tæki­fær­is­sinn­ar dug­legir við að afneita vís­inda­legum nið­ur­stöðum um mik­il­væg mál. Til eru þeir sem t.d. velja kaldasta dag árs­ins eða ein­hverja aðra skamm­tíma­sveiflu ­niður á við, til afneita með öllu vís­inda­legum nið­ur­stöðum um ­lofts­lags­breyt­ing­ar. Þeir eru líka til sem nota dæmi um raf­bíl, sem hlað­inn er með orku frá úreltasta kola­orku­veri heims, sem ein­hverja „sönn­un“ fyrir því að almennt sé lít­ill munur á heild­ar­út­blæstri raf­bíls og bens­ín­bíls. 

Auglýsing

Til að ná mik­il­vægum fram­förum í umhverf­is­málum þá verður fólk, sem velur skyn­semi umfram þröng­sýni eða sér­hags­muni, að standa með vís­indum og berj­ast fyrir jákvæðum fram­gangi byggðum á aðferða­fræði. Vís­indin þurfa hjálp í umræð­unni, því ein og sér eru þau ber­skjöld­uð. Það er alltaf hægt að koma vís­inda­manni í erf­iða aðstöðu gagn­vart allri umræðu með þess­ari ein­földu spurn­ingu: „Getur þú full­yrt að þetta sé svona alltaf?“. Sam­kvæmt vís­inda­legri nálgun verður svarið alltaf nei á meðan and­stæð­ing­ur­inn getur full­yrt hvað sem er út frá sinni skoðun eða til­finn­ing­u. Ég er alls ekki að tala um að að fólk hætti að efast og kok­gleypi við öllu. Efi er einmitt eitt af grunn­gildum vís­inda og öll vís­inda­vinna eins og stöðl­un, stærð úrtaks og end­ur­tekn­ingar snú­ast um að lág­marka efann. Efinn er svo aftur nýttur til að að lág­marka oftúlkun á nið­ur­stöðum fyrir ein­stakar rann­sókn­ir. Vís­indi eru ekki og verða aldrei full­komin en þau eru besta aðferða­fræðin til að nálg­ast öll þau við­fangs­efni og áskor­anir sem við stöndum frammi fyr­ir­. Á­fram West Ham! 

Höf­undur er fram­kvæmda­stjóri Orku­set­urs.

Mótmæli
Aðför að grundvallarréttindum launafólks ógnar friði og stöðugleika
Í 72 prósent landa heims hefur verkafólk engan eða takmarkaðan aðgang að réttarkerfinu sé á því brotið.
Kjarninn 20. júní 2019
Spá því að stýrivextir lækki um eitt prósentustig í viðbót
Ef stýrivextir Seðlabanka Íslands verða lækkaðir í næstu viku munu þeir fara undir fjögur prósent í fyrsta sinn frá árinu 2011. Á sama tíma hafa vextir sem standa almenningi til boða, til dæmis vegna húsnæðiskaupa, sögulega lágir.
Kjarninn 20. júní 2019
Munu ákveða hvað flokkist til auðlinda hér á landi
Þingsályktunartillaga hefur verið samþykkt þar sem umhverfis- og auðlindaráðherra er falið að fá sérfræðinga á sviði auðlindaréttar, umhverfisfræða og umhverfisréttar til að semja frumvarp til laga sem skilgreini hvað flokkist til auðlinda hér á landi.
Kjarninn 20. júní 2019
Innlend netverslun blómstrar - Maí veltuhæsti mánuðurinn frá upphafi
Á netinu jókst velta raf- og heimilistækja um 156,8 prósent á milli ára á meðan veltan í búðum dróst saman um 14,2 prósent.
Kjarninn 20. júní 2019
Segir lagafrumvarp um makrílveiðar vera óttalega hrákasmíð
Jón Bjarnason, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra, segir frumvarp Kristjáns Þórs Júlíussonar um makrílveiðar sem samþykkt var á Alþingi í gær ekki verja meginhagmuni þjóðarinnar hvað varðar stjórn­un, ráð­stöfun og nýt­ingu auð­lind­ar­inn­ar.
Kjarninn 20. júní 2019
Seðlabankafólk ræddi um Facebook gjaldmiðilinn
Seðlabankastjóri Bandaríkjanna, Jerome Powell, segir að rafmyntin sem Facebook ætlar að setja í loftið á næsta ári hafi komið til umræðu innan Seðlabanka Bandaríkjanna.
Kjarninn 19. júní 2019
Raunhækkun fasteigna lítil sem engin þessi misserin
Vorið 2017 mældist fasteignaverðshækkun 23,5 prósent.
Kjarninn 19. júní 2019
Þórhildur Sunna Ævarsdóttir, þingflokksformaður Pírata.
Heildarendurskoðun lögræðislaga samþykkt
Þingsályktunartilllaga þar sem mælst er til að heild­ar­end­ur­skoðun lög­ræð­islaga fari fram og að kosin verði til þess sér­nefnd þing­manna hefur verið samþykkt á Alþingi. Þingflokksformaður Pírata getur ekki beðið eftir því að hefjast handa.
Kjarninn 19. júní 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None