West Ham og vísindi

Sigurður Ingi Friðleifsson skrifar að það sé ósanngjarnt gagnvart vísindum að ætlast til að vísindamenn rökræði niðurstöður á móti persónulegum skoðunum annarra.

Auglýsing

Ég held með West Ham í knatt­spyrnu og fyrir mér er það besta lið Eng­lands. Ef ég væri spurður hvort West Ham eða Chel­sea væri betra lið þá myndi ég sjálf­sögðu svara West Ham. Þetta er afstaða mín, fyrst og fremst vegna þess að það er ein­dregin von mín og vilji að West Ham sé besta lið­ið. Til að „sanna“ þessa full­yrð­ingu þá myndi ég benda á síð­asta leik þess­ara liða sem end­aði tvö eitt fyrir Hömr­un­um. ­Vís­indin myndu nálg­ast þessa spurn­ingu öðru­vísi. Þau myndu skoða stærra úrtak og fleiri mæl­ingar en þessa einu sem ég freist­að­ist til að nota. Nið­ur­staða vís­inda­manna væri, því miður fyrir mig, að mæl­ingar bentu ein­dregið til þess að Chel­sea væri langtum betra lið en West Ham. Vís­indi eru nefni­lega alls ekki skoðun heldur aðferða­fræði. Nið­ur­stöður vís­inda­rann­sókna byggja á stöðl­uðum mæl­ingum sem gefa af sér ein­hverja útkomu sem hefur ekk­ert með von­ir, þrár eða til­finn­ingar vís­inda­manns­ins að gera. Það eru of margir sem átta sig ekki full­kom­lega á hvað vís­indi eru í eðli sín­u. Það er orð­ið allt of al­gengt að fólk tali um að það sé ekki sam­mála vís­inda­mönnum í hinu og þessu, líkt og vís­inda­leg fram­setn­ing sé ein­hver skoðun sem hægt er að rök­ræða og þrátta um. 

Það er ósann­gjarnt gagn­vart vís­indum að ætl­ast til að vís­inda­menn rök­ræði nið­ur­stöður á móti per­sónu­legum skoð­unum ann­arra. Vís­inda­menn eru alltaf í þeirri erf­iðu stöðu að grunn­eðli vís­inda setur þeim tak­mörk um túlk­anir og úti­lokar í raun full­yrð­ing­ar. Ef vís­inda­maður væri spurður hvort liðið væri betra væri svarið hóf­stillt og var­lega orðað t.d. „Nið­ur­stöður mæl­inga benda ein­dregið til þess að Chel­sea sé tals­vert betra lið að jafn­að­i“. Per­sónu­lega gæti ég sjálfur verið mun meira afger­andi og svarað „West Ham er betra lið eins og síð­asti leikur sýndi klár­lega“. En hvað er ég að blaðra um þetta? Jú um þessar mundir eru ýms­ir tæki­fær­is­sinn­ar dug­legir við að afneita vís­inda­legum nið­ur­stöðum um mik­il­væg mál. Til eru þeir sem t.d. velja kaldasta dag árs­ins eða ein­hverja aðra skamm­tíma­sveiflu ­niður á við, til afneita með öllu vís­inda­legum nið­ur­stöðum um ­lofts­lags­breyt­ing­ar. Þeir eru líka til sem nota dæmi um raf­bíl, sem hlað­inn er með orku frá úreltasta kola­orku­veri heims, sem ein­hverja „sönn­un“ fyrir því að almennt sé lít­ill munur á heild­ar­út­blæstri raf­bíls og bens­ín­bíls. 

Auglýsing

Til að ná mik­il­vægum fram­förum í umhverf­is­málum þá verður fólk, sem velur skyn­semi umfram þröng­sýni eða sér­hags­muni, að standa með vís­indum og berj­ast fyrir jákvæðum fram­gangi byggðum á aðferða­fræði. Vís­indin þurfa hjálp í umræð­unni, því ein og sér eru þau ber­skjöld­uð. Það er alltaf hægt að koma vís­inda­manni í erf­iða aðstöðu gagn­vart allri umræðu með þess­ari ein­földu spurn­ingu: „Getur þú full­yrt að þetta sé svona alltaf?“. Sam­kvæmt vís­inda­legri nálgun verður svarið alltaf nei á meðan and­stæð­ing­ur­inn getur full­yrt hvað sem er út frá sinni skoðun eða til­finn­ing­u. Ég er alls ekki að tala um að að fólk hætti að efast og kok­gleypi við öllu. Efi er einmitt eitt af grunn­gildum vís­inda og öll vís­inda­vinna eins og stöðl­un, stærð úrtaks og end­ur­tekn­ingar snú­ast um að lág­marka efann. Efinn er svo aftur nýttur til að að lág­marka oftúlkun á nið­ur­stöðum fyrir ein­stakar rann­sókn­ir. Vís­indi eru ekki og verða aldrei full­komin en þau eru besta aðferða­fræðin til að nálg­ast öll þau við­fangs­efni og áskor­anir sem við stöndum frammi fyr­ir­. Á­fram West Ham! 

Höf­undur er fram­kvæmda­stjóri Orku­set­urs.

Upphafið - Árstíðaljóð
Safnað fyrir fimmtu ljóðarbók Gunnhildar Þórðardóttur.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Guðlaugur Þór Þórðarson
Rúmar 16 milljónir í aðkeypta ráðgjöf og álit vegna þriðja orkupakkans
Kostnaður vegna innlendrar ráðgjafar og álita nemur rúmlega 7,6 milljónum króna og erlends tæpum 8,5 milljónum króna.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra.
Sex ríkisforstjórar með hærri laun en forsætisráðherra
Laun bankastjóra Landsbankans hafa hækkað mest allra ríkisforstjóra, eða um 82 prósent, frá því að bankaráð bankans tók yfir ákvörðun um launakjör hans. Átta ríkisforstjórar eru með hærri laun en flestir ráðherrar.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Vilja steypa Boris Johnson af stóli
Breska stjórnarandstaðan leitar nú að nýjum þingmanni sem gæti orðið forsætisráðherra Bretlands í stað Borisar Johnson. Jeremy Corbyn telur sig vera manninn í verkið, en ekki eru allir innan stjórnarandstöðunnar á sama máli.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Draumur um landakaup
Einhverjir hafa kannski, til öryggis, litið á dagatalið sl. föstudag þegar fréttir bárust af því að Bandaríkjaforseti hefði viðrað þá hugmynd að kaupa Grænland. Þetta var þó ekki aprílgabb og ekki í fyrsta skipti sem þessi hugmynd skýtur upp kollinum.
Kjarninn 18. ágúst 2019
Katrín Jakobsdóttir
Ok skiptir heiminn máli
Kjarninn 17. ágúst 2019
Peningastefnunefnd í tíu ár
Gylfi Zoega segir að framtíðin muni leiða í ljós hvort áfram takist að ná góðum árangri eins og hafi verið gert með peningastefnu síðustu 10 ára á Íslandi en reynslan síðasta áratuginn sé samt staðfesting þess að það sé hægt ef vilji sé fyrir hendi.
Kjarninn 17. ágúst 2019
Gunnar Hólmsteinn Ársælsson
Nýir tímar á Norðurslóðum?
Kjarninn 17. ágúst 2019
Meira úr sama flokkiAðsendar greinar
None